Pilot DBC COPD De rol van zelfmanagement 10 november 2009
Discussie vragen Ervaringen in de zaal met zelfmanagement programma? Wat zijn je verwachtingen van zelfmanagement bij patienten met COPD in de praktijk
Inhoud COPD pilot Inhoud DBC, stand van zaken Definitie zelfmanagement Zelfmanagement programma COPD pilot Modules Gebruik Motivational interviewing Uitkomsten promotie onderzoek Aanbevelingen
COPD pilot Gestart 1 juli 2009 41 huisartsen nemen deel (bijna 1500 pat) DBC financiering
DBC Protocollen voor intake, scharnierconsult, intensieve fase, tweede en volgende jaren Stoppen met roken Zorgverlening door huisartsen, praktijkondersteuner Overhead oa ict en management Sterke focus op zelfmanagement (extra consulten, telefonische contacten)
Stand van zaken pilot Scholing zelfmanagement praktijkondersteuners en huisartsen Distributie modules en patienten informatie envelop Informatie map met protocol, stroomschema en procedures Ondersteuning door longconsulente en kaderarts en Radbouduniversiteit Nulmeting patient tevredenheid Erasmus november
Definitie zelfmanagement Georganiseerde vorm van zorg Die patienten uitdaagt Tot onafhankelijkheid van de arts Tot de bereidheid om zelfbewust en weloverwogen eigen keuzes te maken Tot het exploreren van de eigen mogelijkheden om met de ziekte om te gaan
Zelfmanagement = gedragsverandering Kennis Zelfmanagement Self efficacy Gedrag Uitkomsten Vaardigheden Eerdere ervaringen Oefenen Feedback Adequate acties Integratie in dagelijks leven Verbetering KvL Vermindering complicaties
Self efficacy Patient heeft vertrouwen adequaat en efficient te kunnen handelen in bepaalde situaties
Echter, inbedding in zorgsysteem is nodig
Programma living well with COPD In 1998 in Canada ontwikkeld In Canada bewezen effectief Zelfmanagement COPD pilot Programma vertaald naar Nederlandse situatie Promotie onderzoek naar effecten en kosten vanuit Radboud universiteit Evaluatie zelfmanagement programma Radboud universiteit
Team: POH is casemanager/coach/begeleider; Huisarts is eindverantwoordelijke. Patiënt staat centraal Professionele doelen Persoonlijke doelen
Modules Living well Voorkomen van en omgaan met klachten Uw klachten en het exacerbatie actieplan Actieplan Optionele modules: Van een gezonde en voldoening gevende levensstijl Ademhalen en energie besparen Verweven met onderdelen uit NHG praktijkwijzer Astma/COPD
Gebruik Modules gebruikt vooral in intensieve fase, bieden houvast aan consult Informatie op maat Wat heeft de patient op dit moment nodig Kleine hoeveelheden informatie, controleren of patient het begrepen heeft Laat de patient praten en nadenken, stel open vragen (motivational interviewing) Maak samen met patient duidelijke afspraken over doelen en acties Na afloop consult module meegeven
Motivational interviewing Doel: de patiënt begeleiden en stimuleren in eigen denkproces. Communicatievaardigheden: Achterover leunen Open vragen stellen (uitnodigen) Nieuwsgierig zijn: wat denkt de patiënt? Doorvragen.
Uitkomst promotie onderzoek Patiënten rapporteren meer exacerbaties bij huisarts -> programma helpt patienten bij herkennen exacerbaties Directe (gebruik medische zorg, medicatie en indirecte kosten (verzuim) zijn lager in het eerste jaar.
Uitkomsten (2) Effect programma afhankelijk van juiste manier van aanbieden HBO opleidingsniveau vereist voor uitvoering Motivational interviewing methode Effect van ZM wordt vergroot door inbedding in bestaande zorgstructuur waarin POH casemanager is en huisarts regie bewaakt
Vragen?
Discussie Zelfmangement programma niet in normale consulttijd uit te voeren Zelfmanagement vereist ook gedragsverandering bij zorgverlener Zelfmanagement in strijd met protocollair werken Streefdoelen zorgverlener in strijd met streefdoelen patient
Discussie Anders gemotiveerden (bliksem onderzoekje) Vragen Intensievere aandacht (persoonlijk contact, huisbezoek) Groepsbijeenkomsten / peer support blijkt succesvol (Stanford model, UK) Samenhang met andere problemen (relatie, inkomen, huisvesting) Totaal programma: Informal drop-in sessions include breakfast and snack clubs. Individual interactions include consultations with a nurse and nutritionist Stimulerende rol community health workers