Hoe start je een startup? Handreiking startups voor zorgorganisaties Amersfoort 23 mei 2016
Voorwoord Veel zorgorganisaties (cure en care) overwegen om hun innovatie organisatorisch invulling te geven met een startup iets. Dat het starten van een startup geen eenvoudige opgave is, bewijzen de vele mislukkingen: meestal lukt het niet. En al helemaal niet binnen een bestaande organisatie. Hoe start je een startup? 23 mei 2016 2
Voorwoord (2) Twynstra Gudde wordt geregeld gevraagd om ondersteuning te bieden bij de afweging, inrichting en ondersteuning van een zogenaamde corporate startup in de gezondheidszorg. De presentatie die wij gebruiken voor de acquisitie wordt zeer gewaardeerd. Vandaar dat wij deze hierbij breed beschikbaar stellen. Waarom? Omdat wij denken dat corporate startups een goede bijdrage kunnen leveren aan de verbetering van de zorg in Nederland. Hoe start je een startup? 23 mei 2016 3
Hoe start je een startup als zorgorganisatie? 1. Veel zorgorganisaties overwegen hun innovatieve vermogen te vergroten: Door te werken met startups Door succesvolle startups te laten doorgroeien (scale-up) Met methodes zoals Lean startup en Business Model Innovation. 2. Een goede strategische inbedding is noodzakelijk Wat verstaan wij onder een startup? Wat is het businessdomein waar de startups actief gaan worden? Waar komen de startups vandaan? Wat is de fundingstrategie? Hoe ondersteunen wij de startups? Hoe komen wij er weer van af (exit)? 3. Twynstra Gudde helpt bij: Het opzetten van een startup organisatie Het managen van de startup organisatie Contacten leggen in de startup wereld (internationaal netwerk) Het vinden, selecteren en contracteren van startups Het ondersteunen van de startups. Hoe start je een startup? 23 mei 2016 4
Waarom innovatie? Niets nieuws Trends en ontwikkelingen Exponentiele technologieën Consument aan de macht Extramuralisering Einde van de huisarts? Krappe arbeidsmarkt Vergrijzing en chronische ziekten P4 medicine Positieve gezondheid Onbetaalbare zorg Krimp Toename eigen bijdrage. Businessmodel VVT veroudert Prijsdruk Onvoldoende rendement Verouderd portfolio Risico vastgoed Vervagend onderscheidend vermogen Uitgebluste verdienmodellen Verdwijnende doelgroepen. Yori Kamphuis Hoe start je een startup? 23 mei 2016 5
Organiseren van innovatie: binnen of buiten? Zorgorganisaties staan onder grote druk en moeten zowel rendabel blijven in het heden als rendabel worden in de toekomst. Het verbeteren van de huidige organisatie en het ontdekken van de nieuwe, zijn twee totaal verschillende werelden die moeilijk zijn te verenigen door de sterk verschillende focus. Het meeste succes hebben bedrijven die de innovatie apart organiseren, in een aparte organisatie. Hoe start je een startup? 23 mei 2016 6 (steveblank.com)
In een aparte organisatie: routine versus innovatie Wordt de startup een kannibaal die het businessmodel van uw organisatie disrupt? Wordt de startup een aanvulling op het portfolio van uw organisatie? Hoe start je een startup? 23 mei 2016 7
Werken met startups: veel vragen! Wat verstaan wij eigenlijk onder een startup? Een startup is een bedrijf met een disruptief of vernieuwend businessmodel waarbij gebruik wordt gemaakt van een opkomende of nieuwe technologie Een startup is een bedrijf dat werkt aan een probleem waarvan de oplossing nog niet duidelijk is en succes niet is gegarandeerd (Eric Ries) Een startup is nieuwe product-markt-combinatie met een hoog risico. Eén startup of een portfolio van startups? De startup als nieuwe organisatie Een nieuwe organisatie voor startups. Wat is de lange termijn gedachte? Exit Spin out Scale-up Incorporeren? Hoe start je een startup? 23 mei 2016 8
Waarop moet de startup zich gaan richten? Wat is het businessdomein dat uw organisatie met uw traditionele businessmodel niet kan bedienen? Geografisch Andere regio s? Nationaal? Internationaal? Markten, segmenten Zieken of gezonden? Volume-aandoeningen (dementie, parkinson, diabetes, COPD, kanker)? Volume-doelgroepen (mantelzorgers, ouderen, vrijwilligers)? Leefstijl? Nieuwe concepten, producten en diensten Big data, nano, biotech, ICT, domotica DIY care (zelfzorg) Monitoring en veiligheid Communities, deeleconomie Eenzaamheid. Hoe start je een startup? 23 mei 2016 9
Waar komen de startups vandaan? Uit uw organisatie? Eigen mensen Nieuwe mensen aannemen. Uit de sector? Concullega s Management buy-out. Uit hogescholen en universiteiten? Op basis van IP of promotie Valorisatie. Van de straat (open selectie)? Open inschrijving startups Prijsvraag (x-prize). Via een netwerk? Investeerders startup netwerk. Hoe start je een startup? 23 mei 2016 10
Wat is de fundingstrategie? Wie brengen het kapitaal in? De startup zelf U Andere partijen: VC, angels, smart money. Affordable loss Wat is de omvang van het risico dat uw organisatie bereid is te nemen? Portfolio van startups Iedere startup uit het portfolio moet individueel de potentie hebben de totale investering te laten renderen. Aandeelhouderschap Op welke manier wil u aandeel hebben in de startups? Hoe start je een startup? 23 mei 2016 11
Hoe ondersteunt uw organisatie de startups? Doet uw organisatie dit zelf of gaat zij samenwerken met een startup netwerk of bijvoorbeeld een investeringsfonds? Rockstart, startup Delta, New Venture, noaber ventures, Radboud, Wageningen UR, : Persoonlijke en teamontwikkeling (van iedere tien startups gaan bij acht de oprichters de eerste twee jaar uit elkaar) Strategie en businessmodel Internationale marktontwikkeling CE-markering Kennisnetwerken Professionele netwerken Healthcare service design Wet- en regelgeving (IP) Productontwikkeling and management Metrics & analytics Business development Validatie en technologie assessment Verkoop, pitching and fundraising Customer journey Hoe start je een startup? 23 mei 2016 12
Hoe pak je dat aan? Met de methode van Lean startup Steve Blank Hoe start je een startup? 23 mei 2016 13 Eric Ries
Het Businessmodel Canvas Kernactiviteiten Waardepropositie Relatiebeheer Strategische Partners Klanten Kosten Kern Bezittingen Distributie kanalen Inkomsten Alexander Osterwalder Hoe start je een startup? 23 mei 2016 14
En Value Proposition Design Hoe maak je producten en diensten die je klanten willen? Een waardepropositie is een positioneringstatement waarmee je uitlegt welke meerwaarde je levert aan welke klanten en waarom je dat als beste (uniek) kunt. Dit statement moet je klanten en potentiële klanten overtuigen dat jouw aanbod meer toegevoegde waarde levert dan dat van anderen. Hoe start je een startup? 23 mei 2016 15
Succesvolle initiatieven laten doorgroeien (scale up) Hoe start je een startup? 23 mei 2016 16
Hoe kan Twynstra Gudde helpen? Hoe start je een startup? 23 mei 2016 17
Opzetten en helpen starten startup organisatie Strategie voor het startup idee uitwerken Businessplan maken voor de startup organisatie Netwerken beschikbaar stellen Kennis en ervaring inbrengen Stappen zetten en voortgang houden Moeder organisatie bij de les houden Ontwikkelen, toetsen en neerzetten van de verschillende modellen Fundingmodel Organisatiemodel Samenwerkingsmodel Businessmodel Vinden van partners (legal/business/marketing/ content/development/funding/finance/etc.) Zoeken en selecteren directeur Coachen van de directeur Samen uitwerken businessplan Selecteren en coachen team Selecteren business ideeën Hands-on ondersteunen directeur en team Ontwikkelen exitstrategie Etcetera Hoe start je een startup? 23 mei 2016 18
Definiëren Why: Massive Transormative Purpose 'Het begint allemaal met wat een Massive Transformative Purpose (MTP) wordt genoemd: een hoger doel om iets radicaal te veranderen, de wereld te verbeteren. Zo'n doel of missie zorgt er voor dat je mensen zowel binnen als buiten je organisatie enthousiast krijgt voor wat je aan het doen bent. Bedrijven met sterke missies Het zijn bedrijven die op allerlei criteria minstens 10 keer beter presteren dan hun directe concurrenten: 10 keer snellere omzetgroei, 10 keer snellere productontwikkeling, 10 keer meer winst per werknemer of 10 keer hogere klanttevredenheid Exponential Organizations, 2015 Hoe start je een startup? 23 mei 2016 19
Vinden, selecteren en contracteren startups Definiëren selectiecriteria Helpen zoeken naar startups, in netwerken, bij relaties, via competitie etc. Groslijst samenstellen van de teams die in de startup organisatie zouden kunnen komen Selection day: organiseren en uitvoeren van de selectie van de teams Helpen contracteren van de teams: aanspreken business netwerk voor de verschillende competenties: juridisch, fiscaal, IP, etcetera. Hoe start je een startup? 23 mei 2016 20
Ondersteunen startups en scale ups Positief kritische coaching en ondersteuning van de teams op hun groeipad: Strategie Methoden: Lean startup, businessmodel canvas, proposition design Businessmodel Businesscase Netwerken Marktverkenning en -ontwikkeling Validatie Project- en programmanagement Roadmaps Business Technology Organisatie Crisismanagement Teamcoaching Devil s advocat Pitchen Hoe start je een startup? 23 mei 2016 21
Hoe start je een startup? 23 mei 2016 22
Aan de slag met startups? Neem gerust contact op! Huub Raemakers, partner strategie en innovatie zorg Mentor Rockstart Digital Health Accelerator Program Coach New Venture startup programma Manager ebusiness Factory 1998-2001 Mobiel: 06-30230984 E-mail: hrk@tg.nl Hoe start je een startup? 23 mei 2016 23
Alle intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot deze presentatie berusten bij Twynstra Gudde. Niets uit deze presentatie mag worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt zonder schriftelijke toestemming van Twynstra Gudde.