Portfolio Ontwikkelingsverslag Ing. R.L.H. Frankhuizen Studentnr.: 4420428 datum: 26 september 2015 NCOI Opleidingsgroep Pedagogisch Didactisch Getuigschrift begeleider NCOI: V. Prins begeleider Mediacollege: R. Leppers
Ontwikkelingsverslag Eindkwalificaties Beheersingsindicatoren Schaal 1-5 Toelichting student Feedback praktijkbegeleider Interpersoonlijk 1. De leraar ziet wat er gebeurt in de groepen waarmee hij 2 Ik richt me (uit veiligheid?) nog op Structuur bieden is iets anders dan streng zijn. de leerlingen waarbij ik me Kun je (al) voorbeelden noemen van je acties werkt. Hij luistert naar de leerlingen/deelnemers en competent vertrouwd voel. Ongewenst gedrag Positie nemen van de docent/ regienemen. Laten reageert op hen. Hij spreekt hen aan op ongewenst kan ik nog niet goed mee omgaan. merken hoe jij het wil. gedrag en hij stimuleert gewenst gedrag. Hij laat de leerlingen/deelnemers in hun waarde en zorgt ervoor dat de leerlingen/deelnemers respect opbrengen voor hem Misschien angst om de strenge leraar te worden. ACTIE: proberen ongewenst gedrag om te zetten in stimulerend gedrag. en voor elkaar. 2. Hij maakt de leerlingen/deelnemers medeverantwoordelijk voor de sfeer in de groep en reageert positief op de initiatieven van leerlingen/deelnemers. 3. Hij stimuleert de samenwerking met en tussen de leerlingen/deelnemers. Hij staat open voor vragen van leerlingen/deelnemers en laat merken dat hij begrijpt wat ze zeggen en dat hij hier rekening mee houdt. 4. Hij laat merken dat hij een goede samenwerking tussen de leerlingen/deelnemers waardeert en zorgt ervoor dat leerlingen/deelnemers rekening houden met elkaar. 5. Hij houdt in zijn taalgebruik, omgangsvormen en manier van communiceren rekening met wat gebruikelijk is in de leefwereld van zijn leerlingen/deelnemers. 6. Hij kan beschrijven en verklaren wat de communicatiepatronen zijn in de (cultureel heterogenen) groepen waarmee hij werkt en hoe de sociale verhoudingen liggen. Hij weet hoe hij een en ander zo nodig kan verbeteren. 7. Hij kan verantwoorden hoe hij met zijn (cultureel heterogene) groepen en ook met individuele leerlingen/deelnemers omgaat. Daarbij maakt hij gebruik van relevante theoretische en methodisch inzichten. 2 Als er een goed initiatief is, probeer ik dit mee te nemen voor een volgende les. Tijdens een les houd ik me nog (teveel) vast aan hetgeen ik moet behandelen. 3 Ik probeer de initiatieven mee te nemen en zijweggetjes te maken. Dit gaat soms ten koste van de geplande lesstof. ACTIE: ruimte inplannen voor zijweggetjes. 2 Ik tracht aan de leerlingen uit te leggen dat samenwerken en rekening houden met elkaar op nr1 staat wb hun latere beroepsuitoefening. Zelf heb ik het nog niet (goed) geuit als een samenwerking niet lekker liep. 4 Daar ik door mijn praktijkervaring hun taal spreek, gaat dit redelijk goed. 2 Ik probeer dezelfde communicatiepatronen te volgen die deze groepen óók hebben. De sociale verhoudingen zie ik (soms) wel, maar nog te weinig grip op. 1 De verantwoording vind ik (nog) een lastige hierin. Structuur vasthouden is prima. Studenten belonen voor hun inbreng wil niet zeggen dat je je lesinhoud moet loslaten. Hoe maak je deelnemers in je les medeverantwoordelijk? Hoe stimuleer je samenwerking tussen ll? Belonen van vragen die gesteld worden. Hoe doe je dat? Geniet van hun inbreng. Gebruik de feedback en de observatie. Stil staan bij als iedereen hetzelfde fout. Iedereen een tekening. Wie is de clown Wie is de leider /waarom wie is de meeloper GT1 Djago? Applaus voor een goed argument. Presentatie 3D tekenen. Belonen van ll die een goede leidersrol hebben/ nemen. assistenten Kijken naar verschillen; Cultureel/ niveau s/ Teams prakt-theorie/ vmbo-havo
Eindkwalificaties Beheersingsindicatoren Schaal 1-5 Toelichting student Feedback praktijkbegeleider Pedagogisch 1. Hij stuurt en begeleidt groepsprocessen. 2 Ik focus me bij groepsprocessen vaak nog op één of twee leerlingen. Nieuwe voorbeelden competent ACTIE: Breder kijken. 2. Hij wekt vertrouwen bij zijn leerlingen en schept een veilig 4 Ik spreek ze persoonlijk als vriend Geen grappen ten koste van aan en probeer op gelijk niveau te pedagogisch klimaat. Geen vage aanwijzingen komen. Soms iets te amicaal. ACTIE: Iets meer gepaste Zelf fouten maken/ persoonlijke afstand. 3. Hij schept ruimte voor leren, inclusief het maken van 3 Ik probeer ze soms expres fouten/vergissingen te laten maken, vergissingen en fouten. om ze hiermee de tijd en ruimte geven om hun fout/vergissing in te zien en zich hierbij goed te voelen om het eventueel te kunnen corrigeren. 4. Hij maakt verwachtingen duidelijk en stelt eisen aan 2 Ik merk dat als ik dingen van hun Checken van beginsituatie. verwacht of opgeef, dat ze er soms leerlingen. Formuleer je leervraag. vrij laconiek mee omgaan. Óf ik ben niet duidelijk genoeg geweest, óf de ernst kwam niet duidelijk genoeg over. Wat hebben ze nodig voor informatie om het antwoord te kunnen geven. 5. Hij stimuleert het zelfvertrouwen van leerlingen, moedigt 3 Ik probeer de tijd te nemen (veelal in pauze ed) om hun (euforische) hen aan en motiveert, onder meer in het kader van verhaal over iets nieuws aan te loopbaanoriëntatie en begeleiding. horen en probeer met hun enthousiasme mee te gaan cq te sturen. 6. Hij ziet hoe leerlingen/deelnemers met elkaar omgaan en 2 Zie ik nog te laat, totdat een leerling zich bij me meldt met het probleem. wat dat voor gevolgen heeft voor het welbevinden van ACTIE: Betere Birdview (individuele) leerlingen/deelnemers. Hij bespreekt met hen de sfeer in de groep en de omgang met elkaar. 7. Hij waardeert de inbreng van de leerlingen/deelnemers, is nieuwsgierig naar hun ideeën en complimenteert hen regelmatig. Hij stimuleert hen om kritisch na te denken over hun opvattingen en gedrag en om daarover in de groep te communiceren. 8. Hij levert zijn bijdrage aan een goede analyse van het sociale klimaat in de groepen waar hij mee te maken heeft en hij communiceert hierover met zijn collega s. 9. Hij signaleert ontwikkelings- of gedragsproblemen bij individuele leerlingen/deelnemers en beoordeelt in overleg met collega s of en hoe die aangepakt kunnen 1 Nog te weinig ervaring mee/mee gedaan. 2 Begint te komen. 2 Is nog te weinig. ACTIE: Meer/beter bijhouden van leerlingverslagen van ander docenten en studiebegeleiders Herijken. 3D-les door leerling Kijkt nu in Magister als een leerling opvalt. Autist; spullen niet bij hem/ niet aan de slag/ waar moet ik beginnen?/ snap het nog steeds niet/ nog
worden. steeds niet. Maxim 10. Hij laat leerlingen/deelnemers zelfstandig werken en samenwerken. Hij bevordert de zelfstandigheid van de leerlingen/deelnemers en de samenwerking tussen leerlingen/deelnemers door hen te stimuleren tot of te begeleiden bij het reflecteren op de geboekte resultaten en op het proces van leren en samenwerken. 11. Hij doet recht aan (culturele) verschillen tussen leerlingen/deelnemers: hij houdt er rekening mee en maakt er in zijn pedagogisch handelen een goed gebruik van. 12. Hij begeleidt leerlingen/deelnemers bij het maken van keuzes gericht op hun studie en loopbaan. Hij draagt eraan bij dat leerlingen/deelnemers passende adviezen krijgen die aansluiten bij hun ambities en capaciteiten. 13. Hij is zich bewust van zijn eigen beroepsopvatting, zijn waarden en normen en hij laat dat merken aan zijn leerlingen/deelnemers. Hij kan bijvoorbeeld toelichten welke rol zijn normen, waarden en beroepsopvatting spelen bij de begeleiding van de leerlingen/deelnemers. 14. Hij kan zijn pedagogische opvattingen uitleggen en verantwoorden en ook hoe hij de groep of individuele leerlingen/deelnemers aangepakt heeft. Daarbij maakt hij gebruik van relevante theoretische en methodische inzichten. 3 Bij groepsopdrachten krijgen ze allemaal een specifieke taak die ze later bij mekaar moeten voegen en als groepsproces moeten uitvoeren. Individueel laat ik ze vaak gaan, waardoor ik eventuele problemen over het hoofd zie. ACTIE: meer persoonlijke/individuele check. 2 Begint te komen. 1 Nog niet veel mee te maken gehad. Nu wel een derde klas. 3 Aangezien ik uit de praktijk kom, kan ik vaktechnisch de beroepsopvatting, normen en waarden uitleggen die er heersen. Dit probeer ik ook te realiseren in een klas. 2 Nog te weinig ervaring/inzichten in. Eindkwalificaties Beheersingsindicatoren Schaal 1-5 Toelichting student Feedback praktijkbegeleider Vakinhoudelijk en 1. Hij stelt doelen, selecteert en ordent leerstof. 3 Bij een te behandelen onderwerp, Is leerstof aan het schrijven probeer ik (kort) terug te grijpen op Materiaal van Marie/ Alex didactisch eerder behandelde stof om van competent daaruit verder te werken/op te Zou GT3 lesgeven en krijgt nu ET3 en PT3 bouwen. Probeer de lesstof altijd af Geen materiaal aanwezig. 3 volle dagen les op 0,6 te bakenen. Geen taakbrieven.
2. Hij werkt samenhangende lessen uit met passende werkvormen, materialen en media, afgestemd op het niveau en de kenmerken van zijn leerlingen. 3. Hij kan opdrachten, oefeningen en toetsen waar zijn leerlingen/deelnemers mee te maken krijgen zelf foutloos uitvoeren, demonstreren en uitleggen. Dit voor zover die betrekking hebben op zijn vak(gebied). 4. Hij biedt de leerlingen/deelnemers keuzes (thema s, werkvormen, opdrachten) en zorgt voor actieve betrokkenheid van leerlingen/deelnemers bij de invulling van hun onderwijsprogramma. Hij creëert de randvoorwaarden (sfeer, organisatie, opdrachten, materialen en machines) die de leerlingen/deelnemers in staat stellen zelfstandig te kunnen werken, zodat zij in hun eigen tempo en op hun eigen wijze kunnen leren. 5. Hij maakt gebruik van moderne middelen, waaronder ICT. Zo maakt hij, als dat aan de orde is, gebruik van een elektronische leeromgeving die plaats- en tijdonafhankelijk leren mogelijk maakt en effectieve communicatie over het leren vanaf verschillende plekken ondersteunt. 6. Hij legt duidelijk uit aan leerlingen/deelnemers welke leerdoelen hij met welke activiteiten nastreeft. Of hij laat binnen gegeven kaders de leerlingen/deelnemers hun eigen leerdoelen formuleren. 7. Hij laat de leerlingen met gerichte activiteiten de leerstof verwerken, brengt daarbij variatie aan en differentieert naar niveau en kenmerken van zijn leerlingen bij instructie, verwerking, loopbaanoriëntatie en begeleiding. 8. Hij begeleidt leerlingen/deelnemers in hun leerproces door reflectiegesprekken met hen te voeren zodat ze in staat zijn om zelf leervragen te formuleren en het eigen leerproces te sturen. 3 Eerst theorie en daarna met praktische voorbeelden de theorie verduidelijken. Beide in hetzelfde lesblok van 3 uur. Zo houd ik ook de aandacht van de leerlingen erbij. 3 De meeste opdrachten wel, maar bij zijweggetjes moet ik altijd even nadenken. ACTIE: zijweggetjes proberen aan te zien komen en voorbereiden. 3 Onze periodes worden afgesloten met projecten. Wij geven de tijsperiode aan waarin ze het af moeten hebben. Hoe ze dit praktisch invullen doen ze aan de hand van een zelf opgesteld tijdschema. 2 Leeromgeving nog niet. Wel leerlingopdrachten delen via Dropbox, Cloud, ed. Communicatie gebeurt middels een klassen-facebook-groep. ACTIE: onderzoek naar inzet andere ICT-middelen. 4 Ik probeer voor elke les te vermelden wat het doel van de les is en waar ik wil eindigen. 3 Zie 2. Met dien verstande dat de differentiatie naar niveau en begeleiding nog aandacht vergt. 2 Kan ik nog niet goed/doe ik (nog) te weinig.
9. In zijn interactie met leerlingen/deelnemers benut hij de kennis en ervaring die de leerlingen/deelnemers elders, bijvoorbeeld tijdens werken hebben opgedaan. Hierdoor blijft zijn onderwijs inhoudelijk up-to-date en stimuleert hij de leerlingen/deelnemers kennis te delen en van elkaar te leren. 10. Hij geeft opbouwend commentaar op het werk van zijn leerlingen/deelnemers en op de manier waarop ze werken. Hij doet op basis van evaluatie en toetsing betrouwbare uitspraken over hun kennis en vaardigheid. 11. Hij ontwikkelt (in samenwerking met collega s) beoordelingsinstrumenten. Hij beoordeelt, analyseert en interpreteert toetsresultaten en de kwaliteit van toetsen en examens. 12. Hij verzamelt en analyseert bruikbare en betrouwbare voortgangsinformatie en stelt op grond daarvan zijn onderwijs waar nodig bij. 13. Hij begeleidt de leerling bij de verwerking van de leerstof, stelt stimulerende vragen en geeft opbouwende gerichte feedback op taak en aanpak. 14. Hij stimuleert samenwerking, zelfwerkzaamheid en zelfstandigheid. 15. Hij beschrijft hoe zijn leerlingen/deelnemers leren, wat hun vorderingen en hun sterke en zwakke punten zijn en hoe hij hun leren probeert te bevorderen. Hij signaleert leerproblemen en beoordeelt of en hoe hij die problemen zelf kan aanpakken en hij weet waar hij en de leerling/deelnemer eventueel hulp kunnen vinden binnen en buiten de school. 16. Hij kan zijn vakinhoudelijke en didactische opvattingen uitleggen en verantwoorden en ook hoe hij de groep of individuele leerlingen/deelnemers aangepakt heeft. Daarbij maakt hij gebruik van relevante en actuele theoretische en methodische inzichten. 2 Geeft soms wel nieuwe ideeën voor lesstof, maar kom ik nog niet aan toe. Noteer ze wel. 2 Gaat met dit nieuwe schooljaar wel komen. 2 Tot nu toe één keer voorgekomen uit nood. Was leerzaam, maar wel lastig. 2 Met dit nieuwe schooljaar documenteer ik alles en noteer voor mezelf een reflectie van de gegeven les. 2 Loop nog teveel door m n eigen lesstof heen en ga ervan uit dat het wel duidelijk is. De vraag: Snapt iedereen dit? is niet afdoende. 2 Samenwerking wel, zelfwerkzaamheid en zelfstandigheid verdient nog de aandacht. 1 Nog geen ervaring mee. Een leerling (Maxime) pakken en volgen wat 2 De relevante en actuele theaoretische en methodische inzichten blijven nog achter. Anke daarmee doet.
Eindkwalificaties Beheersingsindicatoren Schaal 1-5 Toelichting student Feedback praktijkbegeleider Organisatorisch 1. Hij realiseert een adequaat klassenmanagement en geeft 2 Aangezien ik veel praktijkles geef, waarbij de leerlingen zonder tafel in (bege)leiding aan groepen leerlingen buiten de context competent de klas/studio zitten, is van de klas of les. klassenmanagement nog een lastig iets. 2. Hij hanteert concrete, functionele en door de 2 Komt langzaam aan. leerlingen/deelnemers gedragen procedures en afspraken op een consequente manier. Hij biedt organisatievormen, leermiddelen en leermaterialen aan die leerdoelen en leeractiviteiten ondersteunen. 3. Hij houdt een heldere planning aan, waarbinnen keuzemogelijkheden voor de leerlingen/deelnemers zijn. Hij bespreekt deze met de leerlingen/deelnemers en voor zover mogelijk stelt hij die met de leerlingen/deelnemers op. Hij gaat adequaat om met tijd. In onverwachte situaties improviseert hij op een professionele manier en hij stelt daarbij duidelijke prioriteiten. 4. Hij organiseert en administreert in samenwerking met collega s en de (praktijk)begeleider van het bedrijf of instelling de beoordeling van de leerling/deelnemer. Hij zorgt voor heldere communicatie naar de leerling/deelnemer over de beoordeling. 5. Hij kan zijn opvattingen, zijn aanpak van (groeps- of) klassenmanagement en de organisatie van zijn onderwijs (op school en in bedrijfsleven of instelling) verantwoorden. 2 Komt langzaam aan. 1 Komt langzaam aan. Gezamenlijke projecten en de communicatie en organisatie daarom heen. Alex en ik lessen van Jeroen overnemen voor de meivakantie. Overzichten van samenwerkingen GT1 en PT1 samenwerkingsschema 1 Komt langzaam aan. Komt nog. Eindkwalificaties Beheersingsindicatoren Schaal 1-5 Toelichting student Feedback praktijkbegeleider Competent in 1. Hij werkt samen met collega s (docent, instructeur en/of 1 In dit nieuwe schooljaar pak ik dit samenwerken met collega s onderwijsassistent) in het voorbereiden, uitvoeren (teamteaching) en evalueren van onderwijs. Hij heeft een gemakkelijk toegankelijke administratie en registratie van leerling-/deelnemergegevens. mee op.
2. Hij werkt met collega s samen aan het verbeteren en vernieuwen van het onderwijs of de organisatie, zoals het ontwikkelen van opdrachten en beoordelingsinstrumenten in het kader van een nieuwe onderwijsvorm of het vormen van kernteams of zelfsturende teams. 3. Hij maakt gebruik van vormen van actieonderzoek/ handelingsonderzoek om gesignaleerde problemen aan te pakken. 4. Hij vraagt advies aan collega s of andere deskundigen. Ook weet hij wanneer en hoe hij advies kan geven. 5. Hij levert een bijdrage aan pedagogisch-didactische evaluaties in zijn school en gebruikt deze in afstemming met zijn collega s bij de onderwijsontwikkeling in zijn school. 6. Hij spreekt collega s aan en is zelf ook aanspreekbaar als het gaat om het vragen of geven van hulp bij het werk. 7. Hij houdt rekening met zijn collega s en met de belangen van zijn school. 8. Hij draagt bij aan een effectief functionerende organisatie door te werken volgens in de organisatie geldende afspraken, procedures en systemen. 9. Hij kan zijn opvattingen en zijn werkwijze op het gebied van samenwerken met collega s en functioneren in de schoolorganisatie verantwoorden. 1 In dit nieuwe schooljaar pak ik dit mee op. 1 Nee, nog niet. 2 Als ik een bestaande les moet geven, win ik informatie in bij de debetreffende docent die het geschreven heeft. 1 Nog niet. 3 Aangezien er een aantal docenten zijn die hetzelfde vak geven, is wederzijdse aanspreekbaarheid een must. 2 Probeer mezelf nog overeind te houden. 2 De organisatie functioneert nog niet goed w.b. afspraken, procedures ed. 2 Verantwoorden wel, maar functioneert nog niet. Eindkwalificaties Beheersingsindicatoren Schaal 1-5 Toelichting student Feedback praktijkbegeleider Competent in 1. Hij onderhoudt op een open en constructieve manier 1 Nog geen ervaring mee. samenwerken met de omgeving contacten met ouders, verzorgers of andere belanghebbenden. Zo spreekt hij mensen en instellingen buiten de school aan die met de leerlingen/deelnemers te maken hebben en is hij ook zelf voor die mensen en instellingen aanspreekbaar. Daarbij stemt hij zijn werk goed af op dat van andere partijen.
2. Hij overlegt met vertegenwoordigers van toeleverende en afnemende scholen om te komen tot doorlopende leerlijnen, zodat de leerling optimaal de eigen loopbaan vorm kan geven. 3. Hij kan zijn opvattingen en werkwijzen op het gebied van samenwerken met (potentiële) leerwerkplekbiedende bedrijven/instellingen, ouders/verzorgers en anderen buiten de school verantwoorden. 1 Nog geen ervaring mee. 1 Nog geen ervaring mee. Eindkwalificaties Beheersingsindicatoren Schaal 1-5 Toelichting student Feedback praktijkbegeleider Competent in 1. Hij brengt onder woorden wat voor hem in het 3 Ja, ben niet voor niet geswitched van de praktijk naar onderwijs. leraarschap belangrijk is en vanuit welke professionele reflectie en ontwikkeling opvattingen hij werkt. Zo brengt hij zijn beroepsopvatting en werkhouding in verband met de (onderwijskundige en levensbeschouwelijke) identiteit van de school. 2. Hij kijkt kritisch naar zijn werk en gebruikt evaluatie, reflectie en feedback van anderen om zich verder te ontwikkelen. 3. Hij vraagt feedback van leerlingen, verzamelt deze feedback samen met zijn eigen analyse van de voortgang en gebruikt deze voor een gericht vervolg van het onderwijsleerproces. 4. Hij is in staat tot kritische reflectie op zichzelf in de pedagogische relatie. 5. Hij benoemt zijn sterke en zwakke kanten, formuleert leervragen en werkt daar planmatig aan. Hij maakt daarbij gebruik van de kaders en structuren die de school biedt (bijvoorbeeld competentiemanagement, persoonlijk ontwikkelingsplan, teamontwikkelingsplan, functionerings- en beoordelingsgesprekken). 6. Hij signaleert relevante ontwikkelingen in de samenleving, het bedrijfsleven en het onderwijs en trekt daaruit consequenties voor zijn professionele ontwikkeling. 3 Steeds meer. 1 Nog niet gedaan. 2 Begint te komen. 1 Nog geen ervaring mee. 2 Probeer uiteraard nieuwe ontwikkelingen te blijven volgen en daar didactisch iets mee te doen.
7. Hij benut verschillende mogelijkheden om zichzelf verder te ontwikkelen, zoals bijhouden van vakliteratuur, het volgen van trainingen en opleidingen, maar ook het deelnemen aan vernieuwingsprojecten, het uitvoeren van actieonderzoek en het oppakken van nieuwe taken 8. Hij kan zijn eigen activiteiten en plannen over professionele ontwikkeling verantwoorden, in relatie met het beleid van de school, afspraken binnen het team en tegen de achtergrond van actuele ontwikkelingen in het onderwijs, het bedrijfsleven en de samenleving. 3 Zie 6. 1 Nog geen ervaring mee. Plan van aanpak Samenvattend: waar komt de focus tijdens de opleiding? Welke acties gaat u ondernemen?