Jaarverslag 2015-2016 de Monoliet december 1 2016 Dit jaarverslag van de Monoliet over het schooljaar 2015-2016 geeft beknopt een aantal kengetallen weer en beschrijft in het kort de inhoudelijke zaken waar we het afgelopen jaar druk mee bezig zijn geweest. Daarnaast worden ook de speerpunten voor het volgend schooljaar benoemd.
Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Onze school 2.1. Kerngegevens 2.2. Organisatieontwikkeling 2.3. Schoolplan en jaarplan 2.4. Klachten en klachtenregeling 2.5. PR en communicatie 2.6. Medezeggenschap 3. Onderwijs en leren 3.1. Opbrengsten 3.2. Individuele vakgebieden 3.3. ICT en leren 3.4. Arbeidstoeleiding en stages 3.5. Passend Onderwijs 3.6. Bijzondere activiteiten 4. Personeel en financiën 4.1. Formatie en financiën 4.2. Ziekteverzuim 4.3. Professionalisering 4.4. Studenten en stagiaires 5. Thema s vanuit de school 5.1. Ouderbetrokkenheid 5.2. Leerlingenraad 5.3. Gebouw en schoolplein 5.4. Investeringen 6. Nawoord RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 1
1. Inleiding Dit is het jaarverslag van De Monoliet. Ieder jaar geeft dit verslag een overzicht van de ontwikkelingen en activiteiten op De Monoliet. Met dit document wordt verantwoording afgelegd aan de inspectie, het College van Bestuur, de MR en aan de ouders van leerlingen op De Monoliet. De geschiedenis van onze school gaat terug naar het jaar 1961 toen er gestart werd met een openbare L.O.M.-school in Leeuwarden. Na vele omzwervingen door de stad van het ene gebouw naar het andere en nadat in 1968 ook gestart werd met een afdeling Voortgezet Onderwijs duurde het uiteindelijk tot 1976 voordat alle leerlingen in één gebouw naar school konden. In maart 1976 werd de Euterpeschool aan de Verdistraat 2 officieel geopend. Bij deze opening werd meteen ook een nieuwe naam in gebruik genomen en vanaf die tijd heette de school Professor Grewelschool, openbare school voor speciaal onderwijs. Een school die onderwijs bood aan leerlingen van 4 tot 20 jaar. In deze periode werd ook al contact gezocht met het Groene Hart, een zorginstelling die aandacht had voor kinderen met psychiatrische problematiek en tot op de dag van vandaag is er sprake van een innige samenwerking tussen het speciaal onderwijs en de kinder- en jeugdpsychiatrie. Later verhuisde de school naar een nieuw gebouw aan de Melkemastate in de nieuwe wijk Camminghaburen en ontwikkelde ze zich tot een bijzonder neutrale school voor leerlingen met gedrags- en psychiatrische problematiek. Deze ontwikkeling leidde mede door veranderingen in de onderwijswetgeving in 2002 tot het zoeken van nieuwe partners en uiteindelijk een fusie met soortgelijke scholen in Noord-Nederland tot RENN4. Deze laatste fusie zorgde voor een grote groei van het leerlingenaantal met daarnaast vooral ook een belangrijke inhoudelijke impuls. De groei was zo groot dat een aantal jaar terug besloten werd om de SO en VSO fysiek te gaan scheiden en voor beide afdelingen met nieuwbouwplannen te starten. We waren dan ook heel erg blij dat we in oktober 2014 naar onze nieuwe school de Monoliet konden verhuizen, waar we in een uitstekend geoutilleerd schoolgebouw de leerlingen passend onderwijs kunnen geven. We hebben dit schooljaar een thematisch onderzoek gehad van de Inspectie voor het onderwijs betreffende de leerroute Arbeidstoeleiding. Tijdens dit bezoek is de inspecteur tot de conclusie gekomen dat De Monoliet aan alle wettelijke kaders in voldoende mate voldoet. Het komende schooljaar zal voornamelijk in het teken staan van het vormgeven aan de uitwerking van de wet op het Passend Onderwijs, opbrengstgericht werken en het nog optimaler gebruik gaan maken van de faciliteiten die ons nieuwe schoolgebouw aan de Cornelis Trooststraat 29 in Leeuwarden ons te bieden heeft. Daarnaast is De Monoliet een samenwerking aangegaan met Fier om vanaf de start van het nieuwe schooljaar bij Fier onderwijs te gaan geven aan meiden die te maken hebben gehad met misbruik, mishandeling, verwaarlozing en eerwraak. Op de website van RENN4 vindt u meer informatie over de school en treft u een link aan naar het jaarverslag. Ik wens u veel leesplezier met dit verslag. M. Andringa Provinciedirecteur Renn4 Friesland RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 2
2. Onze school De Monoliet is een school voor Voortgezet Speciaal Onderwijs en valt onder het bestuur van RENN4. RENN4 is een schoolbestuur voor gespecialiseerd onderwijs in Noord-Nederland. RENN4 biedt onderwijs aan leerlingen met specifieke behoeftes op het terrein van leren en gedrag. In het schooljaar 2015-2016 vallen in totaal veertien scholen onder het bevoegd gezag van RENN4. De scholen van RENN4 hebben in totaal meer dan dertig locaties die verspreid liggen over de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. 2.1 Kerngegevens Leerlingenaantal op teldatum 1 oktober: 2012-2013 2013-2014 2014-2015 2015-2016 totaal 253 252 256 237 Instroom: (zonder Sluis / Kinnik) 2012-2013 2013-2014 2014-2015 2015-2016 totaal 96 164 50 78 Uitstroom: 2012-2013 2013-2014 2014-2015 2015-2016 Onderwijssoort 95 85 84 88 SO cluster 1 t/m 4 VSO dagbesteding 13 VSO arbeid / 14 9 praktijkgericht onderwijs VSO VMBO 33 26 19 5 VSO HAVO/VWO VSO dagbesteding Regulier basisonderwijs Speciaal basisonderwijs Praktijkonderwijs 1-2 VMBO 4 4 3 3 HAVO/VWO 1 1 12 MBO entree 16 11 16 14 MBO 2/3/4 5 6 11 11 HBO/universiteit Reguliere arbeidsplaats 28 14 21 Sociale 3 werkvoorziening/ sociale werkplaats/ beschermde werkomgeving Arbeidstrainingscentrum 4 Arbeidsmatige 5 dagbesteding Thuiszitter, niet meer leerplichtig 1 11 RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 3
Thuiszitter met 10 leerplichtontheffing Thuiszitter zonder leerplichtontheffing Anders, Verhuizing 1 2.2 Organisatieontwikkeling Het afgelopen schooljaar hebben zich gelukkig weer meer leerlingen aangemeld dan in het jaar daarvoor. Dat lage instroomcijfer heeft naar ons idee alles te maken met de onzekerheden rond de invoering van Passend Onderwijs, maar die effecten lijken nu weer te zijn gestabiliseerd. Hierdoor worden we nog steeds wel gedwongen om een deel van de (bovenbouw)leerlingen te huisvesten op de locatie Melkemastate. Voor de komende jaren houden we echter wel rekening met een kleiner wordende instroom vanuit het reguliere en speciale basisonderwijs. Ook zullen we bij de instroom van leerlingen steeds meer rekening moeten gaan houden met een veranderende doelgroep, waarbij de verwachting is dat de groep van leerlingen die naar vervolgonderwijs kan uitstromen kleiner wordt en dat de groep leerlingen die uitstroomt richting Arbeid zal gaan groeien. 2.3 Schoolplan en jaarplan De school werkt vanuit het schoolplan 2015-2019. Hierin staat beschreven waar we deze vier jaar aan gaan werken. Elk schooljaar worden deze onderwerpen uitgewerkt in het jaarplan. Speerpunten in het jaarplan 2015-2016 waren: In het kader van Opbrengstgericht werken het ontwikkelen van groepsplannen; Het uitwerken van het uitstroomprofiel Vervolgonderwijs en het uitwerken van de leerlijnen voor het vakonderwijs. 2.4 Klachten en klachtenregeling Er zijn in het afgelopen schooljaar geen klachten ingediend. De klachtenregeling en de te volgen procedure is terug te vinden op de website van RENN4 (www.renn4.nl onder Over RENN4). 2.5 PR en communicatie Aan het begin van het schooljaar is voor iedereen de schoolgids beschikbaar via de eigen website van de school (www.renn4.nl/school/de-monoliet/). Gedurende het schooljaar verschijnt enkele malen een nieuwsbrief voor ouders met nieuws en wetenwaardigheden van de school of groep. Daarnaast worden er algemene ouderavonden georganiseerd met wisselende thema s en worden ouders/verzorgers een aantal keer per jaar op school uitgenodigd om te komen praten over de vorderingen van hun dochter/zoon/pupil. 2.6 Medezeggenschap Tot de taken van de medezeggenschapsraad (afgekort MR), behoren het bevorderen van overleg en openheid in de school en het toetsen van beleidsmatige zaken van de school. Ouders en personeel hebben het recht mee te praten op school via de medezeggenschapsraad. De leden van de MR worden steeds voor een periode van drie jaar gekozen. De Medezeggenschapsraad bestaat uit twee geledingen: Vertegenwoordigers van de ouders; Vertegenwoordigers van het personeel. De MR overlegt, wordt geïnformeerd, monitort en neemt initiatief in zaken als: Besteding van gelden; Personeelsaangelegenheden; Arbobeleid voor zowel personeel als leerlingen, bijvoorbeeld de veiligheid op school. RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 4
Het afgelopen jaar heeft de MR de volgende onderwerpen regelmatig besproken: Ontwikkeltraject leerkrachtondersteuners; Uitkomst bijeenkomst klankbordgroep; Ontwikkelingen onderwijszorgarrangementen; Schoolondersteuningsprofiel (SOP); Inverdienscenario; Agressieprotocol; BHV-cursus; Leerlingenraad; GMR; Passend onderwijs; Jaarplan; Onderwijsmodel; Begroting; Het schoolformatieplan 2016-2017. Positief uitte de MR zich over het actualiseren van het agressieprotocol. Goede zaak dat we gaan werken met een protocol dat overeenkomt met de werkelijke situatie. Wat betreft de opmaak van het stuk was de MR minder positief. De MR wilde graag een herschreven versie zien, die beter te lezen en te begrijpen was voor alle partijen. Na herschrijving is het protocol alsnog goedgekeurd. MR leden hebben het Schoolondersteuningsprofiel (SOP) kritisch doorgenomen, in overleg met verantwoordelijken, zijn op- en aanmerkingen en verbeterpunten opgenomen. De MR van De Monoliet bestond in het schooljaar 2015-2016 uit de volgende leden: Oudergeleding: Henk Zuidema Sissy de Boer afgevaardigde naar de MR, afgevaardigde naar GMR en ook afgevaardigde OPR van het Samenwerkingsverband Fryslân Noard. lid Personeelsgeleding: Lolke Buursma Hilde Nijland Kik van der Vegt-Blekman (aftredend) Yvonne de Groot-van der Geest Karen Koelman Floor Pel Tamara Kieffer (nieuw lid) voorzitter secretaris lid en afgevaardigde naar GMR lid en afgevaardigde naar GMR lid lid lid RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 5
3. Onderwijs en leren Aan het einde van elk schooljaar wordt vanuit het kwaliteitsbeleid van onze school bepaald welke vak- en vormingsgebieden vanuit het onderwijsaanbod verbeterd dienen te worden. Met gebruikmaking van diverse evaluatie- en analyse gegevens voeren wij systematisch elk schooljaar de nodige kwalitatieve verbeteringen door in ons aanbod. 3.1 Opbrengsten In de maanden oktober en mei zijn de CITO-toetsen afgenomen. Met deze toetsen meten we de leervorderingen van de leerlingen. Ook meten we er de opbrengsten van ons onderwijs mee. De opbrengsten worden afgezet ten opzichte van de normen vanuit de Opbrengstennotitie RENN4. De opbrengstennotitie RENN4 is kader stellend voor onze school. In 2008-2009 is De Monoliet gestart met de afname van de CITO toetsen voor uitstroomprofiel vervolgonderwijs. Onder begeleiding van CITO zijn we gestart met de digitale LOVS. Hierin worden de vorderingen van leerlingen bijgehouden en kan ook een doorgaande lijn per leerling over 3 leerjaren worden gevolgd. De resultaten van de opbrengsten zijn op leerlingniveau geregistreerd. Verder worden er methodegebonden toetsen afgenomen. Deviant wordt toegepast in alle leerjaren en in alle uitstroomprofielen. In uitstroomprofiel vervolgonderwijs worden methodegebonden toetsen per vakgebied afgenomen. In uitstroomprofiel arbeid worden ook vanuit Deviant methodegebonden toetsen afgenomen per onderdeel en per vak. Een andere methodeonafhankelijke toets die het afgelopen jaar op De Monoliet is gebruikt zijn de staatsexamens op VMBO-TL niveau. Bij de staatsexamens zijn er 110 deelexamens afgelegd op niveau VMBO-TL en 3 deel examens op Havo-niveau. Negen leerlingen hebben een volledig diploma VMBO-TL behaald. Conclusies opbrengsten: De opbrengsten op De Monoliet bevinden zich op het gewenste niveau. Er zijn vanuit de onderwijsinspectie geen risico s geconstateerd. 3.2 Individuele vakgebieden Binnen uitstroomprofiel vervolgonderwijs wordt op de Monoliet gewerkt met reguliere VMBOmethodes. Vakken Methode Nederlands Talent, Nieuwsbegrip XL Engels Stepping Stones Wiskunde Moderne Wiskunde Rekenen Moderne Wiskunde/rekenen, Deviant Mens, natuur en techniek Explora (OB), Biologie voor jou (BB) Mens en maatschappij Thema s, Geschiedeniswerkplaats en BuiteNLand CKV Laat maar zien Leergebiedoverstijgende vakken Tumult, Breingeheimen Binnen uitstroomprofiel arbeid wordt op de Monoliet gewerkt met de volgende methodes: Vakken Methode Nederlands Deviant, Talent Engels Deviant, Stepping Stones Rekenen/Wiskunde Deviant, Moderne Wiskunde Techniek, zorg en welzijn Strux Mens, natuur en techniek Explora (OB), Biologie voor jou (BB) Mens en maatschappij Deviant, Strux CKV Laat maar zien Leergebiedoverstijgende vakken Strux, Tumult en Breingeheimen RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 6
3.3 ICT en leren Methode Deviant voor de vakken Nederlands, Wiskunde/Rekenen, Engels en Burgerschap, web-based Nieuwsbegrip XL (CED groep) web-based Sprint (voorleessoftware voor begrijpend en technisch lezen) Het digibord heeft een prominente rol in het aanbieden van de leerstof. De ondersteuning op het gebied van Nieuwsbegrip XL en Sprint t.a.v. ICT en gebruik van deze middelen blijft een aandachtspunt. 3.4 Arbeidstoeleiding en stages Stages en arbeidstoeleiding nemen een belangrijke plaats in binnen het onderwijs van De Monoliet. Zo zullen leerlingen in de toekomst in de praktijk aan het werk gaan of zich aanmelden voor een mbo-opleiding. In beide situaties is het van essentieel belang dat de leerlingen hierop voorbereid zijn en bieden de stages de mogelijkheid om arbeidsvaardigheden te trainen. Onze school heeft een stagebureau die interne en externe stages voor de leerlingen organiseert. De interne stages zijn onder andere gericht op koken en verzorging, groenonderhoud en technische vaardigheden. Leerlingen krijgen hier de kans om vaardigheden te oefenen en zich op een vakgebied te oriënteren. De externe stages zijn bedoeld als een oriëntatie op de arbeidsmarkt en om de dagelijkse praktijk op de arbeidsmarkt met zijn sociaal emotionele aspecten aan den lijve te ondervinden. Het betreft een brede persoonlijke vorming naar een participatie in de samenleving en een duurzame toeleiding van leerlingen naar een passende plaats op de arbeidsmarkt. Het behalen van passende beroepskwalificaties kan daar een deel van uitmaken. De werkzaamheden en leerdoelen van een stage worden altijd contractueel in een stageovereenkomst vastgelegd. In een Portfolio verzamelt de leerling zijn ontwikkelde competenties. 3.5 Passend Onderwijs Passend Onderwijs op onze school betekent dat we zo veel mogelijk tegemoet willen komen aan de ondersteuningsbehoeften van de leerlingen. Het ondersteuningsprofiel van de school geeft een beeld van de mogelijkheden, grenzen en ambities die wij hebben als het gaat om het bieden van passend onderwijs. Hieronder volgt een beschrijving van de activiteiten die De Monoliet in het kader van Passend Onderwijs heeft ondernomen: Opstellen schoolondersteuningsplan; Opstellen werkwijzer zorgprofiel; Deelname aan de werkgroep zorgtoewijzing VSO. Hier zijn de volgende zaken besproken: o de toelaatbaarheid van leerlingen tot het VSO/ de tlv; de criteria voor toelating; o indiceringsroute; o de Toewijzingscommissie: positionering, samenstelling. Deelname aan bijeenkomsten Passend onderwijs vanuit het samenwerkingsverband Fryslân-Noard; Informeren van het team m.b.t. de ontwikkelingen op dit gebied. 3.6 Bijzondere activiteiten - Studiedag ABC; - Taalbeleid - Special Heroes; - Voetbaltoernooi; - Culturele uitjes: o.a. musea, bioscoop etc.; - Schoolkamp/schoolreisje; RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 7
4. Personeel 4.1 Formatie en financiën Het leerlingenaantal van onze school bepaalt het aantal formatieplaatsen. Vanuit de formatie konden we het afgelopen schooljaar 22 groepen formeren. Naast de 37 fte leerkrachten was er ruimte voor 12 fte aan ondersteuning. Het managementteam van de school bestaat uit 2,7 fte. Reguliere exploitatie De Monoliet ###### Realisatie Periodebudget Verschil % 31 Rijksbijdragen OCW 509.869 531.802-21.932-4% 32 Overige Overheidsbedragen 18.000 72.000-54.000-75% 35 Overige baten 143.797 13.792 130.005 943% 37 Private baten 4.890 4.750 140 3% 41 Personele lasten 72.728 47.500 25.228 53% 42 Afschrijvingen 95.617 107.246-11.629-11% 43 Huisvestingslasten 374.830 290.501 84.329 29% 44 Overige instellingslasten 144.477 132.850 11.627 9% 45 Leermiddelen 148.922 145.150 3.772 3% 47 Private lasten 6.154 3.000 3.154 105% 52 Financiële lasten 230-230 -166.401-103.904-62.497-60% Realisatie 2015 0 Eindtotaal -166.401-103.904-62.497-60% Voor wat de financiën betreft kan gesteld worden dat er in een jaarverslag dat een schooljaar bestrijkt altijd sprake is van een vertekend beeld. Een begrotingsjaar loopt van januari tot januari en een schooljaar van augustus tot augustus en dat betekent dat bedragen die begroot waren onder o.a. Overige Overheidsbedragen later in het schooljaar zijn gefactureerd en binnen gekomen. Ditzelfde geldt ook voor de Huisvestingslasten, welke post later in het schooljaar weer wordt recht getrokken nadat de verrekening met BV Sport heeft plaatsgevonden in relatie tot de huuropbrengsten van de gymzaal. Ook de verrekening met externe partners van de laatste fase van de verbouwingskosten van de locatie Melkemastate spelen hierin nog een rol. RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 8
4.2 Ziekteverzuim Het ziekteverzuim binnen onze school wordt maandelijks in beeld gebracht. Op basis van de verzuimcijfers vindt er een analyse plaats en waar nodig worden diverse acties geïnitieerd. Verloop ziekteverzuim: 2015-2016 2014-2015 2013-2014 5,40 % 7,12 % 3,85 % Zoals de verzuimcijfers aangeven is concrete actie hierop niet nodig geweest. Zodra een medewerker verzuimt door ziekte vindt er in ieder geval dagelijks contact tussen de medewerker en de teamleider plaats. Daar waar nodig wordt er in samenspraak met de Arbodienst Perspectief en de medewerker een traject uitgezet om langdurig verzuim te voorkomen. Met medewerkers die vaker dan twee keer per jaar ziek zijn wordt een verzuimgesprek gehouden. 4.3 Professionalisering Op het niveau van de medewerkers worden gesprekken gevoerd over ambitie, kennis en vaardigheden, werkresultaat, competenties en taakverdeling. Vanuit de organisatie is er een RENN4-brede scholingsdag georganiseerd die in het teken stond van het nieuw te schrijven Beleidsplan door RENN4 voor de komende vier jaar. Alle personeelsleden konden in verschillende werkgroepen meepraten over de beleidsvoornemens voor de komende jaren. Daarnaast zijn er vanuit RENN4 een tweetal updates georganiseerd voor de ABC-training en Seksueel- en grensoverschrijdend gedrag. Op school- en teamniveau hebben we aandacht besteed aan de volgende onderwerpen: - Gouden weken groepsvorming en groepsprocessen - Taalbeleid - OPP en HP - Voorlichting van Verslavingszorg Noord-Nederland 4.4 Studenten en stagiaires Wij leiden graag studenten op voor hun toekomstig beroep en maken daarbij gebruik van hun ondersteunende rol en de nieuwe inzichten vanuit hun opleidingen. Studenten liepen stage op onze school vanuit de opleidingen: SPH Pedagogiek Maatschappelijk Werk Daarnaast is er weer contact gezocht met de beide HBO instellingen in Leeuwarden om in het volgend schooljaar stagiaires vanuit de PABO-opleidingen te kunnen krijgen. RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 9
5. Thema s vanuit de school 5.1 Ouderbetrokkenheid Ouders worden aan het begin van het schooljaar betrokken bij school door samen met hen het voor hun kind opgestelde OPP te komen bespreken en kennis te maken met de groepsleerkracht. Daarnaast worden ze ook tot drie keer toe in de loop van het schooljaar om het handelingsplan te komen bespreken. Ouders zijn vertegenwoordigd in de MR en alle ouders worden op de hoogte gehouden via een Nieuwsbrief die viermaal is verschenen. 5.2 Leerlingeraad De leerlingenraad bestaat uit zeven leerlingen uit verschillende groepen binnen de school. samenwerking tussen de leerlingenraad en overige geledingen binnen school te bevorderen, de taak leerlingen op de hoogte te houden van ontwikkelingen binnen school et cetera. De vergaderingen hebben het afgelopen jaar ongeveer 6 keer onder schooltijd plaats gevonden, hetgeen geen negatieve gevolgen voor het onderwijsleerproces van de desbetreffende leerlingen heeft gehad. De leerlingen hebben vragen en afspraken teruggekoppeld naar het management en de medezeggenschapsraad. Er is bij elke vergadering een medewerker vanuit school betrokken geweest. In schooljaar 2015-2016 heeft de leerlingenraad o.a. de volgende onderwerpen besproken: - Tussenweken; - Schoolfeest; - Examens; - Sportdag(en); - Schoolfoto; - De prijzen van het eten uit de keuken; - Leerlingenraadverkiezing De leerlingenraad heeft tijdens een schoolbezoek van het College van Bestuur ook een gesprek gehad met dhr. L.de Boom : Het was een positief gesprek. De volgende onderwerpen zijn voorbij gekomen: - pesten op school; - uiterlijk van de school; - hoe het gaat binnen de school; - over de toekomstdromen van de leerlingen - over het lesrooster; We hebben alles durven zeggen en het was een nuttig gesprek. De leerlingen ervaren dat ze binnen school meetellen en mee kunnen praten over zaken die zij belangrijk vinden. 5.3 Gebouw en schoolplein De locatie aan de Cornelis Trooststraat is nieuw dus daar hoefden nog geen aanpassingen worden gedaan aan het gebouw. Ook de locatie Melkemastate is de laatste jaren stevig gerenoveerd, zodat ook daar geen grote aanpassingen gedaan hoefden te worden; zeker nu de laatste 5 lokalen ook zijn aangepast en in de loop van het afgelopen schooljaar in gebruik zijn genomen door de Internationale Schakelklas van osg Piter Jelles. RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 10
5.4 Investeringen Omdat we op beide locaties geen grote investeringen hoefden te plegen in verband met het feit dat alles net nieuw was of gerenoveerd hebben we alleen hoeven te investeren in de aanschaf of vervanging van lesmethodes en dat is eigenlijk een steeds doorlopend proces. Daarnaast zijn we op de locatie Cornelis Trooststraat ook begonnen met het inrichten van de metaalwerkplaats zodat die een belangrijkere rol kan gaan spelen voor de leerroute Arbeid. We zijn tevens besprekingen begonnen met Fier ter voorbereiding om vanaf begin september van het nieuwe schooljaar het onderwijs te gaan verzorgen voor de meiden die daar tijdelijk zijn opgenomen. RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 11
6. Nawoord De school heeft een rustig verlopen schooljaar gekend, waarin we nauwgezet gewerkt hebben aan het steeds maar weer vervolmaken van de verschillende leerroutes. Naast de successen die er behaald zijn bij de leerlingen die examens hebben gedaan op onze school, hebben we ook veel leerlingen door kunnen laten stromen naar vervolgonderwijs en hebben een aantal leerlingen werk kunnen vinden. Er wordt planmatig, doelgericht en daar waar nodig ook op maat gewerkt aan het ontwikkelingsperspectief van de individuele leerling om een zo hoog mogelijk uitstroomniveau te bewerkstelligen. Wij bieden daarvoor een veilig schoolklimaat, structuur en daarnaast ook voldoende uitdagingen voor alle leerlingen. We zijn er trots op dat dit laatste ook zo door leerlingen, ouders en partners wordt ervaren en hopen dit het komende schooljaar uit te kunnen bouwen. RENN4 Excellent in speciaal talent Pagina 12