PROCEDURE BEDRIJFS OPVANG

Transcriptie

1 PROCEDURE BEDRIJFS OPVANG 1. Doel: Opvang personeel na ingrijpende gebeurtenis teneinde: Een normale verwerking van de gebeurtenis te bevorderen Storingen in het verwerkingsproces te signaleren Doorverwijzing naar professionele hulpverlening te bewerkstelligen Als bedrijfsopvanger ben je nooit verantwoordelijk voor het welzijn en het geluk van een ander. Deze procedure is een HANDVAT, geen verplichting, tenzij anders aangegeven. Dat wat wordt besproken met de groep of een individu moet als strikt vertrouwelijk worden behandeld. 2. Criteria De procedure kan in werking worden gesteld tijdens en na een incidentbestrijding waarin mogelijkerwijs verwacht kan worden dat een psychisch trauma bij een personeelslid. Te denken valt hierbij aan: Ongeval met beknelling. Ongeval waarbij kinderen betrokken zijn Brand met slachtoffers Het niet volgens plan verlopen, of mislukken van een inzet Ongevallen bij eigen personeel Inwerkingtreding code 112 Etc. 3. Verwerking Schokkende gebeurtenis: Voor de verwerking van een schokkende gebeurtenis gaan we uit van het onderstaande schematische proces: Gebeurtenis Fase 1: Ongeloof verbijstering Fase 2: Ontkennig Herbeleving emoties Fase 3: Herstel 4.1 Voor wie? Het B.O.T is er voor iedereen. Ieder lid van brandweer Overbetuwe kan aanspraak maken op een van de B.O.T.-leden. Praten gebeurt op basis van vrijwilligheid. Niemand behoort enige dwang van een van de B.O.T.-leden, manschappen of leidinggevenden te ondervinden. In eerste instantie zorgt het B.O.T. van de betrokken groep voor opvang van het eigen personeel. Bij (te verwachten) problemen kan te allen tijde een beroep op een van de andere B.O.T-leden binnen de organisatie worden gedaan. E. Baron Gemeente Overbetuwe Pagina

2 In de functie als B.O.T-lid kan men op 3 manieren observeren: 1. Men wordt als bluslid/bv volledig ingezet 2. Men wordt als bluslid/bv ingezet maar je beperkt je tot eenvoudige handelingen 3. Men observeert volledig vanaf de zijlijn Voor een goede observatie geniet het 3 e punt de voorkeur. Voordat de procedure opvang personeel van start gaat dient aandacht aan de voorbereiding te worden besteed. 4.2 Voorbereiding: Indien nodig: laat iedereen naar huis bellen omdat de nabespreking langer kan duren dan gewoonlijk; Indien mogelijk leg de hoorn van de haak zodat men niet steeds in het gesprek wordt gestoord; Laat zo mogelijk ook de mobiele telefoons uit of in de trilstand zetten; Geef duidelijk aan dat iedereen tot het einde van de nabespreking blijft zitten; Geef koffie en frisdrank vóór de evaluatie (beperk of weiger het gebruik van bier e.d.); Zorg ervoor dat je ongestoord kunt praten; Vertel dat getoonde of gevoelde reacties normaal zijn, maar dat de situatie abnormaal is. 5.1 Kenmerken procedure De procedure in de gemeente Overbetuwe kenmerkt zich door het nabespreken met de gehele groep van de inzet op de kazerne of een andere nader te bepalen locatie. Afhankelijk van wat er wordt geconstateerd, vinden individuele gesprekken plaats met de betrokkene(n). In de nabespreking zijn een 3-tal fasen te onderscheiden. Hieronder volgt een schematische weergave van die nabespreking. Daarna wordt het onderbouwd. Incident e nabespreking op de kazerne direct na inzet met de gehele groep e nabespreking max. 2 dgn na de inzet mét de gehele groep e nabespreking en vervolg 1 st volgende oefenavond Incident Na de inzet, maar op locatie incident, wordt tussen BOT-er(s) en BV(s) overleg gepleegd hoe de invulling van de nabespreking zal gaan plaatsvinden. De mogelijkheid bestaat op deze manier om al te overleggen of extra aandacht aan een bepaald persoon of bepaalde personen moet worden geschonken. Indien tijdens de inzet zich de mogelijkheid voordoet af te schalen moet, in goed overleg met de OvD, overwogen worden of manschappen door de aard van het trauma gedurende de gehele inzet aanwezig blijven. Hierdoor is het beeld van de inzet voor ieder bluslid zo compleet mogelijk. Dit zal het verwerkingsproces bevorderen. Bij het bevrijden van een overleden persoon (meestal op een andere locatie) gaan brandwachten mee op vrijwillige basis. Let erop dat de locatie van het incident goed wordt gereinigd. Nabestaanden worden dan niet met restanten geconfronteerd. E. Baron Gemeente Overbetuwe Pagina

3 5.3 De eerste nabespreking De eerste nabespreking vindt plaats direct na het incident in de kazerne. Hierbij zijn aanwezig of kunnen aanwezig zijn: Alle direct betrokkenen: bijvoorbeeld de blusgroep De OvD, indien deze tijdens de inzet aanwezig is geweest; of indien het bij navraag wenselijk blijkt De CvD. Indien deze tijdens de inzet aanwezig is geweest; of indien het bij navraag wenselijk lijkt. Buitenstaanders, maar direct betrokkenen zoals berger, politie en ambulance Alle anderen worden verzocht de locatie te verlaten. Uiteraard gaat alles in goed overleg met de gehele groep. De nabespreking zal worden ingeleid met een technische evaluatie door de 1 e bevelvoerder. Daarna volgt de nabespreking waarin iedereen de gelegenheid krijgt zijn verhaal m.b.t. de inzet te vertellen. Als algemene tip wordt gegeven dat je moet beginnen met iemand die binnen de groep makkelijk praat. Deze persoon dient als ijsbreker en stimuleert zo de anderen om te praten. 5.4 De tweede nabespreking Een tweede nabespreking zal maximaal 2 dagen na het incident plaatsvinden. Hierbij zal de gehele groep weer aanwezig zijn. Naar eigen inzicht kunnen anderen ook bij deze bespreking gevraagd worden. 5.5 De derde nabespreking (en vervolg afspraken) Deze vindt plaats, tenzij daar geen aanleiding meer voor is, op de eerst volgende oefenavond, ongeveer 1 week na het incident. Individuele gesprekken kunnen ook hierna nog plaatsvinden. Algemeen geldt: Tussentijds kunnen altijd individuele besprekingen plaatsvinden. 6. Declaraties Indien je als BOT-er bent ingezet kunnen repressieve uren worden gedeclareerd. Er is geen uitleg nodig aan bevelvoerder, groepscommandant, plaatsvervangend commandant of afdelingshoofd. De gegevens die je ter ore zijn gekomen worden als volstrekt vertrouwelijk behandeld. 7. Geheimhouding Dat wat de bedrijfsopvanger wordt medegedeeld door betrokkenen is vertrouwelijke informatie. Het is de bedrijfsopvanger verboden deze informatie aan anderen te verstrekken. Strikte geheimhouding is een vereiste. 8. Symptomen/klachten De volgende (normale) verschijnselen zouden kunnen voorkomen bij een verwerkingstrauma: Misselijkheid; Niet lekker voelen; Relatiestoornissen; Verwardheid; E. Baron Gemeente Overbetuwe Pagina

4 Stress; Verandering van het normale Lichamelijk Lusteloosheid Slapeloosheid Hoofdpijn Seksuele problemen Nek-en rugpijn Misselijkheid Beven Maagpijn Psychisch Onrustgevoelens Bovenmatige schrikreacties Nachtmerries Snel geïrriteerd zijn Zeer vaak denken aan voorval met sterke emoties Concentratieverlies Schuldgevoelens Angst voor een vergelijkbare situatie Twijfel over eigen functioneren 8.1 Samenstelling BO-team Het team van Overbetuwe bestaat minimaal uit vertegenwoordigers van de volgende groepen: Groep Aantal leden Oosterhout 1 Valburg 1 Elst 2 Zetten 2 Heteren 2 Afdeling/coördinator 1 Indien het team of een van de leden is ingezet dient dit altijd gemeld te worden aan de coördinator van het team. Deze registreert hoe vaak en (zo mogelijk) bij welke (soort) repressieve inzet het team of een van de leden is ingezet. 8.2 Training Tenminste 2 maal per jaar zal een training van het team plaatsvinden. De voorkeur gaat uit naar een training eens per half jaar. Training zal geschieden door een erkend docent of instituut voor traumapsychologie. Het tijdsstip en de dag van training worden door de deelnemers in overleg bepaald. Ieder lid is verplicht minimaal éénmaal per jaar deel te nemen aan een training. 8.3 Nieuwe leden Een nieuw lid zal worden opgeleid: - Indien acuut een lid wegvalt, door ontslag of wegens andere redenen en niet meer kan deelnemen in het team; E. Baron Gemeente Overbetuwe Pagina

5 - Indien binnen 3 jaar een ander BOT-lid met FLO gaat. Er geldt een termijn van 3 jaar omdat de inzetfrequentie van het team geen garanties biedt. Over een periode van 3 jaar bestaat derhalve dan ook een redelijke mogelijkheid om ervaring op te doen en over te dragen; - Indien er binnen een groep behoefte is aan een extra BOT-lid (bijvoorbeeld omdat er slechts één lid in de groep is), of omdat reeds zittende leden ervaren dat een extra lid noodzakelijk is voor het goed begeleiden van de blusgroep. 8.4 Voorwaarden team - Een BOT-lid is tevens lid van een blusgroep van de Brandweer Overbetuwe. Indien, om welke reden dan ook, een bluslid niet meer kan deelnemen aan de repressieve dienst, vervalt ook het lidmaatschap aan het BO-team. - Indien een BOT-lid tijdelijk niet repressief inzetbaar is, bijvoorbeeld bij afkeuring of ziekte, blijft hij lid van het team. 8.5 Voorlichting - Het team stelt zich verplicht aan de betrokken blusgroep of ieder lid (of de partner daarvan) van brandweer Overbetuwe informatie te verstrekken over de werking van het team en de mogelijkheden daarvan. - Het team is verantwoordelijk voor het samenstellen en onderhouden van een algemene folder over het bedrijfsopvangteam. 9. Vergadering - Tenminste 2 maal per jaar vergadert het team over het functioneren en de voortgang van het team. Data worden gekozen voorafgaand aan de datum van de training voor dat half jaar. - De voorzitter (in principe de coördinator van het team, tenzij anders overeengekomen) verstuurt minimaal een week voor aanvang van de vergadering een lijst met agendapunten, voorzien van een beknopte toelichting, aan alle leden van het team. - Het team kan voorafgaand aan de verzending van de agenda zelf agendapunten aan de voorzitter kenbaar maken. 10. Nazorg voor burgers Indien burgers betrokken zijn geweest bij hulpverlening aan slachtoffers, bijvoorbeeld omdat ze eerder dan de hulpdiensten aanwezig waren, bestaat de mogelijkheid deze burger in het kader van waardering en nazorg een kleine attentie aan te bieden onder de volgende voorwaarden: - Het is geen verplichting voor het team; - Men moet zich bewust zijn van de extra (psychische) belasting die dit teweeg kan brengen, zowel voor het teamlid zelf als voor de betrokken burger; - Het moet gaan om een kleine attentie en geen bovenmatig kado; - De commandant Overbetuwe, alsook de betrokken groepscommandant dient altijd op de hoogte te worden gebracht. Dit heeft niets te maken met het afleggen van verantwoording, maar met het feit dat de commandant hier wel op aangesproken kan worden; - Indien pers betrokken is bij de uitreiking van een waardering dient dit altijd vóór de uitreiking met de Commandant Overbetuwe besproken te worden. Bij brand of na een ongeval kan het adres van stichting slachtofferhulp aan betrokkenen worden uitgereikt. E. Baron Gemeente Overbetuwe Pagina