Dedicated Schakeljaar Vitale Functies 1. Inleiding Het schakeljaar vormt de verbinding tussen de studie geneeskunde en de vervolgopleidingen. De student leert te functioneren op het niveau van een beginnende arts in opleiding tot specialist (AIOS). Een dedicated schakeljaar kan de student nadrukkelijk voorbereiden op een specifieke vervolgopleiding, echter al te specifiek kan nadelig zijn. Immers, lang niet alle studenten weten voor het begin van het schakeljaar reeds in welke richting zij zich na het artsexamen willen ontwikkelen. En niet elke student die kiest voor een bepaalde richting is hiervoor ook daadwerkelijk geschikt. Om deze reden is het dedicated schakeljaar Vitale Functies niet op slechts één, maar op meerdere disciplines gericht. 2. Vitale Functies Het dedicated schakeljaar Vitale Functies wordt ingevuld door de Anesthesiologie, Cardiologie, Intensive Care (IC), Longziekten, en Spoedeisende Geneeskunde (SEG). Bij al deze disciplines neemt de zorg aan de patiënt met bedreigde vitale functies een belangrijke plaats in. De oriëntatie is meer (maar niet uitsluitend) fysiologisch georiënteerd dan anatomisch, meer beschouwend dan chirurgisch. Elk van deze vakken kent daarbij belangrijke (hand)vaardigheden op het gebied van diagnostiek en/of behandeling. De insteek is dat de student kennis en ervaring opdoet bij diagnostiek en behandeling van patiënten met een diversiteit aan aandoeningen, waarbij het accent ligt op aandoeningen van de circulatie en de ventilatie. De kennis en ervaring, opgedaan tijdens het schakeljaar, komen in vrijwel alle medische richtingen van pas. 3. Opbouw Het schakeljaar bestaat uit het Startblok van 6 weken, een algemene semiarts stage (ASAS) van 12 weken, twee keuzestages van 6 weken en een onderzoeksstage van 12 weken. De volgorde van deze stages kan variëren. Het jaar wordt afgesloten met een afsluitperiode van 6 weken. Start ASAS Keuze Keuze Onderzoek Eind De ASAS wordt, naar keuze van de student, gevolgd bij één van de disciplines Anesthesiologie, Cardiologie, Longziekten of SEG. De keuzestages van elk 6 weken worden gevolgd bij twee verschillende afdelingen, die niet gelijk zijn aan de discipline waar de ASAS is gelopen. Gekozen kan hierbij worden uit Anesthesiologie, Cardiologie, Longziekten, SEG of Intensive Care. Voor de onderzoekstage kiest de student uit dezelfde mogelijkheden. De onderzoeksstage mag desgewenst wel op dezelfde afdeling worden ingevuld als de ASAS. De student heeft bij het invullen van het Pagina('s) 1 / 5
schakeljaar dus een beperkt aantal keuzemogelijkheden; ook kan er hier niet voor worden gekozen om de twee keuzestages samen te voegen. Doel hiervan is te garanderen dat de student kennis maakt met meerdere vakgebieden, die zich richten op vitale functies. Om continuïteit en kwaliteit te waarborgen dienen de stages in een ziekenhuis in de OOR (Onderwijs- en Opleidingsregio) Utrecht gevolgd te worden. Afwijken van deze regels is niet toegestaan. 4. Begeleiding, Onderwijs & Toetsing De student krijgt aan het begin van het dedicated schakeljaar een mentor toegewezen. Deze mentor is een AIOS of fellow uit een discipline na keuze van de student, vaak dezelfde discipline als de ASAS. Student en mentor bespreken tenminste vijf keer in het jaar de voortgang van de student. Deze mentor bestaat naast de reguliere stage-supervisors tijdens de coschappen en begeleid de student door het hele schakeljaar. Gedurende het dedicated schakeljaar vindt maandelijks het interactieve, discipline-overstijgende rode-draad onderwijs plaats. Het onderwijs waarborgt onafhankelijk van de stages continuïteit in het schakeljaar en verbind theoretisch-fysiologische overwegingen met de dagelijkse klinische praktijk. Tijdens de stages ontvangt de student feedback van de diverse begeleiders. Gestructureerde feedback wordt vastgelegd in tenminste een vijftiental Korte Praktijk Beoordelingen gedurende het jaar. De student wordt tijdens en aan het eind van elke stage beoordeeld door de stage-supervisor. Voor deze beoordelingen gelden de huidige regels zoals vermeld in het OER en de Leidraad Portfolio Schakeljaar. Een voldoende beoordeling voor elk onderdeel is een voorwaarde voor het afronden van de studie. Onafhankelijk van deze beoordeling wordt, specifiek voor het dedicated schakeljaar, aan het begin en aan het eind van het jaar getoetst in hoeverre de door de EPA s gedefinieerde leerdoelen behaald zijn. Hierbij wordt theoretische kennis schriftelijk en mondeling getoetst; praktische vaardigheden worden middels simulaties beoordeeld. De EPA-toetsing heeft geen invloed op het afronden van de studie geneeskunde. 5. Entrustable Professional Activities (EPA) De leerdoelen van het dedicated schakeljaar Vitale Functies worden gedefinieerd door een set EPA s. Een EPA is een taak of verantwoordelijkheid, die apart kan worden uitgevoerd en aan een student of AIOS kan worden toevertrouwd. Dat toevertrouwen kan pas plaatsvinden als de supervisors weten dat de student of AIOS bekwaam is, dat wil zeggen de specifieke benodigde competenties voor die activiteit beheerst. Aan het eind van het schakeljaar wordt nagegaan op welk niveau de EPA s worden beheerst. Er is gekozen voor EPA s die voor alle deelnemende specialismen relevant zijn. Hierbij wordt getoetst op kennis, op vaardigheden en op het functioneren bij patiëntsimulaties. De EPAtoets maakt concreet wat de student heeft geleerd en nu beheerst. Uitgangspunt is dat de student in het dedicated schakeljaar relevante competenties leert beheersen voordat wordt gestart met een vervolgopleiding. Reeds verworven competenties kunnen een goede reden zijn om de duur van de vervolgopleiding te verkorten. De mogelijkheden hiertoe verschillen per discipline; de beoordeling hiervan is aan de coördinerend opleider van de vervolgopleiding. Nadrukkelijk wordt gesteld dat de student geen garantie heeft op het verkrijgen van een opleidingsplek in het gewenste specialisme, nog op korting op de duur van een vervolgopleiding. Pagina('s) 2 / 5
Voor het verkrijgen van een opleidingsplek zal de student desgewenst de reguliere sollicitatieprocedure doorlopen. In onderstaande tabel zijn de drie EPA s voor het dedicated schakeljaar Vitale Functies kort beschreven, met de belangrijkste daarbij behorende competenties. Competenties EPA 1 Herkenning & eerste behandeling van de acuut bedreigde patiënt EPA 2 Beoordeling van de circulatoir gecompromitteerde patiënt EPA 3 Beoordeling van de respiratoir gecompromitteerde patiënt Beoordelen van een patiënt volgens ABCD aanpak. In geval van acuut bedreigde patiënt direct hulp/supervisie inschakelen; In afwachting van hulp zo nodig opstarten BLS en resuscitatie. Deel uitmaken van het team dat betrokken is bij de resuscitatie Grenzen kennen van eigen mogelijkheden in dergelijke situaties. Eerste snelle indruk verkrijgen van een patiënt volgens ABCD aanpak. Anamnese circulatoir gecompromitteerde patiënt. Lichamelijk onderzoek; basaal aanvullend onderzoek (lab, X-thorax, ECG). Opstellen DD circulatoir gecompromitteerde patiënt. Voorstel van een initieel behandelplan. Eerste snelle indruk verkrijgen van een patiënt volgens ABCD aanpak. Anamnese respiratoir gecompromitteerde patiënt. Lichamelijk onderzoek; basaal aanvullend onderzoek (lab, X-thorax, ECG). Opstellen DD respiratoir gecompromitteerde patiënt. Voorstel van een initieel behandelplan. 6. Aanmelding De aanmelding voor het dedicated schakeljaar Vitale Functies verloopt deels via de coördinator van het betreffende schakeljaar en deels via onderwijszaken. Een student die zich wil aanmelden stuurt eerst het ingevulde aanmeldingsformulier (zie onder) naar de coördinator van het dedicated schakeljaar (schakeljaar-vitalefuncties@umcutrecht.nl). Deze aanmelding dient uiterlijk 3 weken voor sluiting van aanmelding voor het startblok door de coördinator te zijn ontvangen. De coördinator beoordeelt de aanmeldingen en vraagt zo nodig extra informatie aan de student. Indien een aanmelding onvolledig is of de motivatie onduidelijk kan de coördinator besluiten om de aanmelding af te keuren. Indien er meer aanmeldingen dan beschikbare plaatsen zijn, besluit de coördinator welke studenten geplaatst kunnen worden. Alle studenten dienen zich vervolgens ook op reguliere wijze bij de afdeling onderwijszaken aan te melden voor het schakeljaar, waarbij de studenten die geaccepteerd zijn voor het dedicated schakeljaar dit op het aanmeldingsformulier vermelden. Pagina('s) 3 / 5
De coördinator van het dedicated schakeljaar informeert de afdeling onderwijszaken over welke studenten er geaccepteerd zijn, echter is dit geen garantie voor stageplekken bij de gekozen disciplines. Onderwijszaken deelt de studenten vervolgens voor de ASAS in, op dezelfde manier als bij een niet dedicated schakeljaar. De student is zelf verantwoordelijk voor de plaatsing bij de keuzestages en bij de wetenschappelijke stage. De student dient zelf de betreffende afdelingen te benaderen om te vragen of daar plek is voor hun stage. De student informeert de coördinator van het dedicated schakeljaar over het uiteindelijke programma dat de student volgt. Voldoet dit programma niet aan de voorwaarden van het dedicated schakeljaar, kan de deelname daaraan alsnog worden afgekeurd. De coördinator van het dedicated schakeljaar wijst een mentor aan voor elke individuele student. De student wordt aan het begin en aan het eind van het schakeljaar ingepland voor de EPA-toets. 7. Nadere informatie Desgewenst is nadere informatie over het dedicated schakeljaar vitale functies te verkrijgen bij de coördinator van het dedicated schakeljaar, de heer S. Max, anesthesioloog (schakeljaarvitalefuncties@umcutrecht.nl). Nadere informatie over de EPA-toets is te verkrijgen bij de heer G. Jonker, kinderanesthesioloog (G.Jonker-4@umcutrecht.nl). Pagina('s) 4 / 5
Dedicated Schakeljaar Vitale Functies Aanmeldingsformulier Dedicated Schakeljaar Vitale Functies (NB: Dit formulier is alleen voor deelname aan het dedicated schakeljaar vitale functies. Voor het schakeljaar zelf is uiteraard nog een aanmelding bij de afdeling onderwijszaken noodzakelijk.) Deze aanmelding dient uiterlijk 3 weken voor sluiting van aanmelding voor het startblok door de coördinator te zijn ontvangen. Stages buiten onderstaande specialismen of buiten de OOR Utrecht zijn niet toegestaan. - Gegevens student o Naam: o Studentnummer: o Emailadres: o Startblok van het schakeljaar (P1 t/m 6): o Verwacht eindblok van het schakeljaar (P1 t/m 8): o Voorkeur specialisme van mentor: - Invulling 12 weken stage: Anesthesiologie / Cardiologie / Longziekten / SEG - Invulling 6 weken keuzestage1: Anesthesiologie / Cardiologie / Longziekten / SEG / IC - Invulling 6 weken keuzestage2: Anesthesiologie / Cardiologie / Longziekten / SEG / IC - Invulling 12 weken wetenschap: Anesthesiologie / Cardiologie / Longziekten / SEG / IC Motivatie voor deelname aan dit dedicated schakeljaar (max. 250 woorden): Pagina('s) 5 / 5