Samenvatting Economie Markt & Overheid

Transcriptie

1 Samenvatting Economie Markt & Overheid Samenvatting door S woorden 25 april ,6 9 keer beoordeeld Vak Methode Economie LWEO Hoofdstuk 1: De telefoniemarkt Markt van volledige concurrentie / volledige mededinging: Veel aanbieders Veel vragers Macht individuele aanbieder is klein Homogeen Vrije toe en uittreding Doorzichtig Homogeen product- Is in de ogen van de consument identiek Heterogeen product- Is in de ogen van de consument verschillend Transparante markt - Vragers en aanbieders zijn op de hoogte van de markt hoeveelheid - Er is maar een prijs mogelijk namelijk de laagste Vrije- toe en uittreding - Geen belemmeringen om tot een markt toe te treden of er uit te stappen Markt van volkomen concurrentie komt in de praktijk niet voor wel zijn er markten die hierbij in de buurt komen zoals de Groentemarkt en de Valutamarkt Oorzaak toename aantal aanbieders - Verlaging van de kostprijs Voordeel van veel aanbieders is dat er concurrentie komt wat leidt tot lagere prijzen Pagina 1 van 8

2 Marktmechanisme / prijsmechanisme - Vrije spel van vraag en aanbod Hoeveelheid die wordt geproduceerd en aangeboden wordt gevraagd door consument Vraag naar een product stijgt verschuift de vraaglijn naar rechts variabele kosten nemen toe als de productie stijgt Gemiddelde variabele kosten (GVK) - Gemiddelde variabele kosten per product Constante kosten - Veranderen niet bij een verandering in de productie omvang Totale kosten (TK)= Totale variabele kosten (TVK) + Totale constante kosten (TCK) GEMIDDELDE OPBRENGST (GO) = PRIJS Hoofdstuk 2: Van volledige mededinging naar monopolie Monopolist- Enige aanbieder, kan in theorie zelf prijs betalen, Hij is wel afhankelijk van de betalingsbereidheid van de consument Collectieve vraaglijn - Vraaglijn van alle consumenten samen Prijsafzetlijn van de monopolist want deze lijn geeft weer hoeveel hij verkoopt Bij volkomen concurrentie is de prijs gegeven (vraag en aanbod) Bij volkomen concurrentie is GO(prijs) wel gelijk aan MO omdat de prijs dus is gegeven Pagina 2 van 8

3 Break-even afzet- Afzet waarbij de totale kosten TO gelijk zijn aan de totale opbrengst TO Totale winst kan worden bepaald door 1) TW= TO - TK 2) TW = (GO - GTK) X Q Prijsdiscriminatie - Een verschillende prijs vragen voor verschillende deelmarkten Privatisering- Overheid staat een taak af aan een particulier bedrijf Privatisering heeft zowel voordelen als nadelen voor consumenten zo betalen de belastingbetalers niet meer mee en kan de kwaliteit dalen Hoofdstuk 3: Oligopolie en monopolistische concurrentie Oligopolie - Beperkt aantal aanbieders actief met een groot marktaandeel Toetredingsbarrières- Hindernissen waarmee nieuwkomers te maken hebben met aanvangsinvesteringen, verzonken kosten & octrooien Verzonken kosten - Gemaakte vaste kosten die bij de sluiting van een onderneming niet meer terug verdiend kunnen worden Oligopolie zit tussen volledige mededinging en monopolie in Als oligopolisten elkaar fel beconcurreren zal de prijs laag zijn en er weinig tot geen winst gemaakt kunnen worden, Als ze samen gaan werken zal de winst hoog zijn Duopolie - Twee aanbieders Pagina 3 van 8

4 Monopolistische concurrentie - Veel aanbieders die heterogene producten verkopen Prijzenoorlog - Ondernemingen verlagen hun prijs om zo een groter marktaandeel te krijgen Productdifferentiatie - Product krijgt meer eigen kenmerken waardoor het product heterogeen wordt en de klant zich meer verbonden voelt met een bepaald merk/product Productdifferentiatie kan leiden tot een afwijkende prijsafzetlijn Kartel - Samenwerkingsverband tussen concurrenten Overheid is afkerig tegen kartels zij willen juist concurrentie om zo de de prijzen laag te houden en de kwaliteit hoog te houden Als oligopolisten samenwerken in een kartel, gedraagt het kartel zich als een monopolie Het is niet mogelijk om een bindend contract af te sluiten in een kartel omdat kartels wettelijk verboden zijn Prijsleider - De onderneming die het initiatief neemt om de prijs te verlagen Dominante strategie - De strategie die een partij kiest ongeacht de keuze van de andere partij Hoofdstuk 4: De markt levert niet altijd de juiste prijs Maximum tarief - Ingevoerd door de EU om de consument te beschermen tegen hoge kosten door het instellen van een maximumprijs zullen de winsten van de aanbieders dalen vb: Huurmarkt Door het instellen van een maximumprijs is de vraag naar het product groter dan het aanbod hierdoor ontstaat er een vraagoverschot dat is het verschil tussen Qv en Qa Pagina 4 van 8

5 Wanneer er weinig/geen vraag is naar producten kan de overheid het aanbodoverschot kopen tegen een minimumprijs De overheid kan het opgekochte overschot opslaan als buffervoorraad of vernietigen maar ook met subsidie exporteren Minimumprijs= Garantieprijs = Interventieprijs Quotumsysteem- Er mag slechts een maximum hoeveelheid worden geproduceerd anders volgt er een boete Via heffingen (BTW, Accijns) en subsidies beïnvloedt de overheid de prijs Accijns - Kostenverhogende belasting waarmee de overheid het gebruik van bepaalde producten probeert af te remmen Subsidies - Overheid wil de prijzen verlagen zodat een product meer wordt gekocht Loon = Prijs voor arbeid Minimumloon - Door de overheid vastgestelde ondergrens aan lonen Structurele werkloosheid - Werkloosheid die ontstaat aan de aanbodkant van de economie Primaire arbeidsvoorwaarde - Loon en normale arbeidstijd Secundaire arbeidsvoorwaarde - Overige arbeidsvoorwaarde; reiskosten, vakantie Collectieve arbeidsovereenkomst (CAO) - Hierin staan de arbeidsvoorwaarde die geleden voor iedereen binnen een bepaald bedrif / beroepstak Als het goed gaat met de economie zullen de looneisen hoger zijn Pagina 5 van 8

6 Hoofdstuk 5: De overheid bemoeit zich ermee Toezichthouders- Onafhankelijke en onpartijdige partijen die erop toezien dat wetten en regels worden nageleefd Octrooi / patent - Je krijgt het alleenrecht op het maken van een product voor een bepaalde periode (In die tijd ben je dus een monopolist en kun je de prijs hoog houden om zo de ontwikkelingskosten terug te verdienen) Collectieve goederen - Goederen met eigenschappen die het onmogelijk maken om er een prijs over te berekenen (particulieren bedrijven zullen deze goederen daarom niet aanbieden) Collectieve dwang via belastingheffing kan ervoor zorgen dat iedereen meebetaalt Quasi Collectieve goederen - Individuele goederen die door de overheid worden opgeleverd Positieve externe effecten - Anderen profiteren mee van de productie zonder er voor te betalen dit zijn meelifters Hoofdstuk 6: Wat moet ik met mijn oude telefoon Duurzaam produceren - Productie van nu mag niet ten koste gaan van de productiemogelijkheden in de toekomst Hoofdstuk 7: Ondernemen: aansprakelijkheid en financiering ZZP ers- Zelfstandige zonder personeel Eenmanszaak & Vennootschap onder firma- Zijn organisaties zonder rechtspersonen Eenmanszaak - Er is sprake van een eigenaar Pagina 6 van 8

7 Vennootschap onder firma- Er zijn twee of meer eigenaren en de eigenaren zijn persoonlijk aansprakelijk voor de schulden van het bedrijf De winst van een eenmanszaak of vennootschap onder firma valt onder inkomensbelasting Bij een besloten vennootschap (bv) en naamloze vennootschap (nv) is er een scheiding tussen de leiding en de eigenaren Juridisch zelfstandig- Bedrijf kan afzonderlijk voor de rechter worden gesleept zonder dat de eigenaren worden aangeklaagd ook zijn zij niet aansprakelijk voor de schulden Aandeelhouders zijn de eigenaren van een bv of vn Aandeel- eigendomsbewijs van een bedrijf Als een bedrijf failliet gaat zijn de aandeelhouders het ingelegde bedrag kwijt Bij een bv staan de aandelen op naam Bij een vn staan de aandelen niet op naam en kunnen dus worden doorverkocht Een aandeelhouder heeft op de aandeelhoudersvergadering stemrecht Raad van Commissarissen- Vertegenwoordigd de aandeelhouders en controleert het bestuur Effectenbeurs - Hier vindt de handel in aandelen plaats Aandelen kapitaal - Het eigen vermogen van een bv of vn Pagina 7 van 8

8 Vreemd Vermogen- Leningen, krediet wat je krijgt Als een krediet ontvanger niet de afgesproken rente en aflossing betaalt valt het onderpand toe aan de kredietgever vb; Hypotheek Pagina 8 van 8