Jaarverantwoording 2011

Jaarverantwoording 2011 4 april 2012

Inhoudsopgave I Maatschappelijk verslag Inleiding 1 1. Uitgangspunten van de verslaggeving 2 2. Profiel van de organisatie 3 2.1 Algemene identificatiegegevens 3 2.2 Structuur van het concern 3 2.3 Kerngegevens 4 2.4 Samenwerkingsrelaties 7 3. Bestuur, toezicht, bedrijfsvoering en medezeggenschap 9 3.1 Normen voor goed bestuur 9 3.2 Raad van Bestuur/Directie 9 3.3 Toezichthouders 10 3.4 Bedrijfsvoering 12 3.5 Cliëntenraad 14 3.6 Ondernemingsraad 16 4. Beleid, inspanningen en prestaties 20 4.1 Meerjarenbeleid 20 4.2 Algemeen beleid verslagjaar 21 4.3 Algemeen kwaliteitsbeleid 23 4.4 Kwaliteitsbeleid ten aanzien van patiënten/cliënten 25 4.5 Kwaliteit ten aanzien van medewerkers 30 4.6 Samenleving en belanghebbenden 35 4.7 Financieel beleid 36 II Jaarrekening

Inleiding Wij brengen mensen bij elkaar. Ook in 2011 vormde dit het motto van De Waalboog. Met de inspanningen van bijna 1.000 medewerkers, honderden vrijwilligers en een grote groep familieleden en andere mantelzorgers van onze bewoners is er wederom veel tot stand gebracht. Met elkaar hebben wij gewerkt aan een goede zorg en dienstverlening voor onze bewoners en cliënten. Waar nodig hebben wij verbeteringen doorgevoerd, steeds met het oog op de wensen en behoeften van onze bewoners en cliënten. Aan belevingsgerichte zorg is verder uitvoering gegeven. Medewerkers zijn hierin geschoold en zorgplannen worden vanuit de uitgangspunten van belevingsgerichte zorg en de vier domeinen van de zorg, zoals beschreven in de Normen voor Verantwoorde Zorg, opgesteld. Met het ontwikkelen en realiseren van nieuwbouw hebben wij gewerkt aan een goed woon en leefklimaat voor onze bewoners. Gezien de ontwikkeling van scheiden van wonen en zorg hebben wij onze bouwplannen aangepast. Wij blijven de focus leggen op het leveren van intramurale zorg en gaan aan cliënten die zwaardere zorg nodig hebben, meer zorg bieden. De officiële opening van De Honinghoeve heeft in september 2011 plaatsgevonden. Een mooie locatie met tevens een functie voor de wijk. De nieuwbouw voor jong dementerenden op de locatie Joachim en Anna is gestart en eerste plannen voor vernieuwbouw van de paviljoens op deze locatie zijn gemaakt. Intensieve gesprekken zijn gevoerd met een projectontwikkelaar, een woningcorporatie en de gemeente Nijmegen over realisatie van een woonzorgproject in de wijk Hazenkamp. Gezien de budgetkorting die ons vanuit het Zorgkantoor is opgelegd en hogere exploitatielasten hebben wij in 2011 een ombuiging en bezuiniging moeten uitvoeren om een gezond voortbestaan van onze organisatie te garanderen. Onder de titel Kaders voor Continuïteit is een reorganisatie ingezet. Ons strategische beleid 2009 2014 was bij de keuzes leidend, waarbij oog was voor bewoners en cliënten, maar zeker ook voor onze medewerkers. Dat De Waalboog financieel gezond is laat de jaarrekening in dit document zien. Met een positief resultaat hebben wij het jaar afgesloten. Vol vertrouwen kunnen wij verder bouwen aan onze organisatie door mensen bij elkaar te brengen. Nijmegen, 4 april 2012 Mevrouw drs. E.E.P.M. JanssenSengers, Bestuurder 1

1 Uitgangspunten van de verslaggeving Voor u ligt de maatschappelijke verantwoording 2011 van Stichting De Waalboog en twee nauw daaraan verbonden rechtspersonen: Waalboog Vastgoed BV en Waalboog Pompstation BV. In dit document legt De Waalboog op concernniveau verantwoording af over haar beleid, activiteiten en prestaties in het jaar 2011. Het document biedt een zo compleet mogelijk beeld van hetgeen zich in het verslagjaar binnen De Waalboog heeft afgespeeld. Het document is opgesteld conform het format Verpleging, Verzorging en Thuiszorg van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Aan de orde komen achtereenvolgens: het profiel van de organisatie; bestuur, toezicht, bedrijfsvoering en medezeggenschap; beleid, inspanningen en prestaties; de jaarrekening. Naast het maatschappelijk verslag en de jaarrekening zijn kwantitatieve gegevens aangeleverd aan het CIBG via de webapplicatie DigiMV. Met de voldoen wij aan onze verslag en verantwoordingsverplichtingen voor het betreffende verslagjaar. Tevens is dit document bedoeld als maatschappelijke verantwoording en geeft het een integraal en transparant beeld van onze organisatie. Dit jaardocument is tot stand gekomen onder verantwoordelijkheid van de Raad van Bestuur. Diverse bronnen van informatie zijn geraadpleegd en bijeen gebracht, waarbij gestreefd is naar een zo nauwkeurig mogelijk weergave. De accountant heeft controle uitgeoefend op de jaarrekening en de verenigbaarheid van het maatschappelijk verslag met deze jaarrekening. 2

2 Profiel van de organisatie 2.1 Algemene identificatiegegevens Naam Stichting De Waalboog zorg, welzijn en wonen Adres Postbus 31071 Postcode 6503 CB Plaats Nijmegen Telefoonnummer 0243228264 Identificatienummer Kamer van Koophandel 09103258 Emailadres info@waalboog.nl Internetpagina www.waalboog.nl 2.2 Structuur van het concern Stichting De Waalboog kent een eenhoofdige Raad van Bestuur. Sinds eind 2006 wordt deze positie bekleed door mevrouw drs. E.E.P.M. JanssenSengers. De Waalboog is organisatorisch vormgegeven in een dienstenstructuur, conform het weergegeven organogram. Het managementteam wordt gevormd door de bestuurder en de managers van de diensten Behandeling en Begeleiding, Wonen en Zorg, Facilitair, Financiën en Informatisering en Personeel en Organisatieontwikkeling. De Bestuurssecretaris is deelnemer aan het managementteamoverleg. De leden van het managementteam ontvangen rechtstreeks leiding van de Raad van Bestuur. Binnen de Waalboog functioneert zowel een Cliëntenraad als een Ondernemingsraad. De bestuurder voert frequent overleg met beide adviesorganen. 3

De Waalboog is een stichting. De stichting heeft de katholieke identiteit en heeft ten doel het zonder winstoogmerk en het met respect voor ieders levensbeschouwing aanbieden van huisvesting, begeleiding, verzorging, verpleging, behandeling en diensten en onderzoek, alsmede van intra, semi, trans en extramurale ondersteuning, ten behoeve van personen die daar aantoonbaar behoefte aan hebben. In 2006 is Waalboog Vastgoed BV opgericht, met als doel de kansen en de risico s van de vastgoedactiviteiten van stichting De Waalboog af te scheiden van de AWBZbedrijfsvoering. De bestuurder van stichting De Waalboog is tevens directeur van Waalboog Vastgoed BV. Waalboog Vastgoed BV heeft in 2008 Waalboog Pompstation BV opgericht, een 100% dochteronderneming die een pompstation, garage en winkelruimte verhuurt. In de jaarrekening in dit document zijn een balans en resultatenrekening opgenomen waarin de jaarcijfers van Stichting De Waalboog en Waalboog Vastgoed BV zijn geconsolideerd. 2.3 Kerngegevens 2.3.1 Kernactiviteiten en nadere typering De Waalboog richt zich op professionele uitvoering van verpleeghuis en verzorgingshuiszorg op basis van de AWBZ. Er zijn specialistische afdelingen voor complexe psychogeriatrie, waaronder jongdementerenden (verblijf en dagbehandeling), gerontopsychiatrie en palliatief terminale zorg. De Waalboog levert een actieve bijdrage aan onderwijs en onderzoek op deze terreinen. Op de locatie Villa Villandry wordt dagbehandeling voor dementerenden geboden. Op de locaties St. Jozefklooster en Heilig Hartklooster wordt naast AWBZzorg tevens zorg op basis van de WMO (HV1 en HV2) verleend. De kernactiviteit van de Waalboog Vastgoed BV is beheer en exploitatie van onroerend goed. Villa Villandry en het St. Jozefklooster zijn eerder aangekocht door de Vastgoed BV en worden verhuurd aan stichting De Waalboog. Het Koetshuis bij het St. Jozefklooster wordt verhuurd aan KION, een organisatie voor kinderopvang. Sinds 1 januari 2009 is de dochteronderneming van Waalboog Vastgoed BV, Waalboog Pompstation BV, actief in de verhuur van een pompstation en naastgelegen garage en winkelruimte. 4

2.3.2 Patiënten/cliënten, capaciteit, productie, personeel en opbrengsten In het verslagjaar ontvingen gemiddeld 586 cliënten zorg en verblijf binnen de verschillende locaties van De Waalboog. Het aantal dagbehandelingscliënten bedroeg 166. 705 cliënten ontvingen extramurale zorg, inclusief oriëntatiegesprek (BG) en 157 alleen PV en VP. De totale erkende capaciteit aan plaatsen met verblijfszorg bedroeg 599 plaatsen. Aan het einde van het verslagjaar waren de cliënten als volgt verdeeld over de locaties: Joachim en Anna 69 plaatsen voor somatische cliënten 221 plaatsen voor psychogeriatrische (PG) cliënten 2 intervalplaatsen 2 logeerplaatsen Nijevelt Nieuwbouw 32 plaatsen verzorging 10 plaatsen verpleeghuiszorg voor somatische cliënten 38 plaatsen kleinschalig wonen PG Nijevelt Oudbouw 51 plaatsen verzorging 2 plaatsen ten behoeve van tijdelijke opnamen (TOP) 1 plaats somatische verpleeghuiszorg De Honinghoeve 79 plaatsen verzorging 19 plaatsen kleinschalig wonen PG 18 plaatsen kleinschalig wonen voor somatische cliënten St. Jozefklooster 32 plaatsen verzorging 9 plaatsen ten behoeve van tijdelijke opnamen (TOP) daarnaast wordt huisvesting geboden aan 15 nietgeïndiceerde bewoners van het klooster Heilig Hart Klooster 8 plaatsen verzorging daarnaast wordt huisvesting geboden aan 9 nietgeïndiceerde bewoners van het klooster De totale erkende capaciteit aan plaatsen dagbehandeling was: 11 plaatsen dagbehandeling jong dementerenden 24 plaatsen dagbehandeling dementerenden 5

De productie bedroeg in het verslagjaar 213.972 dagen zorg met verblijf en 25.813 dagdelen dagbehandeling voor dementerenden en jong dementerenden. In het verslagjaar waren 919 medewerkers bij De Waalboog in dienst met een formatieomvang van totaal 622,9 fte. Tabel: Kerngegevens verblijfplaatsen Doelgroep Somatische aandoening of beperking Psychogeriatrische aandoening of beperking Verblijfplaatsen per categorie Licht Zwaar Beveiligd + + + + Het budget van de Stichting is in 2011 toegenomen met 883.505, tot een totaal budget van 37.401.838,. De geconsolideerde jaarrekening sluit af met een positief saldo van 1.999.656, dat is toegevoegd aan het eigen vermogen. 2.3.3 Werkgebieden De Waalboog is werkzaam in de zorgkantoorregio s Nijmegen en ZuidOost Brabant. Er wordt gewerkt vanaf zes locaties: Joachim en Anna Groesbeekseweg 327 6523 PA Nijmegen Villa Villandry Bosweg 160 6523 NN Nijmegen De Honinghoeve Albanystraat 7 6544 RA Nijmegen Nijevelt Heyendaalseweg 117 6525 AH Nijmegen St. Jozefklooster Kerkstraat 65 6543 KG Nijmegen Heilig Hart Klooster Wilhelminastraat 24 5721 KJ Asten De activiteiten richten zich voor de woonzorgcentra hoofdzakelijk op de volgende wijken in Nijmegen: Kwakkenberg, Groenewoud, Heijendaal, Galgenveld, Hazenkamp/St. Anna, Kolpingbuurt, Willemskwartier, Hees/Heseveld en NeerboschOost. Joachim en Anna heeft als specialistisch zorg en behandelcentrum een regionale functie en waar het gaat om de specialistische doelgroepen zelfs een bovenregionale functie. De locatie Heilig Hart Klooster in Asten wordt uitsluitend bewoond door leden van de congregatie SCJ. 6

2.4 Samenwerkingsrelaties De Waalboog is verankerd in de regio Nijmegen. We hechten aan nauwe samenwerking met andere verpleeg en verzorgingshuizen, zorgaanbieders en dienstverleners. Gezamenlijk zetten we ons ervoor in dat mensen díe zorg krijgen die zij nodig hebben. In de regio is De Waalboog expert op het gebied van psychogeriatrie, gerontopsychiatrie en palliatief terminale zorg. Die positie willen we als specialistisch zorg en behandelcentrum behouden en in dienst stellen van andere instellingen en de eerste lijn. Samenwerking met andere zorginstellingen De Waalboog zet zich actief in binnen diverse netwerken. De Waalboog maakt deel uit van het Zorg voor Ouderen en Welzijn Netwerk Nijmegen (ZOWEL NN), een samenwerkingsverband van organisaties. Doelstelling van het netwerk is om zorg en welzijn voor ouderen met meervoudige en complexe problematiek in de eerste lijn aantoonbaar te verbeteren. Het regionaal dementienetwerk, waarvan De Waalboog deel uitmaakt, vormt ook onderdeel van ZOWEL NN. Het ZOWELnetwerk is onderdeel van het Nationaal Programma Ouderenzorg en van daaruit gesubsidieerd. De Waalboog is op regionaal niveau actief in het Netwerk Palliatieve Zorg Zuid Gelderland. Het netwerk heeft als doel de zorg voor mensen in de laatste levensfase zo goed mogelijk te organiseren. Op landelijk niveau neemt De Waalboog deel aan het Netwerk Jong dementerenden. Met ZZG Zorggroep, Zorggroep Maas en Waal (ZMW) en Kalorama vindt op verschillende gebieden uitwisseling plaats, zowel in de zorg als bij de ondersteunende diensten. Samenwerking met ZZG is er bij de aanbesteding van huishoudelijke zorg binnen de WMO, waarbij ZZG hoofdaannemer is en De Waalboog onderaannemer. Met Pro Persona is veel contact vanwege de raakvlakken in het zorgaanbod, bijvoorbeeld om passende zorg te kunnen bieden aan cliënten die naast hun chronische psychiatrische problematiek ernstige somatische problemen hebben. De Waalboog voorziet, in 2011 voor het laatste jaar, in Aanvullende verpleeghuiszorg voor bewoners van Huize Rosa. De personele, financiële en salarisadministratie van Huize Rosa worden op basis van een samenwerkingsovereenkomst al lange tijd verzorgd door De Waalboog. De Driestroom, een instelling voor mensen met een verstandelijke beperking, krijgt meer en intensiever te maken met vragen rond het ouder worden van deze doelgroep. De Waalboog biedt ondersteuning door inbreng van kennis en expertise van een specialist ouderengeneeskunde. De Waalboog is van mening dat kwaliteit van zorg beter georganiseerd kan worden door intensief samen te werken met partners in de eerste lijn. In dat kader zijn er samenwerkingsovereenkomsten met de huisartsengroep Daniëlsplein en met apotheek NeerboschOost en Apotheek Van Wieringen. Gesprekken worden gevoerd om de samenwerking uit te breiden met een aantal andere huisartsenpraktijken. 7

Samenwerking op het gebied van onderwijs en onderzoek Met het Universitair Medisch Centrum St Radboud en twaalf V&V instellingen neemt De Waalboog deel aan het UKON, het Universitair Kennisnetwerk Ouderenzorg Nijmegen. Prof. dr. R. Koopmans, hoogleraar ouderengeneeskunde, is werkzaam als specialist ouderengeneeskunde binnen De Waalboog. Naast samenwerking op het gebied van onderwijs en onderzoek wordt gewerkt aan de ontwikkeling van een modelpraktijk voor zorg en behandeling en de functie van kenniscentrum. Met het ROC Nijmegen en het ROC Graafschapcollege vindt samenwerking plaats op het gebied van opleidingsaangelegenheden van voornamelijk zorgmedewerkers. Met de Hogeschool Arnhem Nijmegen is samenwerking op het gebied van stages, onderzoek en projecten. Overige partners Er is sprake van een nauwe samenwerking met SCJ, de Congregatie van de Priesters van het Heilig Hart van Jezus. In 2008 is Stichting De Waalboog gefuseerd met Stichting Dehon. Hierbij is afgesproken dat De Waalboog de zorg aan de leden van de congregatie SCJ die wonen in het St. Jozefklooster en het Heilig Hartklooster zal voortzetten op het niveau dat voor de fusie gangbaar was. Afspraken zijn gemaakt over financiële vergoeding die SCJ aan De Waalboog betaalt voor de kosten van exploitatie van de beide locaties voor zover die niet uit de AWBZ worden vergoed. Naast de paters van SCJ wordt in het St. Jozefklooster huisvesting geboden aan zusters van de congregatie Zusters Onder de Bogen. Met SWON, het seniorennetwerk van Nijmegen, vindt overleg plaats over de ontwikkeling van zorgkruispunten in de wijken. Het Centrum voor Ouderen en Levensvragen, COL, voorziet in de behoefte van ouderen op het gebied van ondersteuning en uitwisseling over levensbeschouwelijke zaken. De Waalboog hecht eraan, vanuit haar visie, een dergelijk initiatief daadwerkelijk te ondersteunen. Zo voorziet De Waalboog bijvoorbeeld in kantoorruimte en financieeladministratieve ondersteuning. Met Standvast Wonen is regelmatig overleg, bijvoorbeeld over gebiedsontwikkeling rond De Honinghoeve en levering van diensten aan huurders van Standvast. Over vastgoedmogelijkheden voor zorg in de Hazenkamp vindt overleg plaats met projectontwikkelaar PlegtVos en woningcorporatie Talis. Met de gemeente Nijmegen vindt uitwisseling plaats op ambtelijk en op bestuurlijk niveau. Belangrijke thema s zijn ontwikkeling van het zorgaanbod, afstemming over bouwactiviteiten en ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. Met de provincie Gelderland vindt uitwisseling plaats op het thema wonen, welzijn en zorg. De Honinghoeve is in het programma Thuisgeven in Gelderland bestempeld als voorbeeldproject. Met het Zorgkantoor vindt regulier overleg plaats in het kader van de inkoop van zorg. Tussentijds is er overleg over ontwikkelingen in het zorgaanbod. 8

3 Bestuur, toezicht, bedrijfsvoering en medezeggenschap 3.1 Normen van goed bestuur De Waalboog hanteert de uitgangspunten van de Zorgbrede Governancecode 2010. De code is regelmatig onderwerp van gesprek in de Raad van Toezicht en heeft geresulteerd in een aantal aanpassingen van het Reglement Raad van Toezicht. Tevens zijn de statuten van De Waalboog in lijn gebracht met governanceregels. Een klokkenluidersregeling is opgesteld en in de Raad van Toezicht besproken. 3.2 Raad van bestuur / Directie De statuten van de stichting voorzien in een Raad van Toezichtstructuur. De Raad van Bestuur bestuurt de stichting. De Raad van Toezicht houdt integraal toezicht op het beleid van de Raad van Bestuur en op de algemene gang van zaken binnen De Waalboog, mede in relatie tot de maatschappelijke functie van de stichting. De Raad van Toezicht vervult een klankbordfunctie voor de Raad van Bestuur en staat de Raad van Bestuur met advies terzijde. De Raad van Bestuur hanteert de aanbevelingen van de Zorgbrede Governance code als uitgangspunt voor zijn functioneren. De Raad van Bestuur draagt er zorg voor dat de activiteiten van de stichting en de daarmee verbonden instellingen, bestuurlijk, juridisch, organisatorisch en financieel goed geregeld zijn, inzichtelijk zijn en verantwoord worden. De Raad van Bestuur legt hierover verantwoording af aan de Raad van Toezicht en de hoofdzaken worden vermeld in de jaarrekening en het jaarverslag. De bestuurder informeert de Raad van Toezicht bij iedere vergadering conform vastgestelde afspraken in het Reglement Raad van Toezicht. Zo nodig wordt de Raad van Toezicht tussentijds geïnformeerd. De Raad van Bestuur biedt openheid over het beleid, de zorg en dienstverlening, alsmede de prestaties van de stichting. De Raad van Bestuur legt ten aanzien van degenen die het aangaat verantwoording af en staat bij de beleidsvoorbereiding en uitvoering open voor de opvattingen van betrokken belanghebbenden. Informatieverstrekking, verantwoording en beleidsbeïnvloeding intern en extern worden door de Raad van Bestuur actief bevorderd. De Waalboog heeft een eenhoofdige Raad van Bestuur: Naam Bestuursfunctie Mevr. drs. E.E.P.M. JanssenSengers Enig bestuurder De honorering van de bestuurder geschiedt op basis van de NVZDregeling. Mevrouw JanssenSengers bekleedde, met instemming van de Raad van Toezicht, in het verslagjaar de volgende nevenfuncties: 9

Organisatie Stichting Reliëf Vereniging V&VN St. Klachtenregeling Gezondheidsregio Nijmegen (SKGN) Stichting Bevolkingsonderzoek Oost ROC Nijmegen Functie Vicevoorzitter bestuur Vicevoorzitter bestuur Lid dagelijks bestuur: penningmeester Voorzitter Raad van Toezicht Lid Raad van Toezicht (per 17 2011) 3.3 Toezichthouder (Raad van Toezicht) In deze paragraaf is integraal de tekst opgenomen van het jaarverslag van de Raad van Toezicht van Stichting De Waalboog, zorg, welzijn en wonen. De Raad van Toezicht was per 31 december 2011 als volgt samengesteld: Naam Functie Bijzonderheden Datum benoeming Mevr. mr. W.H. van de Wallevan Veen Voorzitter Lid renumeratiecommissie 1 januari 2009 Mw. G.H. Cirkel Vicevoorzitter Lid renumeratiecommissie 1 januari 2007 Dhr. F. Vekemans Lid Lid financiële commissie 1 januari 2009 Dhr. mr. C.G. Peper Lid Lid financiële commissie 3 maart 2010 Mw. M.A. KauffmanLaan Lid Benoemd op voordracht van de Cliëntenraad 1 maart 2007 In 2011 heeft herbenoeming plaatsgevonden van mevrouw Cirkel en mevrouw KauffmanLaan voor een tweede termijn van vier jaar. Met de samenstelling van de Raad van Toezicht is een brede deskundigheid op het gebied van zorg, bedrijfsvoering en juridische zaken gegarandeerd. De Raad van Toezicht kent een tweetal commissies. De renumeratiecommissie wordt gevormd door de voorzitter en de vicevoorzitter, mevrouw Van de Walle en mevrouw Cirkel. De Financiële commissie wordt gevormd door de heren Vekemans en Peper. De financiële commissie heeft overleg met de bestuurder en de manager Financiën en Informatisering voorafgaand aan de bespreking van de begroting en de jaarrekening en andere financiële aangelegenheden in de reguliere vergaderingen van de Raad van Toezicht. De commissie rapporteert aan de raad en doet een voorstel voor besluitvorming. 10

In het verslagjaar heeft de Raad van Toezicht vijf maal vergaderd. Daarbij was steeds de bestuurder en de bestuurssecretaris aanwezig. Vaste agendapunten zijn het strategisch beleid, de nieuwbouwontwikkelingen en de bestuurs en managementrapportage waarin financiële, personele en zorginhoudelijke sturingsgegevens zijn opgenomen. De hoofd en nevenfuncties van de toezichthouders zijn jaarlijks onderwerp van gesprek ter voorkoming van het risico van belangenverstrengeling. In 2011 is verder een klokkenluidersregeling opgesteld en besproken. De manager Behandeling en Begeleiding, tevens BOPZarts, heeft voor de Raad van Toezicht een presentatie verzorgd over de stand van zaken in het kader van de BOPZ. Hierbij is de visie en het beleid ten aanzien van het toepassen van middelen en maatregelen toegelicht. Verder hebben de andere managementteamleden presentaties verzorgd over inhoudelijke onderwerpen op hun werkterrein. Hierbij ging het onder andere over de invoering van het Elektronisch Cliëntendossier (ECD), de vorming van een specialistisch zorg en behandelcentrum, het verzuimbeleid en de introductie van managementinformatie rond kwaliteit van zorg. In het kader van laatst genoemde onderwerp neemt de Raad van Toezicht tevens kennis van de drie keer per jaar verschijnende kwaliteitsmanagementrapportage. De Raad van Toezicht heeft in 2011 goedkeuring gegeven aan de Maatschappelijke Verantwoording 2010 (inclusief Jaarrekening 2010), aanpassing van het Reglement Raad van Toezicht op basis van de Zorgbrede Governancecode 2010 en de Begroting 2012. Tevens heeft de Raad van Toezicht ingestemd met toetreding van De Waalboog tot het Waarborgfonds voor de zorgsector (Wfz). In verband met de toetreding was het aanpassen van de statuten van De Waalboog noodzakelijk, waaraan de raad goedkeuring heeft verleend. Tevens is deze gelegenheid benut om de statuten volledig in lijn te brengen met de governancecode. In het verslagjaar heeft conform een van te voren vastgestelde procedure een nieuwe selectie van een accountantskantoor plaatsgevonden. Dit heeft geresulteerd in een unanieme voordracht aan de Raad van Toezicht, die het advies vervolgens heeft overgenomen. De accountant is jaarlijks aanwezig bij de bespreking van de jaarrekening in de vergadering van de financiële commissie van de Raad van Toezicht. De managementletter die twee maal per jaar verschijnt wordt besproken tussen de Raad van Bestuur en de accountant. De managementletter en het plan van aanpak dat de manager Financiën en Informatisering in reactie daarop schrijft zijn besproken in de vergadering van de Raad van Toezicht. Een afvaardiging van de Raad van Toezicht heeft in 2011 éénmaal een overlegvergadering bijgewoond waarin de bestuurder de algemene gang van zaken in de instelling bespreekt met de Cliëntenraad. Een afvaardiging van de Raad van Toezicht heeft tweemaal een overlegvergadering bijgewoond met de Ondernemingsraad. 11

In 2011 heeft binnen de Raad van Toezicht een evaluatie van haar functioneren plaatsgevonden, evenals van het functioneren van de bestuurder en het functioneren van de relatie bestuurdertoezicht. De vergoeding voor toezichthouders is vastgesteld conform de beloningsregeling van de NVTZ en bedroeg in 2011 totaal 40.542,, exclusief sociale lasten. De Raad van Toezicht heeft besloten af te zien van de jaarlijks door de NVTZ voorgestelde indexering van de honorering. De vergoeding wordt na afloop van het kalenderjaar uitgekeerd. 3.4 Bedrijfsvoering De bedrijfsvoering van De Waalboog is transparant ingericht. Vastgelegd is hoe de zorgverlening en de bedrijfsvoering is georganiseerd en wat de taken, verantwoordelijkheden en beslissingsbevoegdheden zijn van verschillende betrokkenen. In de financiële administratie zijn ontvangsten en uitgaven eenduidig traceerbaar. De bedrijfsvoering is een onderwerp dat in algemene zin periodiek besproken wordt met de Raad van Toezicht en concreet aan de hand van notities bij voorgenomen veranderingen. Planning en Controlcyclus Planning en Control (P&C) is een instrument waarmee de besturing van de organisatie wordt ondersteund. Het stelt leidinggevenden in staat te sturen met dezelfde uitgangspunten (missie en visie), de bedrijfsvoering te beheersen en zich adequaat te verantwoorden. De Waalboog bouwt elk jaar verder aan de implementatie van de planning en controlcyclus. In 2011 is een Kaderbrief 20122013 opgesteld. De Kaderbrief vormt onderdeel van de Planning en Control cyclus en vormt input voor het opstellen van de jaarplannen van de afdelingen en de diensten. Samen worden ze vervolgens gebruikt voor het opstellen van de begroting. De Waalboog heeft de ambitie om continu te verbeteren. In de kaderbrief zijn de hoofdlijnen geschetst, zowel in inhoudelijk als in financieel opzicht, voor het te voeren beleid in de komende jaren en invulling te geven aan genoemde ambitie. Voor leidinggevenden is op twee momenten een scholing aangeboden met betrekking tot het proces van planning en control (P&C) en het vertalen van de kaderbrief in jaarplannen volgens een opgesteld format. De bedrijfsvoering binnen De Waalboog wordt nauwkeurig gevolgd door middel van rapportages. Maandelijks wordt twee weken na het verstrijken van de maand een (financiële) managementrapportage beschikbaar gesteld voor zowel het management als het middenkader. De managementinformatie is gesegmenteerd per managementgebied, waarbij aan de managers specifiek gerapporteerd wordt over de door hem of haar (direct of indirect) te beïnvloeden resultaten. 12

In 2011 is gestart met het, naast de financiële managementrapportage, uitgeven van een viermaandelijkse kwalitatieve managementrapportage. De rapportage laat de actuele situatie zien op de resultaatgebieden zorg en zorgvernieuwing, cliënten en partners, leiderschap, medewerkers en cultuur en bedrijfsvoering. De kwaliteitsmanagementrapportage wordt gebruikt als instrument om vinger aan de pols te houden en (bijstuur)acties te entameren. In 2011 is het in eigen beheer ontwikkelde zorgzwaartebekostigingsmodel (ZZBmodel) geactualiseerd. In het model zijn de capaciteitsplanning, de zorgzwaartebekostiging (ZZP) en de huisvestingbekostiging (normatieve huisvestings component) verwerkt. Het model geeft goed inzicht in de financiële bedrijfsvoering en de consequenties van te nemen maatregelen. Risicomanagement De Waalboog is goed bekend met risico s voor de bedrijfsvoering en de beschikbare middelen zijn en worden hierop afgestemd. Het strategisch beleidsplan 20092014 is ondermeer gebaseerd op een risico en SWOTanalyse. Tijdens een MTbeleidsdag in het verslagjaar is besproken hoe De Waalboog ervoor staat met de uitvoering van het strategisch beleidsplan halverwege de beleidsperiode. Tevens is hierbij, met externe begeleiding, ingegaan op de interne en externe risico s van de organisatie, waarbij de kans en de impact van de afzonderlijke risico s zijn benoemd. Vastgesteld is dat de in het strategisch beleidsplan genoemde risico s nog steeds actueel zijn. Wel is het zo dat het perspectief waarin een aantal risico s gezien moet worden is veranderd. Met name de kredietcrisis, eigen verantwoordelijkheid voor financiering van het vastgoed, veranderende wet en regelgeving en een nieuwe generatie ouderen zijn hierin belangrijk. Als zorgaanbieder loopt De Waalboog in toenemende mate risico, terwijl financiers hun risico willen beperken. Financiers stellen hogere eisen aan de onderliggende businesscase van investeringen. Toegevoegde waarde, toekomstperspectief en transparantie zijn onderscheidende factoren geworden. Tegen de achtergrond van maatschappelijke veranderingen is opnieuw vastgesteld welke onderwerpen de komende tijd onze nadrukkelijke aandacht vragen. Deze kritische succesfactoren en de risico s zijn mede uitgangspunt geweest bij het opstellen van de kaderbrief. Als kritische succesfactoren zijn benoemd: het leveren van professionele excellente zorg en behandeling, waarbij belevingsgerichte zorg nadrukkelijk onderdeel is; sterke profilering op deelmarkten en daarbij rekening houdend met toenemende differentiatie van ouderen; actieve betrokkenheid bij de verdere ontwikkeling van ketenzorg, waaronder ketenzorg dementie; door cliënt en familie ervaren goede kwaliteit van zorg; het structureel betrekken van familie en mantelzorgers; dienend leiderschap in alle lagen van de organisatie; kwalitatief goede en competente medewerkers; optimale bezetting en productie; juist anticiperen op het scheiden van wonen en zorg; proces van planning en control goed geborgd. 13

Kaders voor Continuïteit In 2010 is De Waalboog geconfronteerd met een korting op het budget vanuit het Zorgkantoor. Daarnaast resulteerde de opening van De Honinghoeve in extra exploitatiekosten. Er viel niet aan te ontkomen dat bezuinigd en omgebogen moest worden om een gezond voortbestaan van de organisatie te garanderen. Onder de titel Kaders voor continuïteit zijn in 2011 de plannen geëffectueerd. In de benadering van de ombuigingsoperatie was het strategisch beleid 2009 2014 steeds leidend. Het zou in totaal moeten resulteren in een besparing van 800.000,. Het grootste deel daarvan moest worden vrijgemaakt door contractbeëindiging, contractvermindering of (gedeeltelijke) herplaatsing van medewerkers. Aan het einde van het verslagjaar kan worden vastgesteld dat vrijwel alle 30 betrokken medewerkers zijn herplaatst of met goede afspraken De Waalboog hebben verlaten. De uitvoering heeft veel inspanningen gevergd, met name van de betrokken medewerkers. Waarborgfonds Stichting De Waalboog, zorg, welzijn en wonen en Waalboog Vastgoed BV zijn in 2011 toegelaten tot het Waarborgfonds voor de Zorgsector (WfZ). WfZ heeft een bereidheidsverklaring afgegeven voor borging van huidige en nieuwe langlopende leningen. Door gebruik te maken van een rijksgegarandeerde lening kan bij de banken een goedkopere financiering worden geregeld. 3.5 Cliëntenraad De Cliëntenraad wordt door de zorgaanbieder als overlegorgaan betrokken bij de algemene gang van zaken en het proces van beleidsvorming binnen De Waalboog. De door beide partijen ondertekende samenwerkingsovereenkomst is een leidraad voor het wederzijds handelen. De Cliëntenraad heeft een huishoudelijk reglement waarin onder andere is opgenomen: functieverdeling; werkwijze, besluitvorming, vastlegging en vertegenwoordiging; specifieke onderwerpen, zoals werkplan, jaarverslag en financiën; benoeming, schorsing en ontslag van de leden van de raad; toetreding tot de Cliëntenraad. De Cliëntenraad heeft in 2011 zes maal vergaderd met de bestuurder. Naast de onderwerpen waarover advies of verzwaard advies wordt gevraagd door de bestuurder vindt overleg plaats over tal van andere onderwerpen die op initiatief van de deelnemers aan het overleg worden ingebracht. Eens per jaar is bij een overlegvergadering een lid van de Raad van Toezicht aanwezig om de algemene gang van zaken in de instelling te bespreken. De Cliëntenraad ontvangt ondersteuning van het hoofd van de afdeling Kwaliteit en Projecten, waarmee ook feitelijk eens per zes weken overleg is. De Cliëntenraad heeft de beschikking over een jaarlijks budget van 5.000, ten behoeve van relevante lidmaatschappen, abonnementen, vorming en/of bijscholing. Vanuit de organisatie is een notulist beschikbaar voor de (overleg)vergaderingen. 14

Tabel: Samenstelling Cliëntenraad De Waalboog per 31 december 2011 Naam lid Mevrouw T. Potkamp Mevrouw G. Dijkhuis De heer R. Gijsberts De heer W. Halters Mevrouw M. Helmer De heer H. Peters De heer T. Romviel Functie Voorzitter a.i. Lid Lid Lid Lid Lid Lid De heer B. van Heuveln en mevrouw A.M. Achterbosch hebben in 2011 hun werkzaamheden voor de Raad beëindigd. Adviezen Cliëntenraad Over vele onderwerpen heeft de bestuurder in de overlegvergaderingen gesproken met de Cliëntenraad. Aan de Cliëntenraad zijn in 2011 de volgende onderwerpen ter advisering voorgelegd: Vervoerskosten dagbehandeling Kaders voor continuïteit: Activiteitenbegeleiding in de dagbezetting Kaders voor continuïteit: Interieurverzorging Plan van aanpak Nieuwbouw Ontwikkelingen Woonzorgcentra (NOW) Visie op eten en drinken Procedure lijkschouwing TVontvangst Uitgangspuntennotitie vernieuwbouw paviljoens Joachim en Anna Strategisch programmaplan Specialistisch Zorg en Behandelcentrum Woonzorgovereenkomsten Dienstkleding is uit Voorts heeft de bestuurder met de Cliëntenraad gesproken over: Begroting 2012 Jaarverantwoording 2010 Kaderbrief 2012/2013 Bureau Welzijn Zorgvuldig Zorgen in de zomer Busbegeleiding dagbehandelingen Klachtenregeling Consequenties scheiden wonen en zorg Het adviesrecht van de Cliëntenraad heeft bij enkele onderwerpen geleid tot nadere uitwerking of verduidelijking. De Raad van Bestuur is ten aanzien van alle bovenstaande punten tot overeenstemming gekomen met de Cliëntenraad. De visie op eten en drinken krijgt in 2012 een vervolg in de vorm van een uitwerking per locatie. 15

Er is geen eigen Commissie van Vertrouwenslieden. Als lid van Actiz kan De Waalboog een beroep doen op de Landelijke Commissie van Vertrouwenslieden (LCvV). Tot op heden is geen aanleiding geweest hiervan gebruik te maken. Leden van de Cliëntenraad hebben een actieve bijdrage geleverd aan verschillende informatiebijeenkomsten en projectgroepen. De Cliëntenraad is vertegenwoordigd in verschillende commissies: Commissie Ethiek Stuurgroep Nieuwbouw Ontwikkelingen Woonzorgcentra (NOW) MICcommissie 3.6 Ondernemingsraad Samenstelling ondernemingsraad De Waalboog per 31 december 2011 Naam lid Functie Kiesgroep Mevrouw G.M.A. Zwaans voorzitter (ad interim) De Honinghoeve Mevrouw H.M.A. Aerts lid St. Jozefklooster & Heilig Hartklooster De heer drs. H.J.M. van Genuchten lid Joachim en Anna & Villandry Mevrouw E.J.L.M. Janssen lid Joachim en Anna & Villandry Mevrouw Y.A.J.M. Janssen lid Nijevelt De heer J.F.J. Livius Mevrouw T.G. van der Mout lid Nijevelt Mevrouw K.K. Schulten lid lid Joachim en Anna & Villandry Joachim en Anna & Villandry Mevrouw M.J.W. Seijkens lid De Honinghoeve Mevrouw M. Steuns Mevrouw K.F.J. Timmermans Mevrouw A.H.M. de Weijer De heer F.E.J. Zoons lid lid lid lid Joachim en Anna & Villandry Joachim en Anna & Villandry Joachim en Anna & Villandry Joachim en Anna & Villandry De ondernemingsraad (OR) vertegenwoordigt de medewerkers in het overleg met de bestuurder, binnen de kaders van de Wet op de Ondernemingsraden. Het doel van de OR is het meedenken, adviseren en meebeslissen over de beleidsvoornemens van de Raad van Bestuur. Daarnaast heeft de OR een toetsende rol ten aanzien van beleidsvoornemens en uitvoering van beleid. 16

Bestuurder en ondernemingsraad van De Waalboog hebben afspraken over medezeggenschap vastgelegd in een convenant. Daarnaast heeft de ondernemingsraad een actueel reglement waarin regels zijn opgenomen voor een correct verloop van de ORverkiezingen en voor een goede werkwijze van de OR. De ondernemingsraad van De Waalboog bestaat uit 13 leden. De raad streeft ernaar vanuit alle locaties een vertegenwoordiger in de raad te hebben. In 2011 liep de zittingstermijn van de ondernemingsraad af. Op 22 november hebben verkiezingen plaatsgevonden. Omdat er evenveel kandidaten waren als zetels, is er niet gestemd. Het ORreglement bepaalt dat in dat geval de kandidaten automatisch geacht worden gekozen te zijn. De OR wordt voor 18 uur per week ondersteund door mevrouw L. van der Arend, ambtelijk secretaris. Advies en instemmingszaken en initiatieven In de Wet op de Ondernemingsraden (WOR) wordt aan de ondernemingsraad een aantal bijzondere bevoegdheden toegekend. Dit betreft onder andere een adviesrecht ten aanzien van belangrijke financieeleconomische en bedrijfsorganisatorische besluiten en een instemmingsrecht ten aanzien van regelingen op het gebied van het sociale beleid in de organisatie. Daarnaast geeft de WOR de OR het recht om initiatiefvoorstellen te doen. Ook beschrijft de WOR welke informatie de bestuurder aan de Ondernemingsraad dient te verstrekken. In onderstaand overzicht is weergegeven welke advies en instemmingsplichtige onderwerpen in 2011 aan de orde zijn geweest en met betrekking tot welke onderwerpen de ondernemingsraad gebruik heeft gemaakt van zijn initiatiefrecht. Naast deze onderwerpen heeft de bestuurder de ondernemingsraad op diverse terreinen van informatie voorzien. Te denken valt aan maandrapportages met betrekking tot de exploitatie en het ziekteverzuim, kwartaalrapportages met betrekking tot kwaliteitsindicatoren, informatie over het elektronisch cliëntendossier, planning en control en informatie in het kader van de HKZcertificering. Ook de begroting 2012 is met de ondernemingsraad besproken. 17

Tabel: Door OR met RvB besproken advies en instemmingsplichtige onderwerpen (stand van zaken 31 december 2011) Advies Instemming Initiatief OR Kaders voor continuïteit P&O Kaders voor continuïteit Interieurverzorging Kaders voor continuïteit formatieplaatsenplan busbegeleiding Kaders voor continuïteit pauzes KSW Nachtdienst De Honinghoeve (bezetting en werktijden) Organisatiestructuur Facilitaire dienst X X X X in behandeling X Inpassings en bevorderingsbeleid X Herbenoeming lid Raad van Toezicht X Levensloopregeling X Lidmaatschapskosten beroepsvereniging X Lidmaatschapskosten vakbond X Fietsregeling X Exitgesprekken X 18

Leerarbeidsovereenkomst X Arbeidsovereenkomst bepaalde tijd X Jaargesprekken en beoordelingsgesprekken X Plan van aanpak Waalboog Vitaal X Voortgangsverslag en implementatieplan Waalboog Vitaal Zwangerschap en bevallingsverlof Medezeggenschap goed geregeld X in behandeling in behandeling Oprichten Bestuursbureau X Opleidingbeleid 20112014 BIGherregistratie Verandering laboratorium Strategisch programmaplan Specialistisch zorg en behandelcentrum in behandeling in behandeling in behandeling in behandeling Werkoverleg X Dienstkleding Facilitaire dienst (interieurverzorgenden) X Werkwijze en planning RI&E X Griepvaccinatie in behandeling 19

4 Beleid, inspanningen en prestaties 4.1 Meerjarenbeleid In de missie van De Waalboog is het volgende vastgelegd: Stichting De Waalboog is een organisatie voor zorg, welzijn en wonen. Zij is er voor ouderen met verlies van lichamelijke en/of geestelijke mogelijkheden, voor jongere mensen met dementeringsproblemen en voor mensen in de terminale fase van hun leven. Vanuit zes locaties biedt De Waalboog in Nijmegen en omgeving en in Asten, zowel intramuraal als extramuraal, hoogwaardige en belevingsgerichte zorg aan. Dat doet zij vanuit een breed pakket van op elkaar afgestemde, vernieuwende, diensten op het gebied van begeleiding, verzorging, verpleging, behandeling en huisvesting. De Waalboog onderscheidt zich ten opzichte van andere zorgorganisaties in de regio Nijmegen door haar sterke oriëntatie op behoud en verbetering van kwaliteit en haar permanente scholing en toetsing van belevingsgerichte zorg. Onderscheidend is ook haar functie als specialistisch zorg en behandelcentrum voor de bijzondere doelgroepen gerontopsychiatrie, complexe psychogeriatrie (waaronder zorg voor jong dementerenden) en palliatieve zorg. De Waalboog hecht groot belang aan optimale gevoeligheid voor en zorgvuldigheid in de omgang met levensvragen die ziekte en het verlies van mogelijkheden oproept bij cliënten en hun naasten. De medewerkers van De Waalboog delen dezelfde belevingsgerichte visie en toetsen hun gedrag aan de gedragscode. De Waalboog laat zich inspireren door haar katholieke identiteit en christelijke waarden die haar ondersteunen alle activiteiten in dienst te stellen van degenen die zich aan haar zorg toevertrouwen. De Waalboog werkt samen met andere zorgaanbieders uit de regio. Zo wordt continuïteit van zorg voor cliënten gerealiseerd in de zorg thuis, in woonzorgcentra met kleinschalige woonvormen en verpleeghuis. De Waalboog staat in het belang voor haar cliënten open voor netwerksamenwerking. De organisatie wil een beduidende rol in de Nijmeegse zorgregio vervullen en zich stevig positioneren in het netwerk van zorgaanbieders. 20

De Waalboog heeft een strategisch beleidsplan voor de periode 20092014. Op basis van visie en ambities, gekoppeld aan de positie, de dynamiek en ontwikkelingen in de Nijmeegse regio is de koers uitgezet voor de genoemde periode. Belangrijke strategische stippen op de Waalbooghorizon, de beleidsthema s voor de jaren 2009 tot 2014 zijn benoemd. De vele bouwinitiatieven van De Waalboog maken dat de organisatie de wenselijke vermaatschappelijking in wonen en zorg krachtig vorm kan geven: belevingsgerichte zorg in kleinschalige woonvormen, geworteld in de wijk. De zorg die geboden wordt varieert in zwaarte en differentieert in vormen van huisvesting en in levensstijlen. De Waalboog heeft de kracht en omvang die het mogelijk maakt verbijzondering van zorg te bieden. Voor mensen die specialistische geriatrische, gerontologische of palliatieve zorg vragen is ook een aanbod van zorg, welzijn en wonen aanwezig. Voor dit alles is het centrale thema Wij brengen mensen bij elkaar. Natuurlijk ondernemen wij, natuurlijk is er aandacht voor vastgoed en kostprijzen. Maar de primaire keuze is dat beleid gemaakt wordt met de focus op cliënten en zorgprofessionals, dus: wij brengen mensen bij elkaar. 4.2 Algemeen beleid verslagjaar Op het gebied van nieuwbouw is De Waalboog volop actief. In 2011 heeft de officiële opening van de nieuwbouw van locatie De Honinghoeve plaatsgevonden. Op deze locatie zijn woonzorgappartementen, afdelingen kleinschalig wonen en in en aanleunwoningen. De locatie vervult tevens een wijkfunctie in de vorm van het restaurant, eerstelijnsvoorzieningen en welzijnsaanbod. In het verslagjaar heeft nieuwbouw voor jong dementerenden op de locatie Joachim en Anna aan de Bosweg plaatsgevonden, die in februari 2012 wordt opgeleverd. Tevens is nauw overleg gevoerd met een woningcorporatie en een projectontwikkelaar over het realiseren van een woonzorgproject in de wijk Hazenkamp. In het verslagjaar is geconcludeerd dat landelijke ontwikkelingen, waaronder scheiden van wonen en zorg, een aanpassing van het strategisch vastgoedbeleid van De Waalboog vragen. Besloten is te blijven focussen op intramurale zorg, verdere uitbouw van de specialistische zorg en op hogere ZZP s en niet meer nieuw te bouwen voor lagere ZZP s. Deze koerswijziging resulteert in een herziening van bestaande plannen en planning. Besloten is de (ver)nieuwbouw van de paviljoens op Joachim en Anna naar voren te halen en aangepaste plannen voor de nieuwbouw van de achterbouw St. Jozefklooster uit te werken. 21

De Waalboog gaat uit van de filosofie van belevingsgerichte zorg. Nieuwe medewerkers volgen een introductie op belevingsgericht werken en in het Waalboogcafé vindt continue scholing rondom het thema plaats. De jaarplannen van de zorgafdelingen geven aantoonbaar invulling aan de belevingsgerichte benadering. De zorgplannen zijn bij de verpleeghuisbewoners, op enkele bewoners na, opgesteld in vier domeinen overeenkomstig de normen verantwoorde zorg: lichamelijke zorg, woon en leefomstandigheden, welbevinden en participatie. Het percentage cliënten waarbij de familie of anderen uit het netwerk van de cliënt volgens het zorgplan een rol hebben in de uitvoering van het zorgproces, is voor de verpleeghuisafdelingen 92% en voor de verzorgingshuisafdelingen 17%. De beleidsvoornemens van De Waalboog zijn gericht op een meer structurele rol in zorg en welzijn voor familie en anderen en op het invulling geven aan zogenaamde samenredzaamheid. In 2011 is een programmaplan uitgewerkt met betrekking tot de ontwikkeling van de locatie Joachim en Anna tot een Specialistisch Zorg en Behandelcentrum, in afstemming met andere zorgaanbieders uit de regio en in samenwerking met het UKON. Service en dienstverlening zijn van toenemend belang. De beste resultaten worden bereikt met een integrale benadering, met het primaire proces, de zorg, als uitgangspunt. Dit geldt natuurlijk voor service en dienstverlening aan onze cliënten. Van bijna even groot belang is de onderlinge service en dienstverlening tussen de diensten binnen De Waalboog. In dit kader zijn alle medewerkers van de Facilitaire Dienst geschoold in servicegericht werken. De Waalboog heeft in 2011 een ombuigings en bezuinigingsoperatie doorgevoerd als gevolg van een budgetkorting door het Zorgkantoor en extra exploitatiekosten in verband met de opening van De Honinghoeve. Onder de titel Kaders voor continuïteit zijn in 2011 de bezuinigingen en ombuigingen geëffectueerd. In het verslagjaar is gewerkt aan de ontwikkeling van het Elektronisch Cliëntdossier (ECD). Diverse werkgroepen zijn aan het werk geweest onder andere resulterend in een eisen en wensenlijst ten aanzien van de inrichting van het ECD, de te kiezen hardware en welke gegevens middels het ECD meetbaar moeten zijn en hoe de output eruit moet zien. De bouw van de eerste onderdelen van de applicatie heeft plaatsgevonden. Telkens als een onderdeel klaar is, wordt deze getoetst door leden van de werkgroep Gebruikers, zodat er een directe terugkoppeling is en waar nodig de inrichting wordt aangepast op de wensen van de gebruikers. Zo nodig is advies gevraagd aan de overige werkgroepen. 22

4.3 Algemeen kwaliteitsbeleid Kwaliteitsmanagementsysteem Het kwaliteitsmanagementsysteem HKZ vormt uitgangspunt van het kwaliteitsbeleid van De Waalboog. HKZ zien wij niet als een doel, maar als een middel om te werken aan het realiseren van onze beleidsdoelstellingen en verdere kwaliteitsverbetering binnen onze organisatie. De inhoud van het beleid is gebaseerd op de thema s uit het meerjarenbeleid en de kaderbrief van Stichting De Waalboog. Zorginhoudelijke metingen en ervaringen van cliënten met de zorg en dienstverlening geven input aan verbeteringen. Het continue verbeteren staat centraal in het kwaliteitsbeleid. Plannen, uitvoeren, evalueren en bijstellen van vastgestelde doelstellingen wordt door een systeem van Planning & Control (P&C) in de organisatie geborgd. Alle diensten en afdelingen kennen een jaarplansystematiek. Organisatiebreed en per afdeling zijn indicatoren benoemd die een relatie hebben met externe indicatoren (IGZ, Normen verantwoorde zorg, CQindex etc.) of die aandacht vragen in verband met de uitvoering van ons beleid. Monitoring vindt plaats door interne metingen, interne audits, externe audits (certificering door Lloyds) en diverse onderzoeken die door externe bureaus worden uitgevoerd (onder andere CQindex en de zorginhoudelijke meting). Kwaliteit van informatie en registratie en gegevensbeveiliging Voor elke cliënt wordt bij opname een nieuw zorgdossier aangemaakt. Het papieren dossier bevindt zich bij de verzorgingshuisbewoners op het appartement van de cliënt, bij verpleeghuisbewoners in een afgesloten kast op de verpleegpost. Tijdens de eerste zes weken na opname wordt in samenspraak met de cliënt een zorgplan opgesteld. Met de cliënt worden afspraken vastgelegd over de zorg en dienstverlening die passen bij de persoonlijke mogelijkheden en beperkingen, voorkeuren en gebruiken van de cliënt m.b.t. lichamelijk en mentaal welbevinden, sociale participatie en woon/leefomgeving binnen het afgegeven indicatiebesluit. De toegang tot het zorgdossier is geregeld conform wet en regelgeving en het beleid binnen De Waalboog. Voor registratie van cliëntgegevens wordt gebruik gemaakt van de applicatie Cura. In 2011 is gewerkt aan de voorbereiding voor de implementatie van een Elektronisch Cliënt Dossier (ECD). Uiteindelijk zal daarmee één systeem beschikbaar zijn voor registratie en verwerking van cliëntgegevens. Voor personeels en salarisadministratie en facilitair management zijn afzonderlijke systemen in gebruik. In 2012 wordt een geactualiseerd informatieplan opgesteld waarin activiteiten zijn belegd ter verdere verbetering van de informatievoorziening van De Waalboog. In dat kader zal ook uitgewerkt worden hoe uitvoering wordt gegeven aan de NEN 7510. 23

Kwaliteit van gebouwen Aangezien de zorg die De Waalboog aan zijn cliënten levert in vrijwel alle gevallen zorg met verblijf betreft is de kwaliteit van het vastgoed van groot belang. De locaties waar De Waalboog actief is, zijn een thuis voor de bewoners. De gebouwen moeten passen in de zorgvisie en dus ook, belevingsgericht, ruimte bieden aan verschillende levensstijlen. Bij nieuwbouw en verbouw van panden is de zorgvisie bepalend bij het opstellen van het programma van eisen. Voor alle doelgroepen is passende woonruimte beschikbaar. De Waalboog heeft alle gebouwen en terreinen in eigendom en realiseert nieuwbouw in eigen regie. Deze werkwijze biedt maximale invloed op beleidskeuzes. Dit neemt niet weg dat overleg gevoerd wordt met corporaties en projectontwikkelaars om in de nabije toekomst op een of meerdere locaties kleinschalige projecten te realiseren. Met de vele nieuwbouwactiviteiten en een meerjarenonderhoudsplan beschikt De Waalboog over vastgoed dat voldoet aan de huidige en toekomstige eisen van de bewoners. Brandveiligheid Afhankelijk van de gebruiksfunctie van een gebouw zijn voorzieningen getroffen voor brandveiligheid (onder andere brandmeldinstallaties en brandscheidingen). Aan het gebouw en de installaties worden door leveranciers periodiek onderhoud en inspecties verricht. Periodiek vinden overleg en inspecties plaats door de brandweer. Vanwege een te groot aantal loze meldingen op de locatie OudNijevelt zijn diverse acties ondernomen om dit terug te dringen. Voor mogelijke calamiteiten is een calamiteitenplan beschikbaar en is een Bedrijfshulpverleningsorganisatie (BHV) ingericht. In 2011 is het aantal bedrijfshulpverleners (BHV ers) uitgebreid en geschoold. Daarnaast wordt jaarlijks een herhalingscursus aangeboden. Ten aanzien van de borging van voldoende BHV ers is een protocol opgesteld en is middels roostering in DRP zichtbaar of er voldoende BHV ers op de werkvloer aanwezig zijn. Om ervoor te zorgen dat ook de zorg gecontinueerd kan worden na een brand en calamiteit is in GHORverband een zorgcontinuïteitsplan ontwikkeld (werkgroep COBRA). Verder is het CMP (Calamiteitenmanagementplan) ontwikkeld, welk overkoepelend is aan alle plannen. 24

4.4 Kwaliteitsbeleid ten aanzien van patiënten en cliënten 4.4.1 Kwaliteit van zorg Indicatoren zichtbare zorg Binnen De Waalboog wordt één keer per twee jaar een clienttevredenheidsonderzoek afgenomen (CQindex vragenlijsten voor vertegenwoordigers en vragenlijst voor interviews met bewoners). In 2011 is het verslag ontvangen van het onderzoek dat in het najaar van 2010 is uitgevoerd door Kiwa Prismant. Uit de rapportage is naar voren gekomen dat De Waalboog over het algemeen beter scoort dan de vergelijkingsgroep. Bovendien is er sprake van een verbetering ten opzichte van de vorige meting. Als algemeen oordeel hebben de cliënten of hun vertegenwoordigers een rapportcijfer gegeven variërend per locatie tussen 7,2 en 8,3. De score is daarmee aanmerkelijk beter dan bij de spiegelgroep. Wat betreft de indicatoren zorg/leefplan, informatie, maaltijden en privacy en woonruimte wordt over het algemeen ook beter gescoord dan bij de vergelijkingsgroep. De belangrijkste verbeterpunten liggen naar het oordeel van de respondenten op het terrein van sfeer, lichamelijke verzorging, schoonmaak, mentaal welbevinden en ervaren beschikbaarheid van personeel. Wat betreft verpleeghuis Joachim en Anna is er op de indicatoren inspraak en overleg en zorgplan en evaluatie een goede verbetering te zien, zeker ook in vergelijking met de spiegelgroep. Vooral het St. Jozefklooster, maar ook in het woonzorgcentrum, is juist op dit onderwerp verbeterpotentieel. Rondom de thema s sfeer, lichamelijke verzorging en toezicht in de woon/ leefomgeving zijn in 2011 verbeteracties ingezet. Over de resultaten hiervan wordt gerapporteerd in de kwalitatieve managementrapportage. Cliënten geven aan dat participatie en dagbesteding van groot belang zijn. Begin 2011 is De Waalboog gestart met het aanbieden van een drietal welzijnsabonnementen aan bewoners in aanvulling op het reguliere welzijnsaanbod. Aan het einde van het verslagjaar heeft bijna tweederde van de cliënten een abonnement. Een score van 100% is niet te verwachten omdat niet alle cliënten gebruik kunnen of wensen te maken van de aangeboden extra activiteiten. Bovendien verblijft een deel van de cliënten kort bij de Waalboog vanwege revalidatie of omdat er sprake is van palliatieve terminale zorg. In nauwe samenspraak met de Cliëntenraad wordt het aangeboden welzijnsaanbod geëvalueerd. 25

Zorginhoudelijke meting In 2011 zijn de resultaten van de zorginhoudelijke meting over de zorginhoudelijke uitkomstindicatoren ( meetweek ) van 2010 ontvangen en besproken. In vergelijking met het landelijk gemiddelde scoort De Waalboog opvallend goed waar het gaat om: uitvoering risicosignalering verpleeghuis, huidletsel, decubitus, risico op ondervoeding, gebruik van antipsychotica in de woonzorgcentra, probleemgedrag in de woonzorgcentra en vrijheidsbeperkende maatregelen. Minder goed wordt gescoord op de onderwerpen: uitvoering risicosignalering in de woonzorgcentra, incontinentiediagnose in de woonzorgcentra, onbedoeld gewichtsverlies en gebruik van antipsychotica op de locatie Joachim en Anna. Op onderwerpen waarop minder goed gescoord is zijn verbeteracties ingezet. De zorginhoudelijke meting 2011 heeft op alle locaties in de maanden oktober en november 2011 plaatsgevonden. Op het moment van het opstellen van deze jaarverantwoording waren de resultaten hiervan door Kiwa Prismant nog niet aangeleverd. Externe audit In de afgelopen jaren zijn de locaties Joachim en Anna, de dagbehandeling Villa Villandry, de afdeling voor palliatieve zorg en het woonzorgcentrum Nijevelt HKZgecertificeerd. In de eerste helft van 2011 zijn de locaties St. Jozefklooster en De Honinghoeve aan het certificaat toegevoegd. De externe audit in december 2011 stond in het teken van de hercertificering van de totale organisatie, een proces dat elke drie jaar plaatsvindt. De audit is goed verlopen en het HKZcertificaat van De Waalboog is verlengd. De auditoren waren onder de indruk van de wijze waarop wij belevingsgerichte zorg waarmaken, zowel in het verpleeghuis en de dagbehandeling als in de woonzorgcentra. De audit heeft geresulteerd in een drietal verbeterpunten (minors) die onderwerp zijn van een vervolgbezoek in juni 2012 door de uitvoerende organisatie Lloyd s Register Quality Assurance. Interne audits Binnen De Waalboog zijn 16 interne auditoren die allen hiertoe een opleiding hebben gevolgd. In 2011 zijn twee interne audits uitgevoerd, respectievelijk in het voorjaar en in het najaar. Alle items uit het HKZschema zijn geaudit en bijna alle afdelingen zijn door de interne auditoren bezocht. In het verslagjaar is het protocol interne audit aangepast waarmee betere terugkoppeling plaatsvindt naar de verantwoordelijken en controle op de voortgang. De Waalboog beschikt over een digitaal auditprogramma om de resultaten van de audits te verwerken. De constateringen uit de audits worden opgenomen in de afdelingsjaarplannen en vormen input voor het opstellen van acties en projecten. In de kwaliteitsmanagementrapportage wordt het aantal openstaande auditpunten periodiek gemonitord. 26

Nazorgvragenlijsten Na beëindiging van de zorg en dienstverlening door overlijden of door verhuizing wordt de cliënt of diens wettelijk vertegenwoordiger/ contactpersoon uitgenodigd een schriftelijke vragenlijst in te vullen. Het doel van deze evaluatie is om na te gaan hoe de cliënt of de naaste van de cliënt de multidisciplinaire zorg en het verblijf op een afdeling ervaren heeft. In het algemeen kunnen we op basis van geretourneerde vragenlijsten concluderen dat de zorg en dienstverlening van De Waalboog door mantelzorgers en cliënten positief wordt beoordeeld. Het gemiddelde rapportcijfer dat de respondenten geven aan de zorg en dienstverlening op de afdelingen is een 8. Uit de reacties komt met name naar voren dat er verbetermogelijkheden zijn op de onderwerpen woon en leefomgeving en dagbesteding. Naar aanleiding hiervan zijn verbeteracties ingezet. Infectiepreventiecommissie De Waalboog heeft een Infectiepreventiecommissie die werkt aan de hand van de LCHVrichtlijn voor Hygiëne en de landelijke WIPrichtlijnen. De Waalboog werkt mee aan het EurSafety Healthnet project. Dit grensoverschrijdend euregioproject is gericht op grotere patiëntveiligheid en betere bescherming tegen infectieziekten. Het project is een initiatief van Prof. Dr. Andreas Voss, hoogleraar infectiepreventie aan het UMC St Radboud in samenwerking met het Regionaal Zorghygiëne Netwerk Nijmegen e.o.. Met dit initiatief wordt nagestreefd instellingen systematisch te laten werken aan kwaliteitszorg op het gebied van infectiepreventie. De Waalboog voldoet in ruime mate aan de criteria die in het kader van het project zijn opgesteld en heeft een kwaliteitscertificaat verpleeghuizen ontvangen. Meldingen incidenten cliënten (MIC) Op basis van de gerapporteerde meldingen van incidenten met cliënten registreert de MICcommissie de aangeleverde gegevens op instellingsniveau. In 2011 is extra gestuurd op de implementatie van het decentraal MICbeleid. Het beleid moet leiden tot een betere terugkoppeling naar de melders, een hoger veiligheidsbewustzijn, hogere betrokkenheid van de medewerkers van de afdeling bij analyse van gegevens en het bedenken van oplossingen. De MICmeldingen die gedaan zijn betreffen in bijna tweederde van de gevallen valincidenten. Andere veel voorkomende incidenten zijn medicatiefouten (22%) en agressief gedrag (6%). 27

Agressief gedrag 6% Stoten/knellen / botsen 1% Verdeling typen incidenten De Waalboog 2011 Vermissing bewoner 0,2% Anders 8% Medicatie 22% Vallen 63% Toepassing middelen en maatregelen Al jaren wordt binnen De Waalboog aandacht besteed aan het verantwoord omgaan met vrijheidsbeperkende maatregelen. De commissie Middelen en Maatregelen levert een bijdrage aan de verdere ontwikkeling en implementatie van het Neetenzij beleid ten aanzien van middelen en maatregelen binnen de Waalboog. In de afgelopen jaren heeft dit geresulteerd in een forse afname van het inzetten van middelen en maatregelen. Middelen en maatregelen worden ingezet ten behoeve van de veiligheid van de cliënt en/of zijn omgeving, steeds in balans met welbevinden en vrijheid van de cliënten. Ten behoeve van de vrijheid en het welbevinden van de cliënten zijn we bereid een voor de betrokkenen acceptabel risico te nemen. Van de middelen en maatregelen is fixatie het type maatregelen dat niet gebruikt wordt tenzij alle overwogen/uitgeprobeerde alternatieven zijn afgevallen. Fixatie betreft maatregelen die de bewegingsvrijheid van een cliënt direct beperken. Toepassing van fixatie met Zweedse banden wijst de Waalboog af. Alleen in uitzonderlijke situaties is het een laatste redmiddel. Dit moet dan zo gebeuren dat de veiligheid van de cliënt gewaarborgd is. Aan het einde van het verslagjaar werden bij vier cliënten banden gebruikt, waarvan één in bed en drie in een trippelrolstoel. 28

Wat betreft middelen en maatregelen (M&M) is een onderscheid te maken tussen M&M die in het kader van de BOPZ niet op eigen verzoek zijn gedaan versus M&M die juist wel op eigen verzoek van cliënt en/of familie worden toegepast. Uit een inventarisatie die eind 2011 is uitgevoerd blijkt dat van de M&M 25% op eigen verzoek is. De meest gebruikte M&M die niet op eigen verzoek worden toegepast zijn bedhekken, vloerscans en bedscans. Bij 93% van de bewoners waar op eigen verzoek M&M wordt toegepast gaat het om bedhekken. 4.4.2 Klachten De Waalboog heeft, samen met een tiental andere instellingen in de regio de Stichting Klachtenregeling Gezondheidsregio Nijmegen (SKGN) opgericht. Deze stichting houdt een onafhankelijke klachtencommissie in stand die voldoet aan de eisen van de WKCZ en de BOPZ. Bewoners worden bij intake op de hoogte gebracht van de klachtenprocedure en in de informatiemolens op de verschillende locaties staat de folder over hoe om te gaan met suggesties en klachten. In 2011 zijn bij SKGN twee klachten ingediend. De ene klacht is door de cliënt ingetrokken nadat met hem een aantal structurele afspraken is gemaakt over de zorgverlening. De klachtencommissie heeft hierop de procedure beëindigd. Wat betreft de andere klacht heeft de commissie één van de drie onderdelen gegrond verklaard. Naar aanleiding van de uitspraak hebben twee gesprekken met de familie plaatsgevonden en zijn in goed onderling overleg en naar tevredenheid van beide partijen duidelijke afspraken opgesteld. Binnen De Waalboog is een (interne) cliëntenvertrouwenspersoon werkzaam. Hier kunnen cliënten en familieleden terecht met klachten en suggesties voor verbetering van de zorg en dienstverlening. De cliëntenvertrouwenspersoon houdt een registratie bij van klachten. De klachten worden gerubriceerd op de dienst waarop de klacht betrekking heeft en geplaatst in thema s vanuit de Normen verantwoorde zorg. In 2011 zijn door de Cliëntvertrouwenspersoon 30 klachten behandeld. Hiermee is het aantal klachten ten opzichte van de jaren ervoor (2009: 15 klachten; 2010: 16 klachten) groter en weer op gelijk niveau met 2008 (31 klachten). Registratie laat zien dat het merendeel van de klachten, evenals voorgaande jaren, te maken heeft met communicatie en informatie. De meeste klachten hebben betrekking op de dienst Wonen en Zorg. Overigens kan opgemerkt worden dat De Waalboog van cliënten en familie veel complimenten ontvangt over de zorg en dienstverlening. 29

4.5 Kwaliteit ten aanzien van medewerkers 4.5.1 Personeelsbeleid De Waalboog wil een goede werkgever zijn. Medewerkers die met plezier werken beleven daar zelf genoegen aan maar dragen ook bij aan de kwaliteit van zorg. De manier waarop het management De Waalboog op koers houdt en inspireert tot voortdurende verbetering is gebaseerd op de filosofie van het dienend leiderschap. In dienend leiderschap zoeken we naar de optimale mix tussen wat De Waalboog nodig heeft om succesvol te zijn en wat individuele medewerkers kunnen en willen bijdragen om de gewenste resultaten van de organisatie te bereiken. Om hier uitwerking aan te geven is in 2011 op een viertal afdelingen een pilot dienend leiderschap gestart, waarvoor subsidie is verkregen vanuit het Europees Sociaal Fonds (ESF). Zoals hiervoor beschreven is in 2011 onder de naam Kaders voor Continuïteit (KvC) een ombuigings en bezuinigingsoperatie uitgevoerd. In totaal waren hier 30 medewerkers op enigerlei wijze bij betrokken. Aan het einde van het verslagjaar kan worden vastgesteld dat vrijwel alle 30 betrokken medewerkers zijn herplaatst of met goede afspraken De Waalboog hebben verlaten. De uitvoering van KvC heeft veel inspanningen gevergd, met name van de betrokken medewerkers zelf, maar daarnaast ook van hun leidinggevenden en van de afdeling P&O, met name de mobiliteitsfunctionaris. Bij de uitvoering zijn afspraken uit het Raam Sociaal Plan, dat is opgesteld samen met vakbonden, steeds als uitgangspunt genomen. Overigens liep in oktober 2011 het vijfjarige Raam Sociaal Plan af en is besloten dit plan niet te verlengen. Zo nodig wordt in de toekomst, wanneer zich een reorganisatie voordoet, een aan die reorganisatie gerelateerd sociaal plan opgesteld waarin de rechtspositionele rechten van en gevolgen voor medewerkers worden beschreven. De Ondernemingsraad heeft met dit besluit ingestemd. De bonden zijn hierover geïnformeerd. In het verslagjaar is het opleidingbeleid voor de periode 20112014 opgesteld. Het opleidingsbeleid gaat uit van de visie dat medewerkers het belangrijkste kapitaal vormen van de organisatie. Om dit kapitaal nu en in de toekomst optimaal in te zetten is voortdurende scholing in de ruimste zin van het woord en naar de nieuwste onderwijskundige inzichten, van eminent belang. Medewerkers en hun leidinggevenden worden gestimuleerd om zich te blijven ontwikkelen. Alle opleidingen, cursussen en trainingen binnen de Waalboog worden gecoördineerd door de afdeling Opleidingen, onderdeel van de dienst Personeel & Organisatieontwikkeling. De afdeling bestaat uit twee opleidingsadviseurs en vier opleidingsfunctionarissen. De opleiding tot specialist ouderen geneeskunde, huisarts in opleiding, gzpsycholoog en de coassistentschappen worden verzorgd vanuit de dienst Behandeling & Begeleiding. 30

In 2011 is een begin gemaakt met het competentiegericht leren van de BBL ers en maakten de opleidingsfunctionarissen de overstap naar locatiegebonden werken. De scholingstrajecten van de Waalboog Academie, waaraan de afgelopen jaren grote aantallen medewerkers van de dienst Wonen en Zorg en de Facilitaire Dienst hebben deelgenomen, zijn in het najaar afgesloten. Als resultaat van de scholing stelden de deelnemers onderwijsportfolio s samen welke door het Graafschap College en de afdeling Opleidingen zijn gecontroleerd en beoordeeld. Met de ondertekening van het Convenant Langdurige Zorg besloot het Kabinet medio 2011 extra middelen beschikbaar te stellen voor de verbetering van de kwaliteit van zorg voor cliënten met een verblijfsindicatie in de daarop volgende jaren, meer in het bijzonder voor het aantrekken van extra medewerkers voor de directe zorg en voor het opleiden van zittende medewerkers. In dit kader heeft De Waalboog eind 2011 een aanvraag ingediend bij het Zorgkantoor bestaande uit tien projecten, met een gezamenlijke omvang van 1.400.000. De projecten hebben betrekking op: het opleiden van extra leerlingen, het bieden van compensatie aan de afdelingen voor de begeleiding van leerlingen, het aanstellen van verpleegkundig specialisten, het oplossen van enkele formatieve knelpunten in de zorg, het verruimen van de formatie voor dagbestedingsactiviteiten, het versterken van de flexpool, het scholen van grote groepen medewerkers ten behoeve van het elektronisch cliëntendossier, het ontwikkelen van een specialistisch zorg en behandelcentrum, het verhogen van het opleidingsbudget en het verrichten van tevredenheidsmetingen. In december 2011 verklaarde het zorgkantoor zich akkoord met de ingediende plannen. In de laatste maanden van 2011 werd ook voor De Waalboog voelbaar dat de arbeidsmarkt voor zorgpersoneel krapper wordt. Door de toegenomen vraag op de arbeidsmarkt besloot een relatief groot aantal medewerkers over te stappen naar een andere werkgever. Tegelijkertijd is De Waalboog geconfronteerd met een teruglopend aantal reacties op haar vacatures. De dienst P&O trof voorbereidingen voor een andere en meer intensieve benadering van de arbeidsmarkt. De effecten moeten zich in 2012 laten zien. Het totale aantal vacatures over 2011 bedroeg 81. Het jaar werd afgesloten met 14 openstaande vacatures, allen voor zorggerelateerde functies. In de loop van het verslagjaar is een groot aantal protocollen en regelingen op het terrein van personeel, organisatie en opleiding geactualiseerd en opnieuw vastgesteld, zoals de vergoedingsregelingen voor de aanschaf van een fiets, lidmaatschap beroepsvereniging en vakbond, de regelingen Ziekte en arbeidsongeschiktheid en Verlof, en de protocollen inzake exitbeleid, tijdelijke aanstellingen en werkoverleg. 31

Om de contacten en afspraken tussen medewerkers en hun leidinggevenden te verbeteren en te structureren is het beleid ten aanzien van functioneringsgesprekken gewijzigd. Mede op basis van de adviezen van de speciaal hiervoor ingestelde werkgroep is de naam gewijzigd in jaargesprekken. Deze jaargesprekken worden ieder jaar met alle medewerkers gevoerd en richtlijnen voor de agenda en de verslaglegging zijn vastgelegd. Een onderscheid is aangebracht tussen jaargesprekken en beoordelingsgesprekken. In het kader van verzuimreductie zijn veel initiatieven genomen. Er is een prestatieindicator verzuim ingesteld, waarmee verzuimcijfers eenduidig en helder kunnen worden gemeten en de communicatie over verzuimcijfers meer op maat en geïntensiveerd is. In het najaar zijn het MT en alle leidinggevenden door trainingsbureau Falke en Verbaan geschoold in het hanteren van het zogenaamde gedragsmodel verzuim. In de loop van het jaar fluctueerde het verzuim tussen 4,77% (in juni) en 7,26% (oktober). Het voortschrijdend verzuimgemiddelde ontwikkelde zich van 5,82% in januari 2011 tot 5,96% in december 2011. In 2011 werden door de dienst P&O zes prestatieindicatoren ontwikkeld die in 2012 periodiek gemeten gaan worden. De indicatoren hebben betrekking op verzuim, het aantal gevoerde jaargesprekken, het aantal medewerkers dat deelneemt aan scholing, de uitgaven aan scholing en de leeftijdsopbouw (55+) van de medewerkers werkzaam op de zorg en facilitaire afdelingen. 4.5.2 Kwaliteit van het werk Op basis van het in 2010 gehouden medewerkerstevredenheidsonderzoek is in 2011 het project Waalboog Vitaal gestart. In het kader van dit veelomvattende project en in nauwe afstemming met de Ondernemingsraad is een groot aantal concrete acties gepland en geïmplementeerd. Onderwerpen vormen het creëren van gezondmakende werkomstandigheden, het vergroten van de betrokkenheid en loyaliteit van medewerkers, effectieve communicatie en borging van veranderingen, beperking van de werkdruk en reductie van verzuim. 32

Medewerkervertrouwenspersoon De Waalboog heeft een interne en een externe medewerkervertrouwenspersoon. Op elk moment en laagdrempelig kan een medewerker contact opnemen met de vertrouwenspersoon. Deze lost het probleem niet op, maar is in de eerste plaats om de medewerker op te vangen, te adviseren, te begeleiden en te ondersteunen. In eerste instantie wordt de medewerker geholpen de problemen in de lijn op te lossen. Waar nodig kan de vertrouwens persoon de medewerker doorverwijzen naar bijvoorbeeld de afdeling P&O, de bedrijfsarts en eventuele hulpverleners die deskundig zijn op het gebied waar de medewerker steun en hulp voor behoeft. In 2011 hebben de medewerkervertrouwenspersonen met 70 medewerkers gesprekken gevoerd. Dit is een toename ten opzichte van 2010 (61 medewerkers). Circa 60% van de gesprekken heeft betrekking op de relatie tussen medewerker en leidinggevende en de relatie tussen medewerkers onderling. Daarnaast vormen de roostering en de reorganisatie relatief vaak aanleiding voor een gesprek. Van ongewenste omgangsvormen, seksuele intimidatie en discriminatie zijn geen meldingen ontvangen. Arbojaarverslag In de loop van het verslagjaar zijn op het gebied van arbo diverse protocollen en regelingen geactualiseerd en bijgesteld. Het beleid ten aanzien van Grensoverschrijdend gedrag is aangepast met als belangrijkste wijzigingen de intensivering en de registratie van de scholing en de borging van de nazorg bij incidenten. Verder is het protocol Beeldschermwerk geactualiseerd, vooral op het punt van de vergoeding van beeldschermbrillen. Nieuw beleid is vastgesteld en geïmplementeerd op het terrein van de griepvaccinatie. Met als doel griep onder cliënten en medewerkers te verminderen biedt De Waalboog medewerkers vanaf 2011 jaarlijks de gelegenheid zich tegen de seizoensgriep te laten vaccineren. Met het oog op bevordering van de gezondheid van medewerkers zijn voor verschillende doelgroepen medewerkers en vrijwilligers activiteiten georganiseerd, zoals de cursus Pilates, gezamenlijke deelname aan de Nijmeegse Vierdaagse en een cursus Sportief Wandelen. Conform het Arbojaarplan en in verband met het recent betrekken van de nieuwbouw is een risico inventarisatie en evaluatie (RI&E) uitgevoerd van De Honinghoeve. Een en ander heeft geresulteerd in een plan van aanpak. De Arbocommissie bewaakt de uitvoering van het plan van aanpak. 33

Bedrijfsongevallen 20 Aantal bedrijfsongevallen 15 10 5 0 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 In 2011 zijn vijf bedrijfsongevallen gemeld. Het betreft twee valincidenten (één van een betonnen trap en één door uitglijden op een pas gedweilde vloer), twee prikaccidenten (één bij het oprapen van naalden uit een opengevallen naaldencontainer door een medewerker van de transportdienst en één bij het opruimen na bloedsuikerprikken) en één snijincident in de keuken met een vleeswarenmachine. Naar aanleiding van deze ongevallen zijn adequate maatregelen genomen. Met betrekking tot de bedrijfsongevallen is sprake van ondermelding. In de eerste negen maanden van 2011 zijn rekeningen van Prikpunt ontvangen naar aanleiding van 12 prikaccidenten. Slechts één van deze prikaccidenten is gemeld als bedrijfsongeval. Dit zou een indicatie kunnen zijn voor ondermelding van ook andere typen bedrijfsongevallen. Grensoverschrijdend gedrag In 2011 is 131 keer melding gemaakt van grensoverschrijdend gedrag. Ten opzichte van 2010 is dit een daling van ruim 42%. Een drietal afdelingen op de locatie Joachim en Anna, waar specifieke doelgroepen met complexe zorgvragen gehuisvest zijn, zijn samen verantwoordelijk voor 68% van de meldingen. Vorm Aantal Locatie Aantal verbaal 35 Joachim&Anna 115 fysiek 26 Nijevelt 14 combinatie 69 De Honinghoeve 1 seksueel 1 Villandry 1 Jozefklooster 0 Totaal 131 131 34

Het aantal meldingen laat, zoals uit onderstaand figuur blijkt, over de verschillende jaren een grote fluctuatie zien. Op basis van een advies van de arbocommissie is in 2011 de scholing van medewerkers (preventie) en opvang van incidenten (nazorg) beter geborgd op de afdelingen. aantal meldingen Verloop aantal meldingen per jaar 178 164 131 135 99 81 88 89 228 131 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 kalenderjaar Werkplekobservaties In 2011 zijn acht werkplekobservaties uitgevoerd. In zes gevallen betrof dit een medewerker uit de zorg. De overige twee vonden plaats bij staf en ondersteunende diensten. De werkplekobservator wordt in toenemende mate betrokken bij reintegratietrajecten waarbij fysieke belasting een rol speelt. 4.6 Samenleving en belanghebbenden Buurtbewoners van al onze locaties worden gericht benaderd, enerzijds met nieuwsbrieven, daarnaast met gerichte berichtgeving over actuele ontwikkelingen. In de Nijmeegse MeerWaarde wordt samenwerking georganiseerd tussen het Nijmeegse bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties. In dit initiatief geven de deelnemers vorm aan maatschappelijk betrokken ondernemen. Voor de Waalboog heeft dit vorm gekregen in samenwerkingsprojecten met verschillende bedrijven in de regio. 35

4.7 Financieel beleid De Waalboog wil een betrouwbare en duurzame partner zijn voor haar cliënten, medewerkers, vrijwilligers, toeleveranciers, financierders, regelgevende instanties en andere belanghebbenden. Een van de randvoorwaarden hiervoor is dat De Waalboog een financieel gezonde en sterke organisatie is en blijft. Ultimo 2011 beschikt De Waalboog over een eigen vermogen van 22% van de jaaromzet. Het resultaat 2011 is 1.999.656 positief. Hiervan is 1.268.681 toegevoegd aan de reserve aanvaardbare kosten (RAK) en 575.477 aan de bestemmingsreserve egalisatie afschrijvingen, 155.498 is toegevoegd aan het nietcollectief gefinancierde vermogen. De toevoeging aan het nietcollectief gefinancierde vermogen c.q. de algemene reserve bevat een resultaatdeelneming van circa 146.686, zijnde een positief resultaat van De Waalboog Vastgoed BV. Zie voor nadere toelichting bij de totstandkoming van het resultaat onder meer het bestuursverslag bij de jaarrekening 2011. De Waalboog is ultimo 2011 een financieel gezonde instelling en is in 2011 lid geworden van het Waarborgfonds voor de Zorgsector (WfZ). Het WfZlidmaatschap staat garant voor een gezonde, financiële huishouding van De Waalboog jegens derden, in het bijzonder richting financiële instellingen. Het vormt tevens een kwaliteitslabel voor De Waalboog, aangezien met deze toelating het WfZ zich positief heeft uitgesproken over de bedrijfsvoering van De Waalboog. Ultimo 2011 is inmiddels ruim 22.500.000 van de langlopende leningen geborgd door het WfZ. De recent afgesloten langlopende lening, met een hoofdsom van 12.000.000 en een looptijd van 15 jaar, behorende bij het nieuwe woonzorgcentrum De Honinghoeve is met WfZborging ondergebracht bij de BNGbank voor een tarief van 3,17%. In relatie tot de 5% NZarentenorm als onderdeel van de normatieve huisvestingsvergoeding (NHC) biedt dit, na aftrek van disagiokosten en onder voorbehoud van toekomstige gehanteerde rentevergoedingen door het ministerie van VWS, structureel extra ruimte voor de (zorg)bedrijfsvoering. In de paragraaf Bedrijfsvoering van dit jaardocument is reeds toegelicht dat het project Kaders voor Continuïteit in 2011 een fors beroep heeft gedaan op de organisatie. Dit project heeft de begrote kaders voor 2011 ten opzichte van 2010 verlaagd. Desondanks hebben de budgethouders in 2011 opnieuw binnen deze bijgestelde kaders gewerkt. In het bestuursverslag bij de jaarrekening is de totstandkoming van het jaarwerkresultaat 2011 nader toegelicht. Het resultaat uit reguliere bedrijfsvoering bedraagt 536.629. De toevoeging aan de RAK bedraagt 1.268.681. Het verschil van 732.052 betreft een resultaat niet uit reguliere bedrijfsvoering. Enerzijds vanwege vrijval van reserveringen betreffende implementatie van het project Kaders voor Continuïteit ( 433.000) en anderzijds door mutaties in de voorzieningen Persoonlijk Levensfase Budget en oude plankosten van per saldo 299.000. 36

Dit resultaat wordt toegevoegd aan de diverse onderdelen van het eigen vermogen. Op basis van het vastgestelde financiële beleid wordt dit resultaat niet alleen ingezet voor extra weerstandsvermogen, maar wordt het grotendeels middels een bestemmingreserve c.q. ontwikkelings en innovatiefonds, ingezet voor toekomstige optimalisatie en ontwikkeling van onze bedrijfsvoering. Deze gereserveerde middelen in de vorm van een bestemmingsreserve bieden De Waalboog de mogelijkheid projecten waarvan de initiële inzet en/of investering niet past binnen de reguliere budgetten toch uit te voeren. Hierbij blijft het streven om met de revenuen van deze projecten in de daarop volgende jaren het ontwikkelingsen innovatiefonds weer aan te vullen. Enerzijds blijft het fonds hiermee zijn functionaliteit behouden en anderzijds heeft De Waalboog dit eigen vermogen nodig om een voldoende solvabiliteit (= eigen vermogen gedeeld door het totale vermogen) te behouden om de toekomstige (bouw)investeringen uit te kunnen voeren. De toegenomen risico s voor zorginstellingen behorende bij de invoering van de normatieve huisvestingscomponent, versterkt door de huidige ontwikkelingen in de financiële markten c.q. wereldeconomie, maken dat kredietinstellingen naast een omzetratio van minimaal 15% ook toenemend een solvabiliteitsratio hanteren van minimaal 15%. De Waalboog heeft met het opstellen van haar treasurystatuut een solvabiliteitsrato van 15% als ondergrens ingesteld voor toekomstige investeringen van haar zorgorganisatie. Ultimo 2011 bedraagt de solvabiliteit van onze zorgorganisatie oftewel Stichting De Waalboog excl. Vastgoed BV bijna 19%. De marge (4%) biedt op peildatum 31122011, bij een gelijkblijvend eigenvermogen, nog circa 14.000.000 investeringsruimte. In 2012 wordt het zorgzwaartebekostigingsmodel (ZZB) geactualiseerd met ondermeer verwerking van de laatste productieafspraken en ZZPmix, de bijgewerkte capaciteitsplanning en de daarbij behorende investeringen en afschrijvingen. Zo wordt er meerjarig getoetst en periodiek gerapporteerd of de geplande initiatieven passen binnen de financiële kaders en/of financiële ratio s. Met inachtneming van behoud van de huidige omzet en solvabiliteitsratio vindt De Waalboog haar financiële weestandvermogen in relatie tot de risico s van haar huidige bedrijfsvoering adequaat. 37

Indien de begrote jaaromzet toeneemt wordt ter behoud van de huidige eigen vermogensratio naar rato een dotatie aan het eigen vermogen ingepland. Daarnaast worden de geoormerkte instandhoudingsmiddelen de komende jaren toegevoegd aan de bestemmingsreserve egalisatie afschrijvingen. Behoudens de hiervoor genoemde dotatie aan het eigen vermogen wordt in de meerjarenbegroting 2012 2014 geen verdere eigen vermogensgroei gepland, maar worden de middelen maximaal bestemd aan de uitvoering van zorg respectievelijk de bedrijfsvoering van De Waalboog. In de komende jaren zullen incidentele baten of niet ingezette reserveringen opnieuw worden toegevoegd aan het eigen vermogen respectievelijk de bestemmingsreserve ontwikkeling en innovatie. Met behulp van de meerjarenbegroting worden deze middelen grotendeels herbestemd c.q. aangewend. De Waalboog heeft jaren geïnvesteerd in een stevige financiële basis ondermeer vanwege de nieuwbouwplannen en de daarbij behorende financieringen. Het schept voldoening om te constateren dat dit doel is gerealiseerd en dat de (zorg)organisatie nu het rendement van deze gezonde financiële basis kan inzetten. Administratieve organisatie en Interne controle (AO/IC) In de managementletter die de accountant bij de interimcontrole 2011 heeft uitgebracht werd geconstateerd dat over de gehele linie het beheersingsinstrumentarium gericht op de jaarrekening van De Waalboog als ruim voldoende mag worden geclassificeerd. De aanbevelingen zijn conform goed gebruik van de laatste jaren opgepakt en uitgewerkt in een plan van aanpak. Er is maandelijks integrale stuurinformatie op instellings, dienst en locatieniveau beschikbaar gesteld. De financiële stuurinformatie blijkt adequaat. De ambities met betrekking tot nietfinanciële stuurinformatie zijn ook grotendeels gerealiseerd. Zie de paragraaf Bedrijfsvoering, onderdeel planning & control, voor nadere toelichting bij deze ontwikkeling. Niet alleen adequate stuurinformatie is van groot belang voor de organisatie, een goed werkende interne controlefunctie is eveneens van groot belang. Een belangrijke plaats is hierin weggelegd voor de Regeling AO/IC, die tot 2011 van kracht was. In 2011 is door de interne controlefunctionaris van De Waalboog opnieuw periodiek een interne controle uitgevoerd met de daarbij behorende rapportage van de bevindingen. De bevindingen bieden een goede basis voor verdere verbetering van de administratieve en interne organisatie rondom de productieregistratie. 38

Inhoudsopgave jaarrekening A Bestuursverslag 39 5.1 Jaarrekening 44 5.1.1 Geconsolideerde balans per 31 december 2011 44 5.1.2 Geconsolideerde resultatenrekening over 2011 45 5.1.3 Geconsolideerd kasstroomoverzicht over 2011 46 5.1.4 Grondslagen van waardering en resultaatbepaling 47 5.1.5 Toelichting op de geconsolideerde balans per 31 december 2011 56 5.1.6 Mutatieoverzicht materiële / financiële vaste activa 61 5.1.7 Specificatie ultimo boekjaar onderhanden projecten en gereed gekomen projecten 65 5.1.8 Overzicht langlopende schulden ultimo 2011 66 5.1.9 Toelichting op de geconsolideerde resultatenrekening over 2011 67 5.1.10 Enkelvoudige balans per 31 december 2011 72 5.1.11 Enkelvoudige resultatenrekening over 2011 73 5.1.12 N.v.t. 5.1.13 Toelichting op de enkelvoudige balans per 31 december 2011 74 5.1.14 Mutatieoverzicht materiële / financiële vaste activa 78 5.1.15 Specificatie ultimo boekjaar onderhanden projecten en gereed gekomen projecten 82 5.1.16 Overzicht langlopende schulden ultimo 2011 83 5.1.17 Toelichting op de enkelvoudige resultatenrekening over 2011 84 5.1.18 Ondertekening door bestuurder en toezichthouders 87 5.2 Overige gegevens 88 5.2.1 Vaststelling en goedkeuring jaarrekening 88 5.2.2 Statutaire regeling resultaatbestemming 88 5.2.3 Resultaatbestemming 88 5.2.4 Gebeurtenissen na balansdatum 88 5.2.5 Controleverklaring 88

Bestuursverslag Nadere toelichting bij exploitatie en resultaten Algemeen De gebruikelijke toelichting bij de exploitatie van het verslagjaar wordt niet expliciet uitgewerkt in het maatschappelijk verslag. Daarom is ervoor gekozen deze financiële toelichting op te nemen in de jaarrekening. Deze toelichting heeft betrekking op de geconsolideerde balans en winst en verliesrekening van Stichting De Waalboog, waarin De Waalboog Vastgoed BV en Waalboog Pompstation BV zijn geconsolideerd. Nadere toelichting bij exploitatie en resultaten De geconsolideerde resultatenrekening sluit met een positief exploitatieresultaat van 1.999.656. Het resultaat is als volgt opgebouwd en bestemd: Het resultaat uit reguliere (AWBZ)bedrijfsvoering bedraagt 536.629 en het resultaat uit nietreguliere bedrijfsvoering (lees: project Kaders voor Continuïteit; 433K) en mutaties in voorzieningen (PLB en oude plankosten; 299K) bedraagt 732.052. In totaal is 1.268.681 toegevoegd aan de reserve aanvaardbare kosten. De resultatenrekening van De Waalboog Vastgoed BV sluit met een positief exploitatieresultaat van 146.686. Dit positieve resultaat is bij de consolidatie toegevoegd aan de algemene reserve als onderdeel van het nietcollectief gefinancierde vermogen. Als gevolg van regelgeving is de egalisatierekening afschrijvingen geen zelfstandige post meer op de balans, maar ondergebracht bij het eigen vermogen. Het betreft een geoormerkte reserve en er is 575.477, toegevoegd aan de bestemmingsreserve egalisatie afschrijvingen. De nietwtzi gefinancierde aanleunwoningen bij locatie De Honinghoeve genereerden per saldo een positief resultaat van 8.812,. Dit positieve resultaat is bij de consolidatie toegevoegd aan de algemene reserve als onderdeel van het nietcollectief gefinancierde vermogen. Opbrengsten Het wettelijke AWBZbudget voor aanvaardbare kosten voor De Waalboog is in 2011 toegenomen met een bedrag van 892.613 en de overige bedrijfsopbrengsten zijn afgenomen met een bedrag van 78.778 ten opzichte van de bedrijfsopbrengsten 2010; per saldo een toename van de bedrijfsopbrengsten van 572.901. Het totaal van bedrijfsopbrengsten in 2011 is 41.776.518. 39

De belangrijkste budgetmutaties zijn: Hogere productieafspraken: 1.172.927. Groei van de normatieve kapitaalslasten, mede ten gevolge van verwerkte capaciteitswijziging: 85.677. Hoger budget rentekosten: 180.112, i.v.m. hogere nacalculeerbare activa (De Honinghoeve). Minder afschrijvingskosten: 359.836, met als hoofdoorzaak geen inhaalafschrijving interimhuisvesting Nijevelt. Lager budget overige componenten : 284.587, met als hoofdoorzaak geen verhuiskosten budget in 2011. De overige bedrijfsopbrengsten dalen t.o.v. 2010 met 78.778 met name door: Toename zorgprestaties tussen instellingen: 107.718. M.i.v. 2011 zijn de opbrengsten van Zusters onder de Bogen (ZodB) onder zorgprestaties tussen instellingen opgenomen. Lagere declaratie van persoonsgebonden budget (PGB): 14.884. Lagere subsidies, betreft met name gebruik van de Wet Vermindering Afdracht (WVA) Onderwijs in relatie tot activiteiten van de Waalboogacademie (t.o.v. 2010), per saldo 225.135. Lagere opbrengsten stagefonds 98.328 en subsidie IDbanen 10.305. Opheffing c.q. vrijval van de voorziening oude plankosten 664.928. De impairmenttoets c.q. berekende vastgoedkasstromen vormen geen aanleiding om deze voorziening te handhaven. Vrijval van verplichtingen inzake WZC De Honinghoeve 121.757. Dotatie aan de voorziening Persoonlijk Levensfase Budget (PLB) 348.000. Hogere opbrengsten overige dienstverlening 173.000: Hogere huuropbrengsten, in bijzonder door ingebruikname in en aanleunwoningen: 117.000; diverse hogere opbrengsten 56.000, waaronder hogere opbrengst bar, paramedische dienst en eerstelijnszorg. Hogere overige opbrengsten: hogere vrijval van reserveringen t.o.v. 2010 betreffende fiscale reserveringen ad 113.000. Bedrijfslasten De totale bedrijfslasten (excl. de financiële baten) zijn in 2011 afgenomen met 538.568 en de financiële (rente)lasten zijn toegenomen met 52.756. In 2011 zijn, evenals in 2010, geen buitengewone baten en lasten geregistreerd. Wanneer het resultaat 2011 vergeleken wordt met het behaalde resultaat in 2010 dan is dit resultaat over 2011 toegenomen met 1.058.713. Hoofdoorzaken van de deze toename betreffen incidentele resultaten uit nietreguliere bedrijfsvoering, zoals de vrijgevallen reservering voor project Kaders voor Continuïteit ( 433.000) en de mutaties in de voorzieningen Persoonlijk Levensfase Budget en oude plankosten van per saldo 299.000. 40

Personeelskosten De grootste uitgavenpost betreft ook in 2011 de personeelskosten die 73,4% (72,7% in 2010) van de totale bedrijfslasten uitmaken en die in 2011 in totaal zijn afgenomen met een bedrag van 306.925 ten opzichte van 2010. De salarissen zijn gedaald met 165.478. Deze daling wordt enerzijds veroorzaakt doordat in 2010 een reservering heeft plaatsgevonden voor Kaders van Continuïteit ( 282.000), in 2011 een hogere doorbelasting heeft plaatsgevonden ten laste van lopende (bouw)projecten voor 122.000. Daarnaast zijn er in 2011 meer ziekengelden ontvangen ( 45.000). Anderzijds zijn in 2011 de salarissen door CAOloonstijgingen en het gebruikelijke anciënniteitseffect t.o.v. 2010 met 285.000 gestegen. Per saldo dalen hierdoor de salarissen met 165.478. De gemiddelde inzet in 2011 is 3.6 fte lager dan in boekjaar 2010. De begrote formatiereductie bedroeg 11.5 fte. Hiermee lijkt de reductie (i.v.m. project kaders voor continuïteit) niet gerealiseerd, terwijl dit wel het geval is. De herbezetting bij ziekte was hoger dan begroot. De herbezetting i.v.m. zwangerschapsverlof was bijna 6 fte hoger dan begroot en het verzuim in de woonzorgdiensten was 0.7% hoger (bijna 3 fte) dan begroot. Daarnaast is de taakstelling in de begroting 2011 (in de woonzorgdienst) gerealiseerd met behulp van functiedifferentiatie. De kwantitatieve inzet binnen deze diensten is geoptimaliseerd met inzet van lager ingeschaalde formatie (leerlingen en begeleiders). De sociale lasten en premies zijn gedaald met 95.364 t.o.v. 2010. De daling wordt voornamelijk veroorzaakt doordat in 2010 een reservering heeft plaatsgevonden ten behoeve van de sociale lasten voor Kaders van Continuïteit ( 88.000). De andere personeelslasten zijn afgenomen met 46.082. De hoofdoorzaken van deze lagere kosten zijn: Hogere kosten opleidingsplan ( 20.000) en lagere kosten opleidingsinstituut (Eduper en Graafschapscollege): 107.000. Lagere ARBOkosten: 83.000,. Lagere kosten werving en selectie: 23.000. Hogere kosten jubilea ten gevolge van extra dotatie voorziening uitgestelde beloningen: 33.000. Hogere kosten mobiliteitstrajecten/outplacement/ontslagvergoedingen: 134.000. De kosten voor personeel niet in loondienst zijn toegenomen met 29.000. Overige bedrijfskosten De vergelijking van de gepubliceerde overige bedrijfskosten van 2011 met 2010 laat een toename zien van 255.089. De belangrijkste oorzaken hiervan zijn: Voedingsmiddelen en hotelmatige kosten zijn afgenomen met 8.000. 41

Algemene kosten: toename van 205.000 t.o.v. 2010. Dit wordt vooral veroorzaakt door: Lagere verhuiskosten ( 269.000), hogere borgingskosten Wfz ( 96.000) en hogere kosten dienend leiderschap ( 22.000). Hogere kosten accountants/ advies/bestuurskosten ( 167.000), waarvan 150.000 advieskosten optimalisatie facilitaire processen inkoop en onderhoud. Stijging belastingen / verzekeringen ( 83.000), hogere kosten automatisering ( 63.000) en hogere kosten kabeltv en bijdragen vakliteratuur ( 43.000). Patiënt en bewonersgebonden kosten: toename van 58.000 t.o.v. 2010. De belangrijkste oorzaken zijn: Stijging kosten geneesmiddelen: 34.000. Andere kosten verpleging: stijging 45.000 als gevolg van de sterk toegenomen kosten van verbruiksmaterialen in de verpleging. Daling kosten medische gassen: 14.000. Diverse kleinere posten met een totale kostendaling van 7.000. Onderhouds en energiekosten Vanuit de voorziening onderhoud is op geleide van de ter beschikking zijnde onderhoudsplannen 56.791 vrijgevallen ten gunste van de exploitatie. Vervolgens is deze voorziening op niveau gebracht met een dotatie van 55.773 (waarvan 30.000 betrekking heeft op Vastgoed BV). In 2010 waren deze bedragen 113.000 respectievelijk 53.000. De onderhouds en energiekosten zijn in totaal met 53.155 toegenomen ten opzichte van vorig jaar. Individuele posten die hierin vermeldenswaard zijn: De kosten van energie en water zijn t.o.v. 2010 gestegen met 98.000. De onderhoudskosten zijn 20.000 lager dan in 2010. Kostendaling voor gassen t.b.v. koel en vriesinstallatie: 16.000. Daling overige posten: 9.000. De afschrijvingen op immateriële en materiële vaste activa zijn 35.075 lager dan in 2010. De afschrijvingen worden nader gespecificeerd in bijlage 5.1.6 en 5.1.7 van de aanvullende gegevens. De bezetting van (de gecontracteerde intramurale) capaciteit Klinische zorg verpleeghuis: 136.925 verpleegdagen of 100% van de productieafspraak. Dagbehandeling: - ouderen: 19.836 dagdelen of 97,4% - jongdementerenden: 5.977 dagdelen of 99,7% Duurzaam verblijf verzorgingshuis en kortdurende opvang (TOP): - Nijevelt: 31.268 dagen of 98,8% - De Honinghoeve: 28.509 dagen of 100% - St. Jozefklooster: 14.628 dagen of 101% - Heilig Hartklooster: 2.642 dagen of 100% 42

Investeringen In dit verslagjaar is voor een bedrag ter grootte van 4.140.390 geïnvesteerd in materiële vaste activa. Deze investeringen kunnen als volgt worden verbijzonderd: investeringen WTZi vergunningsplichtige vaste activa 3.064.480 investeringen WTZi meldingsplichtige vaste activa 132.657 investeringen inventaris, vervoermiddelen en automatisering 452.114 investeringen nietwtzi gefinancierde activa 491.139 4.140.390 Voor nadere toelichting bij projecten in uitvoering en gereedgekomen projecten in boekjaar 2011 en de daarbij behorende toekomstige kapitaalslasten wordt verwezen naar bijlage 5.1.6 en 5.1.7 van de aanvullende gegevens en specificaties van de geconsolideerde balans. Financiering Bij aanvang van dit verslagjaar bedroeg de financiering met kasgeld(leningen) 11.000.000 en werd het rekeningcourantkrediet voor 895.000 aangewend. Ultimo verslagjaar is dit 0, terwijl van de rekeningcourantkredietfaciliteit voor 770.000 gebruik gemaakt is. In het onderhavige boekjaar is een nieuwe WfZ geborgde lening aangetrokken ter grootte van 12.000.000, dit ter consolidatie van de kasgeldlening. In 2011 is op stichtingsniveau in totaal 2.058.000 afgelost op de langlopende leningen, waarbij gebruik gemaakt is van de mogelijkheid tot extra aflossingen voor een bedrag van 219.000. De uitvoering van het vigerende treasurybeleid in 2011 heeft een positief resultaat opgeleverd. De werkelijke rentekosten bedroegen in 2011 1.234.900 (2010: 1.153.151) en zijn daarmee op stichtingsniveau ruim 251.000 lager dan het in dit boekjaar geldende NZanormbudget. Het geconsolideerde renteresultaat bedraagt ruim 187.000. Voor nadere toelichting bij langlopende leningen en de daarbij behorende leningsvoorwaarden en aflossingen wordt verwezen naar bijlage 5.1.8 van deze jaarrekening. 43

Stichting de Waalboog 5.1 GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 5.1.1 GECONSOLIDEERDE BALANS PER 31 DECEMBER 2011 (na resultaatbestemming) Ref. 31dec11 31dec10 ACTIVA Vaste activa Materiële vaste activa 2 51.693.457 50.525.741 Financiële vaste activa 3 505.224 573.576 Totaal vaste activa 52.198.681 51.099.317 Vlottende activa Vorderingen en overlopende activa 5 1.083.263 1.636.488 Liquide middelen 8 955.552 718.646 Totaal vlottende activa 2.038.815 2.355.134 Totaal activa 54.237.496 53.454.452 PASSIVA Eigen vermogen 9 Kapitaal 159 159 Collectief gefinancierd gebonden vermogen 8.752.388 7.103.580 Nietcollectief gefinancierd vrij vermogen 646.319 295.471 Totaal eigen vermogen 9.398.866 7.399.210 Voorzieningen 10 1.346.993 1.299.309 Langlopende schulden 11 33.238.065 24.104.120 Kortlopende schulden Schulden uit hoofde van financieringsoverschot 6 685.376 130.752 Kortlopende schulden en overlopende passiva 12 9.568.196 20.521.061 Totaal passiva 54.237.496 53.454.452 44

Stichting de Waalboog 5.1.2 GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING OVER 2011 Ref. 2011 2010 BEDRIJFSOPBRENGSTEN: Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten 14 37.401.838 36.509.225 (uit AWBZ/Zvwzorg, exclusief subsidies) Nietgebudgetteerde zorgprestaties 15 350.378 257.544 Subsidies 16 830.044 1.163.812 Overige bedrijfsopbrengsten 17 3.194.258 2.908.349 Som der bedrijfsopbrengsten 41.776.518 40.838.930 BEDRIJFSLASTEN: Personeelskosten 18 28.132.704 28.410.804 Afschrijvingen op immateriële en materiële vaste activa 19 3.442.513 3.477.588 Overige bedrijfskosten 21 6.927.211 6.787.917 Som der bedrijfslasten 38.502.428 38.676.309 BEDRIJFSRESULTAAT 3.274.090 2.162.621 Financiële baten en lasten 22 1.274.434 1.221.678 RESULTAAT UIT GEWONE BEDRIJFSVOERING 1.999.656 940.943 Buitengewone baten en lasten 23 RESULTAAT BOEKJAAR 1.999.656 940.943 RESULTAATBESTEMMING Het resultaat is als volgt verdeeld: 2011 2010 Toevoeging/(onttrekking): Reserve aanvaardbare kosten 1.268.681 437.133 Bestemmingsreserve egalisatie afschrijvingen 575.477 508.250 Algemene reserve (en Resultaat Deelneming) 146.686 Algemene reserve (aanleunwoning) 8.812 4.440 1.999.656 940.943 45

Stichting de Waalboog 5.1.3 GECONSOLIDEERD KASSTROOMOVERZICHT 2011 2010 Kasstroom uit operationele activiteiten Bedrijfsresultaat 3.274.090 2.162.621 Aanpassingen voor: afschrijvingen 3.705.954 4.356.841 mutaties voorzieningen (incl oude plankosten) 617.244 368.722 3.088.710 4.725.563 Veranderingen in vlottende middelen: vorderingen 553.225 246.392 vorderingen/schulden uit hoofde van financieringstekort respectievelijk overschot 554.624 1.921.728 kortlopende schulden (excl. schulden aan kredietinstellingen) 174.798 858.817 1.282.647 2.534.153 Kasstroom uit bedrijfsoperaties 7.645.447 9.422.337 Ontvangen interest 24.590 28.648 Betaalde interest 1.299.024 1.250.326 1.274.434 1.221.678 Totaalkasstroom uitoperationeleactiviteiten activiteiten 6.371.013 8200659 8.200.659 Kasstroom uit investeringsactiviteiten Investeringen materiële vaste activa 4.140.390 10.051.922 Desinvesteringen materiële vaste activa Totaal kasstroom uit investeringsactiviteiten 4.140.390 10.051.922 Kasstroom uit financieringsactiviteiten Nieuw opgenomen leningen 12.000.000 Aflossing langlopende schulden 2.866.055 2.113.032 Totaal kasstroom uit financieringsactiviteiten 9.133.945 2.113.032 Mutatie geldmiddelen 11.364.569 3.964.295 De mutatie geldmiddelen bestaat uit: liquide middelen 236.906 177.693 schulden kredietinstellingen 11.127.663 4.141.988 Mutatie geldmiddelen 11.364.569 3.964.295 Er is gebruik gemaakt van de indirecte methode. 46

5.1.4 Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening Algemeen Activiteiten Stichting De Waalboog zorg, welzijn en wonen, Groesbeekseweg 327, 6523 PA Nijmegen heeft de katholieke identiteit en heeft ten doel het zonder winstoogmerk en het met respect voor ieders levensbeschouwing aanbieden van huisvesting, begeleiding, verzorging, verpleging, behandeling en diensten en onderzoek, alsmede van intra, semi, trans en extramurale ondersteuning, ten behoeve van personen die daar aantoonbaar behoefte aan hebben. Groepsverhoudingen Stichting De Waalboog zorg, welzijn en wonen staat aan het hoofd van een groep van rechtspersonen.een overzicht van de gegevens vereist op grond van artikel 2:379 en 2:414 van het Burgerlijk Wetboek is onderstaand opgenomen: Geconsolideerde maatschappijen: Naam Statutaire Zetel Aandeel in het geplaatste kapitaal Waalboog Vastgoed BV Nijmegen 100% direct Waalboog Pompstation BV Nijmegen 100% indirect Niet geconsolideerde maatschappijen: Naam: Statutaire zetel Aandeel in het geplaatste kapitaal Stichting Vrienden van de Waalboog Nijmegen nvt Grondslagen voor de consolidatie In de geconsolideerde jaarrekening van Stichting De Waalboog zijn de financiële gegevens verwerkt van de tot de groep behorende maatschappijen waarop een overheersende zeggenschap kan worden uitgeoefend. De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld met toepassing van de grondslagen voor de waardering en de resultaatbepaling van Stichting De Waalboog. De financiële gegevens van de groepsmaatschappijen zijn volledig in de geconsolideerde jaarrekening opgenomen onder eliminatie van de onderlinge verhoudingen en transacties. Algemene grondslagen voor het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld volgens de bepalingen van Boek 2. Titel 9 van het Burgerlijk Wetboek en de bepalingen van de Regeling Verslaggeving WTZi en de Richtlijnen van de Raad voor de Jaarverslaggeving, waaronder Richtlijn 655. 47

De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vinden plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij de betreffende grondslag voor de specifieke balanspost anders wordt vermeld, worden activa en passiva gewaardeerd volgens het kostprijsmodel. Baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten worden slechts opgenomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verplichtingen en mogelijke verliezen die hun oorsprong vinden voor het einde van het boekjaar worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Continuïteit van de activiteiten De jaarrekening is opgesteld uitgaande van de continuïteitsveronderstelling. Stelselwijziging Op grond van het feit dat het bouwregime is afgeschaft zijn de investeringen die in 2009 en 2010 als instandhoudingsinvesteringen zijn verantwoord en als zodanig zijn afgeschreven met ingang van 2011 geherrubriceerd onder de verbouwingen en installaties. De afschrijvingskosten hiervan zijn met ingang van 2011 voor nacalculatie in aanmerking gebracht. Betreffende wijziging is retrospectief verwerkt in de jaarrekening 2011. Het eigen vermogen aan het einde van voorgaand boekjaar is herrekend op 7.399.210. Het verschil in het eigen vermogen aan het einde van het voorgaande boekjaar voor en na herrekening ad 14.911 is als een rechtstreekse mutatie verwerkt in het begin van het boekjaar. De bedragen van het voorafgaande boekjaar zijn ter wille van de vergelijkbaarheid herzien en de afwijking ten gevolge van de herziening is toegelicht. De effecten op de diverse jaarrekeningposten ultimo boekjaar zijn als volgt: Vermogen op basis van de oude grondslagen: 7.384.299 Vermogen op basis van de nieuwe grondslagen: 7.399.210 Resultaat op basis van de oude grondslagen: 926.032 Resultaat op basis van de nieuwe grondslagen: 940.943 Instandhoudingsinvesteringen op basis van de oude grondslagen: 1.235.237 Instandhoudingsinvesteringen op basis van de nieuwe grondslagen: 672.121 Verbouwingen en installaties (oud): 9.133.675 Verbouwingen en installaties ( nieuw): 9.711.702 De vergelijkende cijfers zijn dienovereenkomstig aangepast. 48

Vergelijkende cijfers Op grond van artikel RJ 363.5 is zoveel mogelijk iedere post van de jaarrekening het bedrag van het voorafgaande boekjaar vermeld en voor zover nodig, is dit bedrag ter wille van de vergelijkbaarheid herzien en de afwijking ten gevolge van de herziening toegelicht. Voor wat de vergelijkende cijfers in deze jaarrekening betreft heeft aanpassing plaats gevonden in de posten huuropbrengsten ( 364.687 overige opbrengsten) en Huur en Leasing ( 364.687 overige bedrijfskosten) in de geconsolideerde jaarrekening. In de jaarrekening 2010 was namelijk in de geconsolideerde resultatenrekening een bedrag van 364.687 inzake doorberekende huurkosten niet geëlimineerd. Pensioenen De Waalboog heeft voor haar werknemers de pensioenregeling ondergebracht bij het bedrijfstakpensioenfonds Zorg en Welzijn (de pensioenuitvoerder). De pensioenregeling kwalificeert als een verplichting aan de pensioenuitvoerder benadering. Hiervoor in aanmerking komende werknemers hebben op de pensioengerechtigde leeftijd recht op een pensioen welke afhankelijk is van leeftijd, salaris en dienstjaren op basis van een middelloonregeling. De stichting betaalt hiervoor premies waarvan de helft door de werkgever en de helft door de werknemer wordt betaald. Indexering vindt plaats afhankelijk van de dekkingsgraad. De dekkingsgraad bedraagt per januari 2012 98% (bron:www.pfzw.nl). In 2014 dient het pensioenfonds een dekkingsgraad van ten minste 105% te hebben. Op dit moment zijn geen aanvullende maatregelen nodig om dit doel te bereiken (bron: www.pfzw.nl 4e kwartaalbericht 2011). De Waalboog heeft geen verplichting tot het voldoen van aanvullende bijdragen in geval van een tekort bij Zorg en Welzijn, anders dan het effect van hogere toekomstige premies. De Waalboog heeft daarom de pensioenregeling verwerkt als een verplichting aan de pensioen uitvoerder. Dit houdt in dat in de resultatenrekening een pensioenlast is opgenomen gelijk aan de over het boekjaar verschuldigde premies. In de balans zijn de verschuldigde premies tot en met het einde van het boekjaar verantwoord. Op balansdatum bestaat geen verplichting waarvoor een voorziening noodzakelijk wordt geacht. Segmentering Vanwege het zeer geringe belang van de dienstverlening in het kader van de WMO is geen segmentering aangebracht 49

Grondslagen voor de waardering van activa en passiva Materiële vaste activa De materiële vaste activa worden gewaardeerd op verkrijgingsprijs, verminderd met de cumulatieve afschrijvingen en indien van toepassing met bijzondere waardeverminderingen. De afschrijvingen worden gebaseerd op de geschatte economische levensduur en worden berekend op basis van een vast percentage van de verkrijgingsprijs, rekening houdend met eventuele residuwaarde. Er wordt afgeschreven vanaf het moment van ingebruikneming. Op terreinen wordt niet afgeschreven. Materiële vaste activa in aanbouw worden gewaardeerd tegen vervaardigingsprijs en indien van toepassing verminderd met bijzondere waardeverminderingen. Als gevolg van de wijzigende bekostiging die in 2012 wordt ingevoerd heeft De Waalboog een nieuwe inschatting gemaakt van de verwachte gebruiksduur en de eventuele restwaarde van de panden. Dit heeft er toe geleid dat de afschrijvingstermijn van gebouwen of delen van gebouwen niet is aangepast omdat de toekomstige kasstromen positief zijn. De vaste activa zijn beoordeeld op bijzondere waardeverminderingen met een duurzaam karakter. Dit doet zich voor bij wijzigingen in omstandigheden die doen vermoeden dat de boekwaarde van een actief niet terugverdiend zal worden. De terugverdienmogelijkheid van activa die in gebruik zijn, wordt bepaald door de boekwaarde van een actief te vergelijken met de geschatte contante waarde van de toekomstige nettokasstromen die het actief naar verwachting zal genereren, of de bij verkoop te realiseren directe opbrengstwaarde indien deze hoger is. Wanneer de boekwaarde van een actief hoger is dan de realiseerbare waarde (= de hoogste van enerzijds de geschatte contante waarde van de toekomstige kasstromen en anderzijds de directe opbrengstwaarde), worden bijzondere waardeverminderingen verantwoord voor het verschil tussen de boekwaarde en de realiseerbare waarde. De Waalboog beschikt over vastgoed waar zorg wordt verleend waarop aanspraak bestaat ingevolge artikel 6 van de AWBZ. Voor dit vastgoed zijn met ingang van 2012 de bekostigingsregels ingrijpend gewijzigd. Volledige nacalculatie van kapitaallasten van goedgekeurde investeringen is vervangen door prestatiebekostiging. Hierbij geldt een overgangstermijn van 6 jaar (tot en met 2017) waarin deze overgang gefaseerd wordt doorgevoerd. Als gevolg van deze wijziging in de bekostiging, in samenhang met de beleidsvoornemens van het kabinet inzake de hervorming van de langdurige zorg is (zie ook de NBAwijzer 2 van 24 oktober 2011), geconcludeerd dat sprake is van indicaties die kunnen duiden op een mogelijke duurzame waardevermindering. Als gevolg hiervan heeft De Waalboog overeenkomstig RJ 121 getoetst of de boekwaarde nog kan worden gerealiseerd uit de toekomstige opbrengsten. 50

De Waalboog heeft de directe opbrengstwaarde bij verkoop, en de contante waarde van de toekomstige kasstromen van dit zorgvastgoed benaderd op het niveau van de kasstroomgenererende eenheden (locaties), en vergeleken met de boekwaarde van dit vastgoed en de overige met de bedrijfsvoering samenhangende activa per 31 december 2011. Belangrijke veronderstellingen die zijn gehanteerd bij de benadering van de contante waarde van de toekomstige kasstromen zijn: De gehanteerde levensduur is conform de vigerende NZabeleidsregels. Gebouwen 50 jaar, startkosten 40 jaar, installaties en terreinvoorzieningen 20 jaar. De gemiddelde gewogen afschrijving van de activa in totaal bedraagt 33 jaar. Er zijn geen restwaarden berekend. Een gemiddelde bezettingsgraad van 98%. De groei en samenstelling van de cliëntenpopulatie is gebaseerd op de meerjarencapaciteitsplanning van Stichting De Waalboog, waarin zowel het volume als de prijs c.q. zorgzwaarte voor de komende 10 jaar cijfermatig en inhoudelijk zijn uitgewerkt. Uit de meerjarenbegroting afgeleide kasstromen voor de jaren 2012 tot en met 2017, en genormaliseerde trendmatige kasstromen vanaf 2018 tot aan einde levensduur. Bij de berekening hiervan is rekening gehouden met de effecten van de overgangsregeling 20122017. Vervangingsinvesteringen tot het niveau welke noodzakelijk worden geacht om het betreffende vastgoed tot aan einde levensduur in gebruik te houden. Groot onderhoud c.q. jaarlijkse instandhoudingsinvesteringen worden in 10 jaar afgeschreven, incidentele instandhouding dan wel renovaties worden afgeschreven in 20 jaar. Een disconteringsvoet van 6,5%, zijnde de gemiddelde externe vermogenskosten van De Waalboog plus 1,5% risicoopslag. Het verschil tussen de boekwaarde per 31 december 2011 en de contante waarde van de toekomstige kasstromen is positief. Aangezien dit saldo positief is, zijn geen aanpassingen gedaan aan de waardering van het vastgoed. De aanpassing van de bekostiging zou een effect kunnen hebben op de realiseerbare boekwaarde, waarvan de omvang sterk wordt beïnvloed door de besluitvorming over de toekomstige bekostiging en de overgangsregeling. Stichting De Waalboog stelt zich op het standpunt dat de in het verleden verkregen rechten tot nacalculatie bij de overgang dienen te leiden tot een adequate afrekening van eventuele nadelige gevolgen en verwacht wordt dan ook dat de overheid hiervoor een passende regeling zal treffen. 51

De gehanteerde afschrijvingspercentages betreffen: Terreinvoorzieningen: 5% Gebouwen (WTZi): 2,2½, 5% Gebouwen (nietwtzi): 5% lin, 6,9% ann. Verbouwingen: 5% Semi permanente gebouwen: 20% Installaties: 5, 10% Trekkingsrechten: 5%, 12½, Instandhouding: 10% Inventaris 10, 20%: Vervoermiddelen: 20% Automatisering: 20,33% Financiële vaste activa: Materiële vaste activa welke gesloopt zijn terwijl deze nog boekwaarde vertegenwoordigen, worden onder financiële vaste activa gepresenteerd voor zover toekomstige bekostiging voorziet in dekking van het boekwaardeverlies. Voor de waardering wordt verwezen naar hetgeen is vermeld onder de materiele vaste activa. Voorraden De waardering van de voorraad wordt, onder meer vanwege het beperkte materieel belang, op nihil gesteld. Vorderingen en overlopende activa Vorderingen worden bij eerste verwerking opgenomen tegen reële waarde en vervolgens gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. De reële waarde en de geamortiseerde kostprijs zijn gewaardeerd tegen nominale waarde. Noodzakelijk geachte voorzieningen voor het risico van oninbaarheid worden in mindering gebracht. Deze voorzieningen worden bepaald op basis van individuele beoordeling van de vordering. Voorzieningen Algemeen Voorzieningen worden gevormd voor in rechte afdwingbare of feitelijke verplichtingen die op de balansdatum bestaan waarbij het waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen noodzakelijk is en waarvan de omvang op betrouwbare wijze is te schatten. De voorzieningen worden gewaardeerd tegen de beste schatting van de bedragen die noodzakelijk zijn om de verplichtingen per balansdatum af te wikkelen. De voorzieningen met een langlopend karakter worden gewaardeerd tegen de contante waarde van de uitgaven die naar verwachting noodzakelijk zijn om de verplichtingen af te wikkelen. De periodieke verhoging in geval van contante waarde is gepresenteerd als een dotatie aan de voorziening. De overige voorzieningen worden nominaal gewaardeerd. 52

Wanneer verplichtingen naar verwachting door een derde zullen worden vergoed, wordt deze vergoeding als een actief in de balans opgenomen indien het waarschijnlijk is dat deze vergoeding zal worden ontvangen bij de afwikkeling van de verplichting. Voorzieningen groot onderhoud De voorzieningen voor groot onderhoud dienen ter gelijkmatige verdeling van lasten voor groot onderhoud van gebouwen en is gebaseerd op een onderhoudsbeheerssysteem waarin het groot onderhoud voor de komende vijf jaar is geprognotiseerd tegen nominale waarde. De voorziening wordt lineair opgebouwd. Het uitgevoerde onderhoud wordt ten laste van de voorziening gebracht. Voorziening uitgestelde beloningen De voorziening voor uitgestelde beloningen betreft een voorziening voor jubileumuitkeringen bij 12½, 25 en 40jarig dienstverband, uit hoofde van CAObepalingen en gebaseerd op gedane toezeggingen, blijfkans en leeftijd. De voorziening is gewaardeerd tegen contante waarde met een disconteringsvoet van 3 %. Voorziening reorganisatie Deze voorziening heeft betrekking op kosten in verband met de reorganisatie van activiteiten en wordt gevormd indien een feitelijke of juridische verplichting is ontstaan. Voor reorganisaties waarvoor per balansdatum een plan is geformaliseerd, maar waarvoor na balansdatum hetzij de gerechtvaardigde verwachting is gewekt richting betrokkenen dat de reorganisatie zal worden uitgevoerd, hetzij is gestart met de implementatie van het reorganisatieplan is een voorziening in de balans opgenomen. Voorziening persoonlijk levensfasebudget De voorziening persoonlijk levensfasebudget (PLB) betreft een voorziening uit hoofde van een cao verplichting in het kader van de overgangsregeling 45+. Het persoonlijk budget levensfase kwalificeert als een beloning met opbouw van rechten. De voorziening betreft de contante waarde van de in de toekomst eenmalig uit te keren PLBuren met een disconteringsvoet van 3%. De berekening is gebaseerd op de CAObepalingen, blijfkans en leeftijd en resterende dienstjaren tot het bereiken van de 64 jarige leeftijd. Langlopende schulden Opgenomen rentedragende leningen en schulden worden gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. 53

Grondslagen voor de bepaling van het resultaat Algemeen Het resultaat wordt bepaald als het verschil tussen de baten en lasten over het verslagjaar met inachtneming van de reeds vermelde waarderingsgrondslagen. De baten en lasten worden toegerekend aan de periode waarop zij betrekking hebben uitgaande van historische kosten. Verliezen worden verantwoord als deze voorzienbaar zijn. Baten worden verantwoord als deze gerealiseerd zijn. Baten en lasten uit voorgaande jaren waaronder budgetaanpassingen, die in dit boekjaar zijn geconstateerd, worden aan dit boekjaar toegerekend. Bedrijfsopbrengsten Onder bedrijfsopbrengsten wordt verstaan de opbrengst van de in het verslagjaar verleende diensten. Belastingen Vennootschapsbelasting Stichting De Waalboog en Waalboog Vastgoed BV maken gebruik van de vrijstelling van artikel 5 lid 1 onderdeel c, ten tweede, van de Wet vennootschapsbelasting 1969. Er vindt derhalve geen vennootschapsbelastingheffing plaats. Grondslagen voor de opstelling van het geconsolideerd kasstroomoverzicht Het kasstroomoverzicht wordt opgesteld volgens de indirecte methode. De mutatie in geldmiddelen in het kasstroomoverzicht bestaat uit liquide middelen en mutaties in de kortlopende rekeningcourantposities bij de bankier. Transacties waarbij geen ruil van geldmiddelen plaatsvindt worden niet in het kasstroomoverzicht opgenomen. 54

Toelichting op de enkelvoudige jaarrekening Algemene grondslagen voor de opstelling van de jaarrekening De enkelvoudige jaarrekening is opgesteld volgens de bepalingen van Boek 2, titel 9 van het Burgerlijk Wetboek en de bepalingen van de Regeling Verslaggeving WTZi en de Richtlijnen van de Raad voor de Jaarverslaggeving, waaronder Richtlijn 655. Voor de algemene grondslagen voor de opstelling van de jaarrekening, de grondslagen voor de waardering van activa en passiva en de bepaling van het resultaat alsmede voor de toelichting op de onderscheiden activa en passiva en de resultaten wordt verwezen naar de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening, voor zover hierna niet anders vermeld. Financiële vaste activa Deelnemingen in groepsmaatschappijen waarin invloed van betekenis op het zakelijk en financieel beleid wordt uitgeoefend, worden gewaardeerd op de netto vermogenswaarde, doch niet lager dan nihil. Deze netto vermogens waarde wordt berekend op basis van de grondslagen van Stichting De Waalboog. Deelnemingen met een negatieve netto vermogenswaarde worden op nihil gewaardeerd. Wanneer de stichting geheel of ten dele instaat voor de schulden van de desbetreffende deelneming respectievelijk de feitelijke verplichting heeft de deelneming voor haar aandeel tot betaling van haar schulden in staat te stellen, wordt een voorziening gevormd. Bij het bepalen van de omvang van deze voorziening wordt rekening gehouden met reeds op vorderingen op de deelneming in mindering gebrachte voorzieningen voor oninbaarheid. 55

Stichting de Waalboog 5.1.5 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE BALANS ACTIVA 2. Materiële vaste activa De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Grond 5.881.163 5.881.163 Terreinvoorzieningen 1.328.929 1.418.069 Gebouwen 26.725.909 27.428.068 Semi permanente gebouwen 104.720 101.213 Verbouwingen 1.217.603 1.425.799 Installaties 7.775.572 8.285.903 Onderhanden projecten 3.561.688 531.194 Trekkingsrechten 1.395.536 1.944.474 Instandhouding 496.320 672.121 Inventaris 2.768.510 3.003.871 Vervoermiddelen 10.215 18.450 Automatisering 427.292 480.344 Voorziening overschrijding nieuwbouw/oude plankosten 664.928 Totaal materiële vaste activa 51.693.457 50.525.741 Het verloop van de materiële activa in het verslagjaar is als volgt weer te geven: 2011 2010 Boekwaarde per 1 januari 50.525.741 44.736.275 Bij: investeringen 4.140.390 27.096.806 Af: afschrijvingen 3.374.161 3.398.114 Af: voorziening oude plankosten 664.928 348.360 Af: desinvesteringen 263.441 18.257.586 Boekwaarde per 31 december 51.693.457 50.525.741 Aanschafwaarde 73.641.880 69.786.228 Cumulatieve afschrijvingen 21.948.423 19.260.487 Toelichting: Voor een nadere specificatie van het verloop van de WTZivergunningplichtige vaste activa, de WTZimeldingsplichtige vaste activa, de WMGgefinancierde vaste activa en de Kleinschalige Woonvoorzieningen per activagroep wordt verwezen naar het mutatieoverzicht onder 5.1.6. In toelichting 5.1.7 zijn overzichten opgenomen voor de onderhanden en gereedgekomen projecten. 3. Financiële vaste activa De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Vordering NZa restant boekwaarde 2008 505.224 573.576 Totaal financiële vaste activa 505.224 573.576 Het verloop van de financiële vaste activa is als volgt: Boekwaarde per 1 januari 2011 573.576 Af: Afschrijving vordering Nza 68.352 Boekwaarde per 31 december 2011 505.224 56

Stichting de Waalboog 5.1.5 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE BALANS ACTIVA 5. Vorderingen en overlopende activa De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Vorderingen op debiteuren 105.147 251.508 Vorderingen op participanten en maatschappijen waarin wordt deelgenomen 43.440 63.929 Overige vorderingen: Vooruitbetaalde bedragen: Diverse 400.845 291.426 Nog te ontvangen bedragen: Overige 330.933 846.956 SCJ 202.898 182.669 Totaal vorderingen en overlopende activa 1.083.263 1.636.488 Toelichting: De voorziening die in aftrek op de vorderingen is gebracht, bedraagt 9.811. In 2010 was dit 34.441 6. Vorderingen uit hoofde van financieringstekort en/of schulden uit hoofde van financieringsoverschot t/m 2008 2009 2010 2011 totaal Saldo per 1 januari 50.839 181.591 130.752 Financieringsverschil boekjaar 321.790 321.790 Correctiesvoorgaande jaren 7.600 319 875 8.794 Betalingen/ontvangsten 7.600 51.158 826.450 885.207 Subtotaal mutatie boekjaar 50.839 825.575 321.790 554.624 Saldo per 31 december 1.007.166 321.790 685.376 Stadium van vaststelling (per erkenning): a= interne berekening b= overeenstemming met zorgverzekeraars c= definitieve vaststelling NZa c c b a Specificatie financieringsverschil in het boekjaar 2011 2010 Wettelijk budget aanvaardbare kosten 37.401.839 36.518.333 Af: ontvangen voorschotten 37.080.049 36.699.924 Totaal financieringsverschil 321.790 181.591 8. Liquide middelen De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Bankrekeningen St. Waalboog 129.633 139.620 Bankrekening en Waalboog Vastgoed BV 815.963 561.226 Kassen 9.956 11.763 Deposito's 6.037 Totaal liquide middelen 955.552 718.646 57

Stichting de Waalboog 5.1.5 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE BALANS PASSIVA 9. Eigen vermogen Het eigen vermogen bestaat uit de volgende componenten: 31dec11 31dec10 Kapitaal 159 159 Collectief gefinancierd gebonden vermogen 8.752.388 7.103.580 Niet collectief gefinancierd vrij vermogen 646.319 295.471 Totaal eigen vermogen 9.398.866 7.399.210 Kapitaal Saldo per Resultaat Overige Saldo per Het verloop is als volgt weer te geven: 1jan2011 bestemming mutaties 31dec2011 Kapitaal 159 159 159 159 Collectief gefinancierd gebonden vermogen Saldo per Resultaat Overige Saldo per Het verloop is als volgt weer te geven: 1jan2011 bestemming mutaties 31dec2011 Reserve aanvaardbare kosten: 4.911.062 418.681 195.350 5.134.393 Bestemmingsreserves: Egalisatie afschrijvingen 2.192.518 575.477 2.767.995 Bestemmingsreserve: Innovatiemidden idd 850.000000 850.000000 Totaal collectief gefinancierd gebonden vermogen 7.103.580 1.844.158 195.350 8.752.388 Niet collectief gefinancierd vrij vermogen Saldo per Resultaat Overige Saldo per Het verloop is als volgt weer te geven: 1jan2011 bestemming mutaties 31dec2011 Algemene reserves: 295.471 155.498 195.350 646.319 Totaal nietcollectief gefinancierd vrij vermogen 295.471 155.498 195.350 646.319 10. Voorzieningen Saldo per Dotatie Onttrekking Saldo per Het verloop is als volgt weer te geven: 1jan2011 31dec2011 Voorziening groot onderhoud Waalboog 436.763 25.773 56.791 405.745 Voorziening uitgestelde beloningen 357.628 98.145 25.024 430.749 Voorziening grootonderhoud Waalboog Vastgoed BV 132.499 30.000 162.499 Voorziening persoonlijk levensfase budget 348.000 348.000 Voorziening Reorganisatie 372.419 372.419 Totaal voorzieningen 1.299.309 501.918 454.234 1.346.993 Toelichting in welke mate (het totaal van) de voorzieningen als langlopend moeten worden beschouwd: 31dec2011 Kortlopend deel van de voorzieningen (< 1 jr.) 45.521 Langlopend deel van de voorzieningen (> 1 jr.) 1.093.060 Hiervan langlopend (> 5 jaar) 208.412 58

Stichting de Waalboog 5.1.5 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE BALANS PASSIVA 11. Langlopende schulden De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Schulden aan kredietinstellingen 33.238.065 24.104.120 Totaal langlopende schulden 33.238.065 24.104.120 Het verloop is als volgt weer te geven: 2011 2010 Stand per 1 januari 25.991.274 28.104.306 Bij: nieuwe leningen 12.000.000 Af: aflossingen 2.106.552 2.113.032 Stand per 31 december 35.884.722 25.991.274 Af: aflossingsverplichting komend boekjaar 2.646.657 1.887.154 Stand langlopende schulden per 31 december 33.238.065 24.104.120 Toelichting in welke mate (het totaal van) de langlopende schulden als langlopend moeten worden beschouwd: Kortlopend deel van de langlopende schulden (< 1 jr.), aflossingsverplichtingen 2.646.657 1.887.154 Langlopend deel van de langlopende schulden (> 1 jr.) (balanspost) 33.238.065 24.104.120 Hiervan langlopend (> 5 jaar) 22.651.437 16.573.468 Voor een nadere toelichting op de langlopende schulden wordt verwezen naar de bijlage overzicht langlopende schulden. De aflossingsverplichtingen zijn verantwoord onder de kortlopende schulden. 59

Stichting de Waalboog 5.1.5 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE BALANS PASSIVA 12. Kortlopende schulden en overlopende passiva De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Schulden aan kredietinstellingen 767.853 11.895.516 Crediteuren 1.419.831 1.300.277 Aflossingsverplichtingen langlopende leningen 2.646.657 1.887.154 Belastingen en sociale premies 1.085.832 1.065.809 Schulden terzake pensioenen 458.222 424.675 Nog te betalen salarissen 975.753 1.038.200 Vakantiedagen 883.259 610.433 Overige schulden: Nog te betalen kosten: Overige 965.345 1.730.289 Waalboog Vastgoed BV 61.733 45.141 Vooruitontvangen opbrengsten: Overige 303.711 523.567 Overige passiva: Totaal kortlopende schulden en overlopende passiva 9.568.196 20.521.061 13. Niet in de balans opgenomen activa en verplichtingen Verloopoverzicht investeringsruimte trekkingsrechten Het verloop is als volgt weer te geven: 2011 2010 Nog niet bestede investeringsruimte per 1 januari 907.851 877.188 Bij: indexering nietbestede investeringsruimte 16.886 14.186 Bij: investeringsruimte verslagjaar 61.207 16.477 Beschikbare investeringsruimte 31 december 985.944 907.851 Lopende investeringsprojecten leggen het volgende beslag op de beschikbare investeringsruimte: Van de locaties Villa Villandry en St. Jozefklooster te Nijmegen zijn huurcontracten aangegaan voor ieder 10 jaar. De huurcontracten vertegenwoordigen een huurverplichting van jaarlijks 187.428 respectievelijk 180.556. In 2011 is een langlopende lening aangewend van 12 mln. Stichting De Waalboog is aangesloten bij het Waarborgfonds, hiermee moet met 3% obligo verplichting van jaarlijks 36.000 rekening gehouden worden. 60

Stichting de Waalboog 5.1.6 GECONSOLIDEERD MUTATIEOVERZICHT MATERIELE VASTE ACTIVA/FINANCIELE VASTE ACTIVA op grond van art. 5a Regeling verslaggeving WTZi 5.1.6.1 WTZivergunningplichtige vaste activa NZaIVA Grond Terrein Gebouwen Semi perm. Ver Installaties Onderhanden Subtotaal Totaal voorzieningen gebouwen bouwingen Projecten vergunning Stand per 1 januari 2011 aanschafwaarde 1.686.945 1.566.837 30.332.317 1.012.126 4.666.295 9.553.372 434.192 49.252.084 70.436.633 cumulatieve herwaarderingen 0 cumulatieve afschrijvingen 190.387 5.109.597 910.913 3.382.757 1.469.190 11.062.844 19.246.054 Boekwaarde per 1 januari 2011 1.686.945 1.376.450 25.222.720 101.213 1.283.538 8.084.182 434.192 38.189.240 51.190.579 Mutaties in het boekjaar investeringen 130.900 16.923 2.916.657 3.064.480 4.140.390 herwaarderingen 0 afschrijvingen 78.342 616.728 127.393 216.474 472.318 1.511.255 3.089.588 extra afschrijvingen NZagoedgekeurd 284.482 terugname geheel afgeschreven activa.aanschafwaarde 78.015 308.800 386.815 671.701.cumulatieve herwaarderingen 0.cumulatieve afschrijvingen 78.015 308.800 386.815 671.701 desinvesteringen aanschafwaarde 263.441 cumulatieve herwaarderingen 0 cumulatieve afschrijvingen 0 per saldo 263.441 Mutaties in boekwaarde (per saldo) 78.342 616.728 3.507 199.551 472.318 2.916.657 1.553.225 502.879 Stand per 31 december 2011 aanschafwaarde 1.686.945 1.566.837 30.332.317 1.065.011 4.374.418 9.553.372 3.350.849 51.929.749 73.641.881 cumulatieve herwaarderingen 0 cumulatieve afschrijvingen 268.729 5.726.325 960.291 3.290.431 1.941.508 12.187.284 21.948.423 Boekwaarde per 31 december 2011 1.686.945 1.298.108 24.605.992 104.720 1.083.987 7.611.864 3.350.849 39.742.465 51.693.458 Afschrijvingspercentage 0,0% 5,0% 2 / 2,5 / 5% 20,0% 5,0% 5 / 10% 0,0% 61

Stichting de Waalboog 5.1.6 GECONSOLIDEERD MUTATIEOVERZICHT MATERIELE VASTE ACTIVA/FINANCIELE VASTE ACTIVA op grond van art. 5a Regeling verslaggeving WTZi 5.1.6.2 WTZimeldingsplichtige vaste activa Trekkings Onderhanden Subtotaal Instand Onderhanden Subtotaal Subtotaal rechten Projecten houding Projecten meldingsplichtige activa Stand per 1 januari 2011 aanschafwaarde 5.289.099 5.289.099 1.943.802 49.976 1.993.778 7.282.877 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 3.344.625 3.344.625 1.271.681 1.271.681 4.616.306 Boekwaarde per 1 januari 2011 1.944.474 1.944.474 672.121 49.976 722.097 2.666.571 Mutaties in het boekjaar investeringen 132.657 132.657 132.657 herwaarderingen afschrijvingen 264.456 264.456 175.801 175.801 440.257 extra afschrijvingen NZagoedgekeurd 284.482 284.482 284.482 terugname geheel afgeschreven activa.aanschafwaarde 70.190 70.190 70.190.cumulatieve herwaarderingen.cumulatieve afschrijvingen 70.190 70.190 70.190 desinvesteringen aanschafwaarde 16.923 16.923 16.923 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen per saldo 16.923 16.923 16.923 Mutaties in boekwaarde (per saldo) 548.938 548.938 175.801 115.734 60.067 609.005 Stand per 31 december 2011 aanschafwaarde 5.289.099 5.289.099 1.873.612 165.710 2.039.322 7.328.421 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 3.893.563 3.893.563 1.377.292 1.377.292 5.270.855 Boekwaarde per 31 december 2011 1.395.536 1.395.536 496.320 165.710 662.030 2.057.566 Afschrijvingspercentage 5 / 12.5% 5 / 10% 62

Stichting de Waalboog 5.1.6 GECONSOLIDEERD MUTATIEOVERZICHT MATERIELE VASTE ACTIVA/FINANCIELE VASTE ACTIVA op grond van art. 5a Regeling verslaggeving WTZi 5.1.6.3 WMGgefinancierde vaste activa Inventaris Vervoer Automati Subtotaal middelen sering WMG Stand per 1 januari 2011 aanschafwaarde 5.467.536 145.482 976.431 6.589.449 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 2.464.143 127.032 496.087 3.087.262 Boekwaarde per 1 januari 2011 3.003.393 18.450 480.344 3.502.187 Mutaties in het boekjaar investeringen 313.723 8.350 130.041 452.114 herwaarderingen afschrijvingen 548.606 16.585 183.093 748.284 terugname geheel afgeschreven activa.aanschafwaarde 143.712 70.984 214.696.cumulatieve herwaarderingen.cumulatieve afschrijvingen 143.712 70.984 214.696 desinvesteringen aanschafwaarde cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen per saldo Mutaties in boekwaarde (per saldo) 234.883 8.235 53.052 296.170 Stand per 31 december 2011 aanschafwaarde 5.637.547 153.832 1.035.488 6.826.867 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 2.869.037 143.617 608.196 3.620.850 Boekwaarde per 31 december 2011 2.768.510 10.215 427.292 3.206.017 Afschrijvingspercentage 10 / 20% 20,0% 20 / 33,3% 63

Stichting de Waalboog 5.1.6 GECONSOLIDEERD MUTATIEOVERZICHT MATERIELE VASTE ACTIVA/FINANCIELE VASTE ACTIVA op grond van art. 5a Regeling verslaggeving WTZi 5.1.6.4 NIET WTZI/WMG activa Subtotaal Kleinschalige Grond Terrein Gebouwen Semi perm. Ver Installaties Onderhanden woonvoorvoorzieningen gebouwen bouwingen Projecten zieningen Stand per 1 januari 2011 aanschafwaarde 4.194.218 43.352 2.635.486 172.907 219.234 47.026 7.312.223 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 1.733 429.066 30.646 18.197 479.642 Boekwaarde per 1 januari 2011 4.194.218 41.619 2.206.420 142.261 201.037 47.026 6.832.581 Mutaties in het boekjaar investeringen 246.518 244.621 491.139 herwaarderingen afschrijvingen 10.798 333.020 8.645 37.329 389.792 terugname geheel afgeschreven activa.aanschafwaarde.cumulatieve herwaarderingen.cumulatieve afschrijvingen desinvesteringen aanschafwaarde 246.518 246.518 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen per saldo 246.518 246.518 Mutaties in boekwaarde (per saldo) 10.798 86.502 8.645 37.329 1.897 145.171 Stand per 31 december 2011 aanschafwaarde 4.194.218 43.352 2.882.004 172.907 219.234 45.129 7.556.844 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 12.531 762.086 39.291 55.526 869.434 Boekwaarde per 31 december 2011 4.194.218 30.821 2.119.918 133.616 163.708 45.129 6.687.410 Afschrijvingspercentage 0,0% 5,0% 6,9% / 5% 5,0% 5,0% 0,0% 64

Stichting de Waalboog 5.1.7.1 SPECIFICATIE ULTIMO BOEKJAAR ONDERHANDEN PROJECTEN (GECONSOLIDEERD) Projectgegevens Investeringen Goedkeuringen t/m 2011 Nummer Briefnummer Datum Omschrijving WTZitype t/m 2010 2011 gereed onderhanden Nominaal bedrag WTZi Indexering WTZi Aangepaste goedkeuring CIBGWTZI2825623 220108 Nieuwbouw JD Vergunningsplichtig 411.294 2.834.014 3.245.308 4.201.746 4.201.746 2012 11211 Renovatie Paviljoens J&A 12.856 12.856 Herbouw oud Nijevelt 9.739 9.739 Nieuwbouw Jozefklooster Vergunningsplichtig 13.159 69.787 82.946 Renovatie aanleunwoning HH Niet WTZI projecten 9.896 236.622 246.518 Lift Villa Villandry Niet WTZI projecten 19.280 2.002 21.282 Project Hazenkamp Niet WTZI projecten 17.850 5.997 23.847 Diverse instandhouding 76.584 76.584 Renovatie Paviljoens J&A 16.923 16.923 Restaurant J&A 33.053 33.053 Diverse Nijevelt 56.073 56.073 Totaal 531.194 3.293.935 263.441 3.561.688 4.201.746 4.201.746 Jaar van oplevering 5.1.7.2 SPECIFICATIE IN HET BOEKJAAR GEREEDGEKOMEN PROJECTEN (GECONSOLIDEERD) Projectgegevens Investeringen Toekomstige lasten Nummer Briefnummer Datum Omschrijving WTZitype Activapost WTZi WMG Overige Totaal Afschrijving WTZi Rentekosten Renovatie aanleunwoning HH Niet WTZI projecten 246.518 246.518 Renovatie Paviljoens J&A 16.923 16.923 Totaal 16.923 246.518 263.441 3.746.049 160.679 394.341 65

Stichting de Waalboog BIJLAGE 5.1.8 Overzicht langlopende schulden ultimo 2011 Leninggever Datum Hoofdsom Soort lening Restschuld 31 december 2010 Nieuwe leningen in 2011 Aflossing in 2011 Restschuld 31 december 2011 Restschuld over 5 jaar Resterende looptijd in jaren eind 2011 Totale looptijd Werkelijkerente Aflossingswijze Aflossing 2012 Gestelde zekerheden Verpleeghuis Joachim & Anna Lening Bank Nederlandse Gemeente 21jan81 1.179.829 40 onderhandse 4,14% 453.780 45.378 408.402 181.512 9 lineair 45.378 waarborgfonds Lening Bank Nederlandse Gemeente 15aug97 3.642.222 23 onderhandse 6,12% 1.584.599 158.279 1.426.320 634.925 9 lineair 158.279 waarborgfonds Lening ABN AMRO 1aug06 11.000.000 25 onderhandse 4,69% 9.240.000 440.000 8.800.000 6.600.000 20 lineair 440.000 negatieve hypotheek Lening Priesters van het Heilig Hart 1jul06 1.000.000 25 onderhandse 2,00% 1.000.000 50.000 950.000 700.000 19 lineair 50.000 0 Verzorgingshuis Nijevelt Gemeente Nijmegen 15apr91 367.562 20 onderhandse 5,17% 32.430 32.430 0 annuïteit gemeentegarantie Sociaal Fonds Bouwnijverheid 16mei71 2.949.571 40 hypothecaire 6,63% 98.552 98.552 0 annuïteit gemeentegarantie INGbank 15sep09 9.800.000 10 pos./neg.hyp. 4,57% 8.820.000 980.000 7.840.000 2.940.000 8 lineair 980.000 pro rato hypotheek Verzorgingshuis Honinghoeve Gemeente Nijmegen 5mrt98 380.268 20 onderhandse 6,10% 152.109 152.109 0 lineair Gemeente Nijmegen 16sep94 46.286 25 onderhandse 4,40% 25.060 25.060 0 annuïteit Gemeente Nijmegen 31mei95 191.949 20 onderhandse 7,65% 76.744 76.744 0 annuïteit Lening Bank Nederlandse Gemeente 17okt11 12.000.000 15 onderhandse 3,17% 12.000.000 0 12.000.000 8.000.000 15 lineair 800.000 waarborgfonds Vastgoed BV Fortis Bank 31jul06 1.200.000 25 hypothecaire 4,69 1.008.000 48.000 960.000 720.000 21 lineair 48.000 negatieve hypotheek Lening Priesters 24aug09 3.500.000 30 onderhands 3,00 3.500.000 0 3.500.000 2.875.000 29 lineair 125.000 geen Totaal 25.991.274 12.000.000 2.106.552 35.884.722 22.651.437 2.646.657 66

Stichting de Waalboog 5.1.9 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING 14. Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten 2011 2010 (uit AWBZ/Zvwzorg, exclusief subsidies) Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten voorgaand jaar 36.518.333 36.498.595 Productieafspraken verslagjaar 1.172.927 601.107 Herallocatie 165.384 Groei normatieve kapitaalslasten 85.677 70.845 85.677 94.539 Nacalculeerbare kapitaalslasten: rente 179.058 119.596 afschrijvingen 269.882 916.217 huren 5.019 4.334 overige 289.294 305.457 375.099 486.830 Subtotaal wettelijk budget boekjaar 37.401.838 36.518.333 Correcties voorgaande jaren 8.794 9.108 Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten jaar t 37.410.632 36.509.225 67

Stichting de Waalboog 5.1.9 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING BATEN 15. Toelichting nietgebudgetteerde zorgprestaties De specificatie is als volgt: 2011 2010 Zorgprestaties tussen instellingen 321.992 214.274 Persoonsgebonden en volgende budgetten 28.386 43.270 Totaal 350.378 257.544 16. Subsidies De specificatie is als volgt: 2011 2010 Rijkssubsidies vanwege het Ministerie van VWS (waaronder opleidingsfonds, 551.579 776.714 academische component voor UMC's) Overige Rijkssubsidies 185.353 283.681 Overige subsidies, waaronder loonkostensubsidies en EUsubsidies 93.112 103.417 Totaal 830.044 1.163.812 17. Toelichting overige bedrijfsopbrengsten De specificatie is als volgt: 2011 2010 Overige dienstverlening: 2.697.237 2.524.029 Overige opbrengsten (waaronder vergoeding voor uitgeleend personeel en verhuur onroerend goed): Overig 436.406 323.285 Huur opbrengsten 60.615 61.035 Totaal 3.194.258 2.908.349 18. Personeelskosten De specificatie is als volgt: 2011 2010 Lonen en salarissen 21.982.064 22.147.543 Sociale lasten 3.148.045 3.217.251 Pensioenpremies 1.824.056 1.850.214 Andere personeelskosten: 906.660 952.742 Subtotaal 27.860.825 28.167.750 Personeel niet in loondienst 271.879 243.054 Totaal personeelskosten 28.132.704 28.410.804 Specificatie gemiddeld aantal personeelsleden (in FTE's) Algemene en administratieve functies 43 41 Hotelfuncties 109 111 Leerling verpleegkundig/opvoedkundig/verzorgend personeel 42 47 Terrein en gebouwgebonden functies 15 15 Patiënt cq bewonersgebonden functies 410 409 In en Doorstroombanen 3 3 Gemiddeld aantal personeelsleden op basis van fulltime eenheden 622 626 68

Stichting de Waalboog 5.1.9 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING 19. Afschrijvingen vaste activa De specificatie is als volgt: 2011 2010 Nacalculeerbare afschrijvingen: materiële vaste activa 1.784.167 2.028.016 financiële vaste activa 68.352 79.474 Overige afschrijvingen: materiële vaste activa 1.589.994 1.370.098 Totaal afschrijvingen 3.442.513 3.477.588 Aansluiting afschrijvingen resultatenrekening vergoeding nacalculeerbare afschrijvingslasten 2011 Totaal afschrijvingslasten resultatenrekening 3.442.513 waarvan nacalculeerbare afschrijvingen 1.852.519 In het externe budget verwerkte vergoeding voor nacalculeerbare afschrijvingslasten: WTZivergunningplichtige vaste activa 1.568.037 WTZimeldingsplichtige vaste activa 284.482 Totaal vergoeding nacalculeerbare afschrijvingslasten 1.852.519 Aanschafwaarde desbetreffende vaste activa 73.641.881 Cumulatieve afschrijvingslasten desbetreffende vaste activa 21.948.423 21. Overige bedrijfskosten De specificatie is als volgt: 2011 2010 Voedingsmiddelen en hotelmatige kosten 2.747.938 2.755.803 Algemene kosten 1.872.126 1.667.231 Patiënt en bewonersgebonden kosten 736.753 678.694 Onderhoud en energiekosten: Onderhoud 685.831 731.338 Energie gas 486.670 457.349 Energie stroom 422.295 363.145 Energie transport en overig 50.915 40.724 Subtotaal 1.645.711 1.592.556 Huur en leasing 164.999 172.330 Dotaties en vrijval voorzieningen 240.316 78.697 Totaal overige bedrijfskosten 6.927.211 6.787.917 22. Financiële baten en lasten De specificatie is als volgt: 2011 2010 Rentebaten 24.590 28.648 Subtotaal financiële baten 24.590 28.648 Rentelasten 1.298.520 1.248.631 Overige financiële lasten 504 1.695 Subtotaal financiële lasten 1.299.024 1.250.326 Totaal financiële baten en lasten 1.274.434 1.221.678 69

Stichting de Waalboog 5.1.9 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING 24. Bezoldiging bestuurders en toezichthouders Welk bestuursmodel is van toepassing op uw organisatie? Wat is de samenstelling van het bestuur of de directie? Eindverantwoordelijke Raad van Bestuur met Raad van Toezicht Eenhoofdig De bezoldiging van de bestuurders en gewezen bestuurders van de zorginstelling over het jaar 2011 is als volgt: Naam Mevr. E.E.P.M. JanssenSengers 2011 2010 1 Vanaf welke datum is de persoon als bestuurder 1122006 1122006 werkzaam in uw organisatie? 2 Maakt de persoon op dit moment nog steeds deel uit ja ja van het bestuur? 3 Tot welke datum was de persoon als bestuurder werkzaam in uw organisatie? 4 Is de persoon in het verslagjaar voorzitter van het ja ja bestuur geweest? 5 Zo ja: hoeveel maanden is de persoon voorzitter 12 12 geweest in het verslagjaar? 6 Wat is de aard van de (arbeids)overeenkomst? 1 1 (arb. Ovk. Voor onbepaalde tijd) 7 Welke salarisregeling is toegepast? 2 2 (binnen huidige NVZD regeling) 8 Wat is de deeltijdfactor? (percentage) 100% 100% 9 Brutoinkomen, incl. vakantiegeld, eindejaarsuitkering, 146.850 138.007 salaris en andere vaste toelagen a. Waarvan: verkoop verlofuren b. Waarvan: nabetalingen voorgaande jaren 10 Brutoonkostenvergoeding 3.125 3.125 11 Werkgeversbijdrage sociale lasten 4.838 5.027 12 Werkgeversbijdrage pensioen, VUT, FPU 15.476 14.454 13 Ontslagvergoeding 14 Bonussen 15 Totaal inkomen (9 t/m 14, excl. 9a en b) 170.289 160.613 16 Cataloguswaarde auto van de zaak 17 Eigen bijdrage auto van de zaak De bezoldiging van de leden van de raad van toezicht van de zorginstelling over het jaar 2011 is als volgt: Naam Functie Bezoldiging Bezoldiging 2011 2010 mw. mr. W.H. van de Walle van Veen voorzitter 10.500 10.500 mw. G.H. Cirkel vicevoorzitter 7.927 7.594 dhr. F.C.A. Vekemans lid 9.448 9.344 mw. M.A. KauffmanLaan lid 7.296 7.594 dhr. mr. C.G. Peper lid 9.677 7.886 Toelichting: St. De Waalboog heeft geen werknemers in dienst die als gevolg van de hoogte van hun inkomen gemeld dienen te worden in het kader van de Wopt. Dit geldt eveneens voor Waalboog Vastgoed BV en Waalboog Pomstation BV. 70

Stichting de Waalboog 5.1.9 TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE RESULTATENREKENING 26. Honoraria accountant 2011 2010 De honoraria van de accountant over 2011 zijn als volgt: 1 Controle van de jaarrekening 23.320 33.082 2Overige controlewerkzaamheden (w.o. Regeling AO/IC en Nacalculatie) 4.430 4.301 Totaal honoraria accountant 27.750 37.383 71

Stichting de Waalboog 5.1.10 ENKELVOUDIGE BALANS PER 31 DECEMBER 2011 (na resultaatbestemming) Ref. 31dec11 31dec10 ACTIVA Vaste activa Materiële vaste activa 2 46.108.141 44.821.478 Financiële vaste activa 3 2.117.259 2.115.592 Totaal vaste activa 48.225.400 46.937.070 Vlottende activa Vorderingen en overlopende activa 5 1.247.315 1.723.106 Liquide middelen 8 139.589 122.770 Totaal vlottende activa 1.386.904 1.845.876 Totaal activa 49.612.304 48.782.946 PASSIVA Eigen vermogen 9 Kapitaal 159 159 Collectief gefinancierd gebonden vermogen 8.752.388 7.103.580 Nietcollectief gefinancierd vrij vermogen 646.319 295.471 Totaal eigen vermogen 9.398.866 7.399.210 Voorzieningen 10 1.184.494 1.166.810 Langlopende schulden 11 28.951.065 19.644.120 Kortlopende schulden Schulden uit hoofde van financieringsoverschot 6 685.376 130.752 Kortlopende schulden en overlopende passiva 12 9.392.503 20.442.054 Totaal passiva 49.612.304 48.782.946 72

Stichting de Waalboog 5.1.11 ENKELVOUDIGE RESULTATENREKENING OVER 2011 Ref. 2011 2010 BEDRIJFSOPBRENGSTEN: Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten 14 37.401.838 36.509.225 (uit AWBZ/Zvwzorg, exclusief subsidies) Nietgebudgetteerde zorgprestaties 15 350.378 257.544 Subsidies 16 830.044 1.163.812 Overige bedrijfsopbrengsten 17 3.129.717 2.846.114 Som der bedrijfsopbrengsten 41.711.977 40.776.695 BEDRIJFSLASTEN: Personeelskosten 18 28.132.702 28.410.804 Afschrijvingen op immateriële en materiële vaste activa 19 3.323.566 3.358.641 Overige bedrijfskosten 21 7.206.190 7.072.817 Som der bedrijfslasten 38.662.458 38.842.262 BEDRIJFSRESULTAAT 3.049.519 1.934.433 Financiële baten en lasten 22 1.049.863 993.490 RESULTAAT UIT GEWONE BEDRIJFSVOERING 1.999.656 940.943 Buitengewone baten en lasten 23 RESULTAAT BOEKJAAR 1.999.656 940.943 RESULTAATBESTEMMING Het resultaat is als volgt verdeeld: 2011 2010 Toevoeging/(onttrekking): Reserve aanvaardbare kosten 1.268.681 437.133 Bestemmingsreserve egalisatie afschrijvingen 575.477 508.250 Algemene reserve (en Resultaat Deelneming) 146.686 Algemene reserve (aanleunwoning) 8.812 4.440 1.999.656 940.943 73

Stichting de Waalboog 5.1.13 TOELICHTING OP DE ENKELVOUDIGE BALANS ACTIVA 2. Materiële vaste activa De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Grond 1.726.878 1.726.878 Terreinvoorzieningen 1.328.929 1.418.069 Gebouwen 25.467.705 26.063.479 Semi permanente gebouwen 104.720 101.213 Verbouwingen 1.083.987 1.283.538 Installaties 7.736.361 8.242.775 Onderhanden projecten 3.561.688 531.194 Trekkingsrechten 1.395.536 1.944.474 Instandhouding 496.320 672.121 Inventaris 2.768.510 3.003.871 Vervoermiddelen 10.215 18.450 Automatisering 427.292 480.344 Voorziening overschrijding nieuwbouw/oude plankosten 664.928 Totaal materiële vaste activa 46.108.141 44.821.478 Het verloop van de materiële activa in het verslagjaar is als volgt weer te geven: 2011 2010 Boekwaarde per 1 januari 44.821.478 38.913.064 Bij: investeringen 4.140.390 27.096.806 Af: afschrijvingen 3.255.214 3.279.167 Af: voorziening oude plankosten 664.928 348.360 Af: desinvesteringen 263.441 18.257.585 Boekwaarde per 31 december 46.108.141 44.821.478 Toelichting: Voor een nadere specificatie van het verloop van de WTZivergunningplichtige vaste activa, de WTZimeldingsplichtige vaste activa, de WMGgefinancierde vaste activa en de Kleinschalige Woonvoorzieningen per activagroep wordt verwezen naar het mutatieoverzicht onder 5.1.14.In toelichting 5.1.15 zijn overzichten opgenomen voor de onderhanden en gereedgekomen projecten. 3. Financiële vaste activa De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Deelnemingen 342.036 195.350 Vordering NZA restant boekwaarde 2008 505.224 573.576 Overige vorderingen 1.269.999 1.346.666 Totaal financiële vaste activa 2.117.259 2.115.592 Het verloop van de financiële vaste activa is als volgt: Boekwaarde per 1 januari 2011 2.115.592 Bij: resultaat deelneming 146.686 Af: Afschrijving vordering NZA 68.352 Af: waardeverminderingen 76.667 Boekwaarde per 31 december 2011 2.117.259 Toelichting: Stichting De Waalboog heeft een lening verstrekt aan de Waalboog Vastgoed BV en aan de Waalboog Pompstation BV van ultimo 2011 950.000 respectievelijk 320.000. De lening aan de Waalboog Vastgoed BV (hoofdsom 1.000.000) is ingegaan op 1 juli 2006, de aflossing zal geschieden in 20 gelijke jaarlijkse termijnen, tegen 2% rente op jaarbasis, 1e aflossing heeft in 2011 plaatsgevonden. De lening is achtergesteld bij de lening aan de bankier. De lening aan de Waalboog Pomstation BV (hoofdsom 400.000) is ingegaan op 1 januari 2009, de aflossing zal geschieden in 15 gelijke jaarlijkse termijnen, tegen 5% rente op jaarbasis. 74

Stichting de Waalboog 5.1.13 TOELICHTING OP DE ENKELVOUDIGE BALANS ACTIVA 5. Vorderingen en overlopende activa De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Vorderingen op debiteuren 209.111 287.042 Vorderingen op participanten en maatschappijen waarin wordt deelgenomen 13.602 4.242 Overige vorderingen: Overlopende activa 43.441 63.929 Diverse 400.845 321.816 Vooruitbetaalde bedragen: Nog te ontvangen bedragen: SCJ 202.898 182.669 Overige 377.418 863.408 Overige overlopende activa: Totaal vorderingen en overlopende activa 1.247.315 1.723.106 Toelichting: De voorziening die in aftrek op de vorderingen is gebracht, bedraagt 9.811.00. In 2010 was dit 34.410,00 6. Vorderingen uit hoofde van financieringstekort en/of schulden uit hoofde van financieringsoverschot t/m 2008 2009 2010 2011 totaal Saldo per 1 januari 50.839 181.591 130.752 Financieringsverschil boekjaar 321.790 321.790 Correcties voorgaande jaren 7.600 319 875 8.794 Betalingen/ontvangsten 7.600 51.158 826.450 885.207 Subtotaal mutatie boekjaar 50.839 825.575 321.790 554.624 Saldo per 31 december 1.007.166 321.790 685.376 Stadium van vaststelling (per erkenning): c c b a a= interne berekening b= overeenstemming met zorgverzekeraars c= definitieve vaststelling NZa Specificatie financieringsverschil in het boekjaar 2011 2010 Wettelijk budget aanvaardbare kosten 37.401.839 36.518.333 Af: ontvangen voorschotten 37.080.049 36.699.924 Af: overige ontvangsten Totaal financieringsverschil 321.790 181.591 8. Liquide middelen De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Bankrekeningen 129.633 104.970 Kassen 9.956 11.763 Deposito's 6.037 Totaal liquide middelen 139.589 122.770 75

Stichting de Waalboog 5.1.13 TOELICHTING OP DE ENKELVOUDIGE BALANS PASSIVA 9. Eigen vermogen Het eigen vermogen bestaat uit de volgende componenten: 31dec11 31dec10 Kapitaal 159 159 Collectief gefinancierd gebonden vermogen 8.752.388 7.103.580 Niet collectief gefinancierd vrij vermogen 646.319 295.471 Totaal eigen vermogen 9.398.866 7.399.210 Kapitaal Saldo per Resultaat Overige Saldo per Het verloop is als volgt weer te geven: 1jan2011 bestemming mutaties 31dec2011 Kapitaal 159 159 159 159 Collectief gefinancierd gebonden vermogen Saldo per Resultaat Overige Saldo per Het verloop is als volgt weer te geven: 1jan2011 bestemming mutaties 31dec2011 Reserve aanvaardbare kosten: 4.911.062 418.681 195.350 5.134.393 Bestemmingsreserves: Egalisatie afschrijvingen 2.192.518 575.477 2.767.995 Bestemmingsreserve: Innovatiemiddelen 850.000 850.000 Totaal collectief gefinancierd gebonden vermogen 7.103.580 1.844.158 195.350 8.752.388 Niet collectief gefinancierd vrij vermogen Saldo per Resultaat Overige Saldo per Het verloop is als volgt weer te geven: 1jan2011 bestemming mutaties 31dec2011 Algemene reserves: 295.471 155.498 195.350 646.319 Totaal nietcollectief gefinancierd vrij vermogen 295.471 155.498 195.350 646.319 Toelichting: Het bedrag van 195.350 betreft vrije reserves uit het resultaat van de deelnemingen in het verleden. 10. Voorzieningen Saldo per Dotatie Onttrekking Saldo per Het verloop is als volgt weer te geven: 1jan2011 31dec2011 Voorziening groot onderhoud De Waalboog 373.243 56.791 316.452 Voorziening groot onderhoud St. Jozefklooster 63.520 25.773 89.293 Voorziening Uitgestelde beloning 357.628 98.145 25.024 430.749 Voorziening persoonlijk levensfase budget 348.000 348.000 Voorziening reorganisatie 372.419 372.419 Totaal voorzieningen 1.166.810 471.918 454.234 1.184.494 Toelichting in welke mate (het totaal van) de voorzieningen als langlopend moeten worden beschouwd: 31dec2011 Kortlopend deel van de voorzieningen (< 1 jr.) 45.521 Langlopend deel van de voorzieningen (> 1 jr.) 930.561 Hiervan langlopend (> 5 jaar) 208.412 76

Stichting de Waalboog 5.1.13 TOELICHTING OP DE ENKELVOUDIGE BALANS PASSIVA 11. Langlopende schulden De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Schulden aan kredietinstellingen 28.951.065 19.644.120 Totaal langlopende schulden 28.951.065 19.644.120 Het verloop is als volgt weer te geven: 2011 2010 Stand per 1 januari 21.483.274 23.548.306 Bij: nieuwe leningen 12.000.000 Af: aflossingen 2.058.552 2.065.032 Stand per 31 december 31.424.722 21.483.274 Af: aflossingsverplichting komend boekjaar 2.473.657 1.839.154 Stand langlopende schulden per 31 december 28.951.065 19.644.120 Toelichting in welke mate (het totaal van) de langlopende schulden als langlopend moeten worden beschouwd: Kortlopend deel van de langlopende schulden (< 1 jr.), aflossingsverplichtingen 2.473.657 1.839.154 Langlopend deel van de langlopende schulden (> 1 jr.) (balanspost) 28.951.065 19.644.120 Hiervan langlopend (> 5 jaar) 19.056.437 12.805.469 Voor een nadere toelichting op de langlopende schulden wordt verwezen naar de bijlage overzicht langlopende schulden. De aflossingsverplichtingen zijn verantwoord onder de kortlopende schulden. 12. Kortlopende schulden en overlopende passiva De specificatie is als volgt: 31dec11 31dec10 Schulden aan kredietinstellingen 767.853 11.895.516 Crediteuren 1.419.831 1.300.276 Aflossingsverplichtingen langlopende leningen 2.473.657 1.839.154 Belastingen en sociale premies 1.085.832 1.065.809 Schulden terzake pensioenen 458.222 424.675 Nog te betalen salarissen 975.756 1.038.200 Vakantiedagen 883.259 610.433 Overige schulden: 1.024.382 1.744.422 Nog te betalen kosten: Vooruitontvangen opbrengsten: Overige 303.711 523.569 Totaal kortlopende schulden en overlopende passiva 9.392.503 20.442.054 13. Niet in de balans opgenomen activa en verplichtingen Verloopoverzicht investeringsruimte trekkingsrechten Het verloop is als volgt weer te geven: 2011 2010 Nog niet bestede investeringsruimte per 1 januari 907.851 877.188 Bij: indexering nietbestede investeringsruimte 16.886 14.186 Bij: investeringsruimte verslagjaar 61.207 16.477 Af: investeringen verslagjaar Beschikbare investeringsruimte 31 december 985.944 907.851 Toelichting: Van de locaties Villa Villandry en St. Jozefklooster te Nijmegen zijn huurcontracten aangegaan voor ieder 10 jaar. De huurcontracten vertegenwoordigen een huurverplichting van jaarlijks 187.428 respectievelijk 177.529. In 2011 is een langlopende lening aangewend van 12 mln. Stichting De Waalboog is aangesloten bij het Waarborgfonds, hiermee moet met 3% obligo verplichting van jaarlijks 36.000 rekening gehouden worden. 77

Stichting de Waalboog 5.1.14 ENKELVOUDIG MUTATIEOVERZICHT MATERIELE VASTE ACTIVA/FINANCIELE VASTE ACTIVA op grond van art. 5a Regeling verslaggeving WTZi 5.1.14.1 WTZivergunningplichtige vaste activa NZaIVA Grond Terrein Gebouwen Semi perm. Ver Installaties Onderhanden Subtotaal Totaal voorzieningen gebouwen bouwingen Projecten vergunning Stand per 1 januari 2011 aanschafwaarde 1.686.945 1.566.837 30.332.317 1.012.126 4.666.295 9.553.372 434.192 49.252.084 64.414.330 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 190.387 5.109.597 910.913 3.382.757 1.469.190 11.062.844 18.928.015 Boekwaarde per 1 januari 2011 1.686.945 1.376.450 25.222.720 101.213 1.283.538 8.084.182 434.192 38.189.240 45.486.315 Mutaties in het boekjaar investeringen 130.900 16.923 2.916.657 3.064.480 4.140.390 herwaarderingen afschrijvingen 78.342 616.728 127.393 216.474 472.318 1.511.255 2.970.641 extra afschrijvingen NZagoedgekeurd 284.482 terugname geheel afgeschreven activa.aanschafwaarde 78.015 308.800 386.815 671.701.cumulatieve herwaarderingen.cumulatieve afschrijvingen 78.015 308.800 386.815 671.701 desinvesteringen aanschafwaarde 263.441 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen per saldo 263.441 Mutaties in boekwaarde (per saldo) 78.342 616.728 3.507 199.551 472.318 2.916.657 1.553.225 621.826 Stand per 31 december 2011 aanschafwaarde 1.686.945 1.566.837 30.332.317 1.065.011 4.374.418 9.553.372 3.350.849 51.929.749 67.619.578 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 268.729 5.726.325 960.291 3.290.431 1.941.508 12.187.284 21.511.437 Boekwaarde per 31 december 2011 1.686.945 1.298.108 24.605.992 104.720 1.083.987 7.611.864 3.350.849 39.742.465 46.108.141 Afschrijvingspercentage 0,0% 5,0% 2 / 2,5 / 5% 20,0% 5,0% 5 / 10% 0,0% 78

Stichting de Waalboog 5.1.14 ENKELVOUDIG MUTATIEOVERZICHT MATERIELE VASTE ACTIVA/FINANCIELE VASTE ACTIVA op grond van art. 5a Regeling verslaggeving WTZi 5.1.14.2 WTZimeldingsplichtige vaste activa Trekkings Onderhanden Subtotaal Instand Onderhanden Subtotaal Subtotaal rechten Projecten houding Projecten meldingsplichtige activa Stand per 1 januari 2011 aanschafwaarde 5.289.099 5.289.099 1.943.802 49.976 1.993.778 7.282.877 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 3.344.625 3.344.625 1.271.681 1.271.681 4.616.306 Boekwaarde per 1 januari 2011 1.944.474 1.944.474 672.121 49.976 722.097 2.666.571 Mutaties in het boekjaar investeringen 132.657 132.657 132.657 herwaarderingen afschrijvingen 264.456 264.456 175.801 175.801 440.257 extra afschrijvingen Nza goedgekeurd 284.482 284.482 284.482 terugname geheel afgeschreven activa.aanschafwaarde 70.190 70.190 70.190.cumulatieve herwaarderingen.cumulatieve afschrijvingen 70.190 70.190 70.190 desinvesteringen aanschafwaarde 16.923 16.923 16.923 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen per saldo 16.923 16.923 Mutaties in boekwaarde (per saldo) 548.938 548.938 175.801 115.734 60.067 609.005 Stand per 31 december 2011 aanschafwaarde 5.289.099 5.289.099 1.873.612 165.710 2.039.322 7.328.421 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 3.893.563 3.893.563 1.377.292 1.377.292 5.270.855 Boekwaarde per 31 december 2011 1.395.536 1.395.536 496.320 165.710 662.030 2.057.566 Afschrijvingspercentage 5 / 12.5 % 5 / 10% 79

Stichting de Waalboog 5.1.14 ENKELVOUDIG MUTATIEOVERZICHT MATERIELE VASTE ACTIVA/FINANCIELE VASTE ACTIVA op grond van art. 5a Regeling verslaggeving WTZi 5.1.14.3 WMGgefinancierde vaste activa Inventaris Vervoer Automati Subtotaal middelen sering WMG Stand per 1 januari 2011 aanschafwaarde 5.467.536 145.482 976.431 6.589.449 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 2.464.143 127.032 496.087 3.087.262 Boekwaarde per 1 januari 2011 3.003.393 18.450 480.344 3.502.187 Mutaties in het boekjaar investeringen 313.723 8.350 130.041 452.114 herwaarderingen afschrijvingen 548.606 16.585 183.093 748.284 terugname geheel afgeschreven activa.aanschafwaarde 143.712 70.984 214.696.cumulatieve herwaarderingen.cumulatieve afschrijvingen 143.712 70.984 214.696 desinvesteringen aanschafwaarde cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen per saldo Mutaties in boekwaarde (per saldo) 234.883 8.235 53.052 296.170 Stand per 31 december 2011 aanschafwaarde 5.637.547 153.832 1.035.488 6.826.867 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 2.869.037 143.617 608.196 3.620.850 Boekwaarde per 31 december 2011 2.768.510 10.215 427.292 3.206.017 Afschrijvingspercentage 10 / 20% 20,0% 20 / 33,3% 80

Stichting de Waalboog 5.1.14 ENKELVOUDIG MUTATIEOVERZICHT MATERIELE VASTE ACTIVA/FINANCIELE VASTE ACTIVA op grond van art. 5a Regeling verslaggeving WTZi 5.1.6.4 NIET WTZI/WMG activa Subtotaal Kleinschalige Grond Terrein Gebouwen Semi perm. Ver Installaties Onderhanden woonvoorvoorzieningen gebouwen bouwingen Projecten zieningen Stand per 1 januari 2011 aanschafwaarde 39.933 43.352 993.441 166.168 47.026 1.289.920 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 1.733 152.295 7.575 161.603 Boekwaarde per 1 januari 2011 39.933 41.619 841.146 158.593 47.026 1.128.317 Mutaties in het boekjaar investeringen 246.518 244.621 491.139 herwaarderingen afschrijvingen 10.798 225.951 34.096 270.845 terugname geheel afgeschreven activa.aanschafwaarde.cumulatieve herwaarderingen.cumulatieve afschrijvingen desinvesteringen aanschafwaarde 246.518 246.518 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen per saldo 246.518 Mutaties in boekwaarde (per saldo) 10.798 20.567 34.096 1.897 26.224 Stand per 31 december 2011 aanschafwaarde 39.933 43.352 1.239.959 166.168 45.129 1.534.541 cumulatieve herwaarderingen cumulatieve afschrijvingen 12.531 378.246 41.671 432.448 Boekwaarde per 31 december 2011 39.933 30.821 861.713 124.497 45.129 1.102.093 Afschrijvingspercentage 0,0% 5,0% 6,9% / 5% 5,0% 0,0% 81

Stichting de Waalboog 5.1.15.1 SPECIFICATIE ULTIMO BOEKJAAR ONDERHANDEN PROJECTEN (ENKELVOUDIG) Projectgegevens Investeringen Goedkeuringen t/m 2011 Nummer Briefnummer Datum Omschrijving WTZitype t/m 2010 2011 gereed onderhanden Nominaal bedrag WTZi Indexering WTZi Aangepaste goedkeuring CIBGWTZI2825623 39469 Nieuwbouw JD Vergunningsplichtig 411.294 2.834.014 3.245.308 4.201.746 4.201.746 2012 40878 Renovatie Paviljoens J&A 12.856 12.856 Herbouw oud Nijevelt 9.739 9.739 Nieuwbouw Jozefklooster Vergunningsplichtig 13.159 69.787 82.946 Renovatie aanleunwoning HH Niet WTZI projecten 9.896 236.622 246.518 Lift Villa Villandry Niet WTZI projecten 19.280 2.002 21.282 Project Hazenkamp Niet WTZI projecten 17.850 5.997 23.847 0 Diverse instandhouding 76.584 76.584 Renovatie Paviljoens J&A 16.923 16.923 Restaurant J&A 33.053 33.053 0 Diverse Nijevelt 56.073 56.073 Totaal 531.194 3.293.935 263.441 3.561.688 4.201.746 4.201.746 Jaar van oplevering 5.1.15.2 SPECIFICATIE IN HET BOEKJAAR GEREEDGEKOMEN PROJECTEN (ENKELVOUDIG) Projectgegevens Investeringen Toekomstige lasten Nummer Briefnummer Datum Omschrijving WTZitype Activapost WTZi WMG Overige Totaal Afschrijving WTZi Rentekosten Renovatie aanleunwoning HH Niet WTZI projecten 246.518 246.518 Renovatie Paviljoens J&A 16.923 16.923 Totaal 16.923 246.518 263.441 82

Stichting de Waalboog BIJLAGE 5.1.16 Overzicht langlopende schulden ultimo 2011 (enkelvoudig) Leninggever Datum Hoofdsom Soort lening Restschuld 31 december 2010 Nieuwe leningen in 2011 Aflossing in 2011 Restschuld 31 december 2011 Restschuld over 5 jaar Resterende looptijd in jaren eind 2011 Totale looptijd Werkelijkerente Aflossingswijze Aflossing 2012 Gestelde zekerheden Verpleeghuis Joachim & Anna Lening Bank Nederlandse Gemeente 21jan81 1.179.829 40 onderhandse 4,14% 453.780 45.378 408.402 181.512 9 lineair 45.378 waarborgfonds Lening Bank Nederlandse Gemeente 15aug97 3.642.222 23 onderhandse 6,12% 1.584.599 158.279 1.426.320 634.925 9 lineair 158.279 waarborgfonds Lening ABN AMRO 1aug06 11.000.000 25 onderhandse 4,69% 9.240.000 440.000 8.800.000 6.600.000 20 lineair 440.000 negatieve hypotheek Lening Priesters van het Heilig Hart 1jul06 1.000.000 25 onderhandse 2,00% 1.000.000 50.000 950.000 700.000 19 lineair 50.000 Verzorgingshuis Nijevelt Gemeente Nijmegen 15apr91 367.562 20 onderhandse 5,17% 32.430 32.430 0 annuïteit gemeentegarantie Sociaal Fonds Bouwnijverheid 16mei71 2.949.571 40 hypothecaire 6,63% 98.552 98.552 0 annuïteit gemeentegarantie INGbank 15sep09 9.800.000 10 pos./neg.hyp. 4,57% 8.820.000 980.000 7.840.000 2.940.000 8 lineair 980.000 pro rato hypotheek Verzorgingshuis Honinghoeve Gemeente Nijmegen 5mrt98 380.268 20 onderhandse 6,10% 152.109 152.109 0 lineair Gemeente Nijmegen 16sep94 46.286 25 onderhandse 4,40% 25.060 25.060 0 annuïteit Gemeente Nijmegen 31mei95 191.949 20 onderhandse 7,65% 76.744 76.744 0 annuïteit Lening Bank Nederlandse Gemeente 17okt11 12.000.000 15 onderhandse 3,17% 12.000.000 0 12.000.000 8.000.000 15 lineair 800.000 waarborgfonds Totaal 21.483.274 12.000.000 2.058.552 31.424.722 19.056.437 2.473.657 83

Stichting de Waalboog 5.1.17 TOELICHTING OP DE ENKELVOUDIGE RESULTATENREKENING 14. Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten 2011 2010 (uit AWBZ/Zvwzorg, exclusief subsidies) Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten voorgaand jaar 36.518.333 36.498.595 Productieafspraken verslagjaar 1.172.927 601.107 Herallocatie 165.384 Groei normatieve kapitaalslasten 85.677 70.845 85.677 94.539 Nacalculeerbare kapitaalslasten: rente 179.058 119.596 afschrijvingen 269.882 916.217 huren 5.019 4.334 overige 289.294 305.457 375.099 486.830 Subtotaal wettelijk budget boekjaar 37.401.838 36.518.333 Correcties voorgaande jaren 8.794 9.108 Wettelijk budget voor aanvaardbare kosten jaar t 37.410.632 36.509.225 84

Stichting de Waalboog 5.1.17 TOELICHTING OP DE ENKELVOUDIGE RESULTATENREKENING BATEN 15. Toelichting nietgebudgetteerde zorgprestaties De specificatie is als volgt: 2011 2010 Zorgprestaties tussen instellingen 321.992 214.274 opbrengsten uit aanvullende zorgverzekering Persoonsgebonden en volgende budgetten 28.386 43.270 Totaal 350.378 257.544 16. Subsidies De specificatie is als volgt: 2011 2010 Rijkssubsidies vanwege het Ministerie van OC&W (waaronder werkplaatsfunctie 551.579 776.714 en medische faculteit van UMC's) Rijkssubsidies vanwege het Ministerie van VWS (waaronder opleidingsfonds, 93.112 103.417 academische component voor UMC's) overige Wmoprestaties zoals maatschappelijke en vrouwenopvang, verslavingszorg, OGGZ) Overige subsidies, waaronder loonkostensubsidies en EUsubsidies 185.353 283.681 Totaal 830.044 1.163.812 17. Toelichting overige bedrijfsopbrengsten De specificatie is als volgt: 2011 2010 Overige dienstverlening: 2.693.311 2.522.829 Overige opbrengsten (waaronder vergoeding voor uitgeleend personeel en verhuur onroerend goed): 436.406 323.285 Totaal 3.129.717 2.846.114 LASTEN 18. Personeelskosten De specificatie is als volgt: 2011 2010 Lonen en salarissen 21.982.062 22.147.543 Sociale lasten 3.148.045 3.217.251 Pensioenpremies 1.824.056 1.850.214 Andere personeelskosten: 906.660 952.742 Subtotaal 27.860.823 28.167.750 Personeel niet in loondienst 271.879 243.054 Totaal personeelskosten 28.132.702 28.410.804 Specificatie gemiddeld aantal personeelsleden (in FTE's) per segment: Algemene en administratieve functies 43 41 Hotelfuncties 109 111 Leerling verpleegkundig/opvoedkundig/verzorgend personeel 42 47 Terrein en gebouwgebonden functies 15 15 Patiënt cq bewonersgebonden functies 410 409 In en Doorstroombanen 3 3 Gemiddeld aantal personeelsleden op basis van fulltime eenheden 622 626 85

Stichting de Waalboog 5.1.17 TOELICHTING OP DE ENKELVOUDIGE RESULTATENREKENING 19. Afschrijvingen vaste activa De specificatie is als volgt: 2011 2010 Nacalculeerbare afschrijvingen: immateriële vaste activa materiële vaste activa 1.784.167 2.028.016 financiële vaste activa 68.352 79.474 Overige afschrijvingen: materiële vaste activa 1.471.047 1.251.151 Totaal afschrijvingen 3.323.566 3.358.641 Aansluiting afschrijvingen resultatenrekening vergoeding nacalculeerbare afschrijvingslasten 2011 Totaal afschrijvingslasten resultatenrekening 3.323.566 waarvan nacalculeerbare afschrijvingen 1.852.519 In het externe budget verwerkte vergoeding voor nacalculeerbare afschrijvingslasten: WTZivergunningplichtige vaste activa 1.568.037 WTZimeldingsplichtige vaste activa 284.482 Totaal vergoeding nacalculeerbare afschrijvingslasten 1.852.519 Aanschafwaarde desbetreffende vaste activa 67.619.578 Cumulatieve afschrijvingslasten desbetreffende vaste activa 21.511.437 21. Overige bedrijfskosten De specificatie is als volgt: 2011 2010 Voedingsmiddelen en hotelmatige kosten 2.747.938 2.755.803 Algemene kosten 1.828.933 1.617.249 Patiënt en bewonersgebonden kosten 736.753 678.694 Onderhoud en energiekosten: Onderhoud 685.831 730.204 Energie gas 411.120 364.171 Energie stroom 485.409 457.654 Energie transport en overig 50.836 40.722 Subtotaal 1.633.196 1.592.751 Huur en leasing 529.686 537.017 Dotaties en vrijval voorzieningen 270.316 108.697 Totaal overige bedrijfskosten 7.206.190 7.072.817 22. Financiële baten en lasten De specificatie is als volgt: 2011 2010 Rentebaten 38.351 27.607 Resultaat deelnemingen 146.686 132.054 Subtotaal financiële baten 185.037 159.661 Rentelasten 1.234.900 1.153.151 Totaal financiële baten en lasten 1.049.863 993.490 86

Stichting de Waalboog 5.1.18 OVERIGE GEGEVENS 5.1.18 Ondertekening door bestuurder en toezichthouders Ondertekend door bestuurder in de vergadering d.d. 16042012 mw. Drs. E.E.P.M. JanssenSengers Ondertekend door de leden van de Raad van Toezicht in de vergadering d.d. 16042012 W.G. mw. mr. W.H. van de Walle van Veen W.G. dhr. F.C.A. Vekemans W.G. mw. G.H. Cirkel W.G. mw. M.A. KauffmanLaan W.G. dhr. mr. C.G. Peper 87

Stichting de Waalboog 5.2 OVERIGE GEGEVENS 5.2.1 Vaststelling en goedkeuring jaarrekening Het bestuur van de Stichting De Waalboog te Nijmegen verklaart hierbij dat de jaarrekening 2011 naar waarheid en in overeenstemming met de richtlijnen, zoals deze in 2011 van toepassing waren, is opgesteld, d.d. 4 april 2012. 5.2.2 Statutaire regeling resultaatbestemming In de statuten is geen protocol voor bestemming van het resultaat opgenomen. 5.2.3 Resultaatbestemming Het resultaat wordt verdeeld volgens de resultaatverdeling in de resultatenrekening. 5.2.4 Gebeurtenissen na balansdatum n.v.t. 525C 5.2.5 Controleverklaring De controleverklaring is opgenomen op de volgende pagina. 88

Verkiaring betreffende de geconsolideerde en enkelvoudige jaarrekening Aan: de Raad van Toezicht van Stichting De Waalboog zorg, welzijn en wonen te Nijmegen Controleverkiaring van de onafhankelijke accountant www.deloitte.nl Tel: 088 288 2888 Nederland 6803 AG Arnhem Postbus 30265 6831 GVArnhem Fax: 088 288 9777 31 13054820-2212-RP/ma Rotterdam onder nummer 24362853. Deloitte Touche Tohmatsu Limited Deloitte Accountants B.V. is ingeschreven in het handeisregister van de Kamer van Koophandel te Member of afhankelijk van de door de accountant toegepaste oordeelsvorming, met inbegrip van het inschatten van de risico s dat de j aarrekening een afwijking van materieel belang bevat als interne beheersing in aanmerking die relevant is voor het opmaken van de jaarrekening en voor het getrouwe beeld daarvan, gericht op het opzetten van controlewerkzaamheden die passend uitdrukking te brengen over de effectiviteit van de interne beheersing van de stichting. Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden ter verkrijging van controle-informatie over de bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening. De geselecteerde werkzaamheden zijn gevoig van fraude of fouten. Bij het maken van deze risico-inschattingen neemt de accountant de zijn in de omstandigheden. Deze risico inschattingen hebben echter niet tot doel een oordeel tot verkregen dat de j aarrekening geen afwijkingen van materieel belang bevat. Onze verantwoordelijkheid is het geven van een oordeel over de jaarrekening op basis van onze controle. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht, waar dat wij onze controle zodanig plannen en uitvoeren dat een redelijke mate van zekerheid wordt onder de Nederlandse controlestandaarden en het Controleprotocol Jaarverantwoording zorg instellingen 2011. Dit vereist dat wij voldoen aan de voor ons geldende ethische voorschriften en Veranlwoordelijkheid van de accountant Het bestuur van de stichting is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die het versiag, beide in overeenstemming met de Regeling versiaggeving WTZi. Het bestuur is tevens vermogen en het resultaat getrouw dient weer te geven, aismede voor het opstellen van het jaar verantwoordelijk voor een zodanige inteme beheersing als het noodzakelijk acht om het opmaken van de j aarrekening mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevoig van fraude of fouten. Verantwoordelzjkheid van het bestuur 31 december 2011 en de geconsolideerde en enkelvoudige resultatenrekening over 2011 met de gecontroleerd. Deze jaarrekening bestaat uit de geconsolideerde en enkelvoudige balans per toelichtingen, waarin zijn opgenomen een overzicht van de gehanteerde grondsiagen voor finan ciële versiaggeving en andere toelichtingen. opgenomenjaarrekening 2011 van Stichting De Waalboog zorg, welzijn en wonen te Nijmegen Wij hebben de in deze jaarverantwoording op paginanummer 44 tot en met paginanummer 86 De 10 i tte. Deloitte Accountants B.V.

Een controle omvat tevens het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondsiagen voor financiële versiaggeving en van de redelijkheid van de door het bestuur van de stichting gemaakte schattingen, aismede een evaluatie van het algehele beeld van de jaarrekening. 31 13054820-2212-RP/ma was getekend: drs. F.J. van der Lee RA Deloitte Accountants B N. Amhem, 12 april 2012 Verder vermelden wij dat het jaarverslag, voor zover wij dit kunnen beoordelen, verenigbaar is opgenomen bijiage Voorschriften voor de inrichting van het Jaarverslag van Zorginstellingen. met dejaarrekening en is opgesteld onder toepassing van de in de Regeling versiaggeving WTZi Verkiaring betreffende overige bij of krachtens de wet gestelde elsen in overeenstemming met de Regeling versiaggeving WTZi. het vermogen van Stichting De Waalboog per 31 december 2011 en van het resultaat over 2011 Naar ons oordeel geeft de jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van Oordeel betreffende dejaarrekening Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is om een onderbouwing voor ons oordeel te bieden. Deloitte.