Avans Hogeschool, Breda

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Avans Hogeschool, Breda"

Transcriptie

1 Avans Hogeschool, Breda Opleiding: Varianten: Verpleegkunde, hbo bachelor; voltijd/deeltijd/duaal Visitatiedatum: 14 juni 2006 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, oktober 2006

2 2 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

3 Inhoud 3 Deel A: Onderwerpen Voorwoord Inleiding Werkwijze Oordeelsvorming Oordelen per onderwerp Schematisch overzicht oordelen Totaaloordeel 11 Deel B: Facetten 13 Onderwerp 1 Doelstellingen van de opleiding 15 Onderwerp 2 Programma 18 Onderwerp 3 Inzet van personeel 29 Onderwerp 4 Voorzieningen 32 Onderwerp 5 Interne kwaliteitszorg 35 Onderwerp 6 Resultaten 38 Deel C: Bijlagen 43 Bijlage 1 Onafhankelijkheidsverklaring panelleden 44 Bijlage 2 Deskundigheden panelleden 49 Bijlage 3 Bezoekprogramma 53 Bijlage 4 Kengetallen 55 Bijlage 5 Overzichtslijst van door de opleiding ter inzage gelegd materiaal 58 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 3

4 4 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

5 Deel A: Onderwerpen NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 5

6 6 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

7 1.1 Voorwoord Dit rapport is het verslag van het panel dat in opdracht van NQA de opleiding tot Verpleegkundige van de Hogeschool Avans heeft onderzocht. Het beschrijft de werkwijze, de bevindingen en de conclusies. Het onderzoek heeft plaatsgevonden in het kader van de accreditatie van hogere beroepsopleidingen. Het onderzoek is feitelijk gestart in april 2006, het moment waarop de opleiding haar zelfevaluatierapport bij NQA heeft aangeleverd. Als onderdeel van het onderzoek was er een panelbezoek aan de opleiding. Dit bezoek vond plaats op 14 juni In het panel hebben de volgende personen zitting genomen: Mw. H.A.M. Groenendaal (voorzitter; domeinpanellid Verpleegkunde); Dhr. drs. R. Heijnen (domeinpanellid Verpleegkunde); Dhr. E.J.P. Drost (studentpanellid); Mw. drs. M.J.J. van Beers (NQAauditor). Dit panel voldoet aan de eisen zoals gesteld in het document Protocol ter beoordeling van de werkwijze van visiterende en beoordelende instanties van de NVAO (22 augustus 2005). Het panel beschikt over domeinspecifieke deskundigheid, onderwijs en auditdeskundigheid en deskundigheid over de internationale ontwikkelingen van de discipline (zie bijlage 2). Het rapport bestaat uit drie delen: Deel A: een hoofdrapport, het Onderwerprapport, waarin de oordelen van het panel over de basiskwaliteit van de opleiding op onderwerpniveau worden uitgesproken met daarbij de overwegingen waarop die oordelen zijn gebaseerd. Het gaat hier om oordelen in de gradatie positief/negatief. Tevens wordt hier het eindoordeel geformuleerd. Deel B: een Facetrapport waarin op facetniveau door het panel oordelen en argumenten ter onderbouwing van dat oordeel worden gegeven. De oordelen gaan uit van de vierpuntsschaal (onvoldoende, voldoende, goed en excellent) zoals die door de NVAO is voorgeschreven. Dit facetrapport vormt de basis van het Onderwerprapport. Deel C: hierin zijn alle relevante bijlagen opgenomen. 1.2 Inleiding Per september 2004 omvat Avans Hogeschool met ruim 50 opleidingen nagenoeg alle segmenten van het Hoger Beroeps Onderwijs en heeft de hogeschool ruim bachelorstudenten en medewerkers. De opleiding Verpleegkunde valt onder de Academie voor Gezondheidszorg. De missie van de Academie voor Gezondheidszorg is de volgende: De Academie voor Gezondheidszorg wil zich, in samenwerking met zusteracademies van Avans Hogeschool en met educatieve en strategische partners in binnen en buitenland ontwikkelen tot een (inter)nationaal aansprekende, toonaangevende, winstgevende multifunctionele kennisonderneming op het gebied van gezondheidszorg en management in de gezondheidszorg. De academie wil proactief zijn met betrekking NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 7

8 tot overheidsbeleid. Deze instelling richt zijn diensten (brede bacheloropleidingen, masteropleidingen, toepassingsgericht onderzoek, cursussen/trainingen, consultancy en faciliteiten) primair op de markten (gezondheidszorginstellingen, scholen, ondernemingen, particulieren en verenigingen in de gezondheidszorg) in Zuid Nederland. De academie wil bovenstaande realiseren met professionele medewerkers, voor wie zij een aantrekkelijke werkgever is. Avans Hogeschool heeft vestigingen in Tilburg, shertogenbosch en Breda. De opleiding Verpleegkunde wordt verzorgd in Breda. De opleiding wordt in voltijd, deeltijd en duaal aangeboden. De studenten van de voltijd en duale variant volgen vanaf studiejaar het nieuwe curriculum, alle studenten van de deeltijd volgen op het moment van de visitatie het oude curriculum. Het deeltijdcurriculum zal vanaf studiejaar ook worden omgezet, gebaseerd op het voltijdse curriculum. Bij de voltijdopleiding staan momenteel 221 studenten ingeschreven, bij de deeltijdopleiding 88 studenten en bij de duale variant 107 studenten. De opleiding wordt verzorgd door 29 docenten (20,06 fte). De docentstudentratio is 1:32, waarmee zij voldoen aan het gestelde streefdoel van 1: Werkwijze De beoordeling van de opleiding door het panel heeft plaatsgevonden conform de werkwijze zoals die is neergelegd in het beoordelingsprotocol van NQA. Deze werkwijze wordt hieronder beschreven. De visitatie vond plaats op basis van het domeinspecifieke referentiekader dat voor de opleiding geldt (zie facet 1.1). NQA onderscheidt drie fasen in het visiteren: de voorbereidingsfase, het eigenlijke bezoek door het panel en de rapportagefase. Hieronder volgt een korte toelichting per fase. De voorbereidingsfase Allereerst heeft een NQAauditor het zelfevaluatierapport gecheckt op kwaliteit en compleetheid (de informatieanalyse) en daarmee op bruikbaarheid voor de visitatie. Nadat het zelfevaluatierapport met de bijlagen in orde was bevonden, heeft de auditor met de opleiding tezamen besproken welke facetten of welke thema s naar verwachting de meeste aandacht zullen krijgen tijdens het bezoek van het panel aan de opleiding (de agenderende audit). Daardoor konden de opleiding en het visitatiepanel zich op adequate wijze voorbereiden op dit bezoek. In diezelfde periode mei 2006 bereiden de panelleden zich inhoudelijk voor op het bezoek (14 juni 2006). Zij bestudeerden het zelfevaluatierapport (en bijlagen), formuleerden in een beoordelingsformat hun voorlopige oordelen op basis van argumenten en zij formuleerden vraagpunten. Zij gaven hun bevindingen door aan de NQAauditor. Op basis van een overzicht van voorlopige oordelen inventariseerde de NQAauditor tenslotte kernpunten en prioriteiten voor materialenonderzoek en gesprekken. Tijdens een voorbereidende vergadering is het bezoek door het panel concreet voorbereid. De opleiding heeft in haar zelfevaluatierapport kenbaar gemaakt voor welk domeinspecifiek referentiekader zij kiest. De NQAauditor heeft met de domeindeskundigen in het panel 8 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

9 bekeken of sprake is van adequate domeinspecifieke doelstellingen, of dat nadere aanvulling dan wel nadere specificatie nodig is. In het facetrapport is aangegeven op welke landelijke beroeps en opleidingsprofielen het domeinspecifieke kader (en het opleidingsprogramma) is gebaseerd. Het bezoek door het panel NQA heeft een bezoekprogramma ontwikkeld voor de (dag)indeling van het bezoek door het panel dat is aangepast aan de specifieke situatie van de opleiding (bijlage 3). Er vonden gesprekken plaats met het opleidingsmanagement, docenten, studenten, afgestudeerden en met werkveldvertegenwoordigers. Aan het begin en tijdens het bezoek is ter inzage gevraagd materiaal bestudeerd. Tussen de gesprekken door heeft het panel zogenaamde schakelmomenten ingelast om de bevindingen uit te wisselen en te komen tot gezamenlijke en meer definitieve (tussen)oordelen. De bevindingen zijn door de panelleden beargumenteerd. Aan het einde van het bezoek heeft de voorzitter een mondelinge terugkoppeling gegeven van enkele indrukken en ervaringen van het panel, zonder expliciete oordelen uit te spreken. De fase van rapporteren Door NQA is, op basis van de bevindingen van het panel, een tweeledige rapportage opgesteld, bestaande uit een facetrapport en een onderwerprapport, waarin de kwaliteit van de opleiding is beoordeeld. Met dit rapport wordt door de opleiding accreditatie aangevraagd bij de NVAO. In het facetrapport wordt door NQA gerapporteerd op facetniveau. De opleiding heeft in juli 2006 een concept van dit rapport voor een check op feitelijke onjuistheden ontvangen. Naar aanleiding daarvan zijn enkele wijzigingen aangebracht. In het onderwerprapport wordt door NQA een oordeel op de onderwerpen en op de opleiding als geheel gegeven. Dit rapport is in september 2006 voor een check op feitelijke onjuistheden aan de opleiding voorgelegd. Het definitieve rapport is door het panel vastgesteld in september Het visitatierapport is uiteindelijk in oktober 2006 ter beschikking gesteld aan de opleiding, die het samen met de accreditatieaanvraag kan indienen bij de NVAO. 1.4 Oordeelsvorming In dit hoofdstuk wordt per onderwerp een oordeel uitgesproken op basis van weging van de facetten die van dat onderwerp deel uitmaken. Bij deze weging spelen de beslisregels zoals die door de NQA in het Beoordelingsprotocol zijn geformuleerd en nader uitgewerkt in de notitie Handreiking voor oordeelsvorming een belangrijke rol. Tevens is bij de beoordeling rekening gehouden met accenten die de opleiding eventueel legt, het domeinspecifieke kader en een vergelijking met andere relevante opleidingen op een aantal aspecten. NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 9

10 Het eindoordeel is voorzien van een aanvullende tekst als sprake is van: weging van de oordelen op facetniveau; benchmarking; generieke bevindingen die het facetniveau overschrijden; bepaalde accenten respectievelijk best practices. In de oordelen per onderwerp wordt steeds een herhaling gegeven van de oordelen op de facetten gevolgd door een weging die leidt tot het eindoordeel. De (uitgebreide) argumentatie is te vinden in het facetrapport. Daar waar een argumentatie/beoordeling voor de deeltijd en duale variant afwijkt van de voltijd, is dit expliciet vermeld. Indien niet vermeld, gelden voor de deeltijd, en duale opleiding dezelfde argumentatie/oordelen als voor de voltijdopleiding, aangezien de deeltijd, en de duale opleiding inhoudelijk zijn gebaseerd op dezelfde moduleinhouden als de voltijdopleiding. Volgorde en onderwijsmethodieken kunnen daarbij verschillen. In de gesprekken en bij de bestudering van het materiaal heeft het panel aandacht besteed aan de verschillende varianten. 1.5 Oordelen per onderwerp Doelstellingen opleiding De drie facetten binnen dit onderwerp zijn voor de drie varianten beoordeeld als goed. Het oordeel op het onderwerp is voor de opleiding derhalve positief Programma Het facet studielast is voor de drie varianten beoordeeld als voldoende. Het facet samenhang is bij de voltijd en de duale variant beoordeeld als voldoende. De overige facetten zijn beoordeeld als goed. Het oordeel op het onderwerp is voor de opleiding derhalve positief Inzet van personeel De drie facetten van dit onderwerp zijn voor de drie varianten beoordeeld als goed. Het oordeel op het onderwerp is voor de opleiding derhalve positief Voorzieningen De beide facetten van dit onderwerp zijn voor de drie varianten beoordeeld als goed. Het oordeel op het onderwerp is voor de opleiding derhalve positief Interne kwaliteitszorg De drie facetten van dit onderwerp zijn voor de drie varianten beoordeeld als goed. Het oordeel op het onderwerp is voor de opleiding derhalve positief Resultaten De beide facetten van dit onderwerp zijn voor de drie varianten beoordeeld als goed. Het oordeel op het onderwerp is voor de opleiding derhalve positief. 10 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

11 1.6 Schematisch overzicht oordelen Totaaloverzicht van oordelen op facet en onderwerpniveau opleiding Verpleegkunde Onderwerp/Facet Voltijd Deeltijd Duaal Onderwerp 1 Doelstelling van de opleiding 1.1 Domeinspecifieke eisen Goed Goed Goed 1.2 Niveau bachelor Goed Goed Goed 1.3 Oriëntatie hbo bachelor Goed Goed Goed Totaaloordeel Positief Positief Positief Onderwerp 2 Programma 2.1 Eisen hbo Goed Goed Goed 2.2 Relatie doelstellingen en inhoud Goed Goed Goed programma 2.3 Samenhang in opleidingsprogramma Voldoende Goed Voldoende 2.4 Studielast Voldoende Voldoende Voldoende 2.5 Instroom Goed Goed Goed 2.6 Duur Goed Goed Goed 2.7 Afstemming tussen vormgeving en Goed Goed Goed inhoud 2.8 Beoordeling en toetsing Goed Goed Goed Totaaloordeel Positief Positief Positief Onderwerp 3 Inzet van Personeel 3.1 Eisen hbo Goed Goed Goed 3.2 Kwantiteit personeel Goed Goed Goed 3.3 Kwaliteit personeel Goed Goed Goed Totaaloordeel Positief Positief Positief Onderwerp 4 Voorzieningen 4.1 Materiële voorzieningen Goed Goed Goed 4.2 Studiebegeleiding Goed Goed Goed Totaaloordeel Positief Positief Positief Onderwerp 5 Interne kwaliteitzorg 5.1 Evaluatie resultaten Goed Goed Goed 5.2 Maatregelen tot verbetering Goed Goed Goed 5.3 Betrekken van medewerkers, Goed Goed Goed studenten, alumni en het beroepenveld Totaaloordeel Positief Positief Positief Onderwerp 6 Resultaten 6.1 Gerealiseerde niveau Goed Goed Goed 6.2 Onderwijsrendement Goed Goed Goed Totaaloordeel Positief Positief Positief 1.7 Totaaloordeel Op grond van voorgaand schema en de inhoudelijke onderbouwing daarvan in paragraaf 1.5 waaruit blijkt dat de opleiding op de zes onderwerpen positief scoort, is de conclusie dat het totaaloordeel over de opleiding POSITIEF is. NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 11

12 12 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

13 Deel B: Facetten NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 13

14 14 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

15 Onderwerp 1 Doelstelling van de opleiding Facet 1.1 Domeinspecifieke eisen Goed Criteria De eindkwalificaties van de opleiding sluiten aan bij de eisen die door (buitenlandse) vakgenoten en de beroepspraktijk gesteld worden aan een opleiding in het betreffende domein (vakgebied/discipline en/of beroepspraktijk). Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Tussen 1998 en 2004 viel de opleiding HBOV binnen de Sector Gezondheidszorg Onderwijs van de Faculteit Gamma. Deze hanteerde de volgende missie (Strategisch Beleid Faculteit Gamma , 2001). Faculteit Gamma is een kwalitatief hoogwaardige, regiogerichte, brede en flexibele kennisorganisatie op het terrein van gezondheidszorg, arbeid, gedrag en maatschappij. Binnen het onderwijs en de diensten van de faculteit staan de student en andere klanten centraal. De eindkwalificaties van het DKcurriculum (deelkwalificaties) zijn vastgelegd in het Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBO Verpleegkunde Breda (1997). Deze zijn afgeleid van de landelijk vastgestelde deelkwalificaties (niveau 5) uit het eindrapport Gekwalificeerd voor de toekomst (1996) van de Commissie Kwalificatiestructuur. Het DKcurriculum wordt gehanteerd in de voltijd en duale opleiding tot de cohort 2004 en in de deeltijd tot september De eindkwalificaties (het competentieprofiel) van het CGOcurriculum (competentiegericht onderwijs) (Curriculumblauwdruk 2004) zijn ontleend aan het in opdracht van de landelijke HBOV opleidingen geschreven Met het oog op de toekomst (2001) en de op basis daarvan ontwikkelde competentiesets voor wijkverpleegkundige zorg (Competentiebeschrijvingen voor wijkverpleegkundigen, 2003/2005), voor GGZverpleegkundigen (Beroepscompetenties voor de HBO GGZverpleegkundige, 2004) en voor verpleegkundigen in de Academische Zorg ( Jij maakt het verschil ; beroepscompetenties voor hboopgeleide verpleegkundigen (bachelors) in Universitair Medische Centra, 2003). Deze worden in het programma aangeboden als majordifferentiaties. Het CGOcurriculum wordt op het moment van het visitatiebezoek gehanteerd in de eerste twee jaar van de voltijd en de duale variant. In de uitwerking van de 12 kerncompetenties is vrij strak de sjabloon van Met het oog op de toekomst gevolgd. De eigen profilering van de opleiding is gelegen in de verdieping in de psychiatrie in de vorm van de majordifferentiatie GGZ in jaar 3 en het deelprogramma Klinisch Ambulante Zorg in jaar 4. Daarnaast profileert de opleiding zich door de keuze en vormgeving van de beroepsproducten ter operationalisering van de kerncompetenties. De opleiding participeert actief in een landelijk project dat onder meer bedoeld is om de landelijke GGZ competenties te laten valideren door het beroepenveld. De opleiding participeert tevens in het Landelijk Overleg Opleidingen Verpleegkunde NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 15

16 (LOOV). Beide gremia dragen ertoe bij dat de opleiding haar doelstellingen kan spiegelen aan die van collegaopleidingen. Internationale standaarden voor het beroep zoals opgesteld door bijvoorbeeld American Association of Colleges of Nursing, International Council of Nurses, zijn verwerkt in de genoemde landelijke kaders. Het internationaliseringsbeleid van de opleiding is vastgelegd in Internationalisering binnen de afdeling Verpleegkunde, Faculteit Gamma (2003). De gehanteerde opleidingsprofielen en op basis daarvan ontwikkelde curriculumonderdelen zijn uitgebreid besproken met de Werkveldadviesraad (WAR) en een groot aantal andere geledingen uit het praktijkveld. Onder meer is de WAR intensief betrokken geweest bij de ontwikkeling van het opleidingsprofiel voor het CGOcurriculum (Advies WAR inzake de blauwdruk curriculum bachelor of nursing, 2004, map Notulen WAR). Het panel stelt vast dat de opleiding de landelijke kaders goed heeft geïnterpreteerd in de beide curricula en hierbij een duidelijke profilering heeft gekozen. Hierdoor komt het panel voor de drie varianten tot het oordeel goed. Facet 1.2 Niveau bachelor Goed Criteria De eindkwalificaties van de opleiding sluiten aan bij algemene, internationaal geaccepteerde beschrijvingen van de kwalificaties van een bachelor. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Het panel stelt op basis van inzage in het materiaal vast dat de opleiding de Dublin descriptoren expliciet heeft gehanteerd als ontwerpcriterium in het onderwijsontwikkelingsproces van het CGOcurriculum (Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk, 2004). De opleiding heeft de eindkwalificaties van zowel het CGOcurriculum als het DKcurriculum getoetst aan de Dublin descriptoren en toont daarmee aan dat de eindkwalificaties op bachelorniveau liggen (Toets eindtermen DKcurriculum Dublin descriptoren, 2005 en Toets eindkwalificaties CGOcurriculum Dublin descriptoren, 2005). Het panel heeft deze documenten ingezien en stelt vast dat er een adequate koppeling wordt gelegd tussen de Dublin descriptoren en de eindkwalificaties van beide curricula. De generieke kernkwalificaties en de Dublin descriptoren zijn in 2001 in het rapport Met het oog op de toekomst landelijk in het beroepsprofiel van verpleegkundigen opgenomen. Voor de indeling van de beroepskwalificaties in niveaus in Gekwalificeerd voor de toekomst (1996) is aangesloten bij de in Europa gehanteerde SEDOCclassificatie, die vijf niveaus onderscheidt. Toepassing van dit classificatiesysteem heeft geresulteerd in een inschaling van de HBOverpleegkundige op kwalificatieniveau 5, dat wil zeggen dat het een beroep is waarvoor minimaal een opleiding op hboniveau nodig is. 16 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

17 Facet 1.3 Oriëntatie hbo bachelor Goed Criteria De eindkwalificaties zijn mede ontleend aan de door (of in samenspraak met) het relevante beroepenveld opgestelde beroepsprofielen en/of beroepscompetenties. De eindkwalificaties weerspiegelen het niveau van beginnend beroepsbeoefenaar in een specifiek beroep of samenhangend spectrum van beroepen waarvoor een hboopleiding vereist is of dienstig is. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: De opleiding HBOV leidt op voor het beroep van verpleegkundige. Zij kan in verschillende functies werkzaam zijn, zoals senior verpleegkundige, psychiatrisch verpleegkundige, sociaal verpleegkundige, wijkverpleegkundige, verpleegkundige in de huisartsenpraktijk, verpleegkundig consulent, zorgcoördinator en jeugdzorgverpleegkundige (Domeinspecifiek Referentiekader HBO Bacheloropleidingen Verpleegkunde, NQA 866 (2005). In Gekwalificeerd voor de toekomst (1996) wordt een korte beschrijving van de beroepenstructuur gegeven waarvoor wordt opgeleid in de Verpleegkundeopleidingen en van ontwikkelingen in het beroepenveld. Het Beroepsprofiel van de verpleegkundige (1999) omvat onder meer een beschrijving van het domein van de verpleegkundige binnen de totale gezondheidszorg en beschrijft zes kenmerkende taakgebieden die in het beroepsmatig handelen van de verpleegkundige onderscheiden kunnen worden. In Met het oog op de toekomst (2001) worden de karakteristieken en competenties van HBOverpleegkundigen uitgewerkt op basis van het rapport Gekwalificeerd voor de toekomst en in aansluiting op de maatschappelijke ontwikkelingen. In dit rapport wordt het gebied van HBOverpleegkundigen onderverdeeld in drie domeinen: zorg, organisatie van zorg en beroep. Daarna worden de rollen beschreven die zij in deze domeinen kunnen vervullen: zorgverlener, regisseur, ontwerper, coach en beroepsbeoefenaar. En tenslotte worden 12 beroepscompetenties onderscheiden waarover HBOverpleegkundigen moeten beschikken om deze rollen te kunnen uitvoeren. Deze 12 kerncompetenties vormen de basis van het opleidingsprofiel van het CGOcurriculum. Zowel het algemene competentieprofiel Met het oog op de toekomst (2001) als de branchespecifieke beroepsprofielen zijn landelijk gevalideerd door de verschillende beroepsorganisaties. Uit het door de NQA uitgevoerde niveauonderzoek concludeert de opleiding dat de eindkwalificaties het niveau van beginnend beroepsbeoefenaar weerspiegelen. Op elk van de onderdelen (vragen gerangschikt per Dublin descriptor) beoordeelt 60% van de respondenten zichzelf met (ruim) voldoende en goed (NQA niveauonderzoek). Het panel stelt vast dat er in het werkveld (met name de AGZ) nog te weinig onderscheid wordt gemaakt tussen mbo, en hboverpleegkundigen. Dit is een probleem dat ligt in het werkveld en niet bij de opleiding. Het werkveld is bezig met het opstellen van duidelijke richtlijnen en taakomschrijvingen op dit punt. NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 17

18 Onderwerp 2 Programma Facet 2.1 Eisen hbo Goed Criteria Kennisontwikkeling door studenten vindt plaats via vakliteratuur, aan de beroepspraktijk ontleend studiemateriaal en via interactie met de beroepspraktijk en/of (toegepast) onderzoek. Het programma heeft aantoonbare verbanden met actuele ontwikkelingen in het vakgebied / de discipline. Het programma waarborgt de ontwikkeling van beroepsvaardigheden en heeft aantoonbare verbanden met de actuele beroepspraktijk. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: De opleiding biedt een op de beroepspraktijk gericht programma, dat studenten in staat stelt om de voor het professioneel handelen als verpleegkundige voorwaardelijke kennis en vaardigheden te verwerven aan de hand van relevante literatuur en aan de praktijk ontleende casuïstiek. Hierbij neemt de complexiteit van de aangeboden casuïstiek in de loop van de opleiding toe. Het nieuwe CGOcurriculum is opgebouwd uit onderwijseenheden, waarin kernproblemen en kerntaken uit de beroepspraktijk centraal staan en het uitgangspunt vormen voor alle leeractiviteiten van de studenten (Opleidingskader CGOcurriculum en Studiegids CGOcurriculum). Ook de onderwijseenheden van het DKcurriculum zijn geordend aan de hand van beroepsrelevante thema s, problemen of probleemgebieden (Rode draad curriculum HBOV, 2002 en Opleidingskader DKcurriculum). De kernproblemen en taken op basis waarvan de onderwijseenheden van het CGOcurriculum zijn ontwikkeld, vloeien voort uit de voor de opleiding geformuleerde competenties (eindkwalificaties). Voor elke competentie heeft de opleiding specifieke beroepsproducten, specifiek handelen en specifieke contexten benoemd vanuit de verschillende rollen en domeinen die kenmerkend zijn voor het verpleegkundige beroep. De onderwijseenheden worden aangeboden op drie niveaus, waarmee een geleidelijke competentieontwikkeling beoogd wordt van oriënteren, via eigen maken/beheersen, naar verdiepen in steeds complexer wordende beroepssituaties (Opleidingskader CGOcurriculum). In beide curricula wordt in jaar 1 aangegeven welke literatuur studenten dienen te bestuderen. Vanaf de tweede helft van jaar 1 worden studenten steeds meer gestimuleerd om zelfstandig relevante en actuele informatie te zoeken, die hen kan helpen bij het verwezenlijken van de leerdoelen. Voor het zoeken met zoekmachines in digitale literatuurbestanden krijgen studenten aan het begin van jaar 2 een verplichte training zoekvaardigheden die wordt verzorgd door de mediatheek. 18 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

19 Jaarlijks vindt actualisering plaats van de voorgeschreven literatuur via de boekenlijsten (Boekenlijsten ). Tevens wordt voortdurend naar actuele publicaties verwezen in de colleges en de Blokboeken. Het panel stelt vast dat de literatuur actueel is, maar dat de boekenlijsten erg uitgebreid zijn. In jaar 2 en jaar 3 wordt aandacht besteed aan onderzoeksmethodologie van zowel kwantitatief als kwalitatief onderzoek. In het CGOcurriculum is dit in jaar 2. In zal er een minor Onderzoek en innovatie van Zorg ontwikkeld worden. Door het gehele curriculum heen confronteert de opleiding de student met de beroepspraktijk en betrekt zij het werkveld bij de onderwijsuitvoering in de vorm van gastdocentschappen, bezoeken aan instellingen, inzet van vertegenwoordigers van het werkveld/bpvinstellingen bij assessments, gebruik van externe projecten. Ook de afstudeeropdracht van het DKcurriculum bestaat uit het zelfstandig uitwerken van een externe vraagstelling, probleemstelling of opdracht in de actuele verpleegkundige beroepspraktijk. In het vaardigheidsonderwijs wordt gebruik gemaakt van simulatiepatiënten. Jaarlijks krijgen actualiteiten een plaats in het opleidingsprogramma in de vorm van de zogeheten capita selecta. Deze zijn bedoeld om extra aandacht te besteden aan activiteiten op het gebied van beroepsontwikkeling en persoonsvorming. De actualiteiten en het inspelen op nieuwe ontwikkeling in het opleidingsprogramma zijn besproken met de Werkveldadviesraad. In alle drie varianten voldoet de praktijkcomponent aan de vereisten die vanuit de Wet BIG worden gesteld, te weten een minimum van 2300 uur. Het praktijkdeel van de duale opleiding ligt op 42% (101 EC s). De deeltijdse opleiding heeft een werkveldverplichting verschillend in omvang afgestemd op vooropleiding. Voor de niet BIG geregistreerde wordt een transferopdracht aangeboden die het leerproces tijdens de werkveldverplichting ondersteunt. De praktijkcomponent is voor het driejarige traject 320 uur uit stage en 1260 uur uit de werkveldverplichting. Voor het vierjarige traject 640 uur uit stage en 2016 uur uit de werkveldverplichting. Naarmate het aantal uren dat studenten BPV (beroepspraktijkvorming) lopen naast de theorieblokken toeneemt, worden ze steeds meer uitgenodigd om casuïstiek in te brengen vanuit de eigen BPVervaringen en wordt er een steeds grotere integratie tussen theorie en praktijk bereikt. Het DKcurriculum kent vijf BPVperioden. In het gehele curriculum vindt parallel aan het theoretische onderwijs vaardigheidsonderwijs plaats. In de propedeuse staan de verpleegkundige basisvaardigheden centraal en in de hoofdfase is het vaardigheidsonderwijs inhoudelijk afgestemd op de PGOblokken. De opleiding is bezig om in samenwerking met regionale ziekenhuizen leerunits op te zetten. Dit zijn verpleegafdelingen waar zowel stagiaires als hun begeleiders kennis ontwikkelen en toepassen in de dagelijkse praktijk. De opleiding hoopt hiermee een aanzienlijke kwaliteitsslag te maken: enerzijds wordt voorzien in het regionale tekort aan BPVplaatsen en anderzijds is het streven om ook de praktijkcomponent competentiegerichter te maken door studenten meer verantwoordelijkheid te geven. Uit het Studenttevredenheidsonderzoek (STO) blijkt dat de studenten vinden dat de opleiding ze in voldoende mate laat kennismaken met de beroepspraktijk (scores tussen 3,6 en 4,3). Zowel aan de theoretische aspecten als aan praktische NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 19

20 vaardigheden wordt voldoende tijd besteed (STO scores tussen 3,1 en 4,1). Het onderwijsmateriaal is volgens de studenten inhoudelijk van voldoende kwaliteit (STO 3,6) en uptodate (Keuzegids Hoger Onderwijs (2004): 7,2). Het panel stelt vast dat de opleiding intensieve contacten onderhoudt met het werkveld en dit op goede wijze weet door te vertalen naar het opleidingsprogramma. De invloed van het werkveld op het programma is duidelijk zichtbaar. Het panel constateert dat in het DKcurriculum Evidence Based Practice (EBP) vanaf het derde jaar in het programma zit, in het CGOcurriculum zit dit vanaf jaar 1 als een rode draad in het curriculum. Facet 2.2 Relatie doelstellingen en inhoud programma Goed Criteria Het programma is een adequate concretisering van de eindkwalificaties, qua niveau, oriëntatie en domeinspecifieke eisen. De eindkwalificaties van de doelstellingen zijn adequaat vertaald in leerdoelen van (onderdelen van) het programma. De inhoud van het programma biedt studenten de mogelijkheden om de geformuleerde eindkwalificaties te bereiken. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Het programma is verdeeld in een propedeutische fase en een hoofdfase (inclusief differentiatiefase), waarbij sprake is van een toenemende complexiteit (Opleidingskader DKcurriculum en studiegids DKcurriculum). Er wordt een onderscheid gemaakt tussen generieke en specifieke kwalificaties met een herkenbare classificatie van zorgsituaties. De specifieke kwalificaties bouwen voort op de generieke. Het DKcurriculum bestaat uit leereenheden die zijn geordend aan de hand van beroepsrelevante thema s, problemen of probleemgebieden. De doelstellingen van deze leereenheden (PGOonderwijseenheden en BPVperioden) zijn gerelateerd aan de eindkwalificaties van de opleiding. Het panel stelt op basis van inzage in het materiaal vast dat de blokdoelen zijn opgenomen in de blokboeken. In blok 12 vindt differentiatie plaats (Intensievere klinische zorg, Kraam, kind en jeugdzorg, Psychiatrie en verstandelijk gehandicaptenzorg en Chronisch zieken), samen met vaardigheidsblok VO9, Project 5 (PO5), BPV5 en de afstudeeropdracht (Opleidingskader DKcurriculum, Studiegids DKcurriculum). Het CGOcurriculum bestaat uit een major met een majorstam (120 EC s), die gemeenschappelijk is voor alle majors van de Bachelor of Nursing opleiding en een majordifferentiatie (60 EC s). Daarnaast is er in het opleidingsprogramma ruimte voor individuele profilering, die wordt gevuld met één of meer minorprogramma s. (Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk, 2004). In de majordifferentiatie/minorfase ligt de nadruk op de verwerving van de beroepscompetenties op niveau C uitgesplitst naar de verschillende zorgcategorieën. 20 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

21 In het CGOcurriculum zijn van de 12 beroepscompetenties, per competentie specifieke producten, specifiek handelen en specifieke contexten benoemd vanuit verschillende rollen en domeinen die kenmerkend zijn voor het verpleegkundige beroep. Als richtinggevend voor de student en voor de toetsing zijn daaraan ook criteria gekoppeld, waaraan dit handelen en die producten moeten voldoen (Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk, 2004). De opleiding heeft de verschillende contexten in een matrix gezet met als doel een evenwichtige spreiding te garanderen en overlap te voorkomen (Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk, 2004 en Opleidingskader CGOcurriculum). Uit de geformuleerde competenties voor de opleiding en de specifieke contexten vloeien kernproblemen en kerntaken uit de beroepspraktijk voort, die het uitgangspunt vormen voor de leeractiviteiten van de studenten. Voor de vertaling van de eindkwalificaties naar leerdoelen van onderwijseenheden is een verdeling gemaakt van elke competentie in beheersingsniveaus volgens een vast format. Deze niveaus zijn: niveau A: oriënteren, structureren en begeleiden, beroepscomplexiteit eenvoudig; niveau B: eigen maken/beheersen, begeleiden en coachen, beroepscomplexiteit matig; niveau C: verdiepen, coachen/consulteren, beroepscomplexiteit hoog (Curriculumblauwdruk, 2004 en Opleidingskader CGOcurriculum). De opleiding heeft twee matrices opgesteld waaruit blijkt dat alle leerinhouden van zowel het DKcurriculum als het CGOcurriculum dekkend zijn voor de Dublin descriptoren (Matrix eindtermen leerinhouden DKcurriculum Dublin descriptoren, 2005 en Matrix eindkwalificaties leerinhouden CGOcurriculum Dublin descriptoren, 2005). Op basis van deze matrices stelt het panel vast dat er een goede koppeling is gemaakt tussen de eindtermen en de leerinhouden van de beide curricula en dus in de drie varianten. De Onderwijscommissie is verantwoordelijk voor de bijstellingen van de onderwijsinhouden op hoofdlijnen, zodat het programma een adequate en voortdurend geactualiseerde concretisering vormt van de landelijke en opleidingsspecifieke eindtermen (Notulen Onderwijscommissie). Uit het STO (2004) blijkt dat de studenten tevreden zijn over de inhoud van het studieprogramma (scores tussen 3,4 en 3,7). Facet 2.3 Samenhang in opleidingsprogramma Vt: Voldoende Du: Voldoende Dt: Goed Criteria Studenten volgen een inhoudelijk samenhangend opleidingsprogramma. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Het DKcurriculum bestaat uit onderwijseenheden, die zijn geordend aan de hand van beroepsrelevante thema s, problemen of probleemgebieden. De uitgangspunten NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 21

22 hiervan zijn vastgelegd in het Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBOVerpleegkunde Breda (1997). De opbouw en samenhang tussen de onderwijseenheden wordt beschreven in het Opleidingskader DKcurriculum. De verbindende schakel tussen de onderwijsvormen wordt gevormd door de conceptuele uitgangspunten ten aanzien van leren zoals geformuleerd in het Beroeps en Opleidingsprofiel. De opleiding visualiseert de opbouw van het DKcurriculum in de vorm van een kubus (Opleidingskader DKcurriculum). Het panel stelt vast dat hiermee de samenhang in het programma zichtbaar wordt gemaakt voor het derde en vierde jaar van de voltijd en duale opleiding en voor de gehele deeltijd. Als ordeningsprincipe voor de clustering van de generieke deelkwalificaties is voor blok 2 t/m 6 van het DKcurriculum gebruikt gemaakt van het stramien dat is gehanteerd in Gekwalificeerd voor de toekomst. Dit is de clustering Plannen van zorg, Coördinatie en continuïteit van zorg, GVO en preventie, en Kwaliteitszorg en deskundigheidsbevordering. Gedurende de propedeutische en de postpropedeutische fase is het vaardigheidsonderwijs geprogrammeerd als een continue stroom parallel aan het theoretische onderwijs. In de propedeuse staan de verpleegkundige basisvaardigheden centraal en in de hoofdfase is het vaardigheidsonderwijs inhoudelijk afgestemd op de PGOblokken. Ook is binnen het DKcurriculum sprake van een duidelijke inhoudelijke afstemming tussen de binnenschoolse onderwijseenheden en de beroepspraktijkvormingsperioden. Het CGOcurriculum bestaat uit onderwijseenheden, die zijn opgebouwd rondom integratieve, aan de beroepspraktijk ontleende leertaken. Ze vormen samenhangende gehelen van leerstof/competenties in die zin dat alle onderwijsactiviteiten zoals colleges, trainingen en onderwijsgroepen, zoveel mogelijk op elkaar zijn afgestemd. Het panel stelt vast dat kennis, vaardigheden en attitudes geïntegreerd aan de orde komen (Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk, 2004). Doordat het CGOcurriculum is opgebouwd uit een majorstam, een majordifferentiatie en minorprogramma s, is de verticale samenhang gewaarborgd. In de majorstam maken alle studenten in de breedte kennis met de verschillende rollen en domeinen van het verpleegkundig beroep. In jaar 1 van de majorstam ligt het accent op het domein zorg en de daarbij behorende rollen van zorgverlener en regisseur in zowel het binnen als het buitenschoolse curriculum. In jaar 2 van de majorstam ligt het accent op het domein organisatie van zorg en de daarbij behorende rollen ontwerper en coach in het binnenschoolse curriculum en op het domein zorg en de rollen van zorgverlener en regisseur in het buitenschoolse curriculum. In de majordifferentiatie/minorfase vindt vervolgens verdieping plaats in alle rollen en domeinen toegepast in één of twee zorgcategorieën (Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk, 2004). Het panel stelt vast dat deze opbouw logisch is. Het panel concludeert dat in het CGOcurriculum voldoende samenhang is tussen het binnenschoolse en het buitenschools curriculum (BPV) (Verantwoording beleid en inhoud BPV CGOcurriculum, 2005). Het vaardigheidsonderwijs is opgebouwd aan 22 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

23 de hand van de thematisch opgezette Skillslabmethode (Vaardigheidsonderwijs binnen een competentiegericht curriculum, 2005). Bij elke onderwijseenheid van zowel het DKcurriculum als het CGOcurriculum behoort een studiehandleiding (blokboek) waarin de relatie wordt beschreven tussen de onderwijseenheid en andere onderwijseenheden, respectievelijk tussen de onderdelen van de onderwijseenheid. De borging van zowel de afstemming tussen de onderwijseenheden binnen elk leerjaar als de afstemming over de leerjaren heen is in handen van de Onderwijscommissie. Uit het Studenttevredenheidsonderzoek (2004), de Keuzegids Hoger Onderwijs (2004) en de HBOMonitor (2004) blijkt dat de studenten en alumni tevreden zijn over de samenhang in het opleidingsprogramma (STO scores tussen 3,5 en 3,8; Keuzegids: 6,9; HBOMonitor scores tussen 86% en 100%). De tevredenheid blijkt ook uit het eigen alumnionderzoek (Alumnienquête 2004). Studenten en alumni bevestigen deze resultaten in gesprek met het panel. Het panel concludeert dat de samenhang in het DKcurriculum op goede wijze vorm heeft gekregen. In het CGOcurriculum is in de eerste twee jaar een goede samenhang en integratie zichtbaar. De samenhang voor het gehele CGOcurriculum is echter nog lastig te beoordelen, mede doordat er voor studiejaar al een aantal grotere punten worden aangepast in het programma van het tweede jaar. Dit jaar werd gekenmerkt door een helikopterblik en het zal meer specifiek en meer praktijkgericht gaan worden. Facet 2.4 Studielast Voldoende Criteria Het programma is studeerbaar doordat factoren, die betrekking hebben op dat programma en die de studievoortgang belemmeren zoveel mogelijk worden weggenomen. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: In het DKcurriculum zijn in het Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige eisen gesteld aan de minimale en maximale omvang van onderwijseenheden. In de Onderwijs en Examenregeling Deeltijd HBOV is de bepaling opgenomen dat de opleiding zodanig dient te zijn ingericht, dat studenten in redelijkheid in staat worden gesteld om te voldoen aan de norm voor de studievoortgang. Alle onderwijseenheden van het CGOcurriculum hebben een vooraf genormeerde omvang van 6, 12, of 15 EC s (Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk, 2004). In de Studiegidsen van de beide curricula is een overzicht opgenomen van het aantal studiebelastingsuren van elke onderwijseenheid, met daarbij het aantal te behalen EC s. Het studierooster is zodanig opgezet is dat er iedere dag verschillende leeractiviteiten worden gevergd. Per periode is er een maximum aantal studieonderdelen. In het NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 23

24 studierooster is voldoende tijd gereserveerd voor zelfstandig voorbereidingswerk (Onderwijskundig kader Sector Gezondheidszorgonderwijs, 1996). Het tentamenrooster wordt minimaal 1 week voor aanvang van de onderwijsperiode bekend gemaakt via Blackboard. Voor individuele vaardigheidstentamens worden de roosters vastgelegd in een schema dat minimaal 3 weken vooraf aan de toets beschikbaar is via Blackboard. Per tentamen wordt één herkansing georganiseerd in het lopende schooljaar. Het panel stelt op basis van het gesprek met studenten dat de laagdrempeligheid van de docenten voor de studenten belemmeringen en problemen bespreekbaar en oplosbaar maakt. De opleiding biedt verschillende verkorte leerroutes en maatwerktrajecten. Deze geven studenten de mogelijkheid om versneld hun studie af te ronden. De opleiding evalueert de studielast en de organisatie van het programma in de vorm van blokenquêtes. Uit het Studenttevredenheidsonderzoek (2004) blijkt dat de studenten matig tot redelijk tevreden zijn over de spreiding van de studiebelasting: de scores bevinden zich rondom de streefnorm van 3,0. De organisatie en de planning van het onderwijs met het oog op het realiseren van voldoende studievoortgang wordt in 2000 en 2002 met een ruime voldoende beoordeeld (3,63,7), maar krijgt in 2004 een beduidend lager cijfer (2,83,1). De opleiding is van mening dat dit te wijten was aan de organisatorische wisselingen die in die tijd plaatsvonden. De studenten zijn minder tevreden over de les en tentamenroosters (STO scores tussen 2,1 en 2,7). Een mogelijke verklaring hiervoor zou kunnen zijn de sluiting in het jaar van evaluatie van een dependancegebouw in verband met brandveiligheid, wat resulteerde in een plotselinge achteruitgang in vierkante meters. Het panel is van mening dat deze problemen opgelost zullen zijn met de verhuizing naar de nieuwbouw. Facet 2.5 Instroom Goed Criteria Het programma sluit qua vorm en inhoud aan bij de kwalificaties van de instromende studenten: vwo, havo, middenkaderopleiding of specialistenopleiding (WEB) of daarmee vergelijkbare kwalificaties, blijkend uit toelatingsonderzoek. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Toelaatbaar tot de voltijd en duale variant zijn studenten die in het bezit zijn van een diploma havo of vwo of een mbo4 diploma. De duale variant richt zich op havisten of vwo ers die voor aanvang van de opleiding al een sterke voorkeur hebben voor een specifiek veld. Het beleid ten aanzien van doelgroepen, toelating en instroom wordt beschreven in het Opleidingskader DKcurriculum en het Opleidingskader CGOcurriculum. In alle varianten is het mogelijk een verkort traject te volgen voor studenten met een verwante vooropleiding of aanverwante hboopleidingen zoals Social Work. De 24 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

25 deeltijdse variant kent een regulier vierjarig traject alsmede verkorte leerroutes en is specifiek gericht op de BIGgeregistreerden die werkzaam zijn in het werkveld en op zijinstromers. Het vrijstellingenbeleid van de voltijdse, de duale en de deeltijdse variant is vastgelegd in de Onderwijs en Examenregeling Indien een individuele student aanspraak denkt te kunnen maken op een vrijstelling op basis van eerder verworven competenties, wordt dit voorgelegd aan de examencommissie, die hierover een besluit neemt. Op verzoek van en in samenwerking met werkgevers in het GGZveld worden maatwerktrajecten aangeboden in de vorm van deeltijd duale leerroutes, waarvoor gebruik wordt gemaakt van een eigen intake assessment, dat is gebaseerd op het landelijk ontwikkelde Intake assessment HBOV (2002). De voorlichtingsactiviteiten die de opleiding ontplooit, sluiten aan op het Beleidskader PR&V Faculteit Gamma Om tot een betere doelgroepenbepaling te komen en voorlichtings en wervingsactiviteiten beter op de doelgroepen af te kunnen afstemmen, heeft de opleiding onderzoek gedaan naar motivatie en beroepskeuze onder eerstejaars studenten HBOV (voorlichting doorgelicht, 2001). De opleiding participeert in het voorlichtingsprogramma aan Havo en vwo scholieren van drie toeleverende middelbare scholen. Voorlichting vindt plaats via open dagen/avonden en meeloopdagen. Avans Hogeschool participeert in een drietal netwerken die opgestart zijn ter verbetering van de aansluiting mbohbo en voho. Met het oog op een verbetering van de aansluiting mbohbo wordt door de opleiding een doorstroommodule aangeboden in samenwerking met een ROCinstelling in Breda. De studenten zijn tevreden over de aansluiting van de opleiding op hun vooropleiding (STO 2004 scores tussen 3,3 en 3,8). Ze zijn tevreden over de informatie over de opleiding die vooraf, tijdens de opendag/avond en/of tijdens de introductie werd gegeven. In 2004 scoort de aansluiting op vooropleiding en werkervaring in de Keuzegids Hoger Onderwijs een 6,4. De studenten van de drie varianten geven in gesprek met het panel aan dat zij de aansluiting op de vooropleiding als voldoende hebben ervaren. Voor studenten die geen wiskunde of biologie hadden gedaan, was het wel zwaarder. Facet 2.6 Duur Goed Criteria De opleiding voldoet aan formele eisen met betrekking tot de omvang van het curriculum: hbobachelor: 240 studiepunten. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Ieder studiejaar omvat 42 weken, heeft een omvang van 60 EC s (1680 studiebelastingsuren) en is onderverdeeld in vier perioden conform het jaarrooster van Avans Hogeschool (Onderwijs en Examenregeling Deeltijd, Voltijd en Duale opleiding). NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 25

26 Facet 2.7 Afstemming tussen vormgeving en inhoud Goed Criteria Het didactisch concept is in lijn met de doelstellingen. De werkvormen sluiten aan bij het didactisch concept. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Aansluitend op de hogeschoolbrede en sectorale documenten is een aantal uitgangspunten geformuleerd ten aanzien van de student, ten aanzien van leren en ten aanzien van onderwijzen en begeleiden, die als basis hebben gediend voor de didactische vormgeving van het DKcurriculum (Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige). Er is gekozen voor een hybride model bestaande uit zes verschillende onderwijsvormen: PGOonderwijs, vaardigheidsonderwijs, beroepspraktijkvorming, projectonderwijs, capita selecta weken en overstijgende doelen. Het model geldt voor alle opleidingsvarianten van het DKcurriculum (Werkdocument verantwoording onderwijsmodel, 1996). Centraal in PGO staat het actief verwerven van nieuwe kennis en inzichten met betrekking tot het verpleegkundige zorgverleningsproces. Om zich deze nieuwe studiehouding eigen te maken, volgt de student aan het begin van de opleiding een speciale training. Per week komt één taak aan de orde (in de deeltijdopleiding soms twee taken, afhankelijk van de grootte van de taak). Voor het merendeel betreft het probleemtaken, daarnaast zijn er ook enkele studie en discussietaken. Naast de onderwijsgroepbijeenkomsten zijn er in elk blok colleges en responsiecolleges ingeroosterd. Colleges geven een referentiekader voor de uit te voren onderwijsactiviteiten binnen een blok en bieden de docent de gelegenheid om praktische zaken aan de orde te stellen voor zover dat niet in het blokboek gebeurd is. In de responsiecolleges geven inhoudsdeskundigen antwoord op vragen die in de onderwijsgroepen niet beantwoord konden worden. Daarnaast kunnen studenten inhoudsdeskundigen raadplegen ( consultaties ), waarvan de namen vermeld staan in de blokboeken. Vaardigheden worden binnenschools geleerd volgens de Skillslabmethode. Dit is een methode waarin stap voor stap gewerkt wordt naar het beheersen van vaardigheden. Daarbij wordt een onderscheid gemaakt tussen interactieve vaardigheden en psychomotorische vaardigheden (Vaardigheidsonderwijs binnen een competentiegericht curriculum, 2005). De Skillslabmethode wordt uitgevoerd volgens een vast stramien waarin vier fasen onderscheiden worden: theoretische en praktische voorbereiding, training: vaardigheidslessen onder leiding van een docent, oefening in groepjes zonder begeleiding van een docent. Vaardigheden worden ook buitenschools geleerd in de beroepspraktijk. Een groot deel van de opleiding (tot 40%) bestaat uit beroepspraktijkvorming. Dit betekent dat de student leert in en van de praktijk. Tijdens de opleiding zijn vijf BPVperioden gepland. 26 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

27 In projectonderwijs (PO) werken studenten gezamenlijk in een kleine groep aan een (externe) opdracht, onder begeleiding van een docent. Studenten leren in PO vooral samen te werken, een werkplanning en taakverdeling te maken, kennis en vaardigheden geïntegreerd toe te passen, verschillende (praktijk)bronnen te raadplegen en een presentatie te houden. Voor de vormgeving van het CGOcurriculum heeft de opleiding gekozen voor het didactische concept van het 4componentenmodel, dat bestaat uit leertaken, justintime informatie, ondersteunende informatie en deeltaakoefening (Didactisch model binnen het competentiegerichte curriculum, 2006). De onderwijseenheden van het CGOcurriculum zijn opgebouwd rondom kerntaken met deeltaken en opdrachten. Aan het begin van de opleiding zijn de opdrachten nog erg sturend (jaar 1) en gericht op kennisverwerving, daarna zijn ze minder concreet en bieden ze studenten meer ruimte voor een eigen uitwerking en voor toepassing van hun kennis. In elke onderwijsperiode van tien weken wordt gedurende acht weken onderwijs verzorgd, waarbij in elke week een mix van didactische werkvormen wordt gehanteerd. Dit zijn onderwijsgroepen, (hoor)colleges en vaardigheidstrainingen. Ook zijn er mogelijkheden voor consultatie van docenten. In de onderwijsgroep staat het ontwikkelen van kennis en inzicht aan de hand van opdrachten centraal. In jaar 1 wordt gewerkt met feedbackopdrachten en intervisiegroepjes. In het CGOcurriculum wordt ook de Skillslabmethode gehanteerd voor het vaardigheden onderwijs. De lijn interactieve vaardigheden is competentiegestuurd door middel van een zogenoemde Video Observatielijn, waarin de student middels instructie, modelleren, zelfstandig trainen en het maken van videoopnamen van uiteenlopende verpleegkundige gespreksvormen, laten zien hoe zij zich ontwikkelt en of zij het gestelde competentieniveau heeft behaald. Het panel concludeert dat het didactisch concept goed uitgewerkt en doordacht is. Er zijn geen verschillen in het didactisch concept tussen de drie varianten. Het panel is van mening dat de duale studenten andere leerstijlen hebben, waardoor mogelijk ook andere didactische concepten geschikter zijn. Toch is het panel van mening dat de door de opleiding gekozen methode ook voldoende geschikt is. De studenten en de alumni geven aan tevreden te zijn over de gehanteerde werkvormen. De alumni geven aan dat het groepswerk in de opleiding hen voordeel geeft in de praktijk. Facet 2.8 Beoordeling en toetsing Goed Criteria Door de beoordelingen, toetsingen en examens wordt adequaat getoetst of de studenten de leerdoelen van (onderdelen van) het programma hebben gerealiseerd. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Het toetsbeleid van het DKcurriculum (Toetsbeleid afdeling verpleegkunde, 2002) is opgesteld in aansluiting op de sectorale kaders uit 1998 (Toetsing binnen GZO, NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 27

28 1998). De opleiding stelt dat het ontwerpen en afnemen van toetsen qua inhoud en vormgeving is afgestemd op curriculumniveau. Binnen elke fase zijn de toetsen op elkaar afgestemd. Deze afstemming is gericht op de toetsvorm, cumulatie van competenties en concurrentie van lopend onderwijs. Binnen het DKcurriculum wordt gebruik gemaakt van verschillende toetsvormen. Voor het binnenschoolse deel zijn dit opdrachten, participatie, verslagen in logboeken, stellingen en open en gesloten vragen toets. Voor het buitenschoolse deel zijn dit het handelen, kwaliteitsvoorstellen, integratieve theorietoetsen en vaardigheidstoetsen. De kwaliteit van de toetsing is de verantwoordelijkheid van de teams, maar wordt ook expliciet bewaakt door de onder de Examencommissie ressorterende Toetscommissie. De Toetscommissie bepaalt of de toetsing voldoet aan de gestelde criteria en adviseert de Examencommissie over te nemen maatregelen. De beoordelingscriteria voor de toetsing worden door de planningscommissies standaard opgenomen in de blokboeken. Ook toetsresultaten worden als regel binnen 15 werkdagen op Blackboard gepubliceerd. Per tentamen wordt één hertentamen georganiseerd in het lopende schooljaar. Voor de schriftelijke toetsen worden op verzoek van studenten inzage en nabespreekmogelijkheden ingepland door de blokcoördinator. Na elke opdracht bij de stations van een vaardigheidstoets wordt mondeling feedback gegeven (Onderwijsen Examenregeling ). Op terugkomdagen BPV wordt het leerproces gestuurd met opdrachten en krijgt de student feedback van docenten en medestudenten op haar functioneren in de praktijk. Het logboek wordt van schriftelijk commentaar voorzien. De eindbeoordeling van de BPV wordt met de student besproken. Schriftelijke verslagen worden van commentaar voorzien en teruggegeven aan de student. Het toetsbeleid voor het CGOcurriculum is vastgesteld in Toetsen in een competentiegerichte leeromgeving (2003) door de Projectgroep Focus op Health Care en uitgewerkt op opleidingsniveau in Toetsen in een competentiegerichte leeromgeving (2005). Onder meer worden hierin beschreven: de kwaliteitscriteria waaraan de toetsen moeten voldoen; de procedures voor de organisatie van de toetsing en de rol van de toetscommissie. De toetsvormen in het CGOcurriculum zijn competentiegericht en dus integratief van aard. De volgende toetsvormen worden gehanteerd: casussen, vaardigheden en kennis toetsen via mondeling tentamen, zorgverslagen, assessments, groepsvoorlichting / groepsverslag, verslagen, het handelen in de praktijk, logboek, presentaties en het schrijven van artikelen. Voor het schriftelijke deel van de integrale toets worden inzage en nabespreekmogelijkheden in het rooster ingepland. Indien de periodetoets bestaat uit één of meerdere vaardigheden in relatie tot een patiënt, dient de student, voor inzage en nabespreekmogelijkheid, zelf contact op te nemen met de docent die de toets heeft afgenomen. 28 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

29 Aan het eind van een jaar leggen de studenten een Proeve van Bekwaamheid af waarin alles geïntegreerd aangeboden wordt. Deze wordt voor 75% beoordeeld door de docent en voor 25% door studenten die de Proeve bijwonen. De studenten geven aan dat zij dit een leuke en leerzame ervaring vinden. De studenten zijn tevreden over het niveau van de toetsing en beoordeling en over de aansluiting van de toetsen op de leerstof, zo blijkt uit de evaluaties (STO 2004: scores tussen 3,1 en 3,4) In de Keuzegids Hoger Onderwijs (2004) scoort het niveau van de toetsen een 6,7 en de aansluiting een 6,9. Het panel stelt op basis van inzage in de toetsen vast dat de toetsen competentiegericht zijn en van goed niveau. Bij het ontwikkelen van het onderwijs is de opleiding uitgegaan van de toetsen. Onderwerp 3 Inzet van Personeel Facet 3.1 Eisen hbo Goed Criteria Het onderwijs wordt voor een belangrijk deel verzorgd door personeel dat een verbinding legt tussen de opleiding en de beroepspraktijk. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Van de 17 verpleegkundedocenten zijn vier docenten ook parttime werkzaam in het beroepenveld. Recentelijk zijn drie nieuwe docenten aangetrokken die in de praktijk werkzaam zijn. Van de 29 docenten zijn 19 docenten stagedocent; zij gaan structureel met de externe stagebegeleiders in gesprek met het oog op een goede aansluiting tussen de opleiding en de beroepspraktijk. De ervaringen van de stagebegeleiders worden besproken met de planningscommissie. Deze commissie functioneert als intermediair tussen opleiding en het beroepenveld. Het panel stelt vast dat de opleiding voldoende docenten heeft die uit het veld komen. De opleiding laat zich voeden door informatie uit de werkveldadviesraad (WAR), waarin het werkveld en stagebegeleiders vertegenwoordigd zijn (Notulen WAR). De actuele ontwikkelingen in de beroepspraktijk worden bijgehouden door het begeleiden van stages. Docenten krijgen de ruimte om een praktijkstage te lopen. Zo hebben in 2001 drie docenten een stage doorgebracht in een psychiatrische instelling om hun deskundigheid te vergroten op het terrein van agressie. Daarnaast hebben in 2003 twee docenten stages gelopen om hun oriëntatie te verbreden. De verankering van de formele relatie met de alumni wordt door een academiebreed beleid ondersteund. De informele relatie van het personeel met alumni wordt vanaf studiejaar geformaliseerd en structureel ingevuld (Alumnibeleid AGZ 2005). NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 29

30 Er worden een aantal voorbeelden genoemd waaruit blijkt dat docenten voldoende voeling houden met de praktijk. Bijvoorbeeld: participatie in het landelijk overleg stagecoördinatoren, de participantenraad vaardighedenonderwijs en de pilot differentiatie GGZ (Opleidingskader CGOcurriculum en Opleidingskader DKcurriculum). Medewerkers nemen deel aan congressen en symposia. Eén docent participeert in het lectoraat Gerontologie, twee docenten bij het lectoraat Vermaatschappelijking in de zorg en een andere docent is betrokken bij de opzet van een consultatiebureau. Het opzetten van leerunits in samenwerking met regionale ziekenhuizen biedt zowel studenten als docenten de mogelijkheid om kennis te ontwikkelen en toe te passen in de dagelijkse praktijk (Project Een leerunit in Zorg en behandelcentrum Elisabeth, 2005). Enkele docenten hebben gepubliceerd in artikel of boekvorm, vaak aan de hand van eigen onderzoek, en leveren daarmee een directe bijdrage aan het praktijkgericht houden van het onderwijs en de ondersteuning van de beroepspraktijk. Uit de evaluaties blijkt dat studenten de vakinhoudelijke deskundigheid van docenten goed achten. In het Studenttevredenheidsonderzoek (2004) liggen de scores tussen 3,4 en 3,7 (vijfpuntsschaal); in de Keuzegids Hoger Onderwijs (2004) is de score 6,9 en in de Alumnienquête (2004) is de score 6,2 (beide op een tienpuntsschaal). Het panel stelt vast dat de contacten van het docententeam met het beroepenveld via onder meer de begeleiding van de beroepspraktijkvorming (BPV) voldoende waarborgen dat zij op de hoogte zijn van actuele ontwikkelingen. Facet 3.2 Kwantiteit personeel Goed Criteria Er wordt voldoende personeel ingezet om de opleiding met de gewenste kwaliteit te verzorgen. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: De opleiding stelt zich ten doel om de docentstudentratio lager dan 1:32 te houden. Deze ratio is afgesproken binnen de Academie voor Gezondheidszorg. De docentstudentratio ligt in 2005 op 1:32 waarmee de opleiding voldoet aan haar streven. De opleiding wil dat het personeelsbestand een afspiegeling vormt van de beroepspraktijk qua verhouding manvrouw en qua leeftijd. Op basis van de CV s stelt het panel vast dat de opleiding hieraan voldoet. De organisatorische en onderwijstaken van de docenten zijn ondergebracht in een digitaal kwantitatief Personeelsformatieplan. Alle taken zijn genormeerd en worden zo eerlijk mogelijk over docenten gespreid. In het plan is rekening gehouden met wensen van de docenten zoals die uit de functioneringsgesprekken naar voren komen. Wekelijks wordt de zorg voor personeel bewaakt in een overleg tussen de directie en de personeelsconsulent. 30 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

31 Door systematisch te werken aan reïntegratie van personeelsleden die langer dan een maand ziek zijn, is het ziekteverzuim gedaald van 78 procent in naar 45 procent aan het einde van Na een lichte stijging in 2004, is het percentage in 2005 gedaald naar 3,3%. Hiermee is het verzuim onder de norm zoals gesteld in het Personeelsbeleidsplan AGZ. Het panel heeft op basis van documenten vastgesteld dat ziekteverzuim al jaren wordt geregistreerd en dat het de aandacht van het management heeft (Verzuimparameters Avans Hogeschool, 2005). In 2004 waren er signalen over een hoge werkdruk als gevolg van de reorganisatie en het onderwijsvernieuwingsproject. Een nieuwe meting van de ervaren werkdruk is gepland voor De docenten die het panel heeft gesproken, geven aan dat er werkdruk is, maar dat zij hun werk met veel plezier doen, waardoor dit geen probleem is. Studenten zijn redelijk tevreden over de bereikbaarheid van de docenten (2,7 tot 3,3) (Studenttevredenheidsonderzoek, 2004). Dit kan mede veroorzaakt worden door de werkdruk. Het verder uitgebouwde Blackboard en het intensieve contact zou de bereikbaarheid van docenten hebben verbeterd. De studenten die het panel heeft gesproken geven aan dat de docenten bereikbaar zijn, ook via en Blackboard. Facet 3.3 Kwaliteit personeel Goed Criteria Het personeel is gekwalificeerd voor de inhoudelijke, onderwijskundige en organisatorische realisatie van het programma. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Bij de aanname van docenten wordt op basis van het personeelsformatieplan en de onderwijsontwikkelingen het profiel van een toekomstige docent geformuleerd. Er wordt gestreefd naar evenwichtige samenstelling wat vakinhoudelijke deskundigheid betreft. In het Overzicht personeel heeft de opleiding de competenties, ervaring en vaardigheden van de docenten vastgelegd. Op basis van dit overzicht heeft het panel kunnen vaststellen dat de docenten over relevante deskundigheid beschikken. Vrijwel alle docenten hebben hun didactische aantekening behaald. De laatste twee zullen in september 2006 starten. In de jaarlast van een docent is tien procent gereserveerd voor scholing. In de scholing is veel aandacht besteed aan probleemgestuurd onderwijs en competentiegericht onderwijs, maar ook aan vakinhoudelijke scholing op het terrein van nieuwe ontwikkelingen (haptonomie, verpleegtechnische vaardigheden) en ictvaardigheden. Individuele scholingsbehoeften met een organisatiebelang zijn ook gehonoreerd. Eenmaal per jaar heeft een docent een functioneringsgesprek met zijn direct leidinggevende. Vanaf 2006 zal afwisselend per jaar een functioneringsgesprek en een beoordelingsgesprek gevoerd worden volgens Avansbeleid (Procedure POPgesprekken, 2004). Het panel heeft vastgesteld dat de procedures goed zijn NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 31

32 beschreven. De docenten geven in gesprek met het panel aan dat zij tevreden zijn over de mate waarin wensen met betrekking tot scholing worden gehonoreerd. Uit het Studenttevredenheidsonderzoek en de Keuzegids Hoger Onderwijs blijkt dat de studenten tevreden tot zeer tevreden zijn over de vakinhoudelijke deskundigheid van de docenten (STO 2004: scores tussen 3,4 en 3,7; Keuzegids, 2004: 6,9). Ook over hun didactische kwaliteiten zijn de studenten goed te spreken (STO 2004: scores tussen 3,2 en 3,6). In het gesprek met het panel bevestigen de studenten deze resultaten. Het werkveld geeft aan dat de docenten toegankelijk, deskundig en bereid zijn. De alumni benaderen in het gesprek met het panel de persoonlijke contacten met de docenten en de mate waarin de docenten hen, ook na hun afstuderen, allemaal bij naam kennen. Onderwerp 4 Voorzieningen Facet 4.1 Materiële voorzieningen Goed Criteria De huisvesting en materiële voorzieningen zijn toereikend om het programma te realiseren. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: De huidige locatie aan de Verbeetenstraat in Breda zal worden afgestoten zodra de nieuwbouw/verbouwing aan de Hogeschoollaan gereed is (waarschijnlijk 2008). In het Startdossier noemt de opleiding verschillende materiële voorzieningen die volgens de doelen van de opleiding in orde moeten zijn. Het betreft: voorzieningen met betrekking tot het gebouw en de lokalen (collegezalen ten behoeve van werkcolleges en hoorcolleges, voldoende ruimten voor het werken in onderwijs of projectgroepen en voor zelfstudie); voorzieningen ten behoeve van studieondersteuning (ictvoorzieningen, audiovisuele middelen, mediatheek); voorzieningen met betrekking tot communicatie en informatie (informatieblad, toegankelijke informatie via Internet, Intranet en Blackboard) voorzieningen met betrekking tot sociale borging (BREss, BREdase Studenten Sportstichting). Het panel heeft tijdens het bezoek een rondleiding door het gebouw gehad en constateert dat de opleiding voldoende heeft geïnvesteerd om de huidige voorzieningen op een adequaat niveau te houden. Er is enig ruimtegebrek wat wordt opgelost met werkplekken in de gangen. Er zijn voldoende praktijklokalen in het gebouw, deze zijn ruim opgezet. In het gebouw is een mediatheek aanwezig, van waaruit ook uitwisseling van boeken plaatsvindt met andere mediatheken van Avans. Tevens is er toegang tot verschillende digitale literatuurbestanden. Uit het studententevredenheidsonderzoek (2004) en de Keuzegids (2004) blijkt dat studenten over het algemeen tevreden zijn over het gebouw en de lokalen. De scores 32 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

33 voor het les, practicum en tentamenruimten liggen tussen 2,7 en 4,0. In de Keuzegids scoren de lesruimten een 6,0. Minder tevreden zijn studenten over het aantal ruimten voor individuele studieactiviteiten (STO 2,52,8), voor groepswerk (STO 2,63,2) en het aantal werkplekken in de mediatheek (STO 2,42,9). Deze punten zullen in de nieuwbouw zijn verbeterd. Facet 4.2 Studiebegeleiding Goed Criteria De studiebegeleiding en informatievoorziening aan studenten zijn adequaat met het oog op de studievoortgang. De studiebegeleiding en informatievoorziening aan studenten sluiten aan bij de behoefte van studenten. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: De huidige situatie met betrekking tot de studiebegeleiding in de drie opleidingsvarianten wordt beschreven in de Onderwijs en Examenregeling Hierin staan het aantal individuele gesprekken tussen de student en haar begeleider over de studieresultaten in zowel de propedeutische als de postpropedeutische fase. De begeleiding van studenten behoort tot het takenpakket van iedere begeleider die bij het onderwijsprogramma betrokken is, zowel binnenschools als buitenschools. Daarnaast wordt elke student begeleid door een mentor. De basis hiervoor wordt gevormd door een individueel begeleidingsplan dat door de mentor in overleg met de student wordt opgesteld (Notitie Studieloopbaanbegeleiding verpleegkunde, 2003). De invulling van de rol van de mentor sluit aan bij de studiefase van de student. In jaar 1 ligt het accent op advies, selectie en verwijzing, waarna vanaf jaar 2 het accent verschuift naar de beroepsmogelijkheden (differentiatiekeuze) en de ontwikkeling van de gewenste beroepshouding. Studenten gebruiken hiervoor een portfolio met werkvormen zoals opdrachten in de vorm van selfassessment en intervisie. De mentor helpt zelfreflectie en evaluatieresultaten omzetten in actief studie en keuzegedrag (Portfoliomap, 2003). In de eerste jaren is de studiebegeleiding intensiever. In de eerste periode ligt het accent op groepsbegeleiding, in de tweede periode verschuift dit naar meer individueel. Studieresultaten, evaluaties van het functioneren van studenten in de onderwijsgroepen en relevante informatie uit de begeleidingsplannen worden besproken in een overleg tussen de mentoren, tutoren en vaardigheidsdocenten, resulterend in voorlopige studieadviezen. In examenvergaderingen worden de studieresultaten vastgesteld en de voorlopige studieadviezen omgezet naar definitieve en/of bindende studieadviezen (Opleidingskader DKcurriculum). Met de invoering van het CGOcurriculum heeft de ondersteuning van studenten bij de studie vanaf het studiejaar de vorm gekregen van een systeem van studieloopbaanbegeleiding, gericht op een actieve ondersteuning bij de kritische keuzes en beslismomenten van de student tijdens haar studie. De binnen en buitenschoolse begeleiding ondersteunt de opvatting dat leren het actief verwerven NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 33

34 van competenties is. In het leren van de student zit een geleidelijke opbouw van meer begeleid leren naar zelfstandig leren (Studiegids CGOcurriculum). Kenmerkende elementen van de studieloopbaanbegeleiding in het CGOcurriculum zijn onder meer (Notitie Studieloopbaanbegeleiding verpleegkunde, 2003 en Opleidingskader CGOcurriculum): het opstellen door de student van een persoonlijk ontwikkelings en activiteitenplan (POP) onder begeleiding van de studieloopbaanbegeleider; het gebruik van een portfolio als hulpmiddel voor de student om te reflecteren op studieaanpak en leerstijl; de toepassing van portfolio assessment methoden; nadruk op de individuele begeleiding en voortgangsbewaking. Specifieke begeleiding wordt geboden in de vorm van faalangstbegeleiding, op het gebied van studievaardigheden (planning). Er zijn speciale faciliteiten voor dyslectische studenten. De tweedelijnsbegeleiding wordt verzorgd door het studentendecanaat. Daarnaast kunnen het studentenpastoraat en de vertrouwenspersoon een rol spelen bij studiebelemmerende problemen (Studentenstatuut, ). Eén docent treedt op als studievoortgangscoördinator c.q. studieadviseur. Haar taken behelzen onder meer het adviseren bij en bewaken van de individuele leerroutes van studenten, het ondersteunen van mentoren bij het vaststellen van individuele studietrajecten, het zorgvuldig registreren van de door de studenten behaalde resultaten en de communicatie ervan naar de studenten (Docent belast met studentenzaken, 2000). Het panel stelt vast dat de opleiding een goed studieloopbaanbegeleidingsprogramma heeft en dat de begeleiding van studenten via een mentorschap goed is uitgewerkt. Het panel ziet meer mogelijkheden voor het gebruik van het portfolio in de opleiding (zeker wanneer dit gedigitaliseerd wordt), maar stelt vast dat dit op dit moment voldoende gebeurt. De inhoudelijke informatieverstrekking vindt voor een belangrijk deel plaats via Blackboard, de studiegidsen, blokboeken en BPV en afstudeerhandleidingen, evenals organisatorische informatie betreffende onderwijseenheden. De studiegidsen en de onderwijs en examenregelingen zijn eveneens op Blackboard te raadplegen (Onderwijs en Examenregeling ). De opleiding hanteert het studievoortgangssysteem ProgRESS. Studenten kunnen op ieder gewenst tijdstip hun studieresultaten inzien. 34 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

35 Onderwerp 5 Interne kwaliteitzorg Facet 5.1 Evaluatie resultaten Goed Criteria De opleiding wordt periodiek geëvalueerd, mede aan de hand van toetsbare streefdoelen. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: De kwaliteitszorg wordt uitgevoerd volgens het Kwaliteitsbeleidsplan AGZ (2004), wat aansluit op het kaderstellende Avansdocument Beleidskader kwaliteitszorg Avans Hogeschool Kwaliteit is van iedereen (2004,2005). Tot september 2004 was de kwaliteitszorg gestoeld op het Beleidsplan kwaliteitszorg (1995) van de sector GZO van de Faculteit Gamma. In de oude systematiek werd gewerkt volgens het EFQMmodel. Vanaf 2004 werkt AGZ met nulmetingen gebaseerd op het NVAOkader, waarmee wordt afgeweken van het kader dat geldt van de hogeschool. De ontwikkeling van een vernieuwd kwaliteitszorgsysteem was één van de projecten in het facultaire onderwijsvernieuwingstraject Focus op Onderwijs. De meetinstrumenten uit het oude systeem zijn geïncorporeerd in het nieuwe. Het nieuwe kwaliteitszorgsysteem is in 2004 besproken met docenten, medezeggenschapsraad en een studentenklankbordgroep. Dit heeft geresulteerd in het Kwaliteitsbeleidsplan AGZ (2004) en het Kwaliteitsjaarplan AGZ (2004), waarin de planning van metingen voor zes jaar is opgenomen. Het panel vindt deze beide documenten van goede kwaliteit. In het Kwaliteitsbeleidsplan AGZ (2004) staat hoe de beoogde doelen worden nagestreefd: Strategische doelen worden in het ontwikkelingsplan vastgelegd. In het jaarverslag wordt geëvalueerd in hoeverre de doelen zijn bereikt. De uitkomsten vormen weer input voor een nieuw ontwikkelingsplan. Operationele doelen staan in het kwaliteitsjaarplan met de evaluatieinstrumenten. Op basis van de uitkomsten worden verbeteracties geformuleerd. Het monitoren van de uitvoering van de kwaliteitszorg wordt vanaf uitgevoerd door de academiebrede commissie Kwaliteitszorg (Taken commissie Kwaliteitszorg, 2005). De directeur van de academie bewaakt het gehele proces voor zijn academie. Voorheen lag deze verantwoordelijkheid bij het hoofd van de opleiding die de resultaten van de evaluaties besprak met coördinatoren en de voorzitters van de stromenteams en de kernteams en vervolgens verbeteracties formuleerde. Het panel heeft vastgesteld dat zowel de oude systematiek als het vernieuwde kwaliteitszorgbeleid worden gekenmerkt door een cyclisch karakter. Verder heeft het panel zowel in de oude als in de nieuwe documenten over kwaliteitszorg streefdoelen aangetroffen die werden/worden geëvalueerd. De uitkomsten zijn consequent gebruikt om verbeterslagen te maken. Deze verbeteracties worden waargenomen door de verschillende groepen die het panel heeft gesproken. NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 35

36 Facet 5.2 Maatregelen tot verbetering Goed Criteria De uitkomsten van deze evaluatie vormen de basis voor aantoonbare verbetermaatregelen die bijdragen aan de realisatie van de streefdoelen. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: De uitkomsten van de evaluaties worden vergeleken met de geformuleerde kwalitatieve en kwantitatieve streefdoelen. De streefnormen die tot nu toe kwantitatief zijn gedefinieerd, zijn: in de evaluaties bij een 5puntsschaal: minimaal 3,5, alertheid bij 3,03,5 en verbeteracties bij <3,0, in de evaluaties bij een 10puntsschaal: minimaal 7,0, alertheid bij 6,07,0 en verbeteracties bij <6,0, met betrekking tot rendement: absolute getallen of percentages absolute getallen in het personeelsbeleidsplan Aan het begin van studiejaar is in het kader van een systematische en cyclische evaluatie een sterkte/zwakteanalyse uitgevoerd. Op basis van de resultaten zijn verbeteractiviteiten geformuleerd, die onder toezicht van de Onderwijscommissie worden uitgevoerd (Kwaliteitsjaarverslag AGZ, 2004). Uit het kwaliteitsjaarverslag van 2005 heeft het panel kunnen concluderen dat de kwaliteitsactiviteiten zijn uitgevoerd (Kwaliteitsjaarverslag AGZ, 2004). In het Kwaliteitsjaarplan AGZ (2004) is een activiteitenoverzicht opgenomen waarin de volgende aspecten staan: evaluatiemoment, type evaluatie, instrument, NVAOindicatoren, doelgroep, verantwoordelijke personen voor de uitvoering van het evaluatieproces, verantwoordelijke personen voor de analyse van gegevens en de verslaglegging, verantwoordelijke personen voor het verbeterbeleid. De verantwoordelijke personen voor verslaglegging en verbeterbeleid verzorgen tevens de terugkoppeling naar betrokkenen. In het Startdossier heeft de opleiding een overzicht van verbeteractiviteiten opgenomen waarin vermeld staat welk instrument is ingezet, of er over de resultaten is gerapporteerd, waar verbeterplannen en activiteiten zijn te vinden, met wie één en ander is besproken en waar verbeterresultaten zijn te vinden (indien die reeds zichtbaar zijn). Het panel heeft enkele trajecten bekeken en geconstateerd dat deze gegevens traceerbaar zijn. Tijdens de vorige visitatie (Take 5, 2000) heeft de commissie geadviseerd om de samenhang te verbeteren, de aansluiting van de toetsvormen op de werkvormen te verbeteren en om een zorgvuldig personeelsplan op te stellen. Het panel stelt vast dat de opleiding zich op deze punten heeft verbeterd (zie facet 2.3, 2.8 en 3.3). 36 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

37 Facet 5.3 Betrekken van medewerkers, studenten, alumni en het beroepenveld Goed Criteria Bij de interne kwaliteitszorg zijn medewerkers, studenten, alumni en het afnemend beroepenveld van de opleiding actief betrokken. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: In het kader van de interne kwaliteitszorg peilt de opleiding de mening van de studenten via de blokevaluaties, het Studenttevredenheidsonderzoek, de Keuzegids Hoger Onderwijs, de evaluatieformulieren Kwaliteit Beroepsvoorbereidende Periode (Stagenota 2003) en de exitgesprekken met afstudeerders (Kwaliteitsjaarplan ). Bovendien zijn de studenten samen met docenten vertegenwoordigd in de Opleidingscommissie waar de uitkomsten van blokevaluaties worden besproken. Er zijn per stageperiode van een student twee gesprekken met de stagebegeleider en een stagedocent van de opleiding, waarin naast de studievoortgang van de student, de relatie tussen het stageadres en de opleiding aan de orde komt. De stagecoördinator staat in persoonlijk contact met de stageadressen om eventuele problemen te signaleren en verbeterpunten door te voeren. Zowel de stagedocent als de stagecoördinator onderhouden op deze manier een direct contact met de stageverlenende instelling. (Projectplan Relatiebeheer stageadressen, 2001). Er is een goed functionerende medezeggenschapsraad, waarin met name het strategisch beleid en de uitvoering besproken worden. Op basis van de sterkte/zwakteanalyse van het kwaliteitszorgsysteem aan het begin van studiejaar is als verbeterpunt in het Verbeterplan AGZ (2004) de terugkoppeling van de evaluatieresultaten en verbeteracties naar alle betrokkenen opgenomen. In juni 2005 is voor de Werkveldadviesraad geëvalueerd of de opleiding hierin geslaagd is. Zij beoordeelt de inspanningen van de opleiding op dit gebied positief (Notulen WAR). Het panel heeft van studenten vernomen dat de opleiding klachten serieus oppakt. Ook de recent afgestudeerden kunnen verschillende voorbeelden aandragen van door de opleiding doorgevoerde verbeteringen. Alumni worden via een nieuwsbrief over ontwikkelingen bij de opleiding geïnformeerd. Momenteel wordt het adressenbestand geactualiseerd en is een eerste bijeenkomst met de alumni gehouden. NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 37

38 Onderwerp 6 Resultaten Facet 6.1 Gerealiseerde niveau Goed Criteria De gerealiseerde eindkwalificaties zijn in overeenstemming met de nagestreefde eindkwalificaties qua niveau, oriëntatie en domeinspecifieke eisen. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: In het DKcurriculum kent de afstudeeropdracht twee varianten. In de eerste variant werkt de student individueel en op systematische wijze een interdisciplinair probleem uit, dat is ontleend aan de verpleegkundige beroepspraktijk. Dit kan bijvoorbeeld in de vorm van een literatuuronderzoek, het schrijven van een CDrom of het schrijven van een artikel in een verpleegkundig vakblad. In de tweede variant doet de student verpleegkundig onderzoek ten behoeve van een probleemstelling of vraagstelling die in de praktijk bestaat. De afstudeeropdracht wordt opgebouwd volgens onderzoeksmethodologisch verantwoorde stappen en voorziet in een onderzoeksvraag, een literatuuronderzoek, een onderzoeksdesign, dataverzameling, dataverwerking, resultaatpresentatie, conclusies en aanbevelingen (Blokboek Afstudeeropdracht). De opleiding toetst of de beoogde eindkwalificaties gerealiseerd zijn en aansluiten bij de eisen die vakgenoten en de beroepspraktijk stellen aan afgestudeerden op hboniveau. Dit gebeurt op de volgende manieren: een jaarlijks onderzoek onder haar alumni (Alumnienquête 2004); deelname aan de HBOMonitor (HBOMonitor, 2005); een onderzoek dat de NQA in 2005 heeft uitgevoerd op verzoek van het landelijke overleg HBOV opleidingen. Hiervoor zijn onder meer vragenlijsten uitgezet bij afgestudeerden en werkgevers/leidinggevenden van afgestudeerden contacten met het werkveld tijdens het WOZO, het Duaal overleg en contacten tussen docenten en werkbegeleiders (Domeinspecifiek Referentiekader HBO Bacheloropleidingen Verpleegkunde, 2005). Daaruit blijkt dat dit beeld wordt onderschreven. Een beoordeling van de domeinspecifieke competenties en het hboniveau door het werkveld via de Vragenlijst externe begeleiders van stagaires en afstuderenden (2005) kan niet geanalyseerd worden vanwege de lage respons. Aanvullend kwalitatief onderzoek is gedaan door de resultaten van het onderzoek aan het werkveld voor te leggen met de vraag of zij deze herkennen. Hieruit bleek dat het werkveld positief is over de behaalde eindkwalificaties. Meer dan 90% van de respondenten is werkzaam als verpleegkundige, hetgeen vergelijkbaar is met de landelijke trend. Een opvallend verschil is dat het percentage respondenten dat werkt in de thuiszorg significant groter is dan landelijk. Uit het eigen alumnionderzoek en de HBOMonitor blijkt dat de opleiding goed aansluit op de eisen van de beroepspraktijk en een goede voorbereiding biedt op de arbeidsmarkt (Alumnienquête, 2004, HBOMonitor, 2004). Beoordeling van de domeinspecifieke competenties en het hboniveau door alumni (2004) geeft positieve scores van de respondenten op evenwichtige opbouw van het curriculum, samenhang tussen theorie en praktijk, gericht op veranderingen in het 38 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

39 beroep, het aanleren van een professionele houding en de aandacht voor internationalisering. Minder positief wordt gescoord op de diepgang van de opleiding en men vindt de opleiding te breed. Bij de ontwikkeling van het CGOcurriculum is daarom met name veel aandacht besteed aan de diepgang van de opleiding. Doordat de studenten in het nieuwe curriculum de breedte in zijn volle omvang in de eerste 2 jaren aangeboden krijgen, kunnen zij in het 3 e jaar starten met de major/minorfase om eerder te differentiëren. Uit de beoordeling van de domeinspecifieke competenties en het hboniveau door alumni (2005) blijkt dat de scores op de items uit de vragenlijst, die gericht zijn op de Dublindescriptoren, allemaal minimaal 60% scoren. Dit komt overeen met de landelijke scores. Opvallend is de relatief hoge score (74%) op het onderdeel communicatie. De respondenten (zowel landelijk als regionaal) vinden deze descriptor ook de meest belangrijke. Deze conclusie ziet het panel bevestigd in de gesprekken met alumni en het werkveld, die beide de sterke communicatieve vaardigheden van de afgestudeerden benadrukken. De begeleiding van de BPVperioden wordt uitgevoerd door een interne docentbegeleider van de opleiding en een werkbegeleider vanuit de instelling. In de Samenwerkingsovereenkomst Beroepspraktijkvorming wordt de eis gesteld dat de begeleiding wordt gegeven door een HBOVerpleegkundige (kwalificatieniveau 5 of vergelijkbaar). Het panel heeft tien afstudeerscripties ingezien en stelt vast dat deze van voldoende niveau zijn. De onderwerpen die worden behandeld zijn actueel en relevant voor de beroepspraktijk. De beoordeling van de scripties gebeurt via standaardformulieren, waarbij individueel wordt beoordeeld in geval van groepswerk. Het panel stelt vast dat de beoordeling overeenkomt met het niveau van de scripties. In het gesprek met het panel geven de alumni aan dat zij breed opgeleid zijn. Zij zien in elke stage dezelfde rollen terugkomen maar het niveau stijgt. Aan het eind van de opleiding komen alle rollen geïntegreerd aan bod. De alumni ervaren een goede aansluiting tussen de opleiding en het werkveld. Studenten maken voorafgaand aan de BPV een stagewerkplan, die door de opleiding en het werkveld wordt bekeken. Het werkveld wordt geschoold voor stagebegeleiding en ontvangen een BPV handleiding. Bij de start van de BPV wordt een bijeenkomst georganiseerd waarin de opleiding uitleg geeft. De beoordeling van de stages gebeurt door de praktijk. De opleiding is zich bewust van het risico dat dit met zich meebrengt en houdt de eindverantwoording bij de opleiding. Het werkveld geeft aan dat het CGOcurriculum vooral een omslag vraagt in de begeleiding. Hun eerste ervaringen met studenten van het nieuwe curriculum zijn positief, zij geven aan dat de studenten breder opgeleid zijn. NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 39

40 Facet 6.2 Onderwijsrendement Goed Criteria Voor het onderwijsrendement zijn streefcijfers geformuleerd in vergelijking met relevante andere opleidingen. Het onderwijsrendement voldoet aan deze streefcijfers. Het oordeel wordt als volgt beargumenteerd: Voor het propedeuserendement hanteert de voltijdopleiding de volgende streefnorm. Het aantal geslaagden uit propedeuse eerste keer hbo na twee jaar is groter dan 70%. In studiejaar is het rendement 76%, in studiejaar is het rendement 67%. De streefnorm voor de gemiddelde studieduur geslaagden van de voltijdopleiding is minder dan 48 maanden. De gerealiseerde studieduur is in studiejaar maanden en in studiejaar is dit 44 maanden. De streefnorm voor de gemiddelde studieduur van studiestakers is minder dan 12 maanden voor de voltijdopleiding. De gerealiseerde studieduur van studiestakers is in studiejaar maanden en in studiejaar maanden. De streefnorm voor het aantal geslaagden uit postpropedeuse is voor de voltijdopleiding meer dan 75% binnen 4 jaar en meer dan 85% binnen 5 jaar. Van de cohort is het rendement van de postpropedeuse 57%, van de cohort is dit 68% na vier jaar. Het aantal geslaagden uit de postpropedeuse na vijf jaar is voor de cohort % en voor de cohort %. Het panel stelt vast dat de voltijdopleiding in een meerdere jaren aan de rendementscijfers voldoet. De deeltijdopleiding hanteert voor het propedeuserendement de streefnorm voor het aantal geslaagden uit propedeuse na twee jaar van meer dan 65%. In is het gerealiseerde rendement 66%. De deeltijdopleiding hanteert de streefnorm van minder dan 36 maanden voor de gemiddelde studieduur geslaagden. De gemiddelde studieduur van geslaagden is in studiejaar maanden en in studiejaar maanden. De streefnorm voor de gemiddelde studieduur studiestakers is minder dan 12 maanden voor de deeltijd. De gemiddelde studieduur van de studiestakers in de deeltijdopleiding is in studiejaar maanden en in studiejaar maanden. De streefnorm voor het aantal geslaagden uit postpropedeuse van de deeltijdopleiding is meer dan 70% binnen 3 jaar en meer dan 90% binnen 4 jaar. Van de cohort is 71% binnen drie jaar afgestudeerd en 88% binnen 4 jaar. Van de cohort is dit 60% na drie jaar en 90% na vier jaar. Het panel stelt vast dat de streefnormen van de deeltijdopleiding worden gehaald, met uitzondering van de studieduur van studiestakers. 40 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

41 De duale opleiding hanteert voor het propedeuserendement de streefnorm voor het aantal geslaagden uit propedeuse eerste keer hbo van meer dan 75%. In is het gerealiseerde rendement 65%. De duale opleiding hanteert de streefnorm van minder dan 54 maanden en na aanpassing opleidingsduur naar 4 jaar minder dan 48 maanden voor de gemiddelde studieduur geslaagden. De gemiddelde studieduur van geslaagden is in studiejaar maanden en in studiejaar maanden. De streefnorm voor de gemiddelde studieduur studiestakers is minder dan 12 maanden voor de duale opleiding. De gemiddelde studieduur van de studiestakers in de duale opleiding is in studiejaar maanden en in studiejaar maanden. De streefnorm voor het aantal geslaagden uit postpropedeuse van de duale opleiding is meer dan 5% binnen 4 jaar en meer dan 80% binnen 5 jaar. Van de cohort is 6% binnen vier jaar afgestudeerd en 91% binnen vijf jaar. Van de cohort is dit 6% na vier jaar en 82% na vijf jaar. Het panel stelt vast dat de streefnorm voor het propedeuserendement, de studieduur van studiestakers niet worden gehaald voor de duale opleiding, maar dat de gerealiseerde rendementen wel voldoende zijn. De opleiding streeft naar een onderwijsvraagfactor 1. De gerealiseerde onderwijsvraagfactor is in studiejaar ,038 en in studiejaar ,004 voor de voltijdopleiding. De onderwijsvraagfactor van de deeltijdopleiding is in studiejaar ,099 en in studiejaar ,219. Voor de duale opleiding is de onderwijsvraagfactor in studiejaar en 0,773 in studiejaar NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 41

42 42 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

43 Deel C: Bijlagen NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 43

44 Bijlage 1: Onafhankelijkheidsverklaring panelleden 44 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

45 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 45

46 46 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

47 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 47

48 48 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

49 Bijlage 2: Deskundigheden panelleden Verpleegkunde Avans Breda Deskundigheid cf. Protocol VBI s; 22 augustus 2005 Panellid domein : Mevrouw H.A.M. Groenendaal Panellid onderwijs: De heer drs. R. Heijnen Panellid student: De heer E. Drost Panellid NQA: Mevrouw drs. M.J.J. van Beers Relevante werkvelddeskundigheid X X X Vakdeskundigheid: X X Vertrouwd met meest recente ontwikkelingen Vakdeskundigheid: X X Vertrouwd met lesgeven en beoordeling en toetsing minstens op niveau/oriëntatie te beoordelen opleiding Onderwijsdeskundigheid X X X Studentgebonden deskundigheid X Visitatiedeskundigheid X X X Nadere informatie over de achtergronden van de panelleden: Mevrouw H.A.M. Groenendaal Mevrouw Groenendaal is ingezet vanwege haar onderwijsexpertise op het gebied van verpleegkunde. Daarnaast heeft zij ervaring op het gebied van beleid en management in het onderwijs en de zorg. Mevrouw Groenendaal heeft uit opleiding en werkervaring kennis van het accreditatiesysteem. Opleiding: Opleiding tot verpleegkundige A, Laurentiusziekenhuis Breda Gebroken docentenopleiding, Kath. Hogeschool voor Verpleegkundige (KHSV) Nijmegen Hogere Opleiding richting onderwijs KHSV Nijmegen 1983 Eerstegraads lerarenopleiding (verkort programma) Rijks Universiteit Limburg Cursus Management voor Basiseenheden in het Hoger Beroepsonderwijs PBNA 1991 Cursus Effectief managen van Professionals, HOAG opleiding en adviesgroep, Haarlem 1999 Employability voor onderwijsmanagers in het hbo, Mobiliteitsfonds HBO NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 49

50 Werkervaring: 09 12/1975 Docente verpleegkunde Opleiding inservice A Laurentiusziekenhuis, Breda Docente verpleegkunde Opleiding inservice A Franciscusziekenhuis, Roosendaal Stafdocente verpleegkunde, HBOV Academie Gezondheidszorg Zwolle met afwisselende functies binnen het management: coördinator Propedeutische Fase, coördinator Stagebureau, coördinator Hoofdfase, voorzitter examencommissie, lid beleidstaf Waarnemend directeur/ studierichtingsleider HBOV Academie Gezondheidszorg Zwolle Waarnemend directeur / studierichtingsleider Academie Gezondheidszorg Hogeschool IJsselland Directeur Academie Gezondheidszorg Saxion Hogescholen locatie Deventer 2004 heden Waarnemend directeur Academie Mens en Arbeid Saxion Hogescholen locatie Deventer en Enschede Overig: Voorzitter Landelijk overleg Management HBOVerpleegkunde HBOraad Lid Evaluatiecommissie HBOV Duaal HBOraad De heer drs. R. Heijnen De heer Heijnen is ingezet als panellid vanwege zijn expertise op het gebied van onderwijs in de gezondheidszorg. De heer Heijnen heeft veel inzicht in de procesmatige kant van het accreditatiestelsel door zijn visitatietrajecten in Vlaanderen. Tevens heeft hij hierdoor veel inzicht in de kwaliteit van collega opleidingen. De heer Heijnen heeft door opleiding en werkervaring veel expertise op het gebied van (internationaal) gezondheidszorgonderwijs. Opleiding: AtheneumB, scholengemeenschap St.Michiel te Geleen propedeuse geneeskunde, Katholieke Universiteit Nijmegen inserviceopleiding tot Averpleegkundige in het Medisch Centrum Geleen doctoraalstudie Gezondheidswetenschappen aan de Rijksuniversiteit Limburg (huidige Universiteit van Maastricht), differentiatie: Verplegingswetenschap met verdieping in ontwikkeling en begeleiding van veranderingstrajecten binnen de verpleging en onderwijskundige achtergronden van opleidingen in de gezondheidszorg Vanuit bureau META deelname aan korte (internationale) scholingstrajecten gericht op onderwijsvernieuwing in meest brede zin, maar vooral toegepast binnen de gezondheidszorg. Werkervaring: als Averpleegkundige gewerkt op de afdeling neurologie/dermatologie van het Medisch Centrum te Geleen tijdens weekeinden en schoolvakanties gewerkt als verpleegkundige op de afdeling Spoedeisende Hulp, Maaslandziekenhuis locatie Geleen staffunctionaris verplegingsdienst voor het Maaslandziekenhuis (SittardGeleen), vnl.bezig geweest met opzet en introductie project Patiënt Gerichte Zorg heden docent verpleegkunde, Hogeschool Zuyd (voorheen Hogeschool Sittard en Hogeschool Limburg). 50 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

51 1995 heden plm. drie keer per jaar deelname aan internationale workshops, congressen en symposia betreffende gezondheidszorgonderwijs. Vrijwel altijd had ik daarin een actieve rol als trainer, organisator of (keynote) speaker consulent Probleemgestuurd Onderwijs voor bureau META (adviesgroep voor PGO onder verantwoordelijkheid van de Faculteit Gezondheidszorg) Consulent in een tweetal grootschalige onderwijsverniewingsprojecten in ZuidAfrika (resp. Tshwane University of Technology en University of Venda, in samenwerking met de Universiteit van Maastricht) 2001 heden Teamcoördinator binnen de HBOV opleiding, Hogeschool Zuyd Lid visitatiecommissies in opdracht van de VLHORA (Vlaamse Hogescholenraad) Panellid student de heer E. Drost De heer Drost is ingezet als student panellid. De heer Drost studeert sinds 2003 HBO Verpleegkunde aan de Hogeschool Windesheim en was lid van de introductiecommissie in 2004 en Hij is qua leeftijd representatief voor de primaire doelgroep van de Opleiding tot Verpleegkundige. De heer Drost heeft deelgenomen aan de NQA auditortraining Hoger Onderwijs. Opleiding: Atheneum, profiel cultuur en maatschappij 2003 heden HBO Verpleegkunde, Windesheim Werkervaring: 06/ /2001 Woonzorgconcern IJsselheem, linnenkamer 06/ /2005 VOF Kalter, IJsselmuiden, komkommerteelt 06/ /2004 Woonzorgconcern IJsselheem, verpleging (vakantiewerk) 06/2005 heden Thuiszorg Icare, Kampen, verzorging en verpleging 12/2005 heden Zwolse Poort, Raalte, ouderenpsychiatrie (oproepkracht) Stages: 01/ /2004 Verpleeghuis t Laar, Dronten 11/ /2005 IJsselmeerziekenhuizen, Lelystad, afd. Interne Geneeskunde 04/ /2005 GGZ Meerkanten, Ermelo, verslavingskliniek 09/ /2005 Zwolse Poort, Raalte, ouderenpsychiatrie 02/ /2006 VU Medisch Centrum, Amsterdam Mevrouw drs. M.J.J. van Beers Mevrouw Van Beers is ingezet als NQAauditor. Zij heeft ervaring als NQAauditor en als studentpanellid bij meerdere visitaties. Zij heeft deelgenomen aan de NQAauditortraining hoger onderwijs. Opleiding: Biofarmaceutische wetenschappen, Rijksuniversiteit Leiden Psychologie, Universiteit Utrecht Werkervaring: 2004 Gezondheidspsycholoog bij Emotional Brain, Almere 2005 heden Auditor NQA NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 51

52 Relevante ervaring: Actief in studenteninspraak, onder andere faculteitsraad en helpdesk medezeggenschap. Lid Advies Commissie Kwaliteit Onderwijs, UU Bestuurslid Stichting Onderwijs Evaluatie Rapport 52 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

53 Bijlage 3: Bezoekprogramma Programma visitatie Verpleegkunde op 14 juni 2006 Tijdstip gespreksgroep deelnemers uur Ontvangst visitatiepanel uur Materiaalbestudering panel uur Opleidingsmanagement opleidingsmanagement uur Studenten Acht à tien met een representatieve vertegenwoordiging uit de propedeuse en de hoofdfase en uit de voltijd, deeltijd en duale variant (indien van toepassing) en inclusief een lid van de opleidingscommissie uur Lunchpauze + Rondleiding uur Docenten Acht à tien, met een representatieve vertegenwoordiging uit de propedeuse en de hoofdfase en uit de voltijd, deeltijd en duale variant (indien van toepassing) en inclusief een lid van de opleidingscommissie uur Afgestudeerden Zes à acht alumni uit de laatste twee afstudeerjaren uur Vertegenwoordigers werkveld Acht à tien vertegenwoordigers uit het werkveld, waaronder leden van de werkveldcommissie en stagebegeleiders uur Eventuele extra gesprekken Materiaal bestuderen Intern paneloverleg uur Opleidingsmanagement en afsluiting NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 53

54 54 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

55 Bijlage 4: Kengetallen In deze bijlage zijn de kengetallen van de opleiding Verpleegkunde weergegeven. Deze cijfers worden vergeleken met het landelijk gemiddelde. Tabel 1a: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (Voltijd) Percentage diploma behaald na 5 jaar (van instroomcohort) Percentage diploma behaald na 8 jaar (van instroomcohort) Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG 59,3% 61,1% 61,5% 63,2% 64,6% 62,5% 65,4% 64,7% 72,3% 62,5% 62,7% 59,6% 53,6% 56,7% Tabel 1b: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (deeltijd) Percentage diploma behaald na 5 jaar (van instroomcohort) Percentage diploma behaald na 8 jaar (van instroomcohort) Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG 78,0% 50,9% 78,0% 55,9% 74,4% 54,5% 74,4% 57,4% 80,8% 56,1% 55,8% 51,7% 61,4% 55,9% Tabel 1c: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (duaal) Percentage diploma behaald na 5 jaar (van instroomcohort) Percentage diploma behaald na 8 jaar (van instroomcohort) Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG 50,0% 57,7% 75,0% 57,2% Tabel 2a: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (Voltijd) Gemiddelde studieduur van gediplomeerden uitstroomcohort jaar X (in maanden) Gemiddelde studieduur studiestakers in maanden van het uitstroomcohort in jaar X (in maanden) Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG. 45,5 48,3 20,1 20,1 46,5 48,5 21,5 19,4 46,4 49,2 14,3 20,2 51,0 49,4 28,1 20,2 47,9 47,5 13,9 18,1 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 55

56 Tabel 2b: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (deeltijd) Gemiddelde studieduur van gediplomeerden uitstroomcohort jaar X (in maanden) Gemiddelde studieduur studiestakers in maanden van het uitstroomcohort in jaar X (in maanden) Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG. 38,0 45,1 12,9 19,8 42,9 44,8 17,6 21,6 40,3 47,3 19,1 21,4 41,6 43,9 18,1 20,7 35,9 43,6 16,5 18,6 Tabel 2c: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (duaal) Gemiddelde studieduur van gediplomeerden uitstroomcohort jaar X (in maanden) Gemiddelde studieduur studiestakers in maanden van het uitstroomcohort in jaar X (in maanden) Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG. 14,5 13,4 29,0 15,7 15,9 47,0 41,1 10,6 17,0 44,0 47,7 30,7 18,7 51,3 47,6 19,3 21,1 Tabel 3a: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (Voltijd) Percentage uitval na 1 jaar Percentage uitval na 3 jaar Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG 32,0% 25,4% 41,2% 38,0% 26,4% 30,3% 37,7% 40,8% 31,8% 24,4% 47,0% 36,1% 12,0% 23,1% 28,4% 25,1% Tabel 3b: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (deeltijd) Percentage uitval na 1 jaar Percentage uitval na 3 jaar Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG 25,0% 26,7% 36,4% 38,2% 33,3% 29,3% 57,8% 42,1% 28,6% 24,9% 42,9% 35,3% 28,6% 27,3% 8,1% 28,1% 56 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

57 Tabel 3c: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en het landelijk gemiddelde (LG) (duaal) Percentage uitval na 1 jaar Percentage uitval na 3 jaar Bron: website HBOraad. Opl. LG Opl. LG 14,3% 21,6% 17,9% 34,9% 20,0% 23,8% 28,0% 34,3% 20,5% 20,4% 38,5% 32,7% 17,2% 19,9% 20,0% 19,5% Tabel 4a: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en totaal landelijk (TL) (Voltijd) Aantal inschrijvingen Instroom Aantal behaalde diploma s Bron: website HBOraad. Opl. TL Opl. TL Opl. TL Tabel 4b: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en totaal landelijk (TL) (deeltijd) Aantal inschrijvingen Instroom Aantal behaalde diploma s Bron: website HBOraad. Opl. TL Opl. TL Opl. TL Tabel 4c: Gegevens Opleiding Verpleegkunde AVANS Hogeschool en totaal landelijk (TL) (duaal) Aantal inschrijvingen Instroom Aantal behaalde diploma s Bron: website HBOraad. Opl. TL Opl. TL Opl. TL NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 57

58 Bijlage 5: Overzichtslijst van door de opleiding ter inzage gelegd materiaal Onderwerp 1: Doelstellingen van de opleiding Facet 1.1 Domeinspecifieke eisen Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBOVerpleegkunde Breda (1997) (map REOCUR, bijlage 4) map REOCUR Gekwalificeerd voor de toekomst (1996) Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk (2004) Met het oog op de toekomst (2001) Competentiebeschrijvingen voor wijkverpleegkundigen (2003/2005) Beroepscompetenties voor de HBO GGZverpleegkundige (2004) Jij maakt het verschil ; beroepscompetenties voor hboopgeleide verpleegkundigen (bachelors) in Universitair Medische Centra (2003) Projectplan Pilot Differentiatie GGZ Avans (2004) Plan van aanpak (2004) Pilot differentiatie GGZ Plan van aanpak schooljaar Onderwijs en Examenregeling Bachelor of Nursing/Verpleegkunde Voltijd en Duale opleiding Onderwijs en Examenregeling Bachelor of Nursing/Verpleegkunde Deeltijd HBOV Studiegids CGOcurriculum Studiegids DKcurriculum Opleidingskader CGOcurriculum Opleidingskader DKcurriculum map Notulen LOOV Reglement van landelijk opleidingenoverleg HBOV (1997) Advies WAR inzake de blauwdruk curriculum bachelor of nursing (2004) map Notulen WAR Facet 1.2 Niveau: Bachelor Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk (2004) Bijlage 2: Toets eindtermen DKcurriculum Dublin descriptoren (2005) Bijlage 3: Toets eindkwalificaties CGOcurriculum Dublin descriptoren (2005) Gekwalificeerd voor de toekomst (1996) Facet 1.3 Oriëntatie hbo Domeinspecifiek Referentiekader HBO Bacheloropleidingen Verpleegkunde (NQA 866) (2005) in map NQAniveauonderzoek Gekwalificeerd voor de toekomst (1996) Beroepsprofiel van de verpleegkundige (1999) Met het oog op de toekomst (2001) map REOCUR (1996) Onderwijsvisie Sector Gezondheidszorg Onderwijs (1996) (map REOCUR, bijlage 3) Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBOVerpleegkunde Breda (1997) (map REOCUR, bijlage 4) map HBOMonitor Waar komen onze studenten terecht? 58 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

59 Alumnienquête (2004) Keuzegids Hoger Onderwijs Analyse van hbokeuzegids (gegevens ), Verpleegkundeopleidingen (2006) Onderwerp 2: Programma van de opleiding Facet 2.1 Eisen hbo Opleidingskader DKcurriculum Opleidingskader CGOcurriculum Studiegids DKcurriculum Studiegids CGOcurriculum Werkcahier simulatiecontacten vaardigheidsonderwijs afdeling Verpleegkunde Blokboeken Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk (2004) Gastdocenten betrokken bij blok 10: Chronische zieken (2006) Blokboek Project 5 Lectoraat Gerontologie (2004) Werkplan 2005 Lectoraat Gerontologie Werkplan 2004 Lectoraat Vermaatschappelijking in de Zorg Werkplan lectoraat Vermaatschappelijking in de Zorg Internationalisering binnen de afdeling Verpleegkunde, Faculteit Gamma (2003) Bezoek aan De Nederlandse Antillen (2002) Bezoek aan India (2001) Beroepspraktijkvorming in het buitenland (2005) Conceptbeleidskader internationalisering (2004) Verslag bijeenkomst werk en praktijkbegeleiders 23 februari 2006 Activiteitenplan afdeling Verpleegkunde Activiteitenplan cluster Health Care Ontwikkelingsplan /Jaarplan 2005, AGZ Businessplan 2006 AGZ Convenant Partners in Opleiden WestBrabant (2005) Het sectorplan Gehandicaptenzorg 2006 (2006) Beleids en activiteitenplan 2006 (2006) Het sectorplan Ziekenhuizen: 2006 (2006) Beroepscompetenties voor de HBO GGZverpleegkundige (2004) Profiel meester c.q. praktijkdocent (2005) Boekenlijsten Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBO Verpleegkunde Breda (1997) (map REOCUR: bijlage 4) Verantwoording beleid en inhoud BPV CGOcurriculum (2005) Structuur duale leerweg HBO Verpleegkunde Breda (1999) Rode draad curriculum HBOV (2002) Werkboeken Opdracht Beroepspraktijkvormingsprofiel (2004) Praktijkleerplaatsprofiel Niveau 5 (2006) Vaardigheidsonderwijs binnen een competentiegericht curriculum (2005) Blokboek Studieloopbaanontwikkeling Programma en Portfolio Regionaal Raamleerplan regio WestBrabant (1995/1997/1999) Advies WAR inzake de blauwdruk curriculum bachelor of nursing (2004) NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 59

60 map Notulen WAR map Notulen WOZO map Notulen Duaal overleg Project Een leerunit in Zorg en behandelcentrum Elisabeth (2005) Notitie Groenhuysen (2005) Offerte Werken als verpleegkundige in de GGZ op verpleegkundig niveau 5 GGz shertogenbosch (2005) Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs map Blokevaluaties Alumnienquête 2004 map HBOMonitor map NQAniveauonderzoek Grant Application (2006) Facet 2.2 Relatie doelstellingen en inhoud programma Alumnienquête (2004) Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk (2004) Beleidskader Bacheloropleidingen (2005) Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBO Verpleegkunde Breda (1997) (map REOCUR: bijlage 4) Bijlage 2: Toets eindtermen DKcurriculum Dublin descriptoren (2005) Bijlage 3: Toets eindkwalificaties CGOcurriculum Dublin descriptoren (2005) Bijlage 4: Matrix eindtermen leerinhouden DKcurriculum Dublin descriptoren (2005) Bijlage 5: Matrix eindkwalificaties leerinhouden CGOcurriculum Dublin descriptoren (2005) Blokboeken Gekwalificeerd voor de toekomst (1996) Keuzegids Hoger Onderwijs map Blokevaluaties map HBOMonitor map Notulen Onderwijscommissie map NQAniveauonderzoek Met het oog op de toekomst (2001) Onderwijseenheden voltijd / duaal route (2006) Opleidingskader CGOcurriculum Opleidingskader DKcurriculum Regionaal Raamleerplan regio WestBrabant (1995/1997/1999) Rode draad curriculum HBOV (2002) Studenttevredenheidsonderzoek Studiegids CGOcurriculum Studiegids DKcurriculum Facet 2.3 Samenhang opleidingsprogramma Alumnienquête (2004) Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk (2004) Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBO Verpleegkunde Breda (1997) (map REOCUR, bijlage 4) Blokboek PGOblok 12 Blokboek POblok 5 Gekwalificeerd voor de toekomst (1996) Keuzegids Hoger Onderwijs map Blokevaluaties map HBOMonitor map Notulen Onderwijscommissie Met het oog op de toekomst (2001) Opleidingskader CGOcurriculum 60 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

61 Opleidingskader DKcurriculum Studenttevredenheidsonderzoek Vaardigheidsonderwijs binnen een competentiegericht curriculum (2005) Verantwoording beleid en inhoud BPV CGOcurriculum (2005) Werkdocument verantwoording onderwijsmodel (1996) (map REOCUR, bijlage 5) Facet 2.4 Studielast Onderwijs en Examenregeling Deeltijd HBOV Onderwijs en Examenregeling Voltijd en Duale opleiding Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk (2004) Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBO Verpleegkunde Breda (1997) (map REOCUR, bijlage 4) Studiegids DKcurriculum Studiegids CGOcurriculum Onderwijskundig kader Sector Gezondheidszorgonderwijs (1996) (map REOCUR, bijlage 3) Opleidingskader DKcurriculum Opleidingskader CGOcurriculum Format PGO blokboek afdeling verpleegkunde (1997) Notulen Opleidingscommissie Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs Facet 2.5 Instroom Meerjarenbeleidsplan (2003) Opleidingskader DKcurriculum Opleidingskader CGOcurriculum Voorlichtingsbrochure Beleidskader PR&V Faculteit Gamma (2000) voorlichting doorgelicht (2001) Waarom hebben zij nog zin in zorg?, in: Vakblad voor opleiders in het gezondheidszorgonderwijs (2001:4) Tussen ambitie en traditie, in: Vakblad voor opleiders in het gezondheidszorgonderwijs (2004:2) Voorstel imagoactiviteiten VMBO zorginstellingen (2004) Werving docenten expertisebureau (2004) Uit de school geklapt (2000) Onderzoek aansluiting VO Hogeschool Brabant (2003) Netwerk VOHO West Brabant vernieuwd! Op weg naar een leuk en nog zinvoller 2003 (2003) Bijdrage DMCS aan accreditatie (2005) Portfoliomap Intake assessment HBOV (2002) Onderwijs en Examenregeling Voltijd en Duale Opleiding Onderwijs en Examenregeling Deeltijd HBOV Opleidingslijn deeltijd HBOV (2003) Overzicht eisen werkveldverplichting (2002) Blokboek PGOblok 1 Moduleboek Doorstroommodule mbo / hbo (2001) Haalbaarheidsonderzoek Geïntegreerde Leerroute Verpleegkunde (2003) Blokboek Studieloopbaanontwikkeling Programma en Portfolio Notitie Studieloopbaanbegeleiding verpleegkunde 2003 Studenttevredenheidsonderzoek NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 61

62 Keuzegids Hoger Onderwijs map Blokevaluaties Facet 2.6 Duur Onderwijs en Examenregeling Voltijd en Duale opleiding Onderwijs en Examenregeling Deeltijd HBOV Studiegids DKcurriculum Studiegids CGOcurriculum Blokboeken Facet 2.7 Afstemming vormgeving en inhoud De HWB beweegt! (1996) Onderwijsvisie Sector Gezondheidszorg (1996) (map REOCUR: bijlage 3) Beroeps en Opleidingsprofiel Verpleegkundige Kwalificatieniveau 5 HBO Verpleegkunde Breda (1997) (map REOCUR, bijlage 4) Opleidingskader DKcurriculum Werkdocument verantwoording onderwijsmodel (1997) (map REOCUR, bijlage 5) Format PGO blokboek afdeling verpleegkunde (1997) Tutorhandleidingen Vaardigheidsonderwijs binnen een competentiegericht curriculum (2005) Werkboeken vaardigheidsonderwijs Blokboeken vaardigheidsonderwijs, BPVperioden, POblokken, Overstijgende doelen, Maatschappelijke oriëntatie, Afstudeeropdracht Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk (2004) Didactisch model binnen het competentiegerichte curriculum (2006) Blokboek Onderwijseenheid 8 Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs map Blokevaluaties map HBOMonitor Alumnienquête (2004) Facet 2.8 Beoordeling en toetsing Toetsing binnen GZO (1998) Toetsbeleid afdeling verpleegkunde (2002) Opleidingskader DKcurriculum Werkboeken BPV Blokboeken BPV, Afstudeeropdracht Procedures voor evaluatie van onderwijseenheden HBO Verpleegkunde (2000) Opleidingskader DKcurriculum Onderwijs en Examenregeling Deeltijd HBOV Onderwijs en Examenregeling Voltijd en Duale opleiding Toetsen in een competentiegerichte leeromgeving (2003) (2005) Bacheloropleiding Nursing Curriculumblauwdruk (2004) Opleidingskader CGOcurriculum Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs map Blokevaluaties 62 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

63 Onderwerp 3: Inzet personeel Facet 3.1 Eisen HBO Activiteitenplan opleiding verpleegkunde Activiteitenplan Cluster Health Care Ontwikkelingsplan /Jaarplan 2005, AGZ Personeelsbeleidsplan AGZ (2005) Bijlage 6: Overzicht personeel map Notulen WAR Alumnibeleid AGZ (2005) Opleidingskader CGOcurriculum Opleidingskader DKcurriculum Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs map Blokevaluaties Alumnienquête (2004) Facet 3.2 Kwantiteit personeel Activiteitenplan Cluster Health Care, Personeelsbeleidsplan AGZ (2005) Clusterbrede ondersteuning en organisatie van het onderwijs (2003) Personeelsformatieplan Verzuimparameters Avans Hogeschool (2005) Onderzoek Aantrekkelijke Werkgever Businessplan 2006 AGZ Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs Projectopdracht: groeien naar RVE s in een professionele cultuur (2006) Notulen directieoverleg 20 juni 2005 Businessplan 2006 AGZ Facet 3.3 Kwaliteit personeel Bijlage 6: Overzicht personeel Procedure POPgesprekken (2004) map Functionerings en beoordelingsgesprekken Beoordelen en Belonen 2006 Avans Hogeschool Samenvatting functionerings/popgesprekken HBOV (2005) Brief directie 2 juni 2005 map Blokevaluaties Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs Alumnienquête (2004) map HBOMonitor Informant docerend personeel Didactisch model binnen het competentiegerichte curriculum (2006) map Notulen Onderwijscommissie NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 63

64 Onderwerp 4: Voorzieningen Facet 4.1 Materiële voorzieningen map Notulen locatieoverleg Faculteit Gamma beleidsdoelstellingen 2003, Rapportage realisering tot november 2003 Begrotingsaanvraag 2005 BREss Sportprogramma Focus op Onderwijs en Kwaliteit: Uitdagende leeromgeving (2003) Bouwtekening nieuwbouw Projectplan Ruimteverdelingsprogramma (2002) Huisvesting (2003) Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs Businessplan 2006 AGZ map Blokevaluaties Facet 4.2 Studiebegeleiding Onderwijs en Examenregeling Voltijd en Duale opleiding Onderwijs en Examenregeling Deeltijd HBOV Notitie Studieloopbaanbegeleiding verpleegkunde (2003) Studiegids DKcurriculum Studiegids CGOcurriculum Opleidingskader DKcurriculum Opleidingskader CGOcurriculum Portfoliomap (2003) Blokboek PGOblok 1 Blokboek Studieloopbaanontwikkeling Programma en Portfolio Studieloopbaanontwikkeling in het tweede jaar van de HBO Verpleegkunde opleiding Studentenstatuut Docent belast met studentenzaken (2000) Samenwerkingsovereenkomst Beroepspraktijkvorming Studenttevredenheidsonderzoek Keuzegids Hoger Onderwijs map HBOMonitor map Blokevaluaties Evaluatie studieloopbaanontwikkeling HBOV propedeuse Onderwerp 5: Interne kwaliteitszorg Facet 5.1 Evaluatie resultaten Beleidsplan kwaliteitszorg (1995) Kwaliteitsbeleidsplan AGZ (2004) Beleidskader kwaliteitszorg Avans Hogeschool Kwaliteit is van iedereen (2004, 2005) Historie en toekomst van het kwaliteitszorgsysteem (2004) Kwaliteitsjaarplan en AGZ Taken commissie Kwaliteitszorg (2005) Taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden Onderwijscommissie (in map Clustering) (2003) Kwaliteitsjaarverslag AGZ 64 NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde hbo bachelor

65 Facet 5.2 Maatregelen tot verbetering Kwaliteitsjaarplan en AGZ Taken commissie Kwaliteitszorg (2005) Kwaliteitsbeleidsplan AGZ (2004) Kwaliteitsjaarverslag AGZ Facet 5.3 Betrekken van medewerkers, studenten, alumni en beroepenveld Kwaliteitsjaarplan en AGZ Notulen Opleidingscommissie Procedure POPgesprekken (2004) map Externe deskundigen Opleidingskader CGOcurriculum Opleidingskader DKcurriculum Verbeterplan AGZ (2004) (in map EFQM/0meting) map Notulen WAR De kwaliteit van de duale opleidingen verpleegkunde (2003) map Blokevaluaties Studenttevredenheidsonderzoek Onderwerp 6: Resultaten Facet 6.1 Gerealiseerd niveau Alumnienquête (2004) Overzicht evaluatieresultaten HBOMonitor (2005) Domeinspecifiek Referentiekader HBO Bacheloropleidingen Verpleegkunde (2005) Vragenlijst HBOV afgestudeerden (NQA 862) (2005) Vragenlijst leidinggevenden van afgestudeerden (NQA 863) (2005) map NQAniveauonderzoek Facet 6.2 Onderwijsrendement Bijlage 8: Kengetallen opleiding HBOV voltijd Bijlage 9: Kengetallen opleiding HBOV deeltijd Bijlage 10: Kengetallen opleiding HBOV duaal NQA visitatie Avans Hogeschool, opleiding verpleegkunde, hbo bachelor 65

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase 11 februari 2008 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Accreditatiekader, toegespitst

Nadere informatie

Concept Beoordelingskader voor het bijzondere kenmerk residentieel onderwijs

Concept Beoordelingskader voor het bijzondere kenmerk residentieel onderwijs Concept Beoordelingskader voor het bijzondere kenmerk residentieel onderwijs 2 december 2008 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Beoordelingskader 4 pagina 2 1 Inleiding Dit beoordelingskader bevat een aantal facetten

Nadere informatie

AVANS Hogeschool, s-hertogenbosch

AVANS Hogeschool, s-hertogenbosch AVANS Hogeschool, s-hertogenbosch Opleiding: Varianten: Civiele Techniek voltijd en duaal Visitatiedata: 29 en 30 september 2004 NQA (Netherlands Quality Agency) 2 NQA visitatie Avans Hogeschool vestiging

Nadere informatie

Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Chemie van de Hogeschool Drenthe

Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Chemie van de Hogeschool Drenthe College van Bestuur Hogeschool Drenthe Postbus 2080 7801 CB EMMEN Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Chemie van de Hogeschool

Nadere informatie

Teamscan op accreditatiewaardigheid

Teamscan op accreditatiewaardigheid Teamscan op accreditatiewaardigheid De Teamscan accreditatiewaardigheid (in vervolg: scan) geeft inzicht in hoe het opleidingsteam ervoor staat met betrekking tot de opleidingsaccreditatie. De scan bestaat

Nadere informatie

Hanzehogeschool Groningen

Hanzehogeschool Groningen Hanzehogeschool Groningen Opleiding: Varianten: Verpleegkunde, hbo bachelor voltijd/deeltijd/duaal Visitatiedatum: 27 april 2006 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, oktober 2006 2 NQA - visitatie

Nadere informatie

Christelijke Hogeschool Windesheim

Christelijke Hogeschool Windesheim Christelijke Hogeschool Windesheim Opleidingen: Accountancy en Bedrijfseconomie, hbo-bachelor; Varianten: Accountancy voltijd/deeltijd/duaal Bedrijfseconomie voltijd Visitatiedatum: 27 juni 2006 Netherlands

Nadere informatie

AVANS Hogeschool, Tilburg

AVANS Hogeschool, Tilburg AVANS Hogeschool, Tilburg Opleiding: Technische Bedrijfskunde; hbo-bachelor Croho: 34421 Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedatum: 9 oktober 2008 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, december 2008

Nadere informatie

Hogeschool Utrecht. Opleidingen: HBO-V, bachelor Varianten: voltijd/deeltijd/duaal. Visitatiedata: 25 april 2006

Hogeschool Utrecht. Opleidingen: HBO-V, bachelor Varianten: voltijd/deeltijd/duaal. Visitatiedata: 25 april 2006 Hogeschool Utrecht Opleidingen: HBOV, bachelor Varianten: voltijd/deeltijd/duaal Visitatiedata: 25 april 2006 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, september 2006 2 NQA Hogeschool Utrecht, opleiding

Nadere informatie

De NVAO beoordeelt het onderwerp doelstellingen opleiding derhalve voldoende.

De NVAO beoordeelt het onderwerp doelstellingen opleiding derhalve voldoende. College van Bestuur van de Christelijke Hogeschool Windesheim Postbus 10090 8000 GB ZWOLLE Besluit datum 10 februari 2005 onderwerp Definitief besluit accreditatie hbo-bachelor Bouwkunde van de Christelijke

Nadere informatie

OPSTELLEN EINDKWALIFICATIES OPLEIDING

OPSTELLEN EINDKWALIFICATIES OPLEIDING OPSTELLEN EINDKWALIFICATIES OPLEIDING MARIANNE KOK/HERBERT WOLDBERG/HVA Toelichting bij opt opstelellen van eindkwalificaties van een opleiding bij de HvA 1 Het opleidingsprofiel: De beroepspraktijk draagt

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND, School of Agriculture and Technology

Hogeschool INHOLLAND, School of Agriculture and Technology Hogeschool INHOLLAND, School of Agriculture and Technology Opleiding: Luchtvaarttechnologie, bachelor Variant: voltijd Visitatiedata: 5 en 6 april 2005 NQA (Netherlands Quality Agency) Utrecht, augustus

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool NAO nederlands- vlaamse accreditatieorganisatie Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool Datum: 1 oktober

Nadere informatie

Avans Hogeschool Breda. Fysiotherapie, bachelor

Avans Hogeschool Breda. Fysiotherapie, bachelor Avans Hogeschool Breda Opleiding: Varianten: Visitatiedata: Fysiotherapie, bachelor voltijd & deeltijd 1 en 2 november NQA (Netherlands Quality Agency) Utrecht, december 2005 2 NQA - visitatie Avans Hogeschool,

Nadere informatie

Fontys Hogescholen, locatie Eindhoven Opleiding: Fiscale Economie, hbo bachelor Croho: 34409 Varianten: voltijd/deeltijd

Fontys Hogescholen, locatie Eindhoven Opleiding: Fiscale Economie, hbo bachelor Croho: 34409 Varianten: voltijd/deeltijd Fontys Hogescholen, locatie Eindhoven Opleiding: Fiscale Economie, hbo bachelor Croho: 34409 Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedatum: 5 februari 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, mei 2007

Nadere informatie

Avans Hogeschool, Breda

Avans Hogeschool, Breda Avans Hogeschool, Breda Opleiding: Management in de Zorg; hbo-bachelor Varianten: deeltijd Croho: 34538 Visitatiedatum: 26 september 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, december 2007 2/55 NQA

Nadere informatie

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Opleiding: Financial Services Management HBO bachelor, locatie Arnhem Croho: 34414 Varianten: voltijd & deeltijd

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Opleiding: Financial Services Management HBO bachelor, locatie Arnhem Croho: 34414 Varianten: voltijd & deeltijd Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Opleiding: Financial Services Management HBO bachelor, locatie Arnhem Croho: 34414 Varianten: voltijd & deeltijd Visitatiedatum: 25 juni 2007 Netherlands Quality Agency

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND Opleiding: Sociaal Juridische Dienstverlening, hbo bachelor; Varianten: voltijd/deeltijd/duaal Locaties: Rotterdam/Den Haag

Hogeschool INHOLLAND Opleiding: Sociaal Juridische Dienstverlening, hbo bachelor; Varianten: voltijd/deeltijd/duaal Locaties: Rotterdam/Den Haag Hogeschool INHOLLAND Opleiding: Sociaal Juridische Dienstverlening, hbo bachelor; Varianten: voltijd/deeltijd/duaal Locaties: Rotterdam/Den Haag Visitatiedatum: 31 oktober 2006 Netherlands Quality Agency

Nadere informatie

Hogeschool Utrecht. Huidtherapie, hbo-bachelor. Farmakunde, hbo-bachelor. Visitatiedatum: 16 maart 2006

Hogeschool Utrecht. Huidtherapie, hbo-bachelor. Farmakunde, hbo-bachelor. Visitatiedatum: 16 maart 2006 Hogeschool Utrecht Opleiding: Variant: Opleiding: Varianten: Huidtherapie, hbobachelor voltijd Farmakunde, hbobachelor voltijd en deeltijd Visitatiedatum: 16 maart 2006 Netherlands Quality Agency (NQA)

Nadere informatie

Naam/Datum/Versie document advies/verbeterpunten. Avans documenten

Naam/Datum/Versie document advies/verbeterpunten. Avans documenten Document / Informatie P = Prettig ; N = Noodzakelijk Algemene input voor schrijven zelfevaluatie 1. (P) Interne rapport tussentijdse audit op onderwijskwaliteit/accre-ditatiewaardigheid Suggesties NQA

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND. Visitatiedatum: 8 november 2006

Hogeschool INHOLLAND. Visitatiedatum: 8 november 2006 Hogeschool INHOLLAND Opleiding: Personeel en Arbeid, bachelor Varianten: voltijd/deeltijd/duaal Locaties: Alkmaar, Amsterdam, Den Haag, Haarlem, Rotterdam en Utrecht. Visitatiedatum: 8 november 2006 Netherlands

Nadere informatie

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Bijlage, Bachelor Opleiding Docent Muziek

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Bijlage, Bachelor Opleiding Docent Muziek ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Bijlage, Bachelor Opleiding Docent Muziek Studiejaar 2013-2014 Algemeen 1. Deze bijlage bij het algemene gedeelte van de Onderwijs- en examenregeling van Codarts is van toepassing

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bestuurskunde/Overheidsmanagement van de NHL Hogeschool

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bestuurskunde/Overheidsmanagement van de NHL Hogeschool ,nvao r nederlands-vlaam se accreditatie organisatie S uif Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bestuurskunde/Overheidsmanagement van de NHL Hogeschool datum

Nadere informatie

Fontys Hogescholen. Opleiding: Financial Services Management hbo bachelor Varianten: voltijd, deeltijd, duaal Croho: 34414 Locatie: Eindhoven

Fontys Hogescholen. Opleiding: Financial Services Management hbo bachelor Varianten: voltijd, deeltijd, duaal Croho: 34414 Locatie: Eindhoven Fontys Hogescholen Opleiding: Financial Services Management hbo bachelor Varianten: voltijd, deeltijd, duaal Croho: 34414 Locatie: Eindhoven Visitatiedatum: 8 mei 2007 Netherlands Quality Agency (NQA)

Nadere informatie

Hanzehogeschool Groningen

Hanzehogeschool Groningen Hanzehogeschool Groningen Opleidingen: Sociaal Juridische Dienstverlening, hbo-bachelor; Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedata: 26 april 2006 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, september 2006

Nadere informatie

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Opleiding: Commerciële Economie, hbo-bachelor Croho: 34402 Varianten: voltijd/deeltijd/duaal Locaties: Arnhem en Nijmegen Visitatiedatum: 19 juni 2007 Netherlands Quality

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND. Opleidingen: Voedingsmiddelentechnologie, bachelor Varianten: voltijd/duaal. Visitatiedata: 2 en 3 juni 2005

Hogeschool INHOLLAND. Opleidingen: Voedingsmiddelentechnologie, bachelor Varianten: voltijd/duaal. Visitatiedata: 2 en 3 juni 2005 Hogeschool INHOLLAND Opleidingen: Voedingsmiddelentechnologie, bachelor Varianten: voltijd/duaal Visitatiedata: 2 en 3 juni 2005 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, november 2005 2 NQA - visitatie

Nadere informatie

Hogeschool Rotterdam, Rotterdam

Hogeschool Rotterdam, Rotterdam Hogeschool Rotterdam, Rotterdam Opleiding: Communicatie, hbo bachelor Croho: 34405 Varianten: voltijd/deeltijd/duaal Visitatiedatum: 10 mei 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, oktober 2007 2/63

Nadere informatie

Avans Hogeschool, s Hertogenbosch

Avans Hogeschool, s Hertogenbosch Avans Hogeschool, s Hertogenbosch Opleiding: Informatica Varianten: voltijd en duaal Visitatiedata: 5 en 6 oktober NQA (Netherlands Quality Agency) 2 NQA - visitatie Avans Hogeschool s-hertogenbosch opleiding

Nadere informatie

{nvao. Uit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Technische Informatica van de Hogeschool Dirksen B.V.

{nvao. Uit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Technische Informatica van de Hogeschool Dirksen B.V. {nvao w nederlands - vlaamse accreditatieorganisatie Uit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Technische Informatica van de Hogeschool Dirksen B.V. datum 29

Nadere informatie

Avans Hogeschool, Tilburg

Avans Hogeschool, Tilburg Avans Hogeschool, Tilburg Opleidingen: Varianten: Bouwkunde, Bouwtechnische Bedrijfskunde en Civiele Techniek voltijd en duaal Visitatiedata: 4 en 5 november 2004 NQA (Netherlands Quality Agency) Utrecht,

Nadere informatie

Hanzehogeschool Groningen

Hanzehogeschool Groningen Hanzehogeschool Groningen Opleidingen: Fysiotherapie, bachelor Variant: voltijd Visitatiedata: 25 en 26 april 2005 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, september 2005 2 NQA - visitatie Hanzehogeschool

Nadere informatie

Avans Hogeschool s-hertogenbosch

Avans Hogeschool s-hertogenbosch Avans Hogeschool s-hertogenbosch Opleiding: Technische Informatica; hbo-bachelor Variant: voltijd Croho: 34475 Visitatiedatum: 28 maart 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, augustus 2007 2/70

Nadere informatie

Besluit. Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP

Besluit. Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor

Nadere informatie

Hogeschool HBO Nederland

Hogeschool HBO Nederland Hogeschool HBO Nederland Opleiding: Variant: Locaties: Management, Economie & Recht; voltijd hbo-bachelor; Amsterdam, Arnhem, Breda, Groningen, Rotterdam, Utrecht, Weert en Zwolle Visitatiedatum: 2 november

Nadere informatie

Hogeschool Avans, Breda / Tilburg Academie voor Technologie en Management

Hogeschool Avans, Breda / Tilburg Academie voor Technologie en Management Hogeschool Avans, Breda / Tilburg Academie voor Technologie en Management Opleiding: Werktuigbouwkunde, hbo-bachelor Varianten: voltijd, deeltijd en duaal Opleiding: Milieugerichte Materiaaltechnologie,

Nadere informatie

Avans Hogeschool, s-hertogenbosch

Avans Hogeschool, s-hertogenbosch Avans Hogeschool, s-hertogenbosch Opleiding: Integrale veiligheid, hbo bachelor Croho: 39201 Varianten: voltijd en deeltijd Visitatiedatum: 12 juni 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, oktober

Nadere informatie

Hogeschool Arnhem en Nijmegen

Hogeschool Arnhem en Nijmegen Hogeschool Arnhem en Nijmegen Opleiding: Management in Zorg, hbo-bachelor Locatie: Nijmegen Croho: 34538 Varianten: deeltijd Visitatiedatum: 26 juni 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, december

Nadere informatie

Fontys Hogescholen, Tilburg en Sittard

Fontys Hogescholen, Tilburg en Sittard Fontys Hogescholen, Tilburg en Sittard Opleiding: Leraar voortgezet onderwijs 1e graad Lichamelijke Opvoeding hbo-bachelor Croho: 35025 Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedatum: 2 april 2008 Netherlands

Nadere informatie

AVANS Hogeschool, Breda

AVANS Hogeschool, Breda AVANS Hogeschool, Breda Opleiding: Management, Economie & Recht HBO-bachelor Croho: 34435 Varianten: deeltijd Visitatiedatum: 26 maart 2009 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, september 2009 2/55

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND, Rotterdam

Hogeschool INHOLLAND, Rotterdam Hogeschool INHOLLAND, Rotterdam Opleiding: Bestuurskunde & Overheidsmanagement hbo-bachelor Varianten: voltijd, deeltijd, duaal Croho: 34464 Visitatiedatum: 25 mei 2007 Netherlands Quality Agency (NQA)

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM

Besluit. College van bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM College van bestuur Hogeschool van Amsterdam Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM Besluit Besluit strekkende tot positieve beoordeling van een aanvraag Toets nieuwe opleiding hbo-master Integraal Leiderschap

Nadere informatie

Concept. Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA

Concept. Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA Versie juli 2013 Concept Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders April 2012 0 Inhoud Gebruikte begrippen en afkortingen... 2 Inleiding... 5 Opbouw

Nadere informatie

AVANS Hogeschool, Breda

AVANS Hogeschool, Breda AVANS Hogeschool, Breda Opleiding: Opleiding tot Leraar Basisonderwijs; hbo-bachelor Croho: 34808 Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedata: 7 en 8 oktober 2008 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht,

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND, Delft

Hogeschool INHOLLAND, Delft Hogeschool INHOLLAND, Delft Opleiding: Plattelandsvernieuwing, bachelor Variant: voltijd Visitatiedata: 20 en 21 april 2005 NQA (Netherlands Quality Agency) Utrecht, augustus 2005 2 NQA - visitatie Hogeschool

Nadere informatie

Christelijke Hogeschool Windesheim

Christelijke Hogeschool Windesheim Christelijke Hogeschool Windesheim Opleiding: Management, Economie en Recht; hbo-bachelor, croho: 34435 Locatie: Zwolle Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedatum: 16 april 2009 Netherlands Quality Agency

Nadere informatie

luit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Human Resource Management van de Saxion Hogeschool

luit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Human Resource Management van de Saxion Hogeschool m a o v nederlands - ulaamse accreditatieorganisatie luit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Human Resource Management van de Saxion Hogeschool datum 31

Nadere informatie

Fontys Opleidingscentrum Speciale Onderwijszorg

Fontys Opleidingscentrum Speciale Onderwijszorg 5 Fontys Opleidingscentrum Speciale Onderwijszorg Master Special Educational Needs, bestaande uit 4 opleidingen: - de opleiding leraar speciaal onderwijs algemeen (LSO dt); - de opleiding leraar speciaal

Nadere informatie

Avans Hogeschool, Breda

Avans Hogeschool, Breda Avans Hogeschool, Breda Opleidingen: Accountancy & Bedrijfseconomie HBO Bachelor; Croho: 34406 & 34401 Varianten: voltijd en duaal Visitatiedatum: 29 mei 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht,

Nadere informatie

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Opleidingen: Informatica en Technische Informatica; hbo-bachelor Locaties: Arnhem en Nijmegen Croho: 34479 (I) en 34476 (TI) Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedatum:

Nadere informatie

AVANS Hogeschool; s-hertogenbosch

AVANS Hogeschool; s-hertogenbosch AVANS Hogeschool; s-hertogenbosch Opleiding: Bestuurskunde/Overheidsmanagement hbo-bachelor Croho: 34464 Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedatum: 11 juni 2009 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht,

Nadere informatie

Besluit. Raad van bestuur. Saxion Hogescholen. Postbus KB ENSCHEDE

Besluit. Raad van bestuur. Saxion Hogescholen. Postbus KB ENSCHEDE Raad van bestuur Saxion Hogescholen Postbus 70000 7500 KB ENSCHEDE Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Informatiedienstverlening

Nadere informatie

Besluit strekkende tot een positief oordeel van een aanvraag toets nieuwe opleiding van de hbo-bachelor HBO-Rechten van Capabel Hogeschool

Besluit strekkende tot een positief oordeel van een aanvraag toets nieuwe opleiding van de hbo-bachelor HBO-Rechten van Capabel Hogeschool nvao nederlands - vlaamse accreditatieorganisatie Besluit strekkende tot een positief oordeel van een aanvraag toets nieuwe opleiding van de hbo-bachelor HBO-Rechten van Capabel Hogeschool datum 29 december

Nadere informatie

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Opleiding: Elektrotechniek, hbo-bachelor; Croho: 34267 Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedatum: 27 mei 2008 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, september 2008

Nadere informatie

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Locatie: Arnhem Opleiding: Communicatie, hbo bachelor Choho: 33405 Varianten: voltijd, deeltijd, duaal

Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Locatie: Arnhem Opleiding: Communicatie, hbo bachelor Choho: 33405 Varianten: voltijd, deeltijd, duaal Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Locatie: Arnhem Opleiding: Communicatie, hbo bachelor Choho: 33405 Varianten: voltijd, deeltijd, duaal Visitatiedatum: 16 mei 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht,

Nadere informatie

Hanzehogeschool Groningen

Hanzehogeschool Groningen Hanzehogeschool Groningen Opleiding: Commerciële Economie, hbo bachelor; Croho: 34402 Varianten: voltijd, deeltijd, duaal Visitatiedatum: 25 april 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, oktober

Nadere informatie

Fontys Hogescholen, Eindhoven

Fontys Hogescholen, Eindhoven Fontys Hogescholen, Eindhoven Opleiding: Culturele Maatschappelijke Vorming, hbo-bachelor Varianten: voltijd/deeltijd Visitatiedatum: 24 april 2006 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, november 2006

Nadere informatie

Breakout sessie 2-5. Stelsel 3.0 Accreditatie op Maat: Opleidingsbeoordeling. Introductie

Breakout sessie 2-5. Stelsel 3.0 Accreditatie op Maat: Opleidingsbeoordeling. Introductie Breakout sessie 2-5 Stelsel 3.0 Accreditatie op Maat: Opleidingsbeoordeling De voorstellen beschreven in deze notitie dienen als uitwerking van (aangekondigde) wetswijzigingen. Op basis van deze wetswijzigingen

Nadere informatie

Hogeschool Rotterdam. Maatschappelijk Werk en Dienstverlening, hbo-bachelor; Visitatiedatum: 10 oktober 2006

Hogeschool Rotterdam. Maatschappelijk Werk en Dienstverlening, hbo-bachelor; Visitatiedatum: 10 oktober 2006 Hogeschool Rotterdam Opleiding: Varianten: Maatschappelijk Werk en Dienstverlening, hbo-bachelor; voltijd/deeltijd Visitatiedatum: 10 oktober 2006 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, december 2006

Nadere informatie

Fontys Hogeschool Werktuigbouwkunde

Fontys Hogeschool Werktuigbouwkunde Fontys Hogeschool Werktuigbouwkunde Opleiding: Werktuigbouwkunde, hbo-bachelor Varianten: voltijd/deeltijd/duaal/automotive Visitatiedata: 24 en 25 februari 2005 NQA (Netherlands Quality Agency) Utrecht,

Nadere informatie

Fontys Hogeschool, Venlo

Fontys Hogeschool, Venlo Fontys Hogeschool, Venlo Opleiding: International Business Economics, hbo-bachelor; Varianten: voltijd Visitatiedatum: 22 februari 2006 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, september 2006 2 NQA -

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-master Engineering van de Hogeschool Utrecht

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-master Engineering van de Hogeschool Utrecht ,nvao v nederiands - vlaamse accreditatieorganisatie es Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-master Engineering van de Hogeschool Utrecht datum 30 november 2017 onderwerp

Nadere informatie

Hogeschool Rotterdam Cluster Paramedisch Opleidingen: Ergotherapie, Fysiotherapie en Logopedie; hbo-bachelor Variant: voltijd

Hogeschool Rotterdam Cluster Paramedisch Opleidingen: Ergotherapie, Fysiotherapie en Logopedie; hbo-bachelor Variant: voltijd Hogeschool Rotterdam Cluster Paramedisch Opleidingen: Ergotherapie, Fysiotherapie en Logopedie; hbo-bachelor Variant: voltijd Visitatiedata: 19 en 20 september 2005 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht,

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND, Alkmaar. Visitatiedata: 16 en 17 maart 2005

Hogeschool INHOLLAND, Alkmaar. Visitatiedata: 16 en 17 maart 2005 Hogeschool INHOLLAND, Alkmaar Opleiding: Varianten: Werktuigbouwkunde voltijd en deeltijd Visitatiedata: 16 en 17 maart 2005 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, november 2005 2 NQA visitatie Hogeschool

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hanzehogeschool Groningen. Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN

Besluit. College van bestuur. Hanzehogeschool Groningen. Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN College van bestuur Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Facility

Nadere informatie

Hogeschool Rotterdam. Opleiding: Small Business and Retail Management Niveau: HBO-bachelor Croho: 34422 Varianten: voltijd en duaal

Hogeschool Rotterdam. Opleiding: Small Business and Retail Management Niveau: HBO-bachelor Croho: 34422 Varianten: voltijd en duaal Hogeschool Rotterdam Opleiding: Small Business and Retail Management Niveau: HBO-bachelor Croho: 34422 Varianten: voltijd en duaal Visitatiedatum: 16 mei 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht,

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND, Rotterdam

Hogeschool INHOLLAND, Rotterdam Hogeschool INHOLLAND, Rotterdam Opleiding: Integrale Veiligheid, hbo-bachelor Croho: 39201 Varianten: voltijd/deeltijd/duaal Visitatiedatum: 3 juni 2008 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, december

Nadere informatie

Fontys Hogescholen, Eindhoven

Fontys Hogescholen, Eindhoven Fontys Hogescholen, Eindhoven Opleiding: Podotherapie, hbo bachelor; Varianten: voltijd Crohonr: 34581 Visitatiedatum: 22 maart 2007 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, augustus 2007 2/75 NQA - visitatie

Nadere informatie

PEER REVIEWS. Managementgroep Interactum September 2014

PEER REVIEWS. Managementgroep Interactum September 2014 PEER REVIEWS Managementgroep Interactum September 2014 Met peer review wordt een systeem bedoeld waarbij de betreffende opleidingen structureel gebruik maken van elkaars deskundigheid en elkaars critical

Nadere informatie

AVANS Hogeschool, Breda

AVANS Hogeschool, Breda AVANS Hogeschool, Breda Opleiding: Management, Economie en Recht; hbo-bachelor Croho: 34435 Varianten: voltijd/duaal Visitatiedatum: 24 september 2009 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, december

Nadere informatie

Breda, 's-hertogenbosch, Tilburg. De handleiding. voor het schrijven van een opleidingskader

Breda, 's-hertogenbosch, Tilburg. De handleiding. voor het schrijven van een opleidingskader Breda, 's-hertogenbosch, Tilburg De handleiding voor het schrijven van een opleidingskader Zie ook Format voor het schrijven van een opleidingskader Colofon datum Januari 2015 Status Definitief Auteurs

Nadere informatie

Hogeschool Zuyd, Heerlen

Hogeschool Zuyd, Heerlen Hogeschool Zuyd, Heerlen Opleiding: Fysiotherapie, hbo-bachelor Variant: voltijd Visitatiedata: 12 oktober 2005 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, december 2005 Inhoud 2 NQA - visitatie Hogeschool

Nadere informatie

Hogeschool Journalistiek, Fontys Tilburg. Visitatiedata: 15 en 16 maart 2005

Hogeschool Journalistiek, Fontys Tilburg. Visitatiedata: 15 en 16 maart 2005 Hogeschool Journalistiek, Fontys Tilburg Opleiding: Journalistiek Visitatiedata: 15 en 16 maart 2005 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, september 2005 2 NQA - visitatie Fontys Hogeschool, Tilburg

Nadere informatie

Beoordelen in het HBO

Beoordelen in het HBO Beoordelen in het HBO Eef Nijhuis Saxion Joke van der Meer HAN RIZO 12 maart 2013 Competentiegericht leren Competenties bepalen de inhoud van leren en toetsen Leren en beoordeling zijn gericht op effectief

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Communicatie van de NHL Hogeschool

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Communicatie van de NHL Hogeschool ,nuao r nederlands - viaamse accreditatieorganisatie Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Communicatie van de NHL Hogeschool datum 29 september 2017 onderwerp

Nadere informatie

Hogeschool INHOLLAND, Delft

Hogeschool INHOLLAND, Delft Hogeschool INHOLLAND, Delft Opleiding: Food & Business, hbo bachelor Variant: voltijd Visitatiedata: 20 april 2006 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, augustus 2006 2 NQA - visitatie Hogeschool INHOLLAND,

Nadere informatie

AVANS Hogeschool, s-hertogenbosch

AVANS Hogeschool, s-hertogenbosch AVANS Hogeschool, s-hertogenbosch Opleiding: Elektrotechniek, hbo-bachelor Croho: 34267 Varianten: voltijd Visitatiedatum: 3 juni 2008 Netherlands Quality Agency (NQA) Utrecht, oktober 2008 2/51 NQA -

Nadere informatie

Informatievergadering. Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding

Informatievergadering. Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding Informatievergadering Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding Wie zijn we? Besluit Vlaamse Regering Visitatieprotocol Planning ZER en beoordelingskader Visitatieproces Visitatiecommissie 23/04/2014 2

Nadere informatie