Videometen met Coach7 Instructies voor het maken van een nieuwe activiteit Video opnemen 1. Neem een video op van een interessante beweging: a. Film de beweging zó dat deze zich geheel afspeelt in een vlak dat loodrecht op de filmrichting staat. Zie eventueel verderop in dit document voor een voorbeeld. b. Zorg dat er in de video een voorwerp te zien is waarvan je de afmetingen weet. Je kunt bijvoorbeeld een meetlat meefilmen. Dit voorwerp moet zich wel in hetzelfde vlak bevinden als waarin de beweging plaatsvind en niet bijvoorbeeld dichter bij of verder van de camera. c. Film horizontaal. Houd je camera niet verticaal. Zorg dat de beweging zo veel mogelijk van het beeld vult en zich dus niet in alleen een klein deel in het midden van het beeld afspeelt. d. Het helpt (maar is niet noodzakelijk) als er groot contrast is tussen het bewegende voorwerp en de achtergrond, dus bijvoorbeeld een zwart balletje dat valt langs een witte muur. e. Zet je camera op 720p en 30 beeldjes per seconde (30 fps). f. Voorbeelden van wat je kunt filmen: i. vallende knikker/stuiterbal ii. vallende papieren kegels (van gelijke massa maar verschillende diameters) iii. slingerende massa aan een veer (op-en-neer) iv. slingerende massa aan een koord (heen-en-weer) v. heen-en-weer lopende klasgenoot vi. start van een sprint vii. botsing van een karretje onderaan een helling (met verschillende kreukelzones van aluminiumfolie) Video laden in Coach 2. Open Coach: startmenu > alle programma s > CMA Coach 7 > Author > wachtwoord is 0000. 3. Open nieuwe activiteit: Klik Bestand > Nieuw > kies Videometen en klik OK 4. Laad de video in de activiteit: Er verschijnt een beeld met een knoppenbalk bovenin en vier lege vensters. Eén van de lege vensters heeft video-afspeelknoppen: dit is het Videometingvenster. Mocht je dit per ongeluk wegklikken en dan kun je het weer oproepen met een knop Videometing in de balk bovenin (je kunt de functies van knoppen te weten komen door de cursor er boven te houden). 5. Rechtsklik in dit videovenster > Openen > Video > Klik Toevoegen > zoek je video op en klik OK. 6. Het kan zijn dat je video ondersteboven geladen wordt. Rechtsklik in de video en kies Bijstellen. Je kunt hier de video horizontaal en verticaal spiegelen tot deze goed is. 7. Als de video geladen is in het videovenster: speel deze een keer af om te kijken of alles goed gegaan is.
Video klaarmaken voor de meting 8. Selecteer het deel van je video dat je gaat gebruiken: klik door de beeldjes heen in de beeldjesbalk onder je video en ontdek waar het interessante deel van je video begint en eindigt. Verschuif de blauwe pijltjes in de beeldjesbalk om dit bepaalde deel van je video te selecteren voor de meting zelf. Beeldmarkeringen die buiten deze selectie vallen worden nu grijs (zie screenshot onderaan deze bladzijde). 9. Pas de tijd-ijking aan: rechtsklik ergens in videometen-venster > Kies Tijd-ijking > staat als het goed is al op 30 fps (frames per second, beeldjes per seconde dus). Zo niet maak je hier 30 van (als het goed is heb je je video opgenomen in 30 fps). 10. Pas de schaalverdeling aan: rechtsklik ergens in videometen-venster > Kies Schaal aanpassen. Er verschijnt in beeld een rode balk met balletjes aan de uiteinden in waarbij een afmeting staat (standaard is dit 1,00 m). Versleep deze rode balk aan de uiteinden zodat deze over een afmeting valt in de video die je kent (bijvoorbeeld een meetlat die in je video te zien is, of een bekende afmeting van een voorwerp in de video). Versleep de eindpunten van de balk en voer de juiste afmeting in (je kunt de waarde 1,00 m aanpassen). Klik OK als je tevreden bent. Zie ook screenshot hieronder. 11. Pas het nulpunt en de positieve x-richting aan: rechtsklik in videometen-venster > Kies Schaal aanpassen. Er verschijnt weer de rode balk en er verschijnt ook een geel assenstelsel. Je kunt dit assenstelsel verschuiven en draaien. Verschuif de oorsprong ( nulpunt ) en draai het assenstelsel (klein stipje op rand van kleine cirkel rondom de oorsprong) zodat de positieve x-as in de richting staat die jij wilt (bijvoorbeeld langs de bewegingsrichting. Klik OK als het assenstelsel goed staat. Zie ook het voorbeeld hieronder.
Grafieken (x/t en v/t) voorbereiden 12. Klik het icoon Datatabel in de knoppenbalk bovenin. In één van de vensters verschijnt een soort van tabel waar nog geen gegevens in staan. Rechtsklik ergens in de tabel > Kies Voeg een variabele toe > in Datareeks > Formule. Er verschijnt een zwevend venster. Het tabje Formule 1 staat geselecteerd. 13. Ga eerst naar het tabje P1X. Verander het Label in Plaats. De naam van het tabje verandert meteen mee. Let op de hoofdletter. Zie afbeelding hieronder. 14. Ga dan terug naar het tabje Formule 1. Verander hier het Label in Snelheid, verander de Eenheid in m/s en vul deze Formule in: Afgeleide(tijd;Plaats) LET OP: Dit moet precies zo ingevoerd worden. Zie de afbeelding hieronder.
Grafieken plaatsen 15. Rechtsklik in het venster linksonder > Kies Diagram plaatsen > Nieuw diagram toevoegen. Er verschijnen blauwe teksten aan de randen van het venster. Klik op de linker tekst en kies Plaats. Klik op de onderste tekst en kies tijd. 16. Rechtsklik in het venster rechtsonder > Kies Diagram plaatsen > Nieuw diagram toevoegen. Er verschijnen weer blauwe teksten. Klik de linker tekst en kies Snelheid. Klik op de onderste tekst en kies tijd. 17. Als het goed is heb je nu twee lege grafieken onderin beeld staan en ziet het scherm er zo uit als hieronder afgebeeld.
Uitvoeren van de videometing 18. Start de meting met de groene play knop. De cursor verandert in een soort dradenkruis waarmee je in elk beeldje op hetzelfde punt in het voorwerp klikt. De bedoeling is natuurlijk dat je de computer voor elk beeldje laat weten waar het voorwerp is. Bij elke klik ga je automatisch door naar het volgende beeldje. 19. Zodra je een geslaagde meting hebt: Controleer of de grafieken naar verwachting zijn. Gebruik de zoom-mogelijkheden om een grote grafiek te krijgen die het hele deelvenster vult. Klik in de datatabel rechtsboven op het plusje om gegevens bij elk meetpunt (elke klik in een beeldje in je video) te zien. Maak een schreenshot (shift+prtscr) dat je ergens opslaat. Je kunt dit bijvoorbeeld in een PowerPointpresentatie of in een Worddocument plakken (zie volgende bladzijde voor een voorbeeld van zo n screenshot). Als je tijd genoeg hebt (vraag aan je docent) kun je voor extra score onderstaande punten 20 en 21 ook nog doorlopen, anders ga je direct door naar punt 22. Coach de metingen verder laten analyseren 20. Analyse 1: Oppervlak onder de v/t-grafiek = verplaatsing. Rechtsklik in de v/t-grafiek > Kies Analyse/Verwerking > Oppervlak. Er opent zich een zwevend venster waarin je tijdsgrenzen kunt verschuiven. Coach rekent dan uit wat de oppervlakte onder de grafiek is tussen deze tijdsgrenzen is. Dit is de afstand die het voorwerp afgelegd moet hebben in het geselecteerde deel van de beweging. Ga na in de x/t-grafiek of deze analyse door Coach een realistische waarde geeft: je kunt in de x/t-grafiek immers zó aflezen hoeveel het voorwerp verplaatst is tussen deze tijdsgrenzen. Kies een interessant tijdsinterval en plak de analyse als aparte afbeelding in je PowerPoint- of Wordbestand (er zit een knop op het zwevende venster om de analyse naar het klembord te kopiëren). 21. Analyse 2: Helling van de x/t-grafiek = snelheid. Rechtsklik in de x/t-grafiek > Kies Analyse/Verwerking > Helling. Er opent zich een zwevend venster waarin je een tijdstip aan kunt klikken. Je kunt hier vervolgens een raaklijn manipuleren. Zodra je deze goed ingesteld hebt geeft Coach de snelheid op dit tijdstip aan. Ga na of deze analyse door Coach een realistische waarde geeft: je kunt de snelheid op dit tijdstip namelijk óók gewoon aflezen in de v/t-grafiek. Kies een interessant tijdstip en plak de analyse als aparte afbeelding in je PowerPoint- of Wordbestand (er zit een knop op het zwevende venster om de analyse naar het klembord te kopiëren).
Verslag doen van je metingen 22. Sla je Coachbestand op: kies Opslaan > Opslaan als Activiteit. E-mail de activiteit naar vanhengel@fonsvitae.nl 23. Schrijf een verslag op één of twee bladzijden (A4) in je schift. In dit verslag staan: a. Titel. Bijvoorbeeld: Videometing in Coach van een (vallende bal, karretje langs een helling) b. Afgedrukt en ingeplakt screenshot van de meting met videometen-venster, tabel en getekende x/t- en v/t-grafieken van de videometing (zie voorbeeld, hieronder). c. In het screenshot kun je met potlood aantekeningen maken, bijvoorbeeld: i. Een zelfgetekende raaklijn in je x/t-grafiek. ii. Aanwijzingen in je videometenvenster over het nulpunt van de plaatsschaal en de gekozen positieve x-richting. iii. Aanwijzingen in de grafieken die iets zeggen over de beweging, zoals bijvoorbeeld het tijdstip waarop een versnelde beweging overging in een eenparige beweging (als dat van toepssing is). d. Eventueel druk je ook screenshots af van de analyses als je Coach die hebt laten doen bij punten 20 en 21 en geef je hierin ook interessantheden aan met potlood. 24. Voer berekeningen uit op je metingen die horen bij de stof voor hoofdstuk 2. Je kunt bijvoorbeeld opschrijven wat v (eindsnelheid) en v 0 (beginsnelheid) zijn, een gemiddelde snelheid (v GEM ) uitrekenen en een snelheidsverandering ( v) geven. Een hoogtepunt zou zijn als je zelf uit je metingen kunt uitrekenen wat de versnelling was die het karretje onderging. Je kunt dit op verschillende manieren doen. 25. Maak foto s van dit verslag en e-mail deze naar vanhengel@fonsvitae.nl