Thorium Energie Centrales

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Thorium Energie Centrales"

Transcriptie

1 Thorium Energie Centrales Jan Leen Kloosterman, Jilt Sietsma TU Delft Delft University of Technology 2 1

2 Unieke eigenschappen thorium Thorium is prima grondstof voor electriciteitsproductie Thorium is ruim voorradig op aarde (evenveel als lood) Thorium is bijproduct van bestaande mijnwinning Thorium kent vrijwel geen andere toepassing Eén gram thorium komt overeen met 2500 liter benzine! Thorium produceert géén lang-levend kernafval Encyclopaedia Britannica over thorium: Since thorium, its fertile quality represents a virtually unlimited source of nuclear energy. (http://www.britannica.com/ebchecked/topic/593298/thorium-processing) 3 Thorium ligt voor het oprapen Letterlijk! Op sommige stranden komt de energie van thorium in één kilogram zand overeen met honderdduizend ( ) liter benzine 4 2

3 Gesmolten Zout Reactor - MSR Secundair Electriciteitsproductie Zuiveren van zout Primair Splijtstof = koelmiddel Veilige opslag 5 Splijtstofelementen huidige kerncentrales huls regelstaven splijtstoftabletten splijtstofelement splijtstofstaaf Splijtstof ontkoppeld van koelmiddel 6 3

4 Levensduur afval huidige centrales Radiotoxiciteit (Sv) Plutonium Uraniumerts Opslagtijd (jaar) 7 Levensduur afval thorium-msr Radiotoxiciteit (Sv) Splijtingsproducten Splijtingsproducten Plutonium Uraniumerts Opslagtijd (jaar) 8 4

5 Unieke eigenschappen thorium-msr Splijtstofzout is ook koelmiddel Geen risico voor oververhitting Zout wordt continu gezuiverd Reactor kan flexibel energie leveren Flexibele splijtstofcyclus Gebruik van thorium òf bestaand kernafval! Vrijwel geen transport van radioactieve stoffen Voldoende thorium voor tienduizenden jaren Geen langlevend radioactief afval 100% CO 2 vrij!! 9 Molten Salt Reactor Experiment (MSRE) Principe is bewezen! 10 5

6 Benodigd onderzoek Chemie van de splijtstofzouten en van de zuiveringsprocessen Corrosie- en stralingsbestendige materialen die lange tijd meegaan Fundamentele kennis van alle veiligheidsrelevante processen Degene die op deze gebieden de leiding neemt, heeft een grote voorsprong en grote economische voordelen! 11 TU Delft in pole position F. Wols, Conceptual Design Studies of a Passively Safe Thorium Breeder Pebble Bed Reactor, Delft (2015). D.J. Journée, Helium bubbling in a Molten Salt Fast Reactor, A flotation process, Delft (2014). Chris Graafland, Modeling and analysis of a depressurized loss of forced cooling event in a thorium fueled high temperature reactor, Delft (2014). L.L.W. Frima, Burnup in a Molten Salt Fast Reactor, Delft (2013). R. van Bremen, Water ingress scenario analyses of a thorium fuelled HTR, Delft (2013). K. Nagy, Dynamics and Fuel Cycle Analysis of a Moderated Molten Salt Reactor, Delft (2012). D.A. Rodriguez Sanchez, Safety analysis of a thorium-fueled High Temperature Gas-cooled Reactor, Delft (2012). E. van der Linden, Coupled Neutronics and Computational Fluid Dynamics for the Molten Salt Fast Reactor, Delft (2012). Jacques Verrue, Ding Ming and Jan Leen Kloosterman, Thorium utilization in a small and long-life HTR, Delft (2011). R.J.S. van't Eind, Simulation of Fast Molten Salt Reactor, Delft (2011). F. de Vogel, Parametric Studies on the Moderation Ratio of a 2-zone 1-fluid Molten Salt Reactor, Delft (2011). M.W. Hoogmoed, Sensitivity and Uncertainty Analysis for the Thorium Molten Salt Reactor using the SCALE and ERANOS Code Systems, Internship Grenoble (2010). M.W. Hoogmoed, A Coupled Calculation Code System for the Thorium Molten Salt Reactor, Delft (2009). G. Rodigari, Application of the Adjoint Sensitivity Analysis to the Delayed Neutron Parameters in a Molten Salt Reactor, Delft (2008). 12 6

7 TU TU Delft TU Delft heeft recent een onderzoekslaboratorium in gebruik genomen voor fundamenteel onderzoek aan splijtstofzouten met thorium en uranium (TU Lab) 13 Fundamenteel materiaalondezoek 5 m 0,05 mm 50 nm 14 7

8 Fundamenteel materiaalonderzoek 15 OYSTER project TU Delft Nieuwe reactorkern Installatie van een koude neutronenbron Installatie van nieuwe zeer gevoelige instrumenten 16 8

9 Chemie en materialen: samenwerking TU Delft en EC-JRC-ITU (Karlsruhe) 17 Hoge Flux Reactor (Petten) 18 9

10 TU Delft heeft leidende rol in Europa 19 Wat is nodig? Bundeling van expertise in één instituut Budget voor: Onderzoek op drie eerder genoemde gebieden (chemie, materialen, vergunningstraject) Opleiding van jonge ingenieurs en wetenschappers Budget voor: Ontwerp, bouw en bedrijf van demonstratie onderzoeksreactor Ontwerp van eerste energiecentrale 20 10

11 Wat krijgt Nederland? Duurzame energie High-tech industrie Technologische voorsprong High-tech industrie Green Energy 21 Symposium vrijdag 17 april TU Delft Bezoekers van over de hele wereld komen voor één dag naar Delft om de topsprekers op dit gebied te zien en te horen!! 22 11

12 Samenvatting Thorium-MSR centrale: Is veilig en duurzaam Produceert geen lang-levend kernafval Werkt met thorium of met bestaand kernafval Onderzoek nodig op gebieden: Chemie van de splijtstofzouten en zuiveringsprocessen Corrosiebestendige metalen die lange tijd meegaan Geavanceerde software en experimenten voor licensing TU Delft heeft: Unieke kennis en onderzoeksfaciliteiten (HOR) Samenwerking met NRG in Petten (HFR) en andere laboratoria Sleutelrol in het Europese onderzoek Ambitie om het onderzoek wereldwijd te leiden

MSR in Nederland. Jan Leen Kloosterman Rudy Konings TU-Delft 14-10-2014. Challenge the future. Delft University of Technology

MSR in Nederland. Jan Leen Kloosterman Rudy Konings TU-Delft 14-10-2014. Challenge the future. Delft University of Technology MSR in Nederland 14-10-2014 Jan Leen Kloosterman Rudy Konings TU-Delft Delft University of Technology Challenge the future Reactor Institute Delft Research on Energy and Health with Radiation 2 3 Chemical

Nadere informatie

Kernreactor voor onderzoek

Kernreactor voor onderzoek Jan Leen Kloosterman Technische Universteit Delft Toegepaste Natuur Wetenschappen Jan Leen Kloosterman 1 Kernreactor voor onderzoek Jan Leen Kloosterman 2 1 1. Het Mondiale Energievraagstuk 2. Werking

Nadere informatie

Onderzoek bij de sectie PNR

Onderzoek bij de sectie PNR Onderzoek bij de sectie PNR De Zeer-Hoge Temperatuur Reactor (VHTR) De Hoge Temperatuur Reactor met extra hoge bedrijfstemperatuur (Very High Temperature Reactor-VHTR) is gevuld met enkele honderdduizenden

Nadere informatie

Kernreactor voor onderzoek

Kernreactor voor onderzoek Jan Leen Kloosterman Technische Universteit Delft Toegepaste NatuurWetenschappen Jan Leen Kloosterman 1 Kernreactor voor onderzoek Jan Leen Kloosterman 2 1 1. Het Mondiale Energievraagstuk 2. Werking van

Nadere informatie

Kernenergie op thorium in plaats van aardgas en windenergie? Herman Damveld, januari 2017

Kernenergie op thorium in plaats van aardgas en windenergie? Herman Damveld, januari 2017 Kernenergie op thorium in plaats van aardgas en windenergie? Herman Damveld, januari 2017 Met enige regelmaat komt er een pleidooi om over te stappen op kerncentrales die draaien op thorium in plaats van

Nadere informatie

Fukushima Jan Leen Kloosterman Delft University of Technology. Fukushima Daiichi accident

Fukushima Jan Leen Kloosterman Delft University of Technology. Fukushima Daiichi accident Fukushima 2011 Jan Leen Kloosterman Delft University of Technology 1 Fukushima Daiichi accident Safety of Nuclear Power Plants Earthquake and Tsunami Accident initiators and progression 2 1 Nuclear fission

Nadere informatie

Thorium gesmolten zout reactoren (MSR) Kernenergie zonder de nadelen

Thorium gesmolten zout reactoren (MSR) Kernenergie zonder de nadelen Thorium gesmolten zout reactoren (MSR) Kernenergie zonder de nadelen Ir. Theo Wolters Expertmeeting Duurzame Energie Leeuwarden 8 juni 2016 Thorium MSR Kernenergie zonder de nadelen Kokend water centrale

Nadere informatie

Werking van moderne kerncentrales

Werking van moderne kerncentrales Werking van moderne kerncentrales www.janleenkloosterman.nl 1 Uranium U-238 Electronen Atoomkern met protonen (p) en neutronen (n) U-238 U-235 92 p en 146 n 92 p en 143 n Niet splijtbaar Goed splijtbaar

Nadere informatie

Onderzoek aan kernenergie

Onderzoek aan kernenergie Onderzoek aan kernenergie Jan Leen Kloosterman Technische Universiteit Delft RIVM, 5 april 2007 1 RID: Reactor Instituut Delft huisvest faciliteiten en diensten op het gebied van stralingsonderzoek en

Nadere informatie

KERNENERGIE: Het probleem of de oplossing?

KERNENERGIE: Het probleem of de oplossing? KERNENERGIE: Het probleem of de oplossing? Jan Leen Kloosterman Technische Universiteit Delft 1 (met dank aan Tim van der Hagen) het probleem Wereldbevolking = 1 miljoen mensen 1800 1987 1974 2030 01000

Nadere informatie

Milieu Onderzoeksreactoren

Milieu Onderzoeksreactoren Koninklijk Instituut van Ingenieurs - Afdeling Kerntechniek Netherlands Nuclear Society Programma 2003-2005 De afdeling Kerntechniek van het Koninklijk Instituut van Ingenieurs en de Netherlands Nuclear

Nadere informatie

Notitie Toekomst Productie van Radiofarmaca

Notitie Toekomst Productie van Radiofarmaca Notitie Toekomst Productie van Radiofarmaca 1. Aanleiding en doel notitie Deze notitie vormt de feitenbasis voor de visie van het kabinet over de toekomst van de productie van radiofarmaca en is in eerdere

Nadere informatie

Innovatie in kernenergie

Innovatie in kernenergie Innovatie in kernenergie Jan Leen Kloosterman Technische Universiteit Delft www.janleenkloosterman.nl HHS, 12 april 2007 1 HHS, 12 april 2007 2 1 Hoger Onderwijs Reactor HHS, 12 april 2007 3 Experimentele

Nadere informatie

Het veulen van de Moly-productie

Het veulen van de Moly-productie Nieuwjaarsbijeenkomst KIvI/NNS Het veulen van de Moly-productie Ir. Paul G.T. de Jong Project Director PALLAS 22 januari 2010 Inhoud van de presentatie Pallas de opvolger van de HFR Maatschappelijk belang

Nadere informatie

Bouwtechnologische aspecten van kernreactoren

Bouwtechnologische aspecten van kernreactoren Bouwtechnologische aspecten van kernreactoren J.L. Kloosterman Technische Universiteit Delft Interfacultair Reactor Instituut Mekelweg 15, 2629 JB Delft J.L.Kloosterman@iri.tudelft.nl In een kernreactor

Nadere informatie

Stable Isotopes. Ontwikkelingen bij URENCO Stable Isotopes. Arjan Bos Head of Stable Isotopes URENCO Nederland B.V.

Stable Isotopes. Ontwikkelingen bij URENCO Stable Isotopes. Arjan Bos Head of Stable Isotopes URENCO Nederland B.V. Stable Isotopes Ontwikkelingen bij URENCO Stable Isotopes Arjan Bos Head of Stable Isotopes URENCO Nederland B.V. Introductie Doel van de presentatie: Voorbeeld geven van verschillende toepassingen van

Nadere informatie

Zeer geachte dames en heren,

Zeer geachte dames en heren, Nanuru, MH (Anna) Van: Verzonden: Aan: Onderwerp: Bijlagen: Ap Cloosterman [apcloos@gmail.com] dinsdag 21 april 2015 16:07 Cloosterman Hr. J.H.G. Verduurzamen of Verpauperen Verduurzamen of verpauperen

Nadere informatie

2. Generatie III en III+ 9. 3. Generatie IV 16. 6. Geraadpleegde literatuur 26

2. Generatie III en III+ 9. 3. Generatie IV 16. 6. Geraadpleegde literatuur 26 INHOUD 1. Inleiding 3 2. Generatie III en III+ 9 3. Generatie IV 16 4. GNEP 21 5. Conclusies 25 6. Geraadpleegde literatuur 26 1. INLEIDING 1.1 Achtergrond Kernenergie voorziet thans in de elektriciteitsvoorziening

Nadere informatie

Het Studiecentrum voor Kernenergie heet. de leden van VOKA Kempen Oost. van harte welkom

Het Studiecentrum voor Kernenergie heet. de leden van VOKA Kempen Oost. van harte welkom Het Studiecentrum voor Kernenergie heet de leden van VOKA Kempen Oost van harte welkom Sterk in pionierswerk BR3 De eerste drukwaterreactor buiten de VS BR2 De krachtigste onderzoeksreactor in Europa GUINEVERE

Nadere informatie

Slim gebruik van Uranium

Slim gebruik van Uranium Slim gebruik van Uranium Frodo Klaassen * Jan Wieman Kivi Niria symposium 23 November 2011 * klaassen@nrg.eu Inhoud van deze presentatie Overzicht van de nucleaire splijtstofcyclus - Van mijnbouw tot geologische

Nadere informatie

TB141-E Introductie in Energie & Industriesystemen

TB141-E Introductie in Energie & Industriesystemen TB141-E Introductie in Energie & Industriesystemen Oefententamen 1 Aanwijzingen: Lees de vragen vooraf door en deel de beschikbare tijd in voor beantwoording van de vragen. Dit tentamen beslaat 20 meerkeuzevragen

Nadere informatie

Botsing geeft warmte Waar komt die warmte vandaan? Uraniumatomen bestaan, net als alle andere atomen, uit een kern

Botsing geeft warmte Waar komt die warmte vandaan? Uraniumatomen bestaan, net als alle andere atomen, uit een kern E rgens diep in de krochten van dit betonnen gebouw gebeurt het. I n de kerncentrale in het Zeeuwse Borssele wordt vier procent van de Nederlandse elektriciteit opgewekt. Maar dat bhjft onzichtbaar. Bij

Nadere informatie

Opgave 3 N-16 in een kerncentrale 2014 II

Opgave 3 N-16 in een kerncentrale 2014 II Opgave 3 N-16 in een kerncentrale 2014 II In de reactor binnen in het reactorgebouw van een kerncentrale komt warmte vrij door kernsplijtingen. Die warmte wordt afgevoerd door het water in het primaire

Nadere informatie

Kernenergie - Keuzes voor overheid en bedrijfsleven

Kernenergie - Keuzes voor overheid en bedrijfsleven Kernenergie - Keuzes voor overheid en bedrijfsleven Peter Boerma, voorzitter RvB DELTA nv KIVI NIRIA DELFT 14 november 2006 Kleine enquête Met handopsteken: wie gelooft dat we in 2016 een 2e kerncentrale

Nadere informatie

Nucleaire kennisinfrastructuur in Nederland

Nucleaire kennisinfrastructuur in Nederland Nucleaire kennisinfrastructuur in Nederland Research Health Power www.nucleairnederland.nl Nucleaire kennisinfrastructuur in Nederland Recentelijk heeft de Nederlandse overheid aangekondigd een onderzoek

Nadere informatie

Derde Generatie Kerncentrale voor Nederland

Derde Generatie Kerncentrale voor Nederland Derde Generatie Kerncentrale voor Nederland Physics of Nuclear Energy Jan Leen Kloosterman Delft University of Technology vision from 1939 1 2 Nuclear fission Distribution of energy radioactive Fissioning

Nadere informatie

Levensduurverkorting Radioactief Afval. Optie voor de aanpak van het kernafvalprobleem

Levensduurverkorting Radioactief Afval. Optie voor de aanpak van het kernafvalprobleem Levensduurverkorting Radioactief Afval Optie voor de aanpak van het kernafvalprobleem LEVENSDUURVERKORTING RADIOACTIEF AFVAL Optie voor de aanpak van het kernafvalprobleem Splijting In een kerncentrale

Nadere informatie

Modificatie Hoge Flux Reactor te Petten Toetsingsadvies over het milieueffectrapport

Modificatie Hoge Flux Reactor te Petten Toetsingsadvies over het milieueffectrapport Modificatie Hoge Flux Reactor te Petten Toetsingsadvies over het milieueffectrapport 4 mei 2004 / rapportnummer 1204-110 Aan de Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer door

Nadere informatie

Tekst 2 Kernenergie: de mythe van een wondermiddel

Tekst 2 Kernenergie: de mythe van een wondermiddel 190 195 bieden voor de oplossing van het fileprobleem. Immers: hoe langer de files worden, hoe sneller het moment daar is dat de automobilist zich zal gaan afvragen wat deze zelfkastijding hem echt waard

Nadere informatie

Energievraag per regio in MTeo 2002 en 2030 (G.H.B. Verberg, IGU, 2006)

Energievraag per regio in MTeo 2002 en 2030 (G.H.B. Verberg, IGU, 2006) Factsheet Kernenergie 1 Noodzaak kernenergie Wereldwijd wordt steeds meer energie bespaard. Ook de economie in de geïndustrialiseerde landen wordt steeds energie-efficiënter: in elke verdiende Euro gaat

Nadere informatie

KERN VISIE. Principe van Kernsplijting

KERN VISIE. Principe van Kernsplijting Een paradigmaverschuiving in reactorveiligheid: De gesmolten zout reactor Principe van Kernsplijting Bij kernsplijting van uranium-235 wordt energie vrijgemaakt uit het massadefect dat bestaat tussen het

Nadere informatie

Startnotitie PALLAS. PALLAS, bouwen aan de gezondheidszorg en energievoorziening. van morgen. Startnotitie PALLAS 1

Startnotitie PALLAS. PALLAS, bouwen aan de gezondheidszorg en energievoorziening. van morgen. Startnotitie PALLAS 1 Startnotitie PALLAS PALLAS, bouwen aan de gezondheidszorg en energievoorziening van morgen Startnotitie PALLAS 1 2 Startnotitie PALLAS Startnotitie PALLAS Datum 17-11-2009 NRG Westerduinweg 3 Postbus 25

Nadere informatie

Het nationale programma voor het beheer van radioactief afval en verbruikte splijtstoffen

Het nationale programma voor het beheer van radioactief afval en verbruikte splijtstoffen Het nationale programma voor het beheer van radioactief afval en verbruikte splijtstoffen Het nationale programma voor het beheer van radioactief afval en verbruikte splijtstoffen Inhoudsopgave Samenvatting...

Nadere informatie

Kernenergie. Nathal Severijns. Lessen voor de XXI ste eeuw 27/02/2012 KATHOLIEKE UNIVERSITEIT LEUVEN

Kernenergie. Nathal Severijns. Lessen voor de XXI ste eeuw 27/02/2012 KATHOLIEKE UNIVERSITEIT LEUVEN Kernenergie Nathal Severijns Lessen voor de XXI ste eeuw 27/02/2012 KATHOLIEKE UNIVERSITEIT LEUVEN Fundamenteel fysica onderzoek met ionenbundels: - structuur van de atoomkern - eigenschappen van de natuurkrachten

Nadere informatie

Goedkoopste alternatief op dit moment De grond onder de molens is gewoon te gebruiken Eigen coöperatie mogelijk (zelfvoorziening)

Goedkoopste alternatief op dit moment De grond onder de molens is gewoon te gebruiken Eigen coöperatie mogelijk (zelfvoorziening) WIND OP LAND 11% (10% BESCHIKBAAR LANDOPPERVLAK) VOORDELEN Goedkoopste alternatief op dit moment De grond onder de molens is gewoon te gebruiken Eigen coöperatie mogelijk (zelfvoorziening) NADELEN Bij

Nadere informatie

Kernenergie. Hiteq. www.hiteq.org. Technologische ontwikkelingen en de rol van Nederland. Mark Veltman. Domein Technologie

Kernenergie. Hiteq. www.hiteq.org. Technologische ontwikkelingen en de rol van Nederland. Mark Veltman. Domein Technologie centrum van innovatie Hiteq Hiteq, centrum van innovatie, wil komen tot duurzame vernieuwing. Het centrum richt zich daarbij op technische beroepen en opleidingen. Hiteq wil ondernemingen en onderwijsinstellingen

Nadere informatie

Jaarverslag 2009. Energie. Milieu. Gezondheid. Management

Jaarverslag 2009. Energie. Milieu. Gezondheid. Management Jaarverslag 2009 Energie Milieu Gezondheid Management Inhoud Oogsten komt later 2-3 Positieve reuring 4 Fikse investeringen nodig 5 ENERGIE Intro 6 Levensduurverlenging Borssele 8 Nucleaire game voor

Nadere informatie

CO 2 capture overview

CO 2 capture overview CO 2 capture overview Ruud van den Brink, Daan Jansen www.ecn.nl CO 2 emissions are rising faster than in the most pessimistic scenario Source: PNAS, 22 May, 2007 Energy scenario: 65% lower CO 2 emission

Nadere informatie

OVEREENKOMST TUSSEN DE REGERING VAN DE FRANSE REPUBLIEK EN DE REGERING VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN

OVEREENKOMST TUSSEN DE REGERING VAN DE FRANSE REPUBLIEK EN DE REGERING VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN OVEREENKOMST TUSSEN DE REGERING VAN DE FRANSE REPUBLIEK EN DE REGERING VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN HOUDENDE WIJZIGING VAN DE OVEREENKOMST VAN 29 MEI 1979 INZAKE DE VERWERKING IN FRANKRIJK VAN BESTRAALDE

Nadere informatie

Aanpassing reactor TU-Delft OYSTER project

Aanpassing reactor TU-Delft OYSTER project Aanpassing reactor TU-Delft OYSTER project Advies over reikwijdte en detailniveau van het milieueffectrapport 4 juli 2013 / rapportnummer 2791 18 1. Hoofdpunten van het milieueffectrapport (MER) De Technische

Nadere informatie

KERNENERGIEWET-VERGUNNING VERLEEND AAN NRG V.O.F. VOOR HET WIJZIGEN EN IN WERKING HOUDEN VAN DE HOGE FLUX REACTOR (HFR) TE PETTEN

KERNENERGIEWET-VERGUNNING VERLEEND AAN NRG V.O.F. VOOR HET WIJZIGEN EN IN WERKING HOUDEN VAN DE HOGE FLUX REACTOR (HFR) TE PETTEN Directoraat-Generaal Milieu Directie Stoffen, Afvalstoffen, Straling Straling, Nucleaire en Bioveiligheid Rijnstraat 8 Postbus 30945 2500 GX Den Haag NRG Interne postcode 645 Westerduinweg 3 Postbus 25

Nadere informatie

Management en toepassing van biomassa-assen

Management en toepassing van biomassa-assen Management en toepassing van biomassa-assen Jan Pels (ECN), Angelo Sarabèr (KEMA) Biomassa Meestook Symposium, Amsterdam, 27 mei 2010 Inhoud Inleiding soorten assen uit biomassa-installaties scenario

Nadere informatie

INES meldingen 2013 Kerncentrale Borssele

INES meldingen 2013 Kerncentrale Borssele INES meldingen 0 Kerncentrale Borssele Zeedijk, 5 PM Borssele INES, internationale graadmeter Binnen de nucleaire industrie geldt sinds 990 de INES-schaal als maatstaf voor storingen en incidenten. De

Nadere informatie

Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming Continu veiliger

Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming Continu veiliger Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming Continu veiliger Continu veiliger De Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) ziet er op toe dat de nucleaire veiligheid en

Nadere informatie

ONDERZOEKS- JAARVERSLAG 2015

ONDERZOEKS- JAARVERSLAG 2015 ONDERZOEKS- JAARVERSLAG 2015 INHOUD ONDERZOEKSJAARVERSLAG 2015 Introductie 5 Nucleaire veiligheid 7 Stralingsbescherming 9 Verwerken en bergen radioactief afval 10 Geavanceerde nucleaire technologie 13

Nadere informatie

Alonso, M.,Finn, E. J. Deel 5 : Kernfysica. In Fundamentele natuurkunde. Amsterdam/Brussel : Elsevier.

Alonso, M.,Finn, E. J. Deel 5 : Kernfysica. In Fundamentele natuurkunde. Amsterdam/Brussel : Elsevier. Literatuurlijst 1.420 inwoners Fleurus getest, allen negatief. Geraadpleegd op 26 oktober http://www.demorgen.be/dm/nl/989/binnenland/article/detail/403217/2008/09/02/1-420- inwoners-fleurus-getest-allen-negatief.dhtml

Nadere informatie

Nucleaire noodscenario s onvoldoende

Nucleaire noodscenario s onvoldoende Nucleaire noodscenario s onvoldoende GP/DorrebooM 1 Europees visserijbeleid: pompen of verzuipen Maart 2011 www.greenpeace.nl De kernramp in Japan heeft op tragische wijze duidelijk gemaakt dat aan kernenergie

Nadere informatie

Visie Nucleaire expertise is onmisbaar voor een duurzame samenleving en haar moderne voorzieningen.

Visie Nucleaire expertise is onmisbaar voor een duurzame samenleving en haar moderne voorzieningen. Visie Nucleaire expertise is onmisbaar voor een duurzame samenleving en haar moderne voorzieningen. Missie Als hét Nederlandse expertisecentrum ontwikkelt NRG kennis, producten en processen voor veilige

Nadere informatie

Concrete in nuclear disposal facilities

Concrete in nuclear disposal facilities Beton in nucleaire berging Concrete in nuclear disposal facilities E. Coppens Betonica 2012 27/08/2012, 12h00-12h30 short version Overzicht van de presentatie Voorstelling van NIRAS-ONDRAF Bergingsprojecten

Nadere informatie

Atomen met impact. Wat is de rol van URENCO bij de bestrijding van kanker? St. Vechtgenoten 20 februari 2015. Arjan Bos Head of Stable Isotopes

Atomen met impact. Wat is de rol van URENCO bij de bestrijding van kanker? St. Vechtgenoten 20 februari 2015. Arjan Bos Head of Stable Isotopes Atomen met impact Wat is de rol van URENCO bij de bestrijding van kanker? St. Vechtgenoten 20 februari 2015 Arjan Bos Head of Stable Isotopes Introductie Wat zijn stabiele isotopen en wat is verrijking?

Nadere informatie

BASISKENNIS BERGING RADIOACTIEF AFVAL IN DE ONDERGROND HERMAN DAMVELD, Groningen, hdamveld@xs4all.nl 20 januari 2013 http://www.co2ntramine.

BASISKENNIS BERGING RADIOACTIEF AFVAL IN DE ONDERGROND HERMAN DAMVELD, Groningen, hdamveld@xs4all.nl 20 januari 2013 http://www.co2ntramine. BASISKENNIS BERGING RADIOACTIEF AFVAL IN DE ONDERGROND HERMAN DAMVELD, Groningen, hdamveld@xs4all.nl 20 januari 2013 http://www.co2ntramine.nl/ 1. Aanleiding: Europese wet maakt opberging buitenlands radioactief

Nadere informatie

Onderwereld vol kernafval

Onderwereld vol kernafval Eos 40 nucleair afval in de boomse klei Onderwereld vol kernafval De consensus groeit om het Belgische, en misschien ook het Nederlandse, kernafval te bergen in de Boomse klei. Eos dook onder in het ondergrondse

Nadere informatie

Nuclear energy FEW course

Nuclear energy FEW course Nuclear energy FEW course Jo van den Brand www.nikhef.nl/~jo/ne May 16, 2011 Week 7, jo@nikhef.nl Inhoud Jo van den Brand Email: jo@nikhef.nl URL: www.nikhef.nl/~jo 0620 539 484 / 020 598 7900, Kamer T2.69

Nadere informatie

Opwekking van elektrische energie

Opwekking van elektrische energie Inhoud Opwekking van elektrische energie... 2 Kernsplijtingscentrales... 2 Veiligheid in ontwerp... 2 Werking van de centrale... 3 Energiewinning uit kernsplijtingsreactoren... 3 Radioactief afval bij

Nadere informatie

De potentie van diepe geothermie voor de transitie naar duurzame energie. Technologische kansen voor de Nederlandse industrie

De potentie van diepe geothermie voor de transitie naar duurzame energie. Technologische kansen voor de Nederlandse industrie De potentie van diepe geothermie voor de transitie naar duurzame energie Technologische kansen voor de Nederlandse industrie Diepe geothermie heeft vele voordelen Characteristics Geothermal Geothermal

Nadere informatie

High Field Magnet Laboratory (HFML) Martin van Breukelen

High Field Magnet Laboratory (HFML) Martin van Breukelen High Field Magnet Laboratory (HFML) Martin van Breukelen High Field Magnet Laboratory (HFML) Martin van Breukelen Science Campus Radboud Universiteit Faculteit NWI NMR FELIX faciliteit HFML NaNoLab Guest

Nadere informatie

Milieu Impact van Composieten

Milieu Impact van Composieten Milieu Impact van Composieten Ben Drogt BiinC Ben Drogt,BiinC Aerospace Engineer sinds 1987 23 jaar bijdsm in verschillende R&D and Business posities Sinds 2006 focus op composieten, innovatie en duurzaamheid

Nadere informatie

Economische aspecten van kernenergie

Economische aspecten van kernenergie Factsheet ten behoeve van de werkbijeenkomst Kernenergie op 25 februari 2005. Rathenau Instituut, Den Haag. Economische aspecten van kernenergie Bij de economische aspecten van kernenergie gaat het om

Nadere informatie

KERNENERGIE. Chemische Feitelijkheden. In 2013 moet de ruim dertig jaar oude kerncentrale in. Zorg of zegen?

KERNENERGIE. Chemische Feitelijkheden. In 2013 moet de ruim dertig jaar oude kerncentrale in. Zorg of zegen? Chemische Feitelijkheden editie 47 nr 217 juni 2005 DE CONTEXT Een heftige discussie DE BASIS Energie uit atoomkernen DE DIEPTE Een huiskamer vol radioactiviteit AUTEUR: BASTIENNE WENTZEL Zorg of zegen?

Nadere informatie

Amsterdam, 28 oktober 2014 IBAN: NL32 NGB 0004 088285. Geachte mevrouw, mijnheer,

Amsterdam, 28 oktober 2014 IBAN: NL32 NGB 0004 088285. Geachte mevrouw, mijnheer, V/rL WISE Postbus 59636 14 LC Amsterdam t: 2 6126368 e: info@wisenederlancl.nl www.wisenederlancl.nl www.wiseinternauonal.org 8ank: 4 88 285 Amsterdam, 28 oktober 214 IBAN: NL32 NGB 4 88285 Geachte mevrouw,

Nadere informatie

BioMCN: Advanced Sustainable Biofuels BIObased Industry april 2015 Jeroen Koot -CEO

BioMCN: Advanced Sustainable Biofuels BIObased Industry april 2015 Jeroen Koot -CEO BioMCN: Advanced Sustainable Biofuels BIObased Industry 2015 9 april 2015 Jeroen Koot -CEO Content Bio-methanol belangrijke grondstof voor o.a. transport en chemie BioMCN ontwikkelt duurzame en bio-based

Nadere informatie

Nuclear energy FEW course

Nuclear energy FEW course Nuclear energy FEW course Jo van den Brand www.nikhe.nl/~jo/ne April 11, 2011 Week 3, jo@nikhe.nl Inhoud Jo van den Brand Email: jo@nikhe.nl URL: www.nikhe.nl/~jo 0620 539 484 / 020 598 7900, Kamer T2.69

Nadere informatie

Reactor Instituut Delft REACTOR INSTITUUT DELFT

Reactor Instituut Delft REACTOR INSTITUUT DELFT Reactor Instituut Delft REACTOR INSTITUUT DELFT Welkom bij het Reactor Instituut Delft! scheikundigen en technici. Daarnaast ontvangen we regelmatig gastonderzoekers uit binnen- en buitenland die het RID

Nadere informatie

Introductie. Department of Elastomer Technology & Engineering ETE. Master voorlichting 06-02-2013

Introductie. Department of Elastomer Technology & Engineering ETE. Master voorlichting 06-02-2013 Introductie Department of Elastomer Technology & Engineering ETE Master voorlichting 06-02-2013 1 Department of Elastomer Technology & Engineering ETE Algemene Inleiding Wat is Elastomer Technology Lab

Nadere informatie

Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming. Jan van den Heuvel

Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming. Jan van den Heuvel Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming Jan van den Heuvel 5 maart 2016 Redenen oprichting ANVS 1. Beter aansluiten bij intentie van IAEA- en Euratom-regelgeving voor een nucleaire autoriteit:

Nadere informatie

Komt CCS op tijd of haalt duurzame energie in? Pieter Boot Vijfde nationaal CCS Symposium 25 juni 2010

Komt CCS op tijd of haalt duurzame energie in? Pieter Boot Vijfde nationaal CCS Symposium 25 juni 2010 Komt CCS op tijd of haalt duurzame energie in? Pieter Boot Vijfde nationaal CCS Symposium 25 juni 2010 Cutting Energy Related CO 2 Emissions Baseline Emissions 62 Gt BLUE Map Emissions 14 Gt 2030 Key aspects

Nadere informatie

OPSLAG VAN RADIO-AKTIEF AFVAL

OPSLAG VAN RADIO-AKTIEF AFVAL Hoofdstuk X OPSLAG VAN RADIO-AKTIEF AFVAL Bij het zoeken naar oplossingen van de problemen, die zich bij kerncentrales voordoen, is altijd zeer weinig gedaan aan onderzoek naar de mogelijkheden om het

Nadere informatie

HOGE FLUX REACTOR TE PETTEN: EEN OVERZICHT Herman Damveld, april 2013; hdamveld@xs4all.nl http://www.co2ntramine.nl

HOGE FLUX REACTOR TE PETTEN: EEN OVERZICHT Herman Damveld, april 2013; hdamveld@xs4all.nl http://www.co2ntramine.nl HOGE FLUX REACTOR TE PETTEN: EEN OVERZICHT Herman Damveld, april 2013; hdamveld@xs4all.nl http://www.co2ntramine.nl Inleiding In 1961 vond de eerste kernsplijting plaats in de toen splinternieuwe Hoge

Nadere informatie

RECLAME CODE STICHTING. Atoomstroom t.a.v.de heer S. Peeraer Postbus 79130 1070 ND AMSTERDAM. dossier 2009/00088. Amsterdam, 21 januari 2009

RECLAME CODE STICHTING. Atoomstroom t.a.v.de heer S. Peeraer Postbus 79130 1070 ND AMSTERDAM. dossier 2009/00088. Amsterdam, 21 januari 2009 STICHTING RECLAME CODE Buitenveldertselaan 106. 1081 A8 Amsterdam Postbus 75684,1070 AR Amsterdam T; 02().696 00 19 E; info@reclamecode.nl F: 020-696 56 59 W: w-.reclamecode.nl Atoomstroom t.a.v.de heer

Nadere informatie

Blue Energy in de Valley

Blue Energy in de Valley Blue Energy in de Valley Presentatie voor Jaarcongres KIVI 24 november 2015 Rik Siebers r.siebers@redstack.nl Wat is Blue Energy? Blue Energy = Energie, geoogst uit het verschil in zoutconcentratie tussen

Nadere informatie

" Inleiding: " Sectie GISt " GDMC " TUDelft " Case studies " Conclusies

 Inleiding:  Sectie GISt  GDMC  TUDelft  Case studies  Conclusies De impact van open vs closed source voor geo DBMS research Seminar Open Source GEO ICT Delft Wilko Quak 1 Overzicht " Inleiding: " Sectie GISt " GDMC " TUDelft " Case studies " Conclusies 2 Section GIS

Nadere informatie

Stichting Laka: Documentatie- en onderzoekscentrum kernenergie

Stichting Laka: Documentatie- en onderzoekscentrum kernenergie Stichting Laka: Documentatie- en onderzoekscentrum kernenergie De Laka-bibliotheek Dit is een pdf van één van de publicaties in de bibliotheek van Stichting Laka, het in Amsterdam gevestigde documentatie-

Nadere informatie

Ontwerp van Afvalplan

Ontwerp van Afvalplan Ontwerp van Afvalplan voor het langetermijnbeheer van geconditioneerd hoogradioactief en/of langlevend afval en overzicht van verwante vragen Ter raadpleging voorgelegde versie, zoals bepaald door de wet

Nadere informatie

COLOFON. E-mail. Postbus Economische Zaken / P.O. Box Het postadres van het ministerie van Economische Zaken is: Postbus 20101, 2500 EC Den Haag

COLOFON. E-mail. Postbus Economische Zaken / P.O. Box Het postadres van het ministerie van Economische Zaken is: Postbus 20101, 2500 EC Den Haag COLOFON E-mail ezinfo@postbus51.nl Telefoon / Phone Postbus 51 iedere werkdag bereikbaar van 9.00 tot 21.00 uur onder telefoonnummer 0800-646 39 51 of (+31) (0)70 3081986 Het algemene telefoonnummer van

Nadere informatie

Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto

Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto Bron 1: Elektrische auto s zijn duur en helpen vooralsnog niets. Zet liever in op zuinige auto s, zegt Guus Kroes. 1. De elektrische auto is in

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2009 200 3 50 Energierapport 2008 Nr. 40 BRIEF VAN DE MINISTERS VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN VAN VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING EN MILIEUBEHEER Aan de

Nadere informatie

Kernenergie voor onze toekomst

Kernenergie voor onze toekomst Kernenergie voor onze toekomst Roadmap voor de rol van kernenergie binnen een CO2 -vrije energievoorziening in Nederland www.nucleairnederland.nl Inhoud 1 Inleiding 3 2 Nederlandse energievraag 5 3 Kernenergie

Nadere informatie

Les Kernenergie. Werkblad

Les Kernenergie. Werkblad LESSENSERIE ENERGIETRANSITIE Les Kernenergie Werkblad Les Kernenergie Werkblad Wat is kernenergie? Het Griekse woord atomos betekent ondeelbaar. Het woord atoom is hiervan afgeleid. Ooit dachten wetenschappers

Nadere informatie

Gamma en neutron afscherming. Jan Leen Kloosterman Interfacultair Reactor Instituut Technische Universiteit Delft

Gamma en neutron afscherming. Jan Leen Kloosterman Interfacultair Reactor Instituut Technische Universiteit Delft Gamma en neutron afscherming Jan Leen Kloosterman Interfacultair Reactor Instituut Technische Universiteit Delft Verschillen gamma s-neutronen Gamma s hebben interactie met atoomschil Foto-elektrisch effect

Nadere informatie

Informatiedossier. Terugkeer van gecementeerd afval vanuit Schotland naar België

Informatiedossier. Terugkeer van gecementeerd afval vanuit Schotland naar België Informatiedossier Terugkeer van gecementeerd afval vanuit Schotland naar België Augustus 2012 1 Inhoud 1. DE CONTEXT... 3 1.1. TERUGKEER VAN GECEMENTEERD AFVAL... 3 1.2. BELGISCHE ACTOREN... 3 2. DE BR2-ONDERZOEKSREACTOR...

Nadere informatie

Struviet Eigenschappen Struviet Fosfaat Schaarste Procesvoering binnen mest verwerking Afzet mogelijkheden landbwk.

Struviet Eigenschappen Struviet Fosfaat Schaarste Procesvoering binnen mest verwerking Afzet mogelijkheden landbwk. Productie van Struviet uit Mest: Procesvoering en Afzetmogelijkheden Struviet Eigenschappen Struviet Fosfaat Schaarste Procesvoering binnen mest verwerking Afzet mogelijkheden landbwk. Wetgeving Besluit

Nadere informatie

Startnotitie Milieueffectrapportage Kernenergiecentrale Borssele Hogere verrijking splijtstof tot 4,4%

Startnotitie Milieueffectrapportage Kernenergiecentrale Borssele Hogere verrijking splijtstof tot 4,4% 50351788-KPS/TPE 03-1029 Startnotitie Milieueffectrapportage Kernenergiecentrale Borssele Hogere verrijking splijtstof tot 4,4% Arnhem, mei 2003 In opdracht van N.V. Elektriciteits-Produktiemaatschappij

Nadere informatie

Humidity Roadmap. Aansluiting van NMi VSL op de Europese roadmap voor vochtontwikkeling. Rien Bosma. NMi - the Art of Measurement

Humidity Roadmap. Aansluiting van NMi VSL op de Europese roadmap voor vochtontwikkeling. Rien Bosma. NMi - the Art of Measurement Humidity Roadmap Aansluiting van NMi VSL op de Europese roadmap voor vochtontwikkeling Rien Bosma Inhoud imera Roadmap Humidity Huidige status bij het NMi VSL Ontwikkelingsprogramma 2009-2012 imera imera

Nadere informatie

Hoogradioactief afval

Hoogradioactief afval COVRA ALGEMEEN Onze huidige maatschappij produceert miljoenen kubieke meters afval per jaar. Dat is huishoudelijk afval, chemisch afval, ziekenhuisafval, bouw- en sloopafval, en ook radioactief afval.

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2006 2007 25 422 Opwerking van radioactief materiaal Nr. 49 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSHUISVESTING, RUIMTELIJKE ORDENING EN MILIEUBEHEER Aan

Nadere informatie

Kernenergie. kernenergie01 (1 min, 22 sec)

Kernenergie. kernenergie01 (1 min, 22 sec) Kernenergie En dan is er nog de kernenergie! Kernenergie is energie opgewekt door kernreacties, de reacties waarbij atoomkernen zijn betrokken. In een kerncentrale splitst men uraniumkernen in kleinere

Nadere informatie

More space for solutions. Energie Efficiëntie Dag 20 november 2012 Bavaria Lieshout. 1 KSB Nederland BV Bert den Hollander 2012

More space for solutions. Energie Efficiëntie Dag 20 november 2012 Bavaria Lieshout. 1 KSB Nederland BV Bert den Hollander 2012 More space for solutions. Energie Efficiëntie Dag 20 november 2012 Bavaria Lieshout 1 KSB Nederland BV Bert den Hollander 2012 Concern en merk KSB Over ons KSB is een leidende aanbieder van pompen, appendages,

Nadere informatie

Meer (dan) warmte onder Delft

Meer (dan) warmte onder Delft MV KIVI Caspar lezing 2012: Meer (dan) warmte onder Delft Chris den Boer Stichting Delft Aardwarmte Project 25 April, 2012 DAP 3-O s bijvangst Injectiviteit Introductie stichting DAP Opgericht door Mijnbouw

Nadere informatie

Kernenergie: vriend of vijand?

Kernenergie: vriend of vijand? Hugo Vanderstraeten Van tsunami tot kernramp kernreactor komt er radioactieve straling vrij die 400 keer hoger is dan toegestaan. In een straal van twintig kilometer rond Op vrijdag 11 maart 2011 wordt

Nadere informatie

Kernenergie. Kernenergie. 1. Wat is kernenergie? Kernenergie als elektriciteitsbron

Kernenergie. Kernenergie. 1. Wat is kernenergie? Kernenergie als elektriciteitsbron Kernenergie De ontdekking in de jaren 50, dat kernenergie een onmetelijke en goedaardige bron van energie zou opleveren, leidde ertoe dat deze energievorm ontzettend populair werd in sommige Westerse landen.

Nadere informatie

Light + Building 2014 wereldwijd de toonaangevende vakbeurs voor architectuur en techniek

Light + Building 2014 wereldwijd de toonaangevende vakbeurs voor architectuur en techniek Light + Building 2014 wereldwijd de toonaangevende vakbeurs voor architectuur en techniek Presentatie door Maria Hasselman Director Brand Management Brussel, 12 November 2013 De economische en technologische

Nadere informatie

Het voorspellen van de levensduur van LED verlichting met gebruik van omgevingstesten En enkele voorbeelden van faal mechanismen

Het voorspellen van de levensduur van LED verlichting met gebruik van omgevingstesten En enkele voorbeelden van faal mechanismen Het voorspellen van de levensduur van LED verlichting met gebruik van omgevingstesten En enkele voorbeelden van faal mechanismen Boudewijn Jacobs Philips Lighting 3 december 2015 Toename in foutmodes Onze

Nadere informatie

Radioactiviteit: natuurlijk nodig!

Radioactiviteit: natuurlijk nodig! Radioactiviteit: natuurlijk nodig! Radioactiviteit en straling dragen bij aan: - Welvaart - Welzijn - Gezondheid in een notendop Kernenergie (en dus radioactiviteit) staat weer volop in de belangstelling.

Nadere informatie

Nuclear Research and consultancy Group. Inhoudsopgave

Nuclear Research and consultancy Group. Inhoudsopgave JAARVERSLAG 2002 Nuclear Research and consultancy Group Inhoudsopgave Een tumultueus en uitdagend jaar 1 Groeiende belangstelling voor 3 nucleaire technologie Recycling van gebruikte splijtstof 4 voor

Nadere informatie

Kingspan Insulated Panels

Kingspan Insulated Panels Kingspan Insulated Panels VERANDERENDE ROL VAN GEVELS EN GEBOUWEN Ben Claaszen Managing Director Western Europe Kingspan Group High performance isolatiematerialen Energiezuinige gebouwoplossingen Doel

Nadere informatie

Technologie en economie van drie CO 2 -arme opties van elektriciteitsopwekking

Technologie en economie van drie CO 2 -arme opties van elektriciteitsopwekking ECN Beleidsstudies ECN-BS--10-011 6 april 2010 Notitie aan Technologie en economie van drie CO 2 -arme opties van elektriciteitsopwekking : Werkgroep Heroverweging Energie en Klimaat Projectnummer : 50656

Nadere informatie

ULCOS, Ultra Low CO 2 Steelmaking. Koen Meijer, TATA Steel

ULCOS, Ultra Low CO 2 Steelmaking. Koen Meijer, TATA Steel ULCOS, Ultra Low CO 2 Steelmaking Koen Meijer, TATA Steel ULCOS, Ultra Low CO 2 Steelmaking Het ULCOS project Het ULCOS project is een initiatief van de Europese staalindustrie Doel: 50% reductie van CO

Nadere informatie

Men gebruikt steeds meer windenergie in Nederland. Er wordt steeds meer windenergie gebruikt in Nederland.

Men gebruikt steeds meer windenergie in Nederland. Er wordt steeds meer windenergie gebruikt in Nederland. Herhalingsoefeningen De sprong, thema 8 Vocabulaire Oefening 1 Vul het goede woord in. Verander de vorm als dat nodig is. Kies uit: bewegen, bijdragen aan, biologisch, duurzaam, energiebronnen, energierekening,

Nadere informatie

VERSLAG KLANKBORDRAAD: BEZOEK STUDIECENTRUM VOOR KERNENERGIE

VERSLAG KLANKBORDRAAD: BEZOEK STUDIECENTRUM VOOR KERNENERGIE VERSLAG KLANKBORDRAAD: BEZOEK STUDIECENTRUM VOOR KERNENERGIE Verslag: Vergadering Klankbordraad Datum: 20 mei 2010 Dienst: Externe Communicatie Kerncentrale Doel Aanwezig: André Verté, Michel De Spiegeleer,

Nadere informatie

Radioactiviteit en straling: natuurlijk nuttig!

Radioactiviteit en straling: natuurlijk nuttig! Radioactiviteit en straling: natuurlijk nuttig! Een röntgenfoto wordt gemaakt met straling. radioactiviteit en straling Kom je wel eens bij de tandarts? Dan weet je wat straling is! Jij, je vader of je

Nadere informatie