HBV-vaccinatieprogramma voor risicogroepen Hans van den Kerkhof Paul van Beek Anouk Urbanus Landelijke Coördinatie Infectieziekte (LCI) Centrum Infectieziektebestrijding RIVM 1
Disclosure belangen Hans van den Kerkhof (potentiële) belangenverstrengeling Geen Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder Andere relatie, namelijk nee nee nee nee Bedrijfsnamen
Disclosure belangen Hans van den Kerkhof (potentiële) belangenverstrengeling Geen Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder Andere relatie, namelijk nee nee nee nee Bedrijfsnamen Enige sponsor / subsidieverstrekker RIVM /CIb
Introductie HBV-vaccinatieprogramma Advies WHO 1992: universele vaccinatie HBV in 1997 Advies GR Nederland (1996, 2001): HBV-vaccinatie alleen aan risicogroepen Pilot okt. 1998-2000 start proefproject in 7 GGD regio s 2003 HBV-vaccinatie in RVP voor kinderen ouders uit hoogendemische regio s Augustus 2011 universele vaccinatie alle Nederlandse zuigelingen
Introductie Vanaf november 2002 landelijk HBV-programma voor risicogroepen Risicogroepen vanaf 2002 Mannen die seks hebben met mannen (MSM) Sekswerkers Hetero s met wisselende seksuele contacten (tot nov. 2007) (Injecterend) druggebruikers (tot dec. 2012) Doel HBV-programma voor risicogroepen: Primair: doelgroepen vaccineren om verdere transmissie te voorkomen Secundair: opsporen patiënten met een chronische HBV-infectie
Methode Uitvoering vaccinaties door GGD en, vergoeding RIVM (voorheen GGD NL) Outreachende activiteiten (homo-uitgaansgelegenheden, methadon programma s, feesten, festivals, etc.) Bij eerste bezoek: HBV-vaccinatie en serologie (anti-hbc) Bij tweede bezoek: uitslag serologie en eventueel vervolgvaccinatie Vaccinatie: 0, 1 en 6 maanden Kosten: ruim 1 miljoen euro (excl. vaccins) Registratie via HBV-registratiesysteem online Doelgroepen via gerichte campagnes bereikt
Werkwijze spreekuren
8 Nieuw registratiesysteem
Methode Ism Landelijke partners gerichte campagnes voor de doelgroep MSM: Soa Aids NL (voorheen Schorer) Sekswerkers: Soa Aids NL IDG: Trimbos (tm 2012) Landelijke werkgroep komt driemaal per jaar samen SANL (vertegenwoordiging voor sekswerkers en MSM) GGD Amsterdam GGD Nederland
Voorbeeld campagnevoering MSM (wordt man tot man) 10
Speciale campagnes.. 11
Resultaten over 12 jaar 45000 40000 35000 30000 25000 20000 15000 1e vaccinatie 2e vaccinatie 3e vaccinatie 10000 5000 0 MSM Sekswerkers IDG Hetero's 2002-2013 Totaal: 275.000 vaccinaties
Resultaten over 12 jaar: eerste vaccinaties 5000 4500 4000 3500 3000 2500 2000 MSM Sekswerkers Drugsgebruikers 1500 1000 500 0 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Discontinuering programma Totaal: 275.000 vaccinaties
Hepatitis B in Nederland Incidentie acute hepatitis B Nederland Incidentie per 100.000 inwoners 10,0 8,0 6,0 4,0 2,0 0,0 Jaar Incidentie totaal Incidentie mannen Incidentie vrouwen Onder druggebruikers circuleerde genotype D3. Deze komt niet meer voor onder de acute infecties. Aantal druggebruikers 30 25 20 15 10 5 0 1994 Acute hepatitis B onder druggebruikers 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 Jaar 2009 Transmissie ivdruggebruik Dit subtype circuleert ook niet binnen andere groepen waarbij hepatitis B wordt gevonden. Conclusie 2011: Stoppen met deze risicogroep. 14 Koedijk, F.D.H., Hepatitis B meldingen. Ongepubliceerd werk. 2010.
Resultaten 2013-aantal eerste vaccinaties Sekswerkers 21% MSM 79% 4500 4000 3500 3000 2500 2000 1500 MSM Sekswerkers 1000 500 0 2008 2009 2010 2011 2012 2013
Resultaten-compliance Compliance sekswerkers Compliance MSM Percentage dat voor vervolgprik komt 90 80 70 60 50 40 30 20 10 Percentage dat voor vervolgprik komt 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 2008 2009 2010 2011 2012 2013 0 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2e vaccinatie 3e vaccinatie 2e vaccinatie 3e vaccinatie 16
Resultaten-leeftijd eerste vaccinatie 45 40 35 30 Druggebruikers MSM Sekswerkers 25 20 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 17
Resultaten-MSM 300 6,2% 250 200 150 4,5% 4,5% 4,4% Immuun 100 3,2% 2,4% Drager 50 0 0,3% 0,4% 0,4% 0,2% 0,2% 0,2% 2008 2009 2010 2011 2012 2013 18
Resultaten-sekswerkers 140 8,6% 120 8% 100 7% 5,8% 80 60 5% 5,3% Immuun Drager 40 20 0 1,1% 0,8% 0,8% 0,8% 0,3% 0,55% 2008 2009 2010 2011 2012 2013 19
20 HBV vaccinatie bij druggebruikers 13 mei 2011
Locatie eerste vaccinatie: GGD, Soa-kliniek:68%, 91% 0,3% 4,9% 21
Resultaten-outreach-MSM: Doorgaan?
Resultaten-outreach sekswerkers: nog steeds relevant 23
Estimated CERs ( /QALY) Cost/QALY 80.000 70.000 60.000 50.000 40.000 30.000 20.000 10.000-2002-2012 2002-2006 2007-2012 Total MSM HRP CSW HDU using a discount rate of 4% and 1.5% for costs and effects, respectively
Conclusie Binnen het HBV-programma al 275,000 vaccinaties gezet HBV-programma kosteneffectief over jaren heen minder effectief (invoering HBV-vaccinatie RVP) Anticiperen op trends / veranderend gedrag binnen de doelgroep Doelgroepenbeleid regelmatig evalueren Door invoering universele vaccinatie aflopend programma. Voornaamste problemen: Doelgroepen lastig te bereiken Verzadiging specifieke groepen (MSM) Lage compliance bij CSW 25
Dankwoord Paul van Beek, programmacoördinator HBV-programma Anouk Urbanus, programmacoördinator Hans van den Kerkhof, projectleider HBV-programma Aura Timen, hoofd LCI/CIb Landelijke werkgroep HBV-programma Uitvoerende GGD en, soa-poli s