POP-wijzer Praktijkopleiding AA
2015 NBA Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. 2
Inhoud Inleiding Vijf onderdelen 5 Stappenplan 5 Wijzigingen via de nieuwsbrief en op Facebook 6 1. Het curriculum vitae Verkort cv 7 2. De opleidingsgegevens Met succes 8 Gescande diploma s en certificaten 8 3. Beschrijving van het kantoor De beschrijving 9 Doel van beschrijving 9 4. Het persoonlijke actieplan Startpunt 10 Gelijkstelling en/of vrijstelling 10 Eindbestemming 10 Op niveau? 11 Groei op 3 dimensies 11 Ad. 1 De brede MKB-variant 11 Ad. 2 MKB-Controlevariant 11 Competenties 12 4.1 Kennisontwikkeling 12 Theoretische kennis 12 Ervaring 12 Expertiseontwikkeling 13 4.2 Ontwikkeling van je beroepshouding 13 Natuurlijke antenne 13 Ethiek 13 4.3 Ontwikkeling van vaardigheden 13 Communicatieve vaardigheden 13 Overige beroepsvaardigheden 14 3
4.4 Het bijhouden van je ontwikkeling 14 Carrièrepad 14 Type opdracht 14 5. Beoordeling POP Beoordeling POP 15 Procesbewaker 16 Bijlage 1. Format POP 17 Bijlage 2. Format planning competentie-ontwikkeling 19 4
Inleiding Het persoonlijke ontwikkelingsplan (POP) geeft je de gelegenheid in je eigen woorden te vertellen en vast te leggen hoe je vorm wilt geven aan je professionele ontwikkeling tijdens de Praktijkopleiding. Het plan vormt de routekaart voor je opleiding. Vijf onderdelen Het POP bestaat uit vijf onderdelen, die in dit handboekje verder toegelicht worden: 1. Het curriculum vitae 2. De opleidingsgegevens 3. De beschrijving van het kantoor 4. Het persoonlijke actieplan 5. Beoordeling Stappenplan Het opstellen van een POP verloopt volgens een stappenplan, waarbij jij zelf, de praktijkbegeleider en de externe beoordelaar betrokken zijn. Dit stappenplan ziet er als volgt uit: 1. Eerst inventariseer je zelf wat je wilt bereiken. Voor welke kritische beroepssituaties ga je de benodigde competen - ties verwerven en hoe denk je dat te gaan doen? Met andere woorden: je denkt na over de invulling van je persoonlijke actieplan. Ook denk je na over de ontwikkeling van jouw eigen profiel. 2. Je bespreekt je ideeën met de praktijkbegeleider. Is datgene wat je wilt bereiken ook haalbaar? Je oriënteert je op jouw mogelijkheden binnen de organisatie door gesprekken te voeren met anderen binnen jouw organisatie. Denk bijvoorbeeld aan een gesprek met de compliance officer om na te gaan welke controleopdrachten je zou kunnen uitvoeren. Steunt je praktijkbegeleider deze ambities? De praktijkbegeleider schat in of jij, met jouw capaciteiten, in staat bent de door jou aangegeven ontwikkeling door te maken. Ook schat hij in of de (toekomstige) klanten binnen het kantoor zich lenen voor deze ontwikkeling. 3. Je schrijft je persoonlijke actieplan. Je plaatst het plan, samen met de andere documenten (een kort cv, opleidings gegevens, een beschrijving van het kantoor) in het daarvoor bestemde sjabloon van het POP in de elektronische leeromgeving (ELO). Je praktijkbegeleider kijkt hiernaar en voorziet de documenten van commentaar. Als de praktijkbegeleider met alle documenten akkoord is, zend je je POP naar de externe beoordelaar. 4. De externe beoordelaar beoordeelt de documenten en vult het beoordelingsformulier in. Op het moment dat hij akkoord is met je POP, kun je starten met de Praktijkopleiding. Als hij niet akkoord gaat, moet je je POP, conform de door de externe beoordelaar gemaakte opmerkingen, bijstellen. Je biedt daarna het POP opnieuw ter beoordeling aan. 5
Wijzigingen via de nieuwsbrief en op Facebook Hoewel we proberen een compleet overzicht te bieden, blijft deze handleiding toch een momentopname. Eventuele aanvullingen of nieuwe inzichten worden gepubliceerd in de nieuwsbrief Praktijkopleiding en op Facebook. 6
1 Het curriculum vitae Het eerste onderdeel van het POP is het curriculum vitae (cv). Je opleiding en werkervaring geven aan wat je als bagage meeneemt in de Praktijkopleiding. Dit vormt dan ook het vertrekpunt voor je persoonlijke actieplan. Verkort cv Er wordt niet van je verwacht dat je een cv opneemt waarmee je kunt solliciteren. Wel dat je een overzicht geeft van de werkzaamheden die je tot de aanvang van de Praktijkopleiding hebt verricht. Geef een opsomming van eerder opgedane werkervaring per werkgever. Wat was je functie? Welke taken en bevoegdheden behoorden jou toe? Wat was jouw plek binnen de organisatie? Geef in dit overzicht ook het aantal maanden of jaren werkervaring per werkgever aan. Neem ook een gedetailleerde beschrijving op van de opleidingen, cursussen en trainingen die je voor aanvang van de Praktijkopleiding hebt gevolgd. Geef aan wat de opleidingen inhouden en wat je daar hebt geleerd. Maak duidelijk of en wanneer je de opleidingen succesvol hebt afgerond. 7
2 De opleidingsgegevens In de Praktijkopleiding werk je aan beroepsproducten. Door te werken aan beroepsproducten, verwerf je competenties. Een onderdeel van de competentie-verwerving is het ontwikkelen van kennis. Dit doe je voor een belangrijk deel door het volgen van theoretisch onderwijs en cursussen. Met het opnemen van je opleidingsgegevens in het POP toon je aan welke theoretische kennis je ontwikkeld hebt. Je neemt je opleidingsgegevens als pdf-bestanden op. Met succes In het tweede onderdeel van het POP neem je je opleidingsgegevens op. Aan het einde van de Praktijkopleiding moet je aantonen dat je het theoretische deel van de opleiding tot AA-Accountant succesvol hebt afgerond. Ook moet je laten zien dat je de voorgeschreven cursussen hebt gevolgd. Gescande diploma s en certificaten Om te kunnen starten met de Praktijkopleiding moet je aan minimale opleidingsvoorwaarden voldoen. Voor je inschrijving in de Praktijkopleiding heb je samen met het inschrijfformulier alle opleidingsgegevens (gewaarmerkte kopieën van diploma s, cijferlijsten en certificaten) naar het secretariaat Praktijkopleiding gestuurd. Deze gewaarmerkte kopieën neem je ook op in het tweede onderdeel van je POP. Om te kunnen deelnemen aan de praktijkopleiding moet je vooropleiding tevens voldoen aan artikel 9 van de verordening op de Praktijkopleiding. Als je start met de praktijkopleiding terwijl je je theoretische opleiding meer dan zes jaar geleden hebt afgerond, moet je vlak na de start van je praktijkopleiding een actualiteitstoets maken en met een voldoende afsluiten. Het certificaat van deze toets neem je eveneens op in het tweede deel van het POP. Tijdens de opleiding vul je deze gegevens verder aan met bewijzen van deelname, getuigschriften en deelcertificaten. Op het moment dat je de Praktijkopleiding wilt afronden, wordt vanuit het secretariaat Praktijkopleiding gekeken of je aan alle theoretische eisen hebt voldaan. Trainees die vanaf 1 september 2011 met hun Praktijkopleiding zijn gestart maken hiervoor gebruik van de activiteit Aanmeldings- en opleidingsgegevens. Je praktijkbegeleider kan de kopieën waarmerken. Hij verklaart dan dat de kopie overeenkomt met het origineel. Dit doet hij door op de kopie de aantekening gewaarmerkt d.d. te maken en te ondertekenen met zijn naam en handtekening. 8
3 Beschrijving van het kantoor Het verwerven van competenties doe je binnen een bepaalde context. De aard en omvang van je kantoor en de samenstelling van je klantenpakket bepalen voor een belangrijk deel wat er voor jou wel en niet mogelijk is. De beschrijving Neem in het derde onderdeel van je POP een uitgebreide beschrijving van het kantoor op waar jij de Praktijkopleiding volgt. In de beschrijving komen de volgende zaken aan bod: 1. Een organogram, jouw plaats in het organogram, het aantal medewerkers, je taken en bevoegdheden binnen de organisatie; 2. Het type klanten: benoem de sectoren en de marktsegmenten waarin de klanten zich bevinden (klein-, midden- of grootbedrijf). In verband met de anonimiteit noem je geen klantnamen; 3. Welk soort opdrachten er worden verricht bij de verschillende typen klanten (bijvoorbeeld fiscale opdrachten, controleopdrachten); 4. Of het kantoor een AFM-vergunning heeft; 5. De ICT-programma`s waar je bij je werkzaamheden gebruik van maakt. 6. Korte beschrijving van je praktijkbegeleider. Omschrijf kort wie hij is, welke positie hij in de organisatie inneemt, waarom hij voldoet aan het competentieprofiel voor praktijkbegeleiders en hoeveel jaar ervaring hij heeft. Doel van de beschrijving Waarom moet je deze gegevens opnemen in je POP? De externe beoordelaar moet bekijken of je je persoonlijke actieplan kunt realiseren op de wijze zoals door jou is aangegeven. Bovendien kunnen de externe beoordelaars gedurende de Praktijkopleiding met hun aanwijzingen rekening houden met de context waarbinnen je de Praktijkopleiding volgt. 9
4 Het persoonlijke actieplan In het vierde onderdeel van je POP plaats je je persoonlijke actieplan (PAP). In dit plan geef je in eigen woorden aan waar je nu staat en waar je aan het einde van de Praktijkopleiding wilt staan. Om je eigen rol aan te geven, schrijf je in de ik-vorm. Startpunt In het actieplan geef je aan waar je staat bij het begin van de opleiding. Op welk niveau verricht je op dit moment de werkzaamheden binnen de verschillende kritische beroepssituaties. Geef voorbeelden waaruit je niveau blijkt, bijvoorbeeld type klanten, werkzaamheden en verantwoordelijkheidsniveau. Gelijkstelling en/of vrijstelling Als je al relevante werkervaring hebt opgedaan kun je een gelijkstelling en/ of een vrijstelling aanvragen. In de informatiegids Praktijkopleiding AA wordt hierover meer gemeld. Als je een gelijkstelling of een vrijstelling aanvraagt, wacht je eerst de beoordeling daarvan af, voordat je je actieplan ter beoordeling aanbiedt. Eindbestemming Je beschrijft in het actieplan hoe je je doelstellingen, oftewel je Soll-positie wilt bereiken. Deze doelstellingen baseer je op de minimumeisen die voor de afronding van de Praktijkopleiding gelden. Je mag je doelstellingen ook ruimer formuleren dan deze eisen. Je doelstellingen moeten SMART zijn: Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch en Tijdgebonden. Dit houdt in dat je je doelstellingen concreet formuleert (specifiek), aangeeft wat je wilt bereiken en hoe je dat gaat doen (meetbaar en acceptabel). Hoe past dit in het ontwikkelingsmodel van het kantoor waar je je Praktijkopleiding volgt (realistisch)? Geef ook een tijdsplanning aan (tijdgebonden). Denk bij het formuleren van doelstellingen aan: Een opbouw in klantgrootte en sectoren; Een opbouw in verantwoordelijkheidsniveau; Het vergroten van kennis en vaardigheden door uitbreiding van type klanten. 10
Op niveau? Je moet aantonen dat je aan het einde van de Praktijkopleiding de competenties hebt verworven voor: 1. Minimaal drie kritische beroepssituaties (brede MKB-variant); 2. De kritische beroepssituatie Situaties van Assuranceopdrachten (MKB-Controlevariant). Groei op 3 dimensies De groei die je doormaakt tijdens de praktijkopleiding heeft betrekking op de volgende drie dimensies: 1. Groei in verantwoordlijkheidsniveau: je mag bepaalde werkzaamheden steeds op een hoger verantwoordelijkheidsniveau/functieniveau uitvoeren. 2. Verbreding van de scope van werkzaamheden: binnen een bepaalde kritische beroepssituatie neemt de reikwijdte van de werkzaamheden toe; 3. Toename van de complexiteit van de te uitvoeren opdrachten: tijdens je praktijkopleiding neemt de complexiteit van de opdrachten toe (bijv. van kleine samenstelopdrachten tot het samenstellen van groepsstructuren). In je actieplan geef je aan hoe je op deze drie dimensies toegroeit naar het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar. In de persoonlijke actieplannen zoals opgenomen in de voorbeeld-portfolio`s zie in de Elektronische leeromgeving (ELO) tref je hiervan voorbeelden aan. Ad.1 De brede MKB-variant Bij deze variant moeten in ieder geval de competenties die behoren bij de situaties van assuranceopdrachten en de situaties van aan assurance verwante opdrachten worden behaald. Daarnaast moet een derde tussentijdse beroepssituatie worden gekozen. In het actieplan maak je aannemelijk dat je per jaar minimaal 1000 uur aan je Praktijkopleiding gaat besteden. Ook maak je aannemelijk dat je gedurende jouw gehele Praktijkopleiding minimaal 1000 uur aan samenstel- en controlewerkzaamheden gezamenlijk (bijv. 600 uur aan samenstelwerkzaamheden en 400 uur aan controlewerkzaamheden) kunt invullen. Verder geef je aan dat je gedurende je praktijkopleiding in het totaal minimaal 300 uur aan iedere kritische beroepssituatie besteedt, met een goede opbouw over de praktijkopleidingsjaren. Je geeft aan hoe je denkt daaraan invulling te geven. Ad. 2 MKB-Controlevariant In deze variant moet je minimaal de competenties voor de situaties van assuranceopdrachten behalen. Je moet aannemelijk maken dat je tijdens de gehele Praktijkopleiding minimaal 1000 uur aan controlewerkzaamheden besteedt. Per jaar moet je minimaal 1000 uur aan je Praktijkopleiding besteden. Ook dit maak je in jouw POP aannemelijk. Mocht je naast controlewerkzaamheden overige werkzaamheden verrichten in het kader van je Praktijkopleiding, dan verantwoord je deze werkzaamheden aan de hand van de competenties voor de overige kritische beroepssituaties. Je geeft dit in jouw POP al aan. Het draait in de Praktijkopleiding bij beide varianten om het verwerven van competenties op het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar. Je vindt de situaties en bijbehorende competenties in de informatiegids. Neem in je persoonlijk actieplan alle kritische beroepssituaties op en benader ze SMART. Geef per kritische beroepssituatie aan waar je nu staat en hoe je kennis, vaardigheden, waarden, ethiek en houding gaat ontwikkelen. Maak dit concreet aan de hand van werkzaamheden, cursussen, opleidingen en klanten en verbindt ze met elkaar. De ontwikkeling van kennis en vaardigheden loopt parallel met de ontwikkeling in werkzaamheden. Anders gezegd: een cursus kan bijdragen aan de ontwikkeling van bepaalde vaardigheden. Maar deze vaardigheden moeten in de beroepspraktijk geoefend worden en op die manier ontwikkeld worden. Kennisontwikkeling ontstaat door herhaling van werkzaamheden en door studie. Uit de competentietabellen in het praktijkopleidingsplan blijkt, dat van jou verwacht wordt dat je bepaalde werkzaamheden uiteindelijk in ieder geval 11
vanuit een bepaald theoretisch kader moet kunnen uitvoeren. Met andere woorden: zonder de kernvakken behaald te hebben, kun je geen controlewerkzaamheden uitvoeren op het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar. Noem in je POP geen klantnamen. Geef in een jaarplanning aan hoe je de competentie-ontwikkeling wilt realiseren. Komt een kritische beroepssituatie niet of deels terug in de Praktijkopleiding, geef dit dan aan in je actieplan. Competenties Competenties kun je definiëren als een cluster van verwante kennis, vaardigheden, waarden, ethiek en houdingen. Het opleidingstraject gaat niet alleen uit van de vraag wat iemand moet weten, maar ook van de vraag wat iemand moet kunnen en hoe hij het moet doen. Een competentie omvat vijf aspecten: kennis, vaardigheden, ethiek en de beroepshouding om in concrete taaksituaties (kritische beroepssituatie) doelen te bereiken. In het persoonlijk actieplan werk je deze aspecten in relatie tot elkaar verder uit. Voor de planning van de ontwikkeling van je competenties maak je gebruik van het format uit bijlage 2. Hierin wordt op overzichtelijke wijze door jou aangegeven wanneer je welke competenties verwacht te behalen. 4.1 Kennisontwikkeling Kennis bestaat uit twee elementen: theoretische kennis en eerder opgedane ervaringen. Theoretische kennis Je kennis kun je op twee manieren vergroten. Zo kun je theoretische kennis opdoen door het volgen van cursussen, een theoretische opleiding en vaktechnische bijeenkomsten. Daarnaast kun je kennis vergaren door het lezen van vakbladen. De gelezen vakliteratuur en de gevolgde cursussen en bijeenkomsten vermeld je in je persoonlijk actieplan. Van jou wordt verwacht dat je werkzaamheden in de beroepspraktijk verricht vanuit een bepaald theoretisch kader. In het competentieprofiel zoals is opgenomen in de informatiegids, wordt deze relatie dan ook nadrukkelijk gelegd. In je actieplan leg je een verbinding tussen de behaalde en de nog te behalen vakken enerzijds en de voortgang in je praktijkopleiding anderzijds. Je laat zien dat je in staat bent een verbinding te leggen tussen de voortgang in je theorie-opleiding en de voortgang in je praktijkopleiding. Dat geldt ook voor cursussen en vervolgopleidingen in relatie tot jouw persoonlijke ontwikkeling. Leg in je actieplan uit waarom je bepaalde cursussen in een bepaald opleidingsjaar wilt volgen - gegeven de planning van jouw praktijkopleiding. Ervaring Kennisontwikkeling heeft ook te maken met ervaring. Als je een opdracht voor de tweede of derde keer doet, neem je de ervaringen van de eerste of tweede keer mee. Deze vorm van kennisontwikkeling heeft dus te maken met het aantal keer dat je binnen een kritische beroepssituatieeen bepaald type opdracht verricht. Door te werken aan beroepsproducten, werk je aan je eigen ontwikkeling. Ook de complexiteit van de opdracht speelt hierin mee. Kun je je Praktijkopleiding zo plannen dat de complexiteit van je werkzaamheden toeneemt? Stel jezelf de vraag hoe je jezelf daarin ontwikkelt. De complexiteit kan op verschillende wijzen toenemen. De opdrachten van hetzelfde type klant worden bijvoorbeeld steeds ingewikkelder. Het kan ook zijn dat de complexiteit toeneemt doordat je steeds grotere klanten gaat behandelen. In je persoonlijke actieplan besteed je aandacht aan dit soort zaken. De complexiteit van de opdrachten wordt weerspiegeld in de complexiteit van de processen waarin de beroepsproducten tot stand zijn gekomen. 12
Tijdens de praktijkopleiding moet je enkele specifieke opdrachten uitvoeren (iedere opdracht tijdens je praktijkopleiding eenmaal). Geef aan waarom je van plan bent de opdrachten op een bepaald moment tijdens je praktijkopleiding uit te gaan voeren. Leg een relatie tussen het moment waarop je van plan bent de specifieke opdrachten uit te voeren en jouw persoonlijke ontwikkeling. Expertiseontwikkeling Schenk apart aandacht aan je expertiseontwikkeling. Expertise-ontwikkeling draagt bij aan jouw persoonlijke profiel. Waar wil je je in onderscheiden ten opzichte van anderen? Wil je specialist worden in één of meerdere sectoren (bijvoorbeeld de detailhandel of de transportsector)? Wil je je vaktechnisch specialiseren in een bepaald onderdeel (bijvoorbeeld verslaglegging of controleopdrachten)? Of wil je jezelf ontwikkelen als leidinggevende? Geef in je actieplan aan hoe jij je expertise wilt ontwikkelen. 4.2 Ontwikkeling van je beroepshouding Je beroepshouding omvat de wijze waarop je omgaat met de gedrags- en beroepsregels. Je past de regels correct toe wanneer je het instrumentarium van de AA-Accountant aantoonbaar op de juiste wijze kan hanteren (zie de informatiegids). Natuurlijke antenne Als je net begint te werken op een kantoor pas je waarschijnlijk de gedrags- en beroepsregels toe door je te houden aan de regels en gebruiken van het kantoor. Je houdt bijvoorbeeld in de gaten dat je bij de uitvoering van de opdracht onpartijdig en onafhankelijk bent. Aan het einde van de Praktijkopleiding wordt van je verwacht dat je de gedragsregels continu toepast en dat je hiervoor als het ware een antenne hebt ontwikkeld. Ethiek Hoe ontwikkel je die antenne? Welk type opdrachten ga jij verrichten om vertrouwd te raken met de gedrags- en beroepsregels? Bedenk overigens dat je beroepshouding niet alleen is gebaseerd op regels, maar dat je ook te maken hebt met een algemeen ethisch normbesef. 4.3 Ontwikkeling van vaardigheden Bij vaardigheden moet je denken aan communicatieve vaardigheden en aan algemene beroepsvaardigheden. Communicatieve vaardigheden Met betrekking tot de communicatieve vaardigheden onderscheiden we drie onderdelen: persoonlijke effectiviteit, professioneel adviseren en schriftelijke communicatie. Tijdens de Praktijkopleiding besteed je minimaal 20 uur aan cursussen communicatieve beroepsvaardigheden. Je ontwikkelt deze vaardigheden verder door er bewust mee bezig te zijn en in de praktijk te oefenen. Deze vaardigheden komen goed van pas bij contacten met collega s en klanten. Denk hierbij onder meer aan onderhandelen en omgaan met kritiek. In de essaywijzer is in bijlage 1 (Handreiking voor trainees) ook een uitwerking gegeven van de wijze waarop met de communicatieve vaardigheden tijdens de praktijkopleiding omgegaan kan worden. 13
In het POP geef je aan hoe je deze vaardigheden in jouw beroepspraktijk denkt te ontwikkelen en hoe je daar ook steeds meer complexiteit in weet aan te brengen. Bij welke klanten/type opdrachten ga je welke vaardigheden oefenen? Overige beroepsvaardigheden De beroepsvaardigheden (zoals helikopterview en signaalfunctie) zeggen veel over het niveau waarop jij functioneert. Je beschikt over een helikopterview wanneer je de problematiek in al zijn facetten goed kunt overzien en hoofd- en bijzaken goed van elkaar weet te onderscheiden. De ontwikkeling van deze beroepsvaardigheden hangt samen met: Wat je binnen het kantoor mag (je bevoegdheden, gerelateerd aan je functie); Het type opdrachten dat je behandelt. De kwaliteit van je begeleiding is van belang voor de wijze waarop je de beroepsvaardigheden ontwikkelt. Als iemand je wijst op wat beter kan, stimuleert dat je om jezelf te verbeteren. In het persoonlijke actieplan geef je aan hoe je praktijkopleider jou gaat coachen bij het ontwikkelen van de beroepsvaardigheden. 4.4 Het bijhouden van je ontwikkeling Hoe beschrijf je je geplande ontwikkeling voor de Praktijkopleiding? Carrièrepad Je koppelt je ontwikkeling van competenties aan de door jou geplande carrièreontwikkeling. Welke functie heb je nu en welke functie wil je bereiken aan het einde van Praktijkopleiding (bijvoorbeeld van assistent accountant naar relatiebeheerder)? Hoe ziet het tijdpad eruit? Welke bevoegdheden (gekoppeld aan je functie en/of ervaring) heb je nu en welke bevoegdheden bezit je straks? Zijn daar afspraken over gemaakt of is dat binnen je kantoor vanzelfsprekend? Type opdracht Verder koppel je je ontwikkeling van competenties aan het type opdrachten dat je gaat behandelen. Welke kritische beroepssituaties wil jij aan het einde van je Praktijkopleiding zelfstandig uitvoeren? Welke afspraken zijn er gemaakt over de uitvoering van controleopdrachten? Zorg je voor een opbouw van relatief simpele opdrachten naar relatief complexe opdrachten? En hoe? Zorg je voor een opbouw van kleine klanten naar middelgrote of grote klanten? Hoe plaats je dat in de tijd? Bouw je in een bepaalde branche expertise op? Om welke branche gaat het dan? Of bouw je expertise op in een bepaald vakgebied? Welk vakgebied? Wat ga je daar voor doen? Benoem de opdrachten die je gaat uitvoeren zo specifiek mogelijk. 14
5 Beoordeling POP Je persoonlijke ontwikkelingsplan wordt beoordeeld door je praktijkbegeleider en daarna door een externe beoordelaar. Bij het beoordelen van jouw POP zal gelet worden of je POP voldoet aan de volgende criteria: 1. Het POP bevat een goede beschrijving van de IST-positie; 2. Het POP bevat een goede beschrijving van de Soll-positie; 3. Het POP beschrijft op overtuigende wijze hoe de trainee van de IST-positie naar de Soll-positie komt; 4. In het POP wordt aangegeven dat de trainee aandacht besteed aan de groei in beroepsvaardigheden in relatie tot de geplande opdrachten en de te volgen cursussen; 5. In het POP wordt aangegeven hoe aan de kwantitatieve normen wordt voldaan (aantal controle- en samenstelopdrachten + aantal uren + aantal kritische beroepssituaties); 6. Het POP bevat een concrete en onderbouwde planning van de te behalen competenties, verdeeld over semesters en/of jaren; 7. In het POP wordt aandacht besteed aan ICT; 8. Het POP biedt voldoende waarborgen dat aan alle eindkwalificaties wordt voldaan. Beoordeling POP Heeft je praktijkbegeleider het POP goedgekeurd, dan geeft hij dit aan in je portfolio. Vervolgens buigt de beoordelaar zich over het POP. Als eerste checkt hij of het POP goedgekeurd is door de praktijkbegeleider. Verder let hij erop of in het POP: Een puntsgewijze opsomming van de vooropleiding en de relevante werkervaring staat, en of daaruit een goed beeld gevormd kan worden van het niveau waarop je bij aanvang van de Praktijkopleiding functioneert; De verwachting ten aanzien van je persoonlijke groei aansluit bij het instroomniveau en bij een normale ontwikkeling in de praktijk; De genoemde competenties voldoen aan de gestelde minimumeisen qua werkgebieden, kwantitatieve eisen en verantwoordelijkheidsniveaus. De beoordelaar kan bepaalde onderdelen of aspecten van het POP als onvoldoende aanmerken. Hij geeft deze verbeterpunten aan op het beoordelingsformulier. Op het moment dat de externe beoordelaar je POP heeft goedgekeurd mag je starten met de Praktijkopleiding. Daarna bekijkt de externe beoordelaar jaarlijks in hoeverre je nog voldoet aan hetgeen in het POP is beschreven. Je beschrijft dit in je essay (zie de essaywijzer). 15
Procesbewaker In beginsel krijg je een beoordelaar toegewezen voor de volledige duur van de opleiding. Hij beoordeelt je ontwikkeling aan de hand van het persoonlijke ontwikkelingsplan (POP). Daarmee fungeert hij als procesbewaker. Hij bewaakt samen met je praktijkbegeleider je ontwikkeling. En hij houdt in de gaten of je het vereiste niveau bereikt en of je ontwikkeling volgens plan verloopt. Zodat je uiteindelijk de Praktijkopleiding succesvol kunt afsluiten. 16
Bijlage 1 Format POP Curriculum vitae Een opsomming van gevolgde opleidingen en cursussen. Voor opleidingen en cursussen die niet eenduidig zijn, aangeven wat de opleidingen en cursussen inhouden. Begrippen als bacheloropleiding, post-bacheloropleiding, OAT en mastercass (HMV) zijn niet bij alle externe beoordelaars bekend. Uit de CV moet blijken waar je in het theoretische opleidingstraject staat; Opsomming van eerder opgedane werkervaring. Geef per werkgever aan wat je functie was/is, welke rol je vervulde (taken en bevoegdheden) en wat je plek binnen de organisatie was/is. Opleidingsgegevens Hierin plaats je de door jou gescande cijferlijsten, diploma s (voor- en achterkant), getuigschriften en bewijzen van deelname. Beschrijving kantoor Hierin plaats je: 1. Organogram, jouw plaats in het organogram, aantal medewerkers, je taken en bevoegdheden binnen de organisatie; 2. Het type klanten: benoem de sectoren en het marktsegment waarin de klanten zich bevinden (klein-, midden- of grootbedrijf). In verband met de anonimiteit noem je geen klantnamen; 3. Welk soort opdrachten er worden verricht bij de verschillende typen klanten (bijvoorbeeld fiscale opdrachten of controleopdrachten); 4. Of het kantoor een AFM-vergunning heeft; 5. Een korte beschrijving van je praktijkbegeleider. Omschrijf wie hij is, welke positie hij in de organisatie inneemt en hoeveel jaar ervaring hij heeft. Persoonlijk actieplan In het PAP beschrijf je: 1. Waar je op dit moment staat in je carrière; 2. Wat je wilt bereiken; 3. Hoe je dat gaat realiseren. 17
Bovenstaande drie punten werk je op de volgende manier uit: Geef aan welke competenties je eventueel al hebt verworven voordat je aan de Praktijkopleiding begon. Geef ook aan hoe. Beschrijf dit aan de hand van reeds verrichte werkzaamheden. Welke taken en bevoegdheden had je op dat moment? Ga in deze beschrijving in op kennis, vaardigheden, waarden ethiek en houding. Geef aan welke persoonlijke ambities je hebt en hoe je die denkt te realiseren. Ga daarbij in op de ontwikkeling in functieniveau. Geef aan welke kritische beroepssituatie(s) je tijdens de Praktijkopleiding gaat afronden. Geef aan de hand van concrete typen klanten (*) aan hoe je dat gaat doen. Laat daarin een opbouw zien (van klein naar groot, van niveau 2 (niveau lager dan dat van een beginnend beroepsbeoefenaar) naar niveau 1 (niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar), van smal naar breed (uitbreiding van het aantal klanten), van functieniveau X naar functieniveau Y). Besteed aandacht aan de complexiteit van de opdrachten. Maar let op: noem geen klantnamen. Maak per kritische beroepssituatie onderscheid naar kennis, vaardigheden, waarden, ethiek en houding. Maak dit concreet aan de hand van cursussen, opleidingen en vaktechnische bijeenkomsten enerzijds. En aan de hand van klanten anderzijds. Noem geen namen van klanten. Leg een verbinding tussen het vergroten van kennis, de oefening van vaardigheden en de groei in verantwoordelijkheidsniveau. Geef per kritische beroepssituatie een planning in relatie tot de groei die je wilt realiseren. De planning wordt gegeven op jaarbasis. Beoordeling POP In het sjabloon tref je de beoordeling van je externe beoordelaar aan. (*) wel geanonimiseerd 18
Bijlage 2 Format planning competentie-ontwikkeling 1 = beginnend niveau assistant accountant, 2 = gevorderd niveau assistant accountant, 3 = vereiste eindniveau AA-accountant Competentie Professionele kennis Professionele vaardigheden Waarden, ethische normen en gedrag Beroepsproduct Periode ASSURANCEOPDRACHTEN 1 2 3 4 5 6 Fase: Cliënt-, opdrachtaanvaarding en -continuering 1.1 Beoordeling onafhankelijkheid Een professionele accountant is in staat om een onafhankelijkheidstoets uit te voeren op basis van de onafhankelijkheidsregels VIO Toepassen relevantie controle standaarden Laten zien van analytisch vermogen Weerstaan en oplossen van conflicten Professionele benadering van ethiek en het oplossen van ethische dilemma s. Ethisch handelen van de entiteit en gevolgen voor de individuen, beroepsgroep accountant en maatschappelijk verkeer Onafhankelijkheids-checklist 2 2 3 3 3 3 1.2 Beoordeling overige aspecten Een professionele accountant is in staat om voor aanvang van de controleopdracht te beoordelen of hij de cliënt- en opdracht kan accepteren en continueren conform VGBA. NV COS 210 VAO en BTA WWft Toepassen relevantie controle standaarden Laten zien van analytisch vermogen Weerstaan en oplossen van conflicten Professionele benadering van ethiek en het oplossen van ethische dilemma s. Ethisch handelen van de entiteit en gevolgen voor de individuen, beroepsgroep accountant en maatschappelijk verkeer Cliënten opdrachtacceptatie Checklist- en op-drachtcontinuering 2 2 3 3 3 3 Fase: Planningsfase 1.3 Verkrijgen van kennis van de huishouding en haar omgeving De professioneel accountant is in staat inzicht conform de regelgeving kennis te verkrijgen in de aard van de activiteiten van de entiteit en haar omgeving. Tevens is het van belang dat de professionele accountant inzicht verkrijgt conform NV COS in het belang van de wet- en regelgeving voor de entiteit. Er dient ook aan te worden besteed aan cijferanalyse conform NV COS. Dit blijkt ook uit de bedrijfsverkenning. LAC A en B Externe Verslaggeving Strategisch Management Maatschappelijke ontwikkelingen Corporate Governance Branchekennis NV COS 250, 300, 315 en 520 Identificeren/oplossen van problemen Toepassen relevante controlestandaarden Laten zien van analytische vermogen Ethische conflicten Verwachtingen van de eigen organisatie en maatschappelijk verkeer Bedrijfsverkenning, waaronder: - overzicht verbonden partijen - organisatiestructuur - overzicht IT systemen Cijferanalyse Opzet maatregelen interne beheersing Toegepast risico beheersingsmodel 2 2 3 3 3 3 1.4 Risico-analyse De professionele accountant is in staat cf. de regelgeving een risico analyse op te stellen. LAC A en B Externe verslaggeving Geschikte onderzoeksmethoden- en technieken (methodology) Samenwerken in teams Verzamelen en evalueren van bewijs Toepassen relevante controlestandaarden Laten zien van analytisch vermogen professional judgement), met name deskundigheid Ethische conflicten Verwachtingen van de eigen organisatie en maatschappelijk verkeer Risico-analyse Materialiteitsberekening inclusief controletolerantie 1 1 2 2 3 3 1.5 Vaststellen van de controle strategie De professionele accountant is in staat om de aanpak van de controle weer te geven i.o.m. de NV COS. De accountant is in staat om een op de risico-analyse gebaseerd werkprogramma nop te stellen dat zodanig is ingericht dat de vereiste zekerheid in de controle gerealiseerd kan worden. LAC A en B NV COS 300, 600-620 Samenstelling team Toepassen relevante controlestandaarden Laten zien van analytische vermogen (Professional judgement) toepassen, m.n. deskundigheid Controlememorandum Notulen pre audit meeting Vastlegging deskundigheid team 1 1 2 2 3 3 19
Competentie Professionele kennis Professionele vaardigheden Waarden, ethische normen en gedrag Beroepsproduct Periode Fase: uitvoeringsfase 1.6 Systeemgerichte werkzaamheden De professionele accountant is in staat conform de NV COS om systeemgericht controlewerkzaamheden uit te voeren. De accountant is in staat om controledocumentatie te verzamelen ter onderbouwing van zijn conclusie ten aanzien van de werking van de interne beheersingsmaatregelen. LAC A en B NV COS 330 Voldoende technisch onderzoek Samenwerken in teams Verzamelen en evalueren van bewijs Presenteren van, bediscussieren en verdedigen van standpunten Toepassen van relevante controlestandaarden Analytisch vermogen Ethische normen en de rechte rug voor het publieke belang te demonstreren. De gevolgen van onethisch gedrag voor individuele personen, de beroepsgroep en de samenleving te identificeren en uit te leggen. Beslissingen te nemen aan de hand van het professionele ethische kader, waaronder gedragsregels. Argumenten uit te werken in situaties met ethische consequenties, na evaluatie van de zienswijze van alle partijen. Inzicht te tonen in het publieke, maatschappelijke belang. Maatschappelijke verantwoordelijkheid en betrokkenheid te tonen. Inzicht in het belang van een persoonlijke bijdrage aan het beroep te demonstreren. Inzicht in het karakter en de cultuur van het accountantsberoep te tonen. Ethische afwegingen te maken in complexe situaties en daarnaar te handelen. Lijncontroles Proceduretests Werkprogramma Dossierstuk bevindingen systeem gerichte werkzaamheden 1 1 2 2 3 3 1.7 Gegevensgerichte werkzaamheden De professionele accountant is in staat om conform de regelgeving de gegevensgerichte controlewerkzaamheden uit te voeren. De accountant is in staat om controledocumentatie te verzamelen ter onderbouwing van zijn conclusie ten aanzien van de gegevensgerichte controlewerkzaamheden. LAC A en B Externe Verslaggeving Voldoende technisch onderzoek Samenwerken in teams Verzamelen en evalueren van bewijs Presenteren van, bediscussiëren en verdedigen van standpunten Toepassen van relevante Controlestandaarden Analytisch vermogen Goed luisteren en onafhankelijk en kritisch denken en doorvragen Toepassen van de fundamentele beginselen uit de VGBA Cijferanalyse Verbandscontroles Deelwaarneming Dossierstuk aandachtspunt afronding controle 1 1 2 2 3 3 Fase: afrondingsfase 1.8 Afronding controle werkzaamheden De professionele accountant is in staat om conform de regelgeving de afrondende controle werkzaamheden uit te voeren. LAC A en B Externe Verslaggeving NV COS Kennis van externe verslaggeving waaronder Tiel 9, RJ en IFRS Samenwerken in teams Evalueren van bewijs Toepassen van relevante controlestandaarden Evaluatie van de financiële verslaggeving Analytisch vermogen Weerstaan en oplossen van conflicten met deskundigheid Ethische normen en de rechte rug voor het publieke belang te demonstreren. De gevolgen van onethisch gedrag voor individuele personen, de beroepsgroep en de samenleving te identificeren en uit te leggen. Beslissingen nemen aan de hand van professionele ethische kader, o.a. gedragsregels. Argumenten uit te werken in situaties met ethische consequenties, na evaluatie van zienswijzen. Inzicht tonen in publieke, maatschappelijke belang. Maatschappelijke verantwoordelijkheid en betrokkenheid te tonen. Inzicht in het belang van een persoonlijke bijdrage aan het beroep te demonstreren. Inzicht in het karakter en de cultuur van het accountantsberoep te tonen. Ethische afwegingen te maken in complexe situaties en daarnaar te handelen. Afsluitende cijferanalyse Checklist verslaggeving Checklist afronding/afsluitend memorandum met: - overzicht gecorrigeerde en niet gecorrigeerde controleverschillen - herbeoordeling materialiteit - herbeoordeling continuïteit - herbeoordeling wet- - herbeoordeling fraude Herbeoordeling gebeurtenissen na balansdatum 1 1 2 2 3 3 20
Competentie Professionele kennis Professionele vaardigheden Waarden, ethische normen en gedrag Beroepsproduct Periode 1.9 Evaluatie van de bevindingen De professionele accountant is in staat om conform NV COS de bevindingen van de controle te evalueren. NV COS 330 Samenwerken in teams Evalueren van bewijs Toepassen van relevante controlestandaarden Evaluatie van de financiële verslaggeving Analytisch vermogen Weerstaan en oplossen van conflicten Evaluatie van financiële verslaggeving ; deskundigheid Ethische normen en de rechte rug voor het publieke belang te demonstreren. De gevolgen van onethisch gedrag voor individuele personen, de beroepsgroep en de samenleving te identificeren en uitte leggen. Beslissingen te nemen aan de hand van het professionele ethische kader, waaronder gedragsregels. Argumenten uit te werken in situaties met ethische consequenties, na evaluatie van de zienswijze van alle partijen. Inzicht te tonen in het publieke, maatschappelijke belang. Maatschappelijke verantwoordelijkheid en betrokkenheid te tonen. Inzicht in het belang van een persoonlijke bijdrage aan het beroep te demonstreren. Inzicht in het karakter en de cultuur van het accountantsberoep te tonen. Ethische afwegingen te maken in complexe situaties en daarnaar te handelen. Afrondingsmemorandum/evaluatieformulier 1 1 2 2 3 3 1.10 Rapportage De professionele accountant is in staat om de regelgeving de uitkomsten van de werkzaamheden te rapporteren. LAC A en B Externe Verslaggeving Titel 9 Boek 2 BW/RJ/IFRS NV COS 260 en 265, 580, 700 t/m 720 Presenteren van en effectief, bediscussiëren en verdedigen van standpunten Toepassen van relevante Controlestandaarden Weerstaan en oplossen van conflicten Rechte rug Argumenten uit te werken in situaties met ethische consequenties, na evaluatie van de zienswijze van alle partijen Controleverklaring (of oordeelsvorming in een rapport) Accountantsverslag Bevestiging bij de jaarrekening Managementletter Besprekingsverslag 1 1 2 2 3 3 1.11 Afronding dossier De professionele accountant is in staat om conform de regelgeving het dossier af te ronden. LAC A en B NV COS 220 Toepassen van relevante Controlestandaarden Ethische normen en de rechte rug voor het publieke belang te demonstreren. De gevolgen van onethisch gedrag voor individuele personen, de beroepsgroep en de samenleving te identificeren en uit te leggen. Beslissingen te nemen aan hand van het professionele ethische kader, waaronder gedragsregels. Argumenten uit te werken in situaties met ethische consequenties, na evaluatie van de zienswijze van alle partijen Inzicht te tonen in het publieke, maatschappelijk belang Maatschappelijke verantwoordelijkheid en betrokkenheid tonen. Inzicht in het belang van persoonlijke bijdrage aan het beroep te demonstreren. Inzicht in het karakter en de cultuur van het accountantsberoep te tonen 1 1 2 2 3 3 21
Competentie Professionele kennis Professionele vaardigheden Waarden, ethische normen en gedrag Beroepsproduct Periode AAN ASSURANCEVERWANTE OPDRACHTEN 1 2 3 4 5 6 Fase: Cliënt-, opdrachtaanvaarding en -continuering 2.1 Opdrachtaanvaardingen- en continuering De professionele accountant is in staat om voor aanvang van de samenstellingsopdracht te beoordelen of hij de cliënt en opdracht kan accepteren en continueren conform VGBA. Dit wordt zichtbaar in de checklist cliënt- en opdrachtacceptatie. NV COS 4410 Wwft Toepassen relevantie controle standaarden Laten zien van analytisch vermogen Weerstaan en oplossen van conflicten Cliëntenopdracht-acceptatie Checklist- en opdrachtcontinuerig Opdrachtbevestiging 2 2 3 3 3 3 Fase: Planningsfase 2.2 Verwerven van inzicht in de huishouding en haar omgeving 2 2 3 3 3 3 De professionele accountant is in staat inzicht conform Standaard 4410 kennis te verkrijgen in de aard van de activiteiten van de entiteit en haar omgeving. Tevens blijkt dit uit de bedrijfsvoering. LAC A en B Externe verslaggeving Strategisch Management Maatschappelijke ontwikkeling Branchekennis NV COS 4410.9 Toepassen relevante controlestandaarden Laten zien van analytische vermogen Rechte rug Ethische conflicten Verwachtingen van de eigen organisatie en maatschappelijk verkeer Bedrijfsverkenning 2 2 3 3 3 3 2.3 Materieel belang in de samenstellingswerkzaamheden De professionele accountant is in staat conform NV COS 4410 het materieel belang in overweging te nemen bij de samenstellingswerkzaamheden. LAC A en B Externe verslaggeving NV COS 4410.9 Geschikte onderzoeksmethoden- en technieken Samenwerken in teams Verzamelen en evalueren van bewijs Toepassen relevante controlestandaarden Laten zien van analytische vermogen Situatie kritische en met scepsis benaderen Principe van materieel belang Beslissingen en acties Analyse van problemen in een multidisciplinaire omgeving uitvoeren Rechte rug, met name deskundigheid Ethische conflicten Verwachtingen van de eigen organisatie en maatschappelijk verkeer Materialiteitsberekening 1 2 2 3 3 3 2.4 Initiële cijferbeoordeling De professionele accountant is in staat om een initiële cijferbeoordeling te maken overeenkomstig NV COS 4410 LAC B NV COS 4410.9 Verzamelen en evalueren van bewijs Toepassen relevante controlestandaarden Laten zien van analytische vermogen Informatie uit meerdere bronnen gebruiken, met name deskundigheid 2 2 3 3 3 3 Fase: Uitvoeringsfase 2.5 Strategie uit te voeren werkzaamheden De professionele accountant is in staat om de strategie te bepalen inzake de uit te voeren samenstelwerkzaamheden overeenkomstig NV COS 4410 LAC B NV COS 4410.10 Toepassen relevante controlestandaarden Laten zien van analytische vermogen, met name deskundigheid Werkprogramma 1 2 2 3 3 3 2.6 Uitvoering De professionele accountant is in staat conform NV COS 4410 de samenstelwerkzaamheden uit te voeren. LAC A en B Externe Verslaggeving NV COS 240 en 250 m.b.t. fraude NV COS 4410.12A t/m 16A Kennis externe verslaggeving waaronder BW 2 Titel 9, RJ Voldoende technisch onderzoek Samenwerken in teams Verzamelen en evalueren van bewijs Presenteren van, bediscussiëren en verdedigen van standpunten Toepassen van relevantie controlestandaarden Goed luisteren Onafhankelijk en kritisch denken en doorvragen Eindtermen Toepassen van de fundamentele beginselen uit de VGBA Werkprogramma 1 1 2 2 3 3 22
Competentie Professionele kennis Professionele vaardigheden Waarden, ethische normen en gedrag Beroepsproduct Periode Analytisch vermogen Bewijsmateriaal gebruiken ter ondersteuning van eigen argumentatie Fouten in argumentatie en tekort bewijsvoering herkennen Situatie kritisch en met scepsis benaderen Fase: Afrondingsfase 2.7 Afrondende werkzaamheden en evaluatie De professionele accountant is in staat conform NV COS 4410 de afrondende werkzaamheden uit te voeren. LAC A en B Externe Verslaggeving NV COS 240 en 250 m.b.t. fraude NV COS 4410.17 Kennis externe verslaggeving waaronder BW 2 Titel 9, RJ Samenwerken in teams Evalueren van bewijs Toepassen van relevante controlestandaarden Evaluatie van de financiële verslaggeving Analytisch vermogen Weerstaan en oplossen van conflicten Bewijsmateriaal gebruiken Situaties kritisch en met scepsis benaderen Adequaat reageren op veranderde processen Materieel belang kunnen toepassen, met name deskundigheid Jaarrekening Bevestiging bij de jaarrekening 2 2 3 3 3 3 2.8 Rapportage De professionele accountant is in staat om conform NV COS 4410, BW2 Titel 9 en de RJ de uitkomsten van de werkzaamheden te rapporteren LAC A en B NV COS 4410.18 Presenteren van en effectief, bediscussiëren en verdedigen van standpunten Toepassen van relevante Controlestandaarden en judgement Weerstaan en oplossen van conflicten Weerstanden tegen verandering aanvoelen Aanvoelen wanneer de hulp van deskundigen nodig is Tijdig en zorgvuldig handelen Kalm blijven en onder druk en begrijpen hoe anderen reageren op druk Ideeën duidelijk en bondig op papier zetten en mondeling overbrengen Complexe zaken duidelijk en bondig communiceren Onderhandelen en anderen overtuigen Inlevingsvermogen (t.a.v. collega s en cliënten) Leren van meer ervaren collega s Beslissingen en acties vastleggen Rechte rug Argumenten uit te werken in situaties met ethische consequenties, na evaluatie van de zienswijze van alle partijen Samenstellingsverklaring 1 2 2 3 3 3 2.9 Afronding dossier De professionele accountant is in staat om conform de wet- het dossier af te ronden NV COS Toepassen van relevante controlestandaarden Ethische normen en de rechte rug voor het publieke belang te demonstreren. De gevolgen van onethisch gedrag voor individuele personen, de beroepsgroep en de samenleving te identificeren en uit te leggen. Beslissingen te nemen aan de hand van pro fessionele ethische kader, waaronder gedragsregels. Argumenten uit te werken in situaties met ethische consequenties, na evaluatie van de zienswijze van alle partijen 1 2 2 3 3 3 23
Competentie Professionele kennis Professionele vaardigheden Waarden, ethische normen en gedrag Beroepsproduct Periode Inzicht te tonen in het publieke, maatschappelijke belang maatschappelijk verantwoordlijkheid en betrokkenheid tonen Inzicht in het belang van een persoonlijke bijdrage aan het beroep te demonstreren inzicht in het karakter eb de cultuur van het accountantsberoep te tonen. Ethische afwegingen te maken in complexe situaties en daarnaar te handelen. FISCALE DIENSTVERLENING 1 2 3 4 5 6 Fase: Cliënt-, opdrachtaanvaarding en -continuering 3.1 Opdrachtaanvaardingen- en continuering Een professionele accountant is in staat om voor aanvang van de fiscale dienstverlening te beoordelen of hij de cliënt en opdracht kan accepteren en continueren conform VGBA. Dit wordt zichtbaar in de checklist cliënten opdrachtacceptatie. Samenwerken in teams Toepassen van relevante regelgeving Analytisch vermogen Weerstaan en oplossen van conflicten Lateraal denken Onafhankelijk & kritisch denken Doorvragen Duidelijk en bondig communiceren Ethische conflicten Cliënt -en opdrachtacceptatie Checklist opdrachtbevestiging 2 2 2 3 3 3 3.2 Posten en proces analyse De professionele accountant is in staat vraagstukken vanuit privé en de onderneming conform de fiscaal relevante regelgeving in beeld te brengen. Dit blijkt uit de adviesbrief. Belastingrecht Samenwerken in teams Toepassen van relevante regelgeving Analytisch vermogen Geschikte onderzoeksmethoden- en technieken Situatie kritisch en met scepsis benaderen Beslissingen en acties Analyse van problemen in een multidisciplinaire omgeving uitvoeren Adviesbrief cliënt 1 2 2 3 3 3 Fase: Planningsfase 3.3 Strategie uit te voeren werkzaamheden De professionele accountant is in staat om de strategie te bepalen inzake de uit te voeren fiscale werkzaamheden overeenkomstig de bebetreffende fiscale regelgeving. Belastingrecht Toepassen relevante regelgeving Laten zien van analytische vermogen Deskundigheid Werkprogramma 2 2 2 3 3 3 Fase: Uitvoeringsfase 3.4 Uitvoering De professionele accountant is in staat conform de fiscaal relevante regelgeving de werkzaamheden inzake de fiscale dienstverlening uit te voeren. Belastingwetten- Voldoende technisch onderzoek Samenwerken in teams Verzamelen en evalueren van bewijs Presenteren, bediscussiëren en verdedigen van standpunten Toepassen van relevantie regelgeving Analytisch vermogen Goed luisteren Onafhankelijk en kritisch denken Doorvragen Toepassen van de fundamentele beginselen uit de VGBA Werkprogramma 2 2 2 3 3 3 24
Competentie Professionele kennis Professionele vaardigheden Waarden, ethische normen en gedrag Beroepsproduct Periode Bewijsmateriaal gebruiken ter ondersteuning van eigen argumentatie Fouten in argumentatie en tekort bewijsvoering herkennen Situatie kritisch en met scepsis benaderen Fase: Afrondingsfase 3.5 Afrondende werkzaamheden De professionele accountant is in staat conform de fiscaal relevante regelgeving de afrondende fiscale werkzaamheden uit te voeren. Belastingrecht/wetten Samenwerken in teams Evalueren van bewijs Toepassen van relevantie regelgeving Evaluatie van financiële verslaggeving Analytisch vermogen Weerstaan en oplossen van conflicten Bewijsmateriaal gebruiken Situatie kritisch en met scepsis benaderen Adequaat reageren op veranderde processen Deskundigheid Rechte rug Aangifte IB Aangifte Vpb Aangifte BTW Aangifte dividend-belasting 2 2 3 3 3 3 3.6 Afronding dossier De professionele accountant is in staat conform de fiscaal relevante regelgeving het dossier af te ronden. Belastingwet- Toepassen van relevante regelgeving Deskundigheid 2 2 2 3 3 3 ADVIESOPDRACHTEN 1 2 3 4 5 6 Fase: Cliënt-, opdrachtaanvaarding en -continuering 4.1 Opdrachtaanvaardingen- en continuering De professionele accountant is in staat om voor aanvang van de adviesopdracht te beoordelen of hij de cliënt- en opdracht kan accepteren en continueren in overeenkomst met de VGBA en de Nadere voorschriften Onafhankelijkheid en of andere Standaarden Kennis van het adviesdomein Kernvakken: - Strategisch Management - Financiering - LAC A en B - Management en Organisatie VIO Relevante standaarden NV COS 5500N Toepassen van relevante Controlestandaarden (problemen structureren en in de organisatorische context blootleggen, helicopterview) Ethisch handelen Gevolgen onethisch gedrag identificeren Checklist opdrachtaanvaarding en -continuering Opdrachtbevestiging Document van de voorwaarden waaronder de opdracht wordt uitgevoerd 2 2 2 2 3 3 Fase: Planningsfase 4.2 Planning van de opdracht De professionele accountant is in staat het probleem dat ten grondslag ligt aan de adviesvraag van de cliënt te analyseren en op basis hiervan een plan van aanpak voor de uitvoering van de adviesopdracht op te stellen in overeenstemming met de VGBA of andere Standaarden. Kennis van het adviesdomein Kernvakken: - Strategisch Management - Financiering - LAC A en B - Management en Organisatie VIO Relevante standaarden NV COS 5500N Geschikte onderzoeksmethode en technieken (onderzoeksplan opstellen) Toepassen van relevante Controlestandaarden Laten zien van analytisch vermogen Deskundigheid Probleemanalyse Probleemformulering Plan van aanpak Budget Conceptueel onderzoeksmodel Tijdplanning 2 2 2 3 3 3 25
Competentie Professionele kennis Professionele vaardigheden Waarden, ethische normen en gedrag Beroepsproduct Periode Fase: Uitvoeringsfase 4.3 Uitvoering van de opdracht De professionele accountant is in staat de in het plan van aanpak opgenomen activiteiten binnen de hiervoor gestelde termijn in overeenstemming met de VGBA en of andere Standaarden uit te voeren. Kennis van het adviesdomein Kernvakken: - Strategisch Management - Financiering - LAC A en B - Management en Organisatie VIO Relevante standaarden NV COS 5500N Samenwerken in teams Verzamelen en evalueren van bewijs Toepassen van relevante Controlestandaarden Laten zien van analytisch vermogen Professional scepticism Beslissingen nemen aan de hand van professioneel ethisch kader Inventarisatie huidige situatie Beschrijving toekomstige situatie Analyse soll-ist Analyse voor- en nadelen Uitwerking scenario s Cijfermatige onderbouwingen Besprekingsverslagen (interviews) 2 2 2 3 3 3 Fase: Afrondingsfase 4.4 Afrondende werkzaamheden en evaluatie en rapportage De professionele accountant is in staat de uitkomsten van de adviesopdracht in de vorm van conclusies en aanbevelingen te presenteren en te communiceren met de cliënt in overeenstemming met de VGBA en of andere Standaarden. Kennis van het adviesdomein Kernvakken: - Strategisch Management - Financiering - LAC A en B - Management en Organisatie VIO Relevante standaarden NV COS 5500N Presenteren van, bediscussiëren en verdedigen van standpunten Weerstaan en oplossen van conflicten Toepassen van relevante Controlestandaarden Ethische normen en rechte rug Maatschappelijke verantwoordelijkheid en betrokkenheid Adviesrapport/presentatie aan de klant Adviesbrief Besprekingsverslag 2 2 2 2 3 3 4.5 Afronding dossier De professionele accountant is in staat de advieswerkzaamheden zodanig te bedocumenteren dat op basis van het dossier een goed beeld kan worden verkregen van de werkwijze van de accountant en de door hem getrokken conclusies en aanbevelingen in overeenstemming met de VGBA en of andere Standaarden. Kennis van het adviesdomein Kernvakken: - Strategisch Management - Financiering - LAC A en B - Management en Organisatie VIO Relevante standaarden NV COS 5500N Toepassen van relevante Controlestandaarden (beslissingen en acties vastleggen) Rechte rug Checklist dossiervorming 2 2 2 3 3 3 26
Antonio Vivaldistraat 2-8 1083 HP Amsterdam Postbus 7984 1008 AD Amsterdam T 020 301 03 01 E nba@nba.nl I www.nba.nl