Cissy Canninga 2 maart 2016
Een leerling met autisme in de klas: Deze leerlingen nemen anders waar en hebben een andere manier van informatie verwerken. Een andere manier van lesgeven is dus ook een noodzaak.
Deze leerlingen hebben o.a.: - Behoefte aan duidelijkheid en voorspelbaarheid - Aanpassingen in de communicatie en op sociaal gebied En: - Maatwerk in de begeleiding
Wanneer de benodigde ondersteuning de basisondersteuning * overstijgt: -> een OPP (OntwikkelingsPerspectiefPlan) opstellen in overleg met ouders en samenwerkingsverband -> hierin: welke extra ondersteuning biedt de school aan de leerling? Wanneer dit ook onvoldoende blijkt: Verwijzing naar het speciaal basisonderwijs (SBO) of het speciaal onderwijs (SO). *De basisondersteuning is vastgelegd in het SOP (=schoolondersteuningsplan), hierin staat welke zorg de school elke leerling biedt.
Wanneer komt het onderwijs in contact met zorg/hulpverlening: - De leerling krijgt een onderzoek en/of behandeling in GGZ of binnen een medische setting - Er is sprake van een te zwaar belaste opvoedingssituatie - Er is sprake van (dreigend) thuis zitten - Er is sprake van een vermoeden van kindermishandeling/ verwaarlozing - Door vragen van een groeiend aantal ouders dat op zoek is naar de juiste zorg/hulpverlening
Met welke professionals is er vanuit het onderwijs contact: - Schoolmaatschappelijk werk - Contactpersoon SKT/ wijkteam/ sociaal team - Onderzoeker/ behandelaar GGZ - Kinderartsen - Meldpunt Veilig thuis - Leerplichtambtenaar - Medewerker Jeugdformaat in de klas
Wat kan het Steunpunt Autisme betekenen in de verbinding tussen onderwijs en zorg? 1. Een schakel tussen onderwijs en zorg. We spreken de taal van het onderwijs én de taal van de zorg en we kennen de regio 2. Een casemanager in geval van (dreigend) thuis zitten
Vertalen van het diagnostisch rapport van de GGZ naar praktische, op maat gegeven adviezen voor in de klas. Observaties in de klas worden in verslaglegging doorgegeven aan GGZ door de ouders en kunnen een eventuele diagnose ondersteunen. Doorverwijzen naar de meest passende zorg binnen de regio (soms via het RIAN).
Om thuiszittersproblematiek aan te pakken is van belang dat: - Professionals uit zorg en onderwijs een gezamenlijk aanbod doen dat past bij de specifieke problematiek van de jongere en het gezin. - Professionals uit zorg en onderwijs kunnen inschatten wat de jongere nodig heeft en hoe er vanuit beide systemen kan worden bijgedragen aan oplossingen. - Professionals uit zorg en onderwijs elkaars aanbod kennen.
Daarnaast vraagt het van professionals dat ze: - Voldoende vertrouwen hebben in elkaars deskundigheid en verantwoordelijkheid. - Tegelijkertijd moeten professionals elkaar waar nodig ook kritisch kunnen bevragen over hun aanpak. Onderwijs en zorg voor leerlingen met autisme dient hetzelfde doel: de leerling of de cliënt met autisme staat centraal.
Eén plan voor onderwijs en zorg: - Afspraken maken en afstemmen, ook met de ouders en het kind/de jongere. De transities in het sociale domein en de invoering van de Wet passend onderwijs bieden daarvoor kansen (Wet passend onderwijs: iedere leerling krijgt een plan voor onderwijs en ondersteuning). - Aanstellen van een casemanager: een onafhankelijke professional met kennis van autisme en een persoonlijke benadering.
Uit de praktijk: Beslisboom Thuiszitten Op school waarneembaar gedrag Thuis waarneembaar gedrag Angst Fobie Autisme Spectrum + angst Anti-sociaal gedrag Geheel of gedeeltelijk afwezig Weerzin/weigeren naar school te gaan Lichamelijke of emotionele reacties wanneer kind naar school moet Ouders hebben alles geprobeerd om kind naar school te krijgen Kind blijft thuis met medeweten van ouders Het gaat goed met de leerling Alert zijn!! Gaat het goed met de leerling? Het gaat niet goed met de leerling Coördinator Wie is de eigenaar van het dossier? De casemanager (=onafhankelijk met een persoonlijke benadering) De leerling komt niet op school: Leerling durft het huis niet te verlaten maar van school naar huis gaat wel Leerling wil niet naar school (schoolweigering) Heftige emotionele spanning om naar school te gaan Ouders zijn op de hoogte van het verzuim Thuis wordt door leerling als veilig en vertrouwd ervaren Leerling is wel gemotiveerd om huiswerk te doen
Taken casemanager Vaststellen van : Stand van zaken Wat is er nodig om het beeld compleet te krijgen Door in kaart te brengen van: Portret leerling Ondersteuningsbehoeften leerling Contact ouders Contact zorg- hulpverlening Contact leerplicht PGB/ZIN of andere individuele begeleiding/ therapie Diagnose Taken school ism casemanager Verzuim bij leerplicht melden Contact met ouders gericht op succeservaringen Contact met zorg/hulpverlening gericht op angstklachten en lichamelijke klachten Risicomomenten Na het weekend Na een vakantie Na een ziekte Na een verhuizing Verandering van klas/leerkracht/docent/school
Begeleidingsmogelijkheden/ aanpassingen bij thuis zitten: Een dagdeel naar school / alleen in de pauze komen / alleen komen bij het leukste vak Vast persoon die de leerling opvangt bij binnenkomst Vast contactpersoon voor leerling en ouders gedurende schoolloopbaan Mogelijkheden levensloopbegeleiding / coach/ kindertherapeut
Steunpunt autisme NZH Cissy Canninga E: steunpuntdelft@vazze.nl T: 06-42405075 W: www.steunpunt-autisme.nl