RBS pensioen update Van premie tot pensioen Hoe is uw pensioen opgebouwd? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Hoe ziet de toekomst van pensioen in Nederland eruit? In deze RBS Pensioen Update geven we antwoord op deze en nog meer vragen over uw pensioen. Klik op onderstaande vragen om de antwoorden te lezen. Wat biedt de pensioenregeling van RBS? Hoe wordt de hoogte van de pensioenpremie bepaald? Waarom belegt het Pensioenfonds RBS de premie? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Welke maatregelen heeft het RBS Pensioenfonds genomen om uit de gevarenzone te blijven? Houden onze pensioenen gelijke tred met de inflatie? De toekomst van pensioenen in Nederland Wat betekent het als we straks met minder mensen bij RBS werken? Relevante informatie en vragen over pensioen? 1 RBS pensioen update - September 2012
Wat biedt de pensioenregeling van RBS? De pensioenregeling is een middelloonregeling gebaseerd op uw pensioengevend salaris, het gemiddelde inkomen tijdens uw werkzame periode bij RBS. Elk jaar bouwt u 2,15% van uw pensioengrondslag op aan pensioen. Dat is bijna het hoogste opbouwpercentage dat door de wet is toegestaan. We hanteren een zo laag mogelijke franchise, waardoor u een hoger pensioen opbouwt. Pensioengevend salaris Bij het berekenen van uw pensioenopbouw is uw (bruto) pensioengevend salaris de basis. Uw pensioengevend salaris bestaat uit 12 maal het vaste bruto maandsalaris, het vakantiegeld, de 13de maand plus eventuele salaristoeslagen zoals de 4,2%-regeling. Franchise De eerste 11.953 (in 2012) van uw salaris telt niet mee bij de opbouw van uw pensioen bij RBS. Dit bedrag noemen we de franchise. Over de franchise bouwt u geen pensioen op. Hiervoor ontvangt u vanaf uw 65ste een AOW-pensioen van de overheid. Pensioengrondslag Het gedeelte waarover u pensioen opbouwt is de pensioengrondslag. De pensioengrondslag is het bedrag dat overblijft nadat het pensioengevend salaris met de franchise is verminderd. pensioengevend salaris -/- franchise = pensioengrondslag De werkgever betaalt de pensioenpremie. Dat is tegenwoordig vrij uniek in Nederland. Meestal betalen werkgever(s) en werknemers de premie samen (vaak in de verhouding 2/3 werkgever(s), 1/3 werknemers). Een deel van de premie is bedoeld voor de verwachte toekomstige aanpassing aan de inflatie. Hoe wordt de hoogte van de pensioenpremie bepaald? Om de uitbetaling van pensioenen nu en in de toekomst zeker te stellen, moet het pensioenfonds zorgen voor voldoende financiële middelen. Het geld hiervoor komt uit premiebetalingen en uit beleggingsopbrengsten. Werkgever en pensioenfonds maken afspraken over de hoogte van de premie. Deze afspraken worden vastgelegd in een overeenkomst. De basis van de pensioenpremie is het bedrag dat nodig is voor de jaarlijkse pensioenopbouw. Daar bovenop komen nog opslagen voor inflatiecorrectie en risico s. Ook houden we rekening met de verwachte renteontwikkeling. Als bijvoorbeeld de rente stijgt, dan stijgen de verwachte inkomsten voor het pensioenfonds en kan de pensioenpremie omlaag. Ook andere factoren als levensverwachting en verwachte rendementen hebben invloed op de pensioenpremie. Bij het RBS Pensioenfonds betaalt de werkgever de volledige pensioenpremie. Op dit moment is dat 35% van het pensioengevend salaris. Alle kosten van het fonds - inclusief beleggingskosten - worden betaald door de werkgever en komen niet ten laste van het resultaat van de beleggingen. 2 RBS pensioen update - September 2012
Waarom belegt het Pensioenfonds RBS de premie? Net als andere pensioenfondsen belegt het RBS Pensioenfonds de premie. Met het rendement van de beleggingen kan het pensioenfonds ervoor zorgen dat de pensioenen kunnen worden verhoogd (indexatie) en dat het vermogen aangroeit om later de pensioenen uit te betalen. De prijzen stijgen ieder jaar en door de indexatie blijft de koopkracht van uw pensioen behouden. Door de financiële crisis hebben veel pensioenfondsen echter al een aantal jaren geen indexatie kunnen geven. Dat geldt nog niet voor ons pensioenfonds. Het RBS Pensioenfonds heeft alle indexaties kunnen uitvoeren. Maar of indexeren in de toekomst ook mogelijk is, hangt af van de te behalen rendementen en de premiebijdrage. Kan het RBS Pensioenfonds niet beter gewoon sparen, met al die tegenvallers op de beurzen? Dat is niet verstandig vanwege de lage rente op spaarrekeningen en het kredietrisico op de bank waar het spaartegoed gestald wordt. Met het oog op de lange termijn is beleggen ondanks de huidige economische situatie nog altijd gunstiger dan sparen. Dat levert meer rendement op dan sparen. Voor een goed pensioen moet je dus (op een verantwoorde manier) beleggingsrisico s nemen. Wat is de dekkingsgraad? De dekkingsgraad geeft de verhouding aan tussen het vermogen en de verplichtingen van het fonds. Onder verplichtingen verstaan we de waarde van de pensioenbetalingen van mensen die nu met pensioen zijn en in de toekomst met pensioen gaan. De dekkingsgraad is een momentopname. In juli 2012 was de dekkingsgraad 114%. De wet schrijft voor hoe hoog de dekkingsgraad van een pensioenfonds moet zijn. Dit noemen we de vereiste dekkingsgraad (voor RBS is dit nu 111,3%). Deze vereiste dekkingsgraad verschilt per pensioenfonds en hangt onder meer af van de risico s die een pensioenfonds neemt in zijn beleggingsbeleid. Ligt de dekkingsgraad onder de vereiste dekkingsgraad, dan is er sprake van een reservetekort. Het pensioenfonds moet dan een langetermijn herstelplan maken om ervoor te zorgen dat het binnen vijftien jaar weer op het vereiste niveau komt. Er is ook een minimaal vereiste dekkingsgraad (voor RBS is dit nu 104,4%). Komt de dekkingsgraad daar onder, dan is er sprake van een dekkingstekort. Het pensioenfonds moet dan een korte termijn herstelplan opstellen. Daarin wordt aangeven welke maatregelen genomen worden om binnen een termijn van drie of vijf jaar de financiële positie te herstellen. Een herstelplan moet worden ingediend bij De Nederlandsche Bank. 3 RBS pensioen update - September 2012
Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? De belangrijkste oorzaak van de huidige problemen bij veel pensioenfondsen is de lage rente. Pensioenfondsen moeten een schatting maken van de inkomsten die ze in de toekomst hebben. Die schatting maken ze op basis van een zogenaamde risicovrije rekenrente die door de De Nederlandsche Bank wordt vastgesteld. Door de huidige financiële crisis is het niveau van de rekenrente erg laag. De verwachte rente-inkomsten zijn daardoor ook lager. Het bedrag aan verplichtingen van pensioenfondsen is hierdoor enorm toegenomen en pensioenfondsen moeten rekening houden met minder inkomsten. Afhankelijk van de looptijd van de verplichtingen, moet het pensioenfonds bij een daling van 1% rente circa 25% extra geld opzij leggen. Dat drukt op de dekkingsgraad. De lage rekenrente is er daarom mede de oorzaak van dat veel pensioenfondsen in de problemen zitten en moeten korten op de pensioenen. Welke maatregelen heeft het RBS Pensioenfonds genomen om uit de gevarenzone te blijven? Het is voor pensioenfondsen gunstig als de rente omhoog gaat of als de aandelenkoersen stijgen. Het pensioenfonds heeft daar alleen geen invloed op. Zij kunnen wel maatregelen nemen om zoveel mogelijk uit de gevarenzone te blijven. Bij ons pensioenfonds betaalt de werkgever de volledige pensioenpremie. Verder belegt het RBS Pensioenfonds conservatief en is het renterisico goed afgedekt. Houden onze pensioenen gelijke tred met de inflatie? Door de stijgende prijzen (inflatie) wordt uw pensioen minder waard. Het pensioenfonds probeert het pensioen mee te laten stijgen met de prijzen (indexatie of toeslagverlening). De indexatie is voorwaardelijk. Dat betekent dat het pensioen alleen wordt geïndexeerd als het pensioenfonds daar genoeg geld voor heeft. Sinds de oprichting in 2010 heeft het RBS Pensioenfonds elk jaar kunnen indexeren. Als het pensioenfonds minder geld heeft, kan er niet geïndexeerd worden om de inflatie te corrigeren. De prijzen stijgen dan wel, maar uw (toekomstige) pensioen niet. U kunt daardoor minder kopen voor uw pensioen. Als er meerdere jaren niet wordt geïndexeerd, heeft dat een groot effect op uw uiteindelijke pensioen. Over veertig jaar bekeken, bepaalt indexatie ruim de helft van uw pensioen. Een voorbeeld: drie jaar niet indexeren kost, bij een inflatie van 2%, ruim 6% aan koopkracht. In de pensioenregeling is vastgelegd dat niet verleende indexatie op een later moment alsnog kan worden toegekend wanneer de financiële middelen van het pensioenfonds dat weer toelaten. Is er dus een paar jaar geen inflatiecompensatie geweest, dan kan dat in de jaren daarna worden hersteld. 4 RBS pensioen update - September 2012
De toekomst van pensioenen in Nederland Nederland heeft nog steeds één van de beste pensioenstelsels van de wereld. Toch zijn er problemen. De dekkingsgraden van veel pensioenfondsen zijn te laag, de rendementen op beleggingen blijven achter en de levensverwachting is gestegen. Daarom is een Pensioenakkoord gesloten met daarin maatregelen die het pensioenstelsel in Nederland toekomstbestendig moeten maken en houden. Een veelbesproken maatregel is de stijging van de AOW-leeftijd van 65 naar 67 jaar. Onze eigen dekkingsgraad is nu nog ruim boven het minimum van 104,4%. In vergelijking met andere pensioenfondsen doen we het daarmee goed. Ons beleggingsbeleid is succesvol, maar of het in de toekomst ook vruchten afwerpt valt moeilijk te voorspellen in deze financieel moeilijke tijden. We blijven voorlopig behoudend beleggen. Het is beter om de lange termijn in de gaten te houden dan te gaan voor het snelle succes. Wat betekent het als we straks met minder mensen bij RBS werken? Het RBS Pensioenfonds kende bij de start in 2010 bijna uitsluitend actieve deelnemers (mensen die nog pensioen opbouwen). In de loop van de tijd gaat het aantal actieve deelnemers krimpen. Aangezien het fonds alleen premie krijgt voor de actieve deelnemers, zal de premiebijdrage afnemen. De premie moet dan anders verdeeld worden over de actieve en inactieve deelnemers. Dat maakt de kans op indexatie kleiner. De indexatie wordt namelijk betaald uit de premies en beleggingsrendementen. Eerder gaven wij al aan dat het beleggingsrendement onder druk staat en daar komt de lagere premie nog bij. Het RBS Pensioenfondsbestuur zal zich hierover beraden. Relevante informatie en vragen over pensioen? Op www.mijnpensioenoverzicht.nl vindt u een totaaloverzicht van uw pensioen en AOW. De gegevens komen van alle pensioenfondsen en -verzekeraars in Nederland en van de Sociale Verzekeringsbank. De actualiteit van de bedragen staat erbij vermeld. Daarnaast is de premiebijdrage van de werkgever door de lage rentestand en de relatief hoge inflatieverwachting flink gestegen (35% van het pensioengevend salaris). Dat is op de lange termijn niet houdbaar. Het pensioenfondsbestuur beraadt zich over de gevolgen van het Pensioenakkoord voor de RBS-pensioenregeling. Relevante informatie over pensioen / helpdeskfunctie Website www.pensioenfondsrbs.nl - Algemene informatie pensioenregeling RBS (zowel NL als ENG) - FAQ - Diverse downloads - Deelnemerportaal en pensioenplanner Status lopende deelnemermutaties / pensioenadministratie via Syntrus Achmea - Per mail: info@pensioenfondsrbs.nl - Telefonisch: 013 462 3549 (kantooruren maandag t/m vrijdag) Beleidsmatige vragen over besluiten bestuur / beleid fonds Pensioenbureau RBS: mail rbsnl.pensionfunds@rbs.com 5 RBS pensioen update - September 2012