Doelstellingen in-uitkuilmanagement 1. Fris en smakelijk ruwvoer 2. Veel melk uit gezond ruwvoer 2
Programma 1. Management, conserveringsproces en zuren 2. Zuurstof eruit; en hoe gaat dat in de praktijk? 3. Wel of geen inkuilmiddel : anticiperen op de omstandigheden! 4. Impact op gezondheid koeien 5. Beoordelen kuilanalyses 6. Praktijkcase 7. Lalsil app 3
De schakels in het ruwvoerproces Bodem Bemesting Gewas In-uitkuilman. Dier Structuur Textuur Org.stof ph Bodemleven Werking mest- Stoffen Uitspoeling Macro Micro Vormen Precisie Mineralen bodem voer Drijfmest RE Aminozuren Bouwplan Opbrengst Afbraakkenm. Weerstand Raskeuze obv rantsoen Stay Green Dry Down GBM Broei Rotting Maillard ph Energieverlies Boterzuur Kadavarine Toxinen Zurenpatroon Matvorming Prik Energie Eiwit Melkkwaliteit + 2000 kg ds / ha + 0,2 kg melk/kg ds Ruwvoer : de slagader van de veehouderij
1. Management, conserveringsproces en zuren 5
Management + middel = veel melk uit gezond ruwvoer Schone kuilplaten/sleufsilo s zijn belangrijk voor het slagen van de conservering Voorkom zand en verontreiniging in de kuil (verlies kwaliteit en grotere kans op boterzuur) Zorg voor een korte veldperiode (max. 2 dgn.) (Gras) Voor een goede conservering is het verstandig onder 45 % ds. te blijven. Kuil het liefst in op het koudst van de dag Breng lagen van max 30 cm in voor maximale druk per laag. ( Bij minder gewicht op de kuil, dunnere lagen ) Zorg voor maximale en continue druk op de kuil vuistregel: gewicht op de kuil = aanvoersnelheid in tonnen vers product per uur * 0,5 Snelheid van inkuilen wordt bepaald op de kuil vuistregel: aanrijdtijd = > 1 minuut per ton vers product Na inkuilen de kuil zo snel mogelijk luchtdicht afsluiten, combinatie onderfolie en folie geven goede resultaten Zorg voor gewicht cq druk op de kuil. Voersnelheid: > 1,5 meter per week in de winter > 2 meter per week in de zomer Bij uitkuilen: zorg voor glad snijvlak verwijder voerresten 6
Conserveringsproces Chemische reactie Zuurstof Microbieele groei Temperatuur ph Fase 1 Dag 1 Zuurstof + suiker CO 2 Warmte Water Afbreken eiwit Aerobic Bact. 21 o C 6.0 31 o C Fase 2 Dag 2 suiker Azijnzuur Azijnzuur Bact. 5.8 Fase 3 Dag 3 tot 6 suiker Melkzuur Azijnzuur Ethanol Manitol CO 2 Stap 1 Melkzuur Snel stabiel Entero bact. bacillen 4.8 5.0 Melkzuur Fase 4 Dag 7 tot 21 suiker Melkzuur Azijnzuur Ethanol Manitol CO 2 21 o C 4.2 5.0 opslag Na dag 21 Kuil stabiel tot intreden zuurstof Stap 2 Azijnzuur Doden Gisten Remmen schimmels Propyleen Glycol
Micro-organismen Groei condities Omzettingen Gevolgen Homofermentatieve melkzuur bacterien Heterofermentatieve melkzuur bacterien ph 7 <4, 10 50 C, O2--, H20 +/- Suiker melkzuur Suiker melkzuur + azijnzuur + alcohol + H2O + CO2 Optimale verzuring Langzamere verzuring Gisten ph>4 20 C O2+, H2O++ Melkzuur + O2 Azijnzuur + H2O + broei Suiker alcohol + CO2 Energie verlies, aerobe stabiliteit, alcohol ph omhoog Colifirmen ph>5, Suiker Azijnzuur + alcohol + CO2 Slechte verzuring 20 40 C, O2+/-, H2O+++ DS verlies Verminderde smakelijkheid Saccharolytische Clostridia (boterzuur) ph>4 (afh. Van ds percentage), 20 40 C, O2--,H2O+++, Melkzuur Boterzuur + CO2 DS verlies Mindere geur /smaak Problemen melk kwaliteit ph omhoog Proteolytische Clostridia Eiwitten azijnzuur + propionzuur + NH3 + CO2 + clostridias (cadaverine, putrescine etc ) + Rotting eiwitverlies
Ontwikkeling Bacterien/schimmels/gisten tijdens inkuilproces Veld Direct na inkuilen opslagperiode Uitkuilen Verontreiniging met alle micro-organismen Zuurstof arm ph OK opening Enterobacterien Enterobacterien Melkzuurv. bacterien Bacille Bacilli Clostridia Clostridia Gisten ( zuurstofminnend) Gisten ( zuurstofarm ) Gisten ( O2) Fusarium Monascus Aspergillus Geotrichum Mucorales Byssochlamys Penicillium
Zurenpatroon verschillende gewassen Graskuil (35-45 % ds ) ph 4,2-5,1 ( ds % ) Melkzuur Azijnzuur* Boterzuur 50-90 gr/kg ds 10-30 gr/kg ds < 3 gr/kg ds 1,2 propaandiol 0-30 gr/kg ds Ammoniak < 8 Melkzuur/Azijnzuur > 2 Melkzuur % van totale zuren > 60 % 10
2. Zuurstof eruit, en hoe gaat dat in de praktijk? 11
liters liters liters Silage, water en lucht in 1 M3 zuurstof eruit 1 m3 van de silo is gevuld met: 1 m3 van de silo is gevuld met: 1 m3 van de silo is gevuld met: 1000 1000 1000 900 800 313 900 800 307 900 800 303 700 700 700 600 600 600 500 400 464 500 400 435 500 400 403 300 300 300 200 100 222 200 100 258 200 100 293 0 0 0 volume lucht volume water volume silage volume lucht volume water volume silage volume lucht volume water volume silage 35 % ds en 250 kg ds/m3 40 % ds en 290 kg ds/m3 45 % ds en 330 kg ds/m3 12
Zuurstof-intreding en voersnelheid Dichtheid in kg ds/m3 Indringing zuurstof/week Gewenste voersnelheid/week < 100 kg ds/m3 1,5-2,5 meter 3 5 meter 120 kg ds /M3 0,50 1 meter 1 2 meter 150 kg ds / M3 0,45 0,8 meter 0,90 1,60 meter 180 kg ds / M3 0,30 0,6 meter 0,60 1,20 meter 210 kg ds / M3 0,25 0,4 meter 0,50 0,80 meter 240 kg ds / M3 0,20 0,30 meter 0,40 0,60 meter 270 kg ds / M3 0,15 0,2 meter 0,30 0,40 meter Voersnelheid : Zomer 2 meter/week Winter 1,5 meter/week 13
Dichtheden graskuilen, Eurofins en WUR 2014 14
dichtheid kuil : kg DS /m3 Praktijkonderzoek 2016-2017 Hoftijzer 10 ton op kuil 320,0 280,0 240,0 200,0 160,0 120,0 aanvoersnelheid en kuildichtheid Huiskamp en Westerveld 15 ton op kuil R² = 0,6306 0 10 20 30 40 50 60 70 aanvoersnelheid inkuilen, ton prod./u 27 kuilen: 9 kuilen > 240 kg ds/m3 33% 18 kuilen < 240 kg ds/m3 67% Praktijk: Gras moet weg in korte tijd Loonwerker heeft meer klanten Extra loonwerkkosten? Kosten inkuilmiddel? Inkuilmiddel?
Inkuilmanagement praktijk Kg ds/m 3 157 Kg ds/m 3 201 Kg ds/m 3 181 Temp. 29.3 Temp. 26.1 Temp.28.7 Kg ds/m 3 112 Kg ds/m 3 195 Kg ds/m 3 140 Temp. 28.9 Temp.29.4 Temp.32.6 16
Dichtheden balen, Eurofins en WUR 2014 17
Balen in de praktijk 1 e snede 40% Ds Boorgat gronddek Temp. 5.1 Kg ds/m 3 134 2 de snede 43% Ds Boorgat Temp. 6.5 Kg ds/m 3 234 18
Hessel zijn slurf Snede Oktober 23% Ds Boorgat Temp. 7.0 Kg ds/m 3 134
Dichtheden snijmaiskuilen, Eurofins en WUR 2014 Journal of Dairy Science Vol. 90 No. 2, 2007 2007 34 % ds 2016 38,6 % ds 20
Mean Density (KgDM/m3) 149 bedrijven Frankrijk, Italie, Griekenland 2012-2013 ( maiskuilen ) 400 350 300 250 200 150 100 50 0 64 % < 240 kg ds/m3 34 % > 240 kg ds/m3 149 farms investigated Sleufsilo s : 237,7 kg ds/m3 Rijkuilen: 184,6 kg ds / m3 21
Teelt en overige maatregelen om mycotoxinen te beheersen Schimmels in maiskuil! Aandachtspunten? Welke schakels? Welke producten? Productschap diervoeders ; 2000 22
3. Wel of geen inkuilmiddel, anticiperen op omstandigheden. 23
Omstandigheden: Micro-organismen Planten op het veld, aantal micro-org. per gram Temperatuur! Sommigen hebben zuurstof nodig, anderen niet Sommigen prefereren lage ph, anderen hoge ph De slechterikken houden van zuurstof en hoge ph Zuurstof eruit ph naar beneden Grond en mest! 24
Anticiperen op de omstandigheden
Anticiperen op de omstandigheden 26
Analyse: onderzoek Delaware Universiteit Gisten en schimmels/silo opening Aërobe stabiliteit C= negative control 300.000 cfu 100.000 cfu Gistremmer SG: Na metasulfite KI112: propionic acid SB Na Benzoate PSE: 50% K sorbate/ 50% EDTA Bron:A meta-analysis of the effect of Lactobacillus Buchneri on the fermentation and aerobic stability of corn and grass and small-grain silages. D.H. Kleinschmit and L. Kung Jr., University of Delaware, 2006
Selectie uit database van ruim 5000 kuilen 28
Combi Dry/Fresh = Lalsil Combo 29
Praktijkonderzoek 2016-2017 Lalsil Combo kuilen: Hoogste conserveringsindex Laagste broeigevoeligheid
Praktijkproeven Lactobacillus Buchneri 40788 149 bedrijven Frankrijk, Italie en Griekenland Universiteit Aarhus Denemarken 31
4. Impact op gezondheid koeien en rendement 32
Mycotoxinen symptomen, Martine Bruinenberg BLGG (Bloederige) diarree, sterfte Lagere voeropname, braken (DON) Vermindering vruchtbaarheid (ZEA) Effect op penswerking (Penicillium) Verhoogd celgetal (DON) Aantasting immuunsysteem (aflatoxine) Productiederving door: verminderde voeropname pensverzuring Slechte pensvulling Onvolledige vertering Teruglopende conditie. 33
Schimmeldiagnose Wit : ASPECT GEVOLG GIFSTOF Geotrichum stoffig verlaagde opname geen Byssochlamys kompact stop van herkauwproces patulin meteorisation Mucorales zwarte punten verlaagde opname geen Van wit to blauw-groen : Penicillium wordt groen bij verlaagde opname onbekende gifstof blootstelling aan lucht neurotoxine Rood : Fusarium donsachtig verlaagde opname zearalenone (œstrogenisch) wit aan het begin diarree DON (vomitoxin) Monascus «bloedachtig» rood < penswerking citrinin (zeldzaam) Blauw / Grijs : Aspergillus fumigatus diffuus verweroen onbekende gifstof longproblemen neurotoxine Leeft door in pens en darmen (mycotoxinen)
Schimmeldruk vervuilde rantsoenen en impact 140.500 yeasts/gr 59.161.287 yeasts/gr
Schimmeldruk vervuilde rantsoenen en impact
Impact op rendement Omschrijving Waarde 50 hectare gras : 500 ton droge stof * 12 eurocent / kg ds 60.000 euro Praktijkonderzoek: 67 % van de kuilen te lage dichtheid 50-60 % last van schimmels en mycotoxinen Impact op gezondheid en vruchtbaarheid Vervuilde rantsoenen > 1 kg ds lagere opname = 2 kg melk 100 melkkoeien * 305 dgn * 2 liter * 0,35/kg melk = Vervuilde rantsoenen tot 33 % mindere verteerbaarheid Impact rantsoenefficientie 1,5 1,2 = 0,3 vermindering Kringloopwijzer: Eigen voer niet benutten en daarvoor ander voer aankopen, mestafzet, CO2,? Investeer in inkuilmanagement/middelen... euro euro 21.350 euro 34.283 euro euro euro Verzekeringspremie: Inkuilmiddel 50 hectare*25 ton * 2,18/ton 2.725 euro ( 4,5 % ) Wat weet de ondernemer en wat is zijn keuze? 37
5. Beoordelen kuilanalyses 38
39
40
41
6. Praktijkcase 42
7. Lalsil app 43
Conclusies 1. Boeren en loonwerkers ( en adviseurs ) zijn onvoldoende bewust van de verliezen 2. Dichtheden gras en maiskuilen in 65 % onvoldoende ( teveel zuurstof ) 3. Kuilanalyses lezen, beoordelen en verklaren = toegevoegde waarde 4. Middelen en doseringen vraagt aandacht ( anticiperen! ) 1. 75 % vd Nederlandse kuilen vraagt om een middel. 5. Blijf schakelen in het ruwvoerproces 44