Vervang de assurantiebelasting door BTW te heffen over verzekeringsdiensten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vervang de assurantiebelasting door BTW te heffen over verzekeringsdiensten"

Transcriptie

1 Vervang de assurantiebelasting door BTW te heffen over verzekeringsdiensten Prof. dr. S. Cnossen 1 De onlangs verhoogde assurantiebelasting is een verstorende heffing die dient te worden vervangen door verzekeringsdiensten aan de BTW te onderwerpen en de huidige vrijstelling af te schaffen. Verzekeringspremies worden belast en uitkeringen van verzekeraars gebruteerd met BTW. De toegerekende en uitbetaalde BTW is aftrekbaar voor de verzekeraar en belast bij BTW-plichtige verzekeringnemers. Particuliere verzekeringnemers ontvangen de BTW samen met de uitkering zonder aangifte te hoeven doen. 1. Inleiding Per 1 maart 2011 is het tarief van de assurantiebelasting verhoogd van 7,5% tot 9,7% van de verzekeringspremie, inclusief poliskosten (met in het verschiet een verlaging tot 9,5% op 1 januari 2015). Tijdens de verkiezingen hebben twee politieke partijen de PvdA en GroenLinks zich sterk gemaakt voor toepassing van het 19% s BTW-tarief op de bruto verzekeringspremie. 2 Zodoende zou een extra belastingopbrengst van 1,5 miljard kunnen worden gerealiseerd. In feite behelst dit voorstel een verhoging van de assurantiebelasting, omdat de BTW-vrijstelling voor verzekeringen gehandhaafd blijft. 3 Deze vrijstelling houdt in dat een verzekeraar geen BTW hoeft af te dragen over zijn verkopen, maar ook geen BTWaftrek krijgt over zijn belaste inkopen. Voor de assurantiebelasting noch voor de toepassing van het BTW-tarief op de bruto verzekeringspremie is een aanvaardbare rechtvaardigingsgrond voorhanden. 4 Tenzij verzekeringen negatieve externe effecten veroorzaken (bijvoorbeeld omdat verzekeringnemers anderen schade zouden berokkenen!), is de assurantiebelasting niet te rijmen met elementaire beginselen van belastingheffing, zoals gelijke behandeling en economische neutraliteit. Verzekeringen horen niet anders te worden belast dan andere 1 Hoogleraar economie aan de Universiteit van Pretoria en adviseur van het Centraal Planbureau; emeritus hoogleraar belastingrecht aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en emeritus hoogleraar algemene economie aan de Universiteit van Maastricht. Ik draag dit artikel met veel genoegen, waardering en dankbaarheid op aan collega Dr. Dirk Albregtse die buitengewoon veel van zijn leven en werk heeft gemaakt. 2 Zie Centraal Planbureau en Planbureau voor de Leefomgeving, Keuzes in Kaart , Bijzondere Publicatie No 85 (mei 2010). 3 De vrijstelling van handelingen van verzekering en herverzekering, met inbegrip van de daarmee samenhangende diensten verricht door makelaars en lasthebbers, met uitzondering evenwel van de diensten als schade-expert is te vinden in artikel 44, 3, 4º van de Wet op de omzetbelasting. Voor de nagenoeg gelijkluidende vrijstelling in de gemeenschappelijke richtlijn van de Europese Unie, verwijs ik naar artikel 135, lid 1(a) van de BTW-Richtlijn 2006/112/EC. 4 De enige, ondeugdelijke, reden voor een verhoging van het tarief is om te voorkomen dat onder de BTW belaste garantieverbintenissen in vrijgestelde verzekeringsdiensten worden omgezet. In het verleden verhoogde het Verenigd Koninkrijk om deze reden de assurantiebelasting tot het BTW-niveau, een actie waarvan de legitimiteit werd bevestigd in een uitspraak van het Europese Hof van Justitie. Zie GIL Insurance Ltd and Others v.commissioner of Customs & Excise, Case C-308/01 [2004] ECR I Maar een verhoging van de assurantiebelasting is niet het geëigende antwoord op deze vorm van belastingontwijking. 1

2 goederen en diensten die door de consument worden gekocht. 5 Bovendien verstoort de assurantiebelasting het economisch handelen, omdat zij ook aan ondernemers in rekening wordt gebracht die zich minder zullen verzekeren dan zij zonder de belasting zouden hebben gedaan. Op soortgelijke gronden dient de BTW-vrijstelling te worden verworpen. Omdat de eigen toegevoegde waarde van verzekeraars (lonen plus overwinst) niet wordt belast zullen verzekeringsdiensten tegen lagere prijzen kunnen worden aangeboden dan andere volledig belaste diensten. Consumenten zullen dan meer verzekeringsdiensten consumeren dan zij bij volledige belasting zouden hebben gedaan. Verder zullen vrijgestelde verzekeraars de BTW over hun aan de BTW onderworpen inkopen niet kunnen doorgeven aan BTW-plichtige ondernemers die verzekeringsdiensten kopen. Daardoor treedt een zgn. cascade-effect op, dat wil zeggen, er wordt belasting over belasting geheven. Ondernemingen zullen dan geneigd zijn hun activiteiten te integreren waardoor specialisatie fiscaal wordt belemmerd. Verder kan de niet-aftrekbare BTW ook in de prijs van de uitvoer naar andere EU lidstaten terecht komen, hetgeen de concurrentiepositie van ondernemingen zal benadelen. Ten slotte zullen verzekeraars proberen de BTW over hun inkopen door middel van fiscale constructies te ontwijken. Er is dus veel voor te zeggen om verzekeringsdiensten op dezelfde wijze te belasten als andere diensten en goederen die aan de BTW zijn onderworpen. 6 In dit artikel stel ik daarom voor de assurantiebelasting af te schaffen en verzekeringen onder de BTW te brengen. Premies worden dan belast en een BTW-aftrek wordt verleend voor de feitelijk aan leveranciers betaalde voorbelasting èn voor een forfaitair aan uitkeringen toe te rekenen BTW. Zodoende wordt alleen de netto toegevoegde waarde van verzekeraars in de BTWgrondslag betrokken. Dat zal de efficiënte werking van de verzekeringsmarkt bevorderen. Om dit mogelijk te maken zal op Europees niveau overeenstemming dienen te worden bereikt over een uitbreiding van de keuzemogelijkheid van artikel 137, lid 1, van de BTW-Richtlijn tot verzekeringen, zodat lidstaten voor belastingheffing kunnen opteren. 2. Aard en soorten van verzekeringen Alvorens dit voorstel nader uit te werken, bespreek ik eerst de aard en soorten van verzekering die kunnen worden onderscheiden, omdat dit van belang is voor de vormgeving van de BTW op verzekeringsdiensten. Artikel 7:925 BW omschrijft een verzekering als volgt: 5 En dat geldt ook voor de vormen van financiële dienstverlening die in artikel 135, lid 1 (b-g) van de BTW- Richtlijn worden genoemd. Deze vormen laat ik in dit artikel buiten beschouwing, maar te zijner tijd hoop ik daarop terug te komen. Hier zij slechts opgemerkt dat het mogelijk is verzekeringsdiensten onder de BTW te brengen met handhaving van de vrijstelling voor financiële dienstverlening. 6 De Europese Commissie heeft een grootschalig onderzoek gestart naar de tekortkomingen van de BTW. De behandeling van verzekeringsdiensten zal daarin ongetwijfeld aan de orde komen. Zie Europese Commissie, Green paper on the future of VAT: Towards a simpler, more robust and efficient VAT system, Brussels, COM(2010) 695 final en Commission Staff Working Document, Accompanying document to the Green Paper on the future of VAT: Towards a simpler, more robust and efficient VAT system, Brussels, SEC(2010) 1455 final. 2

3 3 Verzekering is een overeenkomst waarbij de ene partij, de verzekeraar, zich tegen genot van premie jegens haar wederpartij, de verzekeringnemer, verbindt tot het doen van een of meer uitkeringen, en bij het sluiten der overeenkomst voor partijen geen zekerheid bestaat, dat, wanneer of tot welk bedrag enige uitkering moet worden gedaan, of ook hoe lang de overeengekomen premiebetaling zal duren. Verzekeringen worden in de wet onderverdeeld in twee soorten: schadeverzekeringen en sommenverzekeringen. Een schadeverzekering heeft de strekking het vermogen van de verzekeringnemer, bijvoorbeeld door beschadiging of verlies, te beschermen. Een schadeverzekering heeft standaard een contractsduur van maximaal een jaar. Een sommenverzekering keert een van tevoren overeengekomen bedrag uit wanneer het onzekere voorval zich voordoet. Een sommenverzekering wordt afgesloten op het leven of de gezondheid van een persoon. Sommenverzekeringen zijn daardoor bijna altijd levensverzekeringen. Zij eindigen nadat een uitkering is verstrekt. Tabel 1 bevat een opsomming van verschillende soorten verzekeringen. Zonder uitputtend te zijn, kunnen we naast schade- en sommenverzekeringen ook te maken hebben met herverzekeringen, diensten van makelaars, lasthebbers en schade-experts, garanties in de vorm van verzekeringen, en verzekeringen buiten verzekeraars om, bijvoorbeeld belichaamd in een creditcardvergoeding of de leasebetaling voor een auto. [hier ongeveer tabel 1] De tabel geeft ook aan hoe verzekeringen onder de assurantiebelasting en de BTW worden belast dan wel vrijgesteld. Onder de assurantiebelasting zijn sommenverzekeringen en schadeverzekeringen ter zake van ongevallen, ziekte, zorg, transport, internationale vervoermiddelen en exportkrediet vrijgesteld van de belasting. Ook geldt een vrijstelling voor herverzekeringen. Onder de BTW zijn alle verzekeringen en diensten van tussenpersonen vrijgesteld (dat wil zeggen, premie- of kapitaalstortingen en vergoedingen voor het afsluiten van verzekeringen). Dat geldt ook voor verzekeringen die buiten verzekeraars om worden gesloten. 7 Onderhoudscontracten, delcrederebedingen, factoorovereenkomsten, schadeexpertisediensten, het aanbrengen van klanten bij een verzekeraar zonder zelf de verzekering af te sluiten, en de provisie die een verzekeringsagent aan een reisorganisatie betaalt voor het aanbrengen van een nieuwe klant, zijn echter wel belast. Dit beeld verandert als verzekeringen in de grondslag van de BTW zouden worden opgenomen, zoals hierna wordt uiteengezet. 3. Hoe kunnen verzekeringen worden belast onder de BTW? Ten tijde van de invoering van de BTW in de zestiger jaren wisten de wetgevers in de Europese Unie niet hoe zij verzekeringdiensten moesten belasten, omdat de toegevoegde 7 Zoals bevestigd in verschillende uitspraken van het Europese Hof van Justitie. Voor een goed, zij het enigszins gedateerd, overzicht van de Europese jurisprudentie, zie Rita de la Feria, The EU VAT treatment of insurance and financial services (again) under review, EC Tax Review, 2007/2, blz

4 waarde niet op transactiebasis, dat wil zeggen, per polis, kan worden bepaald. Verzekeringspremies bestaan namelijk uit een vergoeding voor de dienstverlening van de verzekeraar en een bedrag dat een vermogensoverdracht vormt aan het gemeenschappelijke fonds (pool) waaruit uitkeringen worden gedaan. Onder een belasting naar de consumptie, zoals de BTW, dient de vergoeding voor de dienstverlening wel te worden belast maar het bedrag van de vermogensoverdracht niet. Op het moment dat de verzekeringsovereenkomst wordt gesloten kunnen deze twee elementen echter niet van elkaar worden gescheiden. Dat kan pas op het niveau van de verzekeraar als de uitkeringen bekend zijn. Daarom werden verzekeringen indertijd vrijgesteld en heffen de meeste lidstaten een assurantiebelasting, met alle economische verstoringen en schadelijke vormen van belastingontwijking die daarvan het gevolg zijn. Ondertussen hebben Nieuw-Zeeland en in navolging Zuid-Afrika, Australië en Singapore een oplossing voor deze BTW-problematiek gevonden, die ik ook voor Nederland (en de andere lidstaten van de Europese Unie) zou willen aanbevelen. De ontwerpers van de Nieuw-Zeelandse BTW kwamen op het geniale idee de waarderingsproblematiek op basis van individuele polissen te omzeilen door de waardetoevoeging op fondsbasis te bepalen als het verschil tussen ontvangen premies en betaalde uitkeringen. Zoals in box 1 wordt uiteengezet is dat verschil gelijk aan de som van lonen en overwinst, berekend op kasstroombasis. 8 De in de box ontwikkelde begrippen worden hierna gebruikt om de belasting van verzekeringsdiensten te verduidelijken. Eerst bespreek ik de situatie van verzekeraars, daarna ga ik in op de behandeling van verzekeringnemers. [hier ongeveer box 1] 4. Verzekeraars Ten behoeve van de toepassing van de BTW op verzekeringsdiensten bevat tabel 2 een gestileerd voorbeeld van de kasstroomgegevens van een verzekeraar. 9 In het voorbeeld ontvangt een verzekeringsmaatschappij 100 miljoen aan premies waarover 19% BTW wordt geheven. Deze premies vormen haar omzet; de maatschappij verkoopt immers verzekeringspolissen. Een deel van de premies wordt aangewend voor het doen van uitkeringen, een ander deel vloeit in een reservefonds om fluctuaties in de uitkeringen te kunnen opvangen. Op de beleggingen wordt een rendement van 10 miljoen gemaakt (in het voorbeeld kan dit als het normale rendement van de verzekeraar worden gezien) dat ook voor uitkeringen wordt aangewend. Voor de bedrijfsvoering koopt de verzekeraar goederen en diensten in waarvoor hij 15 miljoen betaalt plus 19% BTW. Verder geeft hij aan het eigen apparaat dat wil zeggen, lonen van administratief personeel, acquisiteurs- en schade-experts 25 miljoen uit (inclusief de beheerskosten van de beleggingen). En ten slotte bedragen de uitkeringen in totaal 65 miljoen. 8 In lijn met deze redenering past Israël het BTW-tarief toe op de som van lonen en winst van verzekeraars. Dat impliceert echter dat ook de normale vergoeding over kapitaal wordt belast. Tevens verleent Israël geen aftrek van de BTW over belaste inkopen. In casu is dus sprake van een dubbele overbelasting. 9 Verzekeraars publiceren kasstroomoverzichten met hun jaarverslag. 4

5 [hier ongeveer tabel 2] Vrijstelling van verzekeringendiensten, het huidige regime, betekent dat de verzekeraar alleen BTW betaalt over zijn inkopen, in casu 2,85 miljoen, hoewel de bruto toegevoegde waarde 35 miljoen bedraagt, zijnde het verschil tussen de premie-ontvangsten van 100 miljoen en de uitkeringen van 65 miljoen. Afgezien van de hierna te bespreken correctie voor het beleggingsrendement betekent dit een BTW-derving van 3,8 miljoen ( 6,65 miljoen over de waardetoevoeging minus de BTW-aftrek van 2,85 miljoen). In de BTW-optiek is dus sprake van een forse onderbelasting van verzekeringsdiensten. Het belasten van de premies met 19% BTW (het PvdA/GroenLinks voorstel), zonder rekening te houden met de BTW-aftrek inzake de inkopen, zou in het voorbeeld een opbrengst genereren van 19 miljoen. Als daar de niet-aftrekbare BTW over de inkopen aan zou worden toegevoegd komen we op een bedrag van 21,85 miljoen, een forse overbelasting van verzekeringsdiensten ten opzichte van andere diensten en goederen waarbij alleen de netto toegevoegde waarde wordt belast. Voor de juiste berekening van de BTW over verzekeringsdiensten dient BTW te worden toegerekend aan de uitkeringen (deze uitkeringen maken onderdeel uit van de inkopen van de verzekeraar). Immers, als vermogensoverdrachten horen deze uitkeringen niet thuis in de BTW-grondslag. Maar over deze uitkeringen is bij de premie-ontvangsten BTW betaald. Deze BTW kan echter worden verrekend door middel van een soort verleggingsregeling (ook wel reverse charge ) genoemd, dat wil zeggen, de verzekeraar kent zichzelf een BTW-aftrek (in casu, 19% van 65 miljoen, ofte wel 12,35 miljoen) die hij in mindering brengt op de BTW die over de premies moet worden afgedragen. De aan de uitkeringen toegerekende BTW is dus geen kostenpost voor de verzekeraar. Vervolgens wordt de toegerekende BTW met het bedrag van de uitkeringen aan gedupeerden uitbetaald. Is de gedupeerde een BTW-plichtige ondernemer, dan dient hij de ontvangen BTW als BTW over zijn omzet aan te geven (de ondernemer heeft eerder aftrek genoten ter zake van de over de verzekeringspremie betaalde BTW). Per saldo is de BTW dus geen kostenpost voor hem. Een gedupeerde particulier hoeft de met de uitkering ontvangen BTW niet af te dragen (ter zake van de premiebetaling heeft hij geen aftrek genoten). Hij kan de uitkering inclusief de BTW gebruiken om het herstel of de vervanging van de beschadigde of verloren gegane goederen te betalen; alsdan vloeit de BTW weer terug in de schatkist. In het uitkeringsbedrag waarover de BTW-aftrek wordt berekend zijn beleggingsrevenuen begrepen van 10 miljoen waarover eerder geen BTW is geheven. Dit rendement dient derhalve ook te worden belast ter compensatie van de BTW-aftrek over de uitkeringen. 10 En ten slotte dient de BTW over de belaste inkopen van de verzekeraar te worden verrekend. Houden we met al deze posten rekening, dan blijkt dat de verzekeraar netto 5,7 miljoen BTW dient af te dragen en dat nu is precies het bedrag dat betaald had moeten worden als de netto toegevoegde waarde van de verzekeraar zou worden belast, zijnde de lonen van 25 miljoen plus de overwinst van 5 miljoen. 10 Zie ook hoofdstuk 11 in Alan Schenk en Oliver Oldman, Value Added Tax: A Comparative Approach (Cambridge, VK, Cambridge University Press, 2007). 5

6 Nieuw-Zeeland noch een van de andere landen met een moderne BTW belasten overigens het beleggingsrendement van verzekeraars. Het gevolg is dat ook een fictieve aftrek wordt verleend voor de aan dit rendement toegerekende BTW, hoewel daarover in een eerder stadium geen BTW is afgedragen. In tabel 2 bedraagt de feitelijke afdracht in dat geval 3,8 miljoen, minder dan de volledige BTW, zij het meer dan de BTW over de inkopen. 5. Verzekeringnemers Ziedaar, een fraai neutraal resultaat dat navolging verdient en dat nog verder kan worden verduidelijkt met behulp van de volgende schema s. Schema 1 geeft de BTW-keten aan voor een particuliere verzekeringnemer. De verzekeringnemer betaalt 100 voor zijn polis plus 19% BTW, die de verzekeraar afdraagt aan de fiscus en waarvoor de verzekeringnemer als particulier geen aftrek krijgt. Vervolgens claimt de verzekeringnemer 30 schade die wordt uitbetaald nadat de verzekeraar zichzelf een aftrek van 5,70 (19% van 30) heeft toegekend. 11 De uitkering is inclusief de BTW van 5,70, die immers ook bij reparatie of vervanging van het verzekerde object zou moeten worden betaald (en dan weer aan de fiscus zou worden afgedragen). Voor de uitkering kan de verzekeraar zichzelf echter een aftrek toekennen ten bedrage van 5,70, zodat de netto door de belastingdienst ontvangen BTW 13,30 bedraagt. Dit nu is precies het bedrag aan belasting dat over de toegevoegde waarde van 70 ( 100 premie minus 30 schade-uitkering) dient te worden betaald. [hier ongeveer schema 1] Indien de verzekeringnemer een BTW-plichtige onderneming zou zijn, zou de BTWafdracht van de verzekeraar over de premie precies de BTW-aftrek van de onderneming (in beide gevallen 19) compenseren. En hetzelfde verhaal gaat op in geval van een uitkering. De door de onderneming van de verzekeraar ontvangen BTW, in casu 5,60, dient aan de fiscus te worden afgedragen, maar compenseert de BTW-aftrek die de verzekeraar zichzelf voor eenzelfde bedrag toekent. Per saldo wordt geen BTW betaald, geheel in overeenstemming met het karakter van de BTW als een belasting op particuliere consumptie. Schema 2 geeft de gang van zaken getalsmatig weer voor een BTW-plichtige ondernemer. [hier ongeveer schema 2] Onder de Nieuw-Zeelandse regeling hoeft een verzekeraar geen onderscheid te maken tussen BTW-plichtige en niet BTW-plichtige personen. Maar dit heeft als nadeel dat een BTW-plichtige onderneming de door hem van de verzekeraar ontvangen BTW dient af te dragen aan de fiscus. Daarom heeft Australië de regeling enigszins vereenvoudigd door verzekeraars een onderscheid te laten maken tussen BTW-plichtige en niet-btwplichtige ontvangers van een schade-uitkering. BTW-plichtige ontvangers krijgen de schade zonder BTW uitbetaald terwijl de verzekeraar zich voor het betreffende bedrag geen aftrek toekent. 11 In de praktijk zal de premie lager zijn dan de uitkering, maar omwille van de eenvoud heb ik de bedragen verwisseld. 6

7 Particulieren daarentegen krijgen de BTW met de uitkering uitbetaald terwijl de verzekeraar zich voor eenzelfde bedrag aan BTW een aftrek toekent. Per saldo dus hetzelfde resultaat als onder de Nieuw-Zeelandse regeling. Uit de voorbeelden blijkt dat ook achteraf op het niveau van de verzekeringnemer geen onderscheid is te maken tussen de vergoeding die betaald wordt voor de dienst die de verzekeraar verleend en de vermogensoverdracht. Bovendien betreffen premiebetaling en uitkering verschillende verzekeringnemers. De premiebetaling die volledig aan de BTW is onderworpen moet daarom als een soort garantieovereenkomst worden gezien waarvan de premiebetaling ook onder de BTW wordt belast. 6. Andere aspecten Landen die verzekeringsdiensten onder hun BTW belasten maken een onderscheid tussen levensverzekeringen en andere vormen van verzekering. Levensverzekeringen waarbij de premie hoofdzakelijk een vorm van sparen is zijn vrijgesteld (behalve in Israël). Omdat deze verzekeringen voornamelijk door particulieren worden aangegaan zal er geen cascadeeffect optreden. Hetzelfde geldt voor ziekte-, zorg-, ongvallen-, invaliditeits-, arbeidsongeschiktheids- en werkloosheidsverzekeringen. Ook deze vallen niet onder BTW. De laatste kolom van tabel 1 geeft de nieuwe belastingstatus van verzekeringen aan. Alle verzekeringen en diensten van tussenpersonen worden door de BTW getroffen, zoals het geval behoort te zijn onder een moderne BTW. Verzekeringen ter zake van transport, zeeschepen en luchtvaartuigen vallen ook onder de BTW, maar omdat de BTW aftrekbaar is bij de verzekeringnemer of teruggegeven wordt bij uitvoer, is per saldo geen BTW verschuldigd. De teruggaaf bij uitvoer is een duidelijke verbetering ten opzicht van de assurantiebelasting en de vrijstelling onder de BTW. Diensten van tussenpersonen worden ook volledig in de BTW betrokken, evenals garantieverbintenissen of verzekeringen buiten verzekeringsmaatschappijen om. 7. Afsluitende opmerkingen Eerder stelde ik voor de overdrachtsbelasting te vervangen door BTW te heffen over de waardevermeerdering van vrijgesteld onroerend goed gerealiseerd bij verkoop. 12 Zodoende zou het cascade-effect van de overdrachtsbelasting worden geëlimineerd, zij het dat het lockin effect (mensen blijven langer in hun huis wonen dan zij zonder de belasting zouden hebben gedaan) blijft bestaan. Onder handhaving van de opbrengst van de overdrachtsbelasting zou 19% BTW moeten worden geheven over een waardevermeerdering gelijk aan 6/19 de van de waarde voor de overdrachtsbelasting. In de praktijk kan dat worden geëffectueerd door de belastingdienst een beschikking te laten sturen aan iedere bezitter van vrijgesteld onroerend goed waarbij de aankoopwaarde van zijn goed ten behoeve van de BTW-heffing wordt 12 Zie Vervang de overdrachtsbelasting door BTW over waardevermeerdering huis, Weekblad Fiscaal Recht (12 januari 2011). Tevens gepubliceerd in het internettijdschrift Me Judice (28 December 2010). De uitgebreide Engelse versie zal verschijnen in Fiscal Studies (september 2011) onder de titel A Proposal to Improve the VAT Treatment of Housing in the European Union. 7

8 vastgesteld op 13/19 de van de laatst vastgestelde WOZ-waarde. Bij verkoop wordt dan BTW betaald over het verschil tussen de feitelijke verkoopprijs en de bij beschikking vastgestelde waarde. (Bij een daaropvolgende verkoop wordt voor de waardebepaling natuurlijk uitgegaan van de feitelijke aankoopprijs, niet van de eerder bij beschikking vastgestelde waarde.) Evenals de overdrachtsbelasting is de assurantiebelasting een anachronistische heffing waarvoor geen plaats dient te zijn in een rationeel belastingstelsel. Daarom ben ik niet ingegaan op de opbrengsteffecten van de BTW op verzekeringsdiensten. Zou de BTWheffing minder (meer) opbrengen dan de huidige assurantiebelasting plus de niet-aftrekbare BTW over de inkopen van verzekeraars, dan dient elders compensatie te worden gevonden in het belastingstelsel, bij voorkeur in de vorm van een BTW-verhoging (verlaging). Met de afschaffing van de assurantiebelasting en de overdrachtsbelasting kan de Wet belastingen van rechtsverkeer naar het archief van de belastingdienst worden verwezen. 8

9 Tabel 1. Soorten verzekeringen en hun belastbare status Soort Risico s Belastbare status in Nederland BTW voorstel Assurantie- BTW belasting 1. Schadeverzekeringen Auto, inboedel, opstal, aansprakelijkheid, belast vrijgesteld belast rechtsbijstand, reis, annulering Ongeval, ziekte, zorg vrijgesteld vrijgesteld belast Transport vrijgesteld vrijgesteld belast Zeeschepen en luchtvaartuigen vrijgesteld vrijgesteld belast Exportkrediet vrijgesteld vrijgesteld vrijgesteld 2. Sommenverzekeringen Leven, invaliditeit, vrijgesteld vrijgesteld vrijgesteld arbeidsongeschiktheid, werkloosheid 3. Herverzekeringen vrijgesteld vrijgesteld belast 4. Diensten van makelaars en vrijgesteld vrijgesteld belast lasthebbers 5. Diensten van schade-experts vrijgesteld belast belast 6. Garanties in de vorm van vrijgesteld belast belast verzekeringen 7. Verzekering buiten verzekeraars om In creditcardvergoeding voor verlies of beschadiging van gekochte goederen In leasevergoeding voor verlies of schade aan gehuurde auto of ander object Als onderdeel van een betaling voor een reis vrijgesteld vrijgesteld belast 9

10 Box 1. Het wezen van de BTW Het wezen van de BTW kan worden verduidelijkt aan de hand van een eenvoudige vergelijking die de (boekhoudkundige) identiteit tussen de bronnen van inkomen (arbeids- en kapitaalinkomen) en de besteding daarvan (consumptie en besparingen) weergeeft die ten grondslag ligt aan de nationale rekeningen (of een eenvoudig huishoudbudget). De volgende vergelijking toont het verband aan tussen beide kanten van de nationale rekeningen voor een gesloten economie, zonder overheid: vergelijking (1): Y W + R C + S ( I) òf vergelijking (2): C Y S W + [R I] Y is het totale inkomen bestaande uit arbeidsinkomen W en kapitaalinkomen R, C is consumptie, en S zijn besparingen (die gelijk zijn aan I, dat wil zeggen, investeringen). R is de som van het risicovrije of normale rendement op kapitaal (met andere woorden, de alternatieve kosten, te vergelijken met de rente op middellange overheidsobligaties), de ondernemerspremie voor het nemen van risico (dat ook als arbeidsinkomen kan worden beschouwd) en de overwinst. Om kort te gaan, R is de ondernemingswinst (en ander kapitaalinkomen dat hier buiten beschouwing blijft). De alternatieve kosten van een investering worden ook wel het drempelrendement genoemd. Een onderneming zal doorgaan met investeren tot het punt waarop het verwachte rendement op een project precies gelijk is aan de discontovoet, die gelijk is aan de alternatieve kosten. Elk van de drie elementen in vergelijking (2) kan als grondslag dienen voor een specifieke consumptiebelasting. In principe is de grondslag van een kleinhandelsbelasting gelijk aan C (de consumptieve bestedingen van de particulier bij de kleinhandel). Op soortgelijke wijze kan een uitgavenbelasting worden geïdentificeerd met een belasting op Y S geheven op individueel niveau. Deze belasting lijkt op de huidige loonbelasting waaronder pensioenpremies (besparingen) niet tot het inkomen worden gerekend en het netto loon geheel wordt geconsumeerd, evenals de latere uitkering (en het daarop gekweekte rendement). De term W+[R I] vormt de grondslag van de BTW. Op ondernemingsniveau is deze toegevoegde waarde gelijk aan het verschil tussen verkopen en inkopen in de verlies- en winstrekening, maar berekend op kasstroombasis. Aankopen van kapitaalgoederen en voorraden worden meteen afgeschreven of, in de terminologie van de BTW, de aftrek van de over de aankoop betaalde BTW wordt meteen in mindering van de BTW over de verkopen gebracht. Dit verschilt van het matching principe (de toerekening van baten en lasten aan elke periode afzonderlijk) onder de inkomstenbelasting, waaronder investeringen worden afgeschreven over hun economische levensduur, hetgeen impliceert dat de normale vergoeding op vermogen wordt belast. Naast lonen W wordt ook overwinst (business cash flow) belast onder de BTW. De belasting van overwinst onderscheidt een consumptiebelasting van een loonbelasting die alleen W belast. Deze twee belastingen zijn gelijk als R I gelijk is aan nul, hetgeen het geval is in een perfecte markt waarin geen overwinst wordt behaald. Verder kunnen de investeringen I worden gezien als de tegenwoordige waarde van de prestaties van nieuwe bedrijfsmiddelen verdisconteerd tegen de normale vergoeding op kapitaal. Daarom is R I het inframarginale rendement op oude bedrijfsmiddelen. Bij de invoering (verhoging) van een consumptiebelasting wordt deze belasting gekapitaliseerd in de vorm van een lagere waarde van oude bedrijfsmiddelen, een verlies dat gedragen wordt door de eigenaren daarvan. Om deze reden noemen economen de BTW wel een belasting op arbeidsinkomen en oud kapitaal. Deze discussie toont aan dat het enige verschil tussen een consumptiebelasting en een inkomstenbelasting de behandeling van de normale risicovrije vergoeding van kapitaal betreft. Deze vergoeding wordt niet belast onder een consumptiebelasting maar wel onder een inkomstenbelasting. Hieruit volgt dat een BTW in een inkomstenbelasting kan worden getransformeerd door de aftrek voor kapitaalgoederen en voorraden niet onmiddellijk te effectueren maar over de economische levensduur van bedrijfsmiddelen uit te smeren. Op dezelfde manier kan een inkomstenbelasting in een BTW worden omgezet door lonen en (over)winst te belasten nadat bedrijfsmiddelen ineens zijn afgeschreven en de aftrek van rente ten laste van de winst is geëlimineerd. Bron: Sijbren Cnossen, A VAT Primer for Lawyers, Economists, and Accountants, blz in Tax Analysts, The VAT Reader: What a Federal Consumption Tax Would Mean for America (Tax Analysts, 2011). 10

11 Tabel 2. Kasstroomgegevens van een verzekeraar in Euro ( x 000) Omschrijving Bedragen (excl. BTW) BTW (incl. beleggingsrendement) BTW (excl. beleggingsrendement) 1. Ontvangsten a. Premies b. Beleggingsrendement Uitgaven a. Lonen b. Inkopen (2.850) (2.850) c. Uitkeringen (12.350) (12.350) 3. Overwinst (1-2) Netto af te dragen BTW

12 Schema 1: Particulier verzekerde Verzekeraar BTW-afdracht = 19 Afsluiting verzekering Polis Betaling = 119: premie ( 100) + BTW ( 19) Belastingdienst Netto BTW-afdracht = 19-5,70 = 13,30 Verzekeringnemer (particulier) BTW-aftrek = 5,70: 19% van 30 Schade-uitkering Verzekeraar Uitkering = 35,70: schade ( 30) + BTW ( 5,70) Verzekeringnemer (particulier) Schema 2: BTW-plichtige ondernemer Verzekeraar Afsluiting verzekering Polis Verzekeringnemer (ondernemer) BTW-afdracht = 19 Betaling = 119: premie ( 100) + BTW ( 19) BTW-aftrek = 19 Belastingdienst Netto BTW = 0 = BTW-afdracht ( ,70) minus BTW-aftrek ( ,70) Schadeuitkering BTW-aftrek = 5,70 BTW-afdracht = 5,70 Verzekeraar Uitkering = 35,70: schade ( 30) + BTW ( 5,70) Verzekeringnemer (ondernemer) 12

Assurantiebelasting is (nog) geen BTW

Assurantiebelasting is (nog) geen BTW Ondanks gelijk tarief: Assurantiebelasting is (nog) geen BTW Wat brengt u uw klant in rekening? Assurantiebelasting, BTW, beiden of geen van beide? Sinds 1 januari jongstleden is het tarief van de assurantiebelasting

Nadere informatie

Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen

Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen 2004 Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen Als u een kapitaalverzekering heeft, bijvoorbeeld bij uw spaar-, leven- of beleggingshypotheek, kan dit gevolgen hebben voor uw belasting. Of en hoeveel

Nadere informatie

Argenta Spaarhypotheek

Argenta Spaarhypotheek Argenta Spaarhypotheek De HYPOTHEEKVERZEKERING met HYPOTHEEKFONDS Informatiebrochure Argenta Spaarhypotheek Hypotheekverzekering met hypotheekfonds Argenta-Life Nederland N.V. 1 Wat is nu precies een Spaarhypotheek?

Nadere informatie

Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen

Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen 2005 Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen Als u een kapitaalverzekering heeft, bijvoorbeeld bij uw spaar-, leven- of beleggingshypotheek, kan dit gevolgen hebben voor uw belasting. Of en hoeveel

Nadere informatie

1. Inleiding. 2. Uitgangspunt

1. Inleiding. 2. Uitgangspunt 1. Inleiding In het geval u overweegt een vakantiewoning aan te kopen gelegen in Parc Les Etoiles wilt u wellicht meer weten over de mogelijke gevolgen voor de belastingheffing met betrekking tot de aankoop

Nadere informatie

Fiscaal memo 2014/2015

Fiscaal memo 2014/2015 Fiscaal memo 2014/2015 1. Inleiding The Silver Mountain heeft het genoegen u hierbij een memorandum te verstrekken waarin enkele fiscale aspecten worden behandeld, die bij aanschaf, bezit en verkoop van

Nadere informatie

De fiscale aspecten van een onroerende recreatiewoning

De fiscale aspecten van een onroerende recreatiewoning De fiscale aspecten van een onroerende recreatiewoning Hieronder wordt ingegaan op de fiscale consequenties van de aankoop en het bezit van een recreatiewoning die zodanig met de (onder)grond is verbonden

Nadere informatie

Inhoud. Inleiding belastingrecht 19. Deel 1 Inkomstenbelasting 26. Lijst van afkortingen 15. Studiewijzer 17

Inhoud. Inleiding belastingrecht 19. Deel 1 Inkomstenbelasting 26. Lijst van afkortingen 15. Studiewijzer 17 Inhoud Lijst van afkortingen 15 Studiewijzer 17 Inleiding belastingrecht 19 Deel 1 Inkomstenbelasting 26 1 Algemene uitgangspunten 29 1.1 Wie moet belasting betalen? (art. 1.1 en 1.2 Wet IB) 29 1.2 Waarover

Nadere informatie

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM met betrekking tot de Gecombineerde Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders (de"vergadering") van Insinger de Beaufort Umbrella Fund N.V. (de "Vennootschap")

Nadere informatie

Nederland belastingparadijs voor uw 2 e en 1 e woning

Nederland belastingparadijs voor uw 2 e en 1 e woning Nederland belastingparadijs voor uw 2 e en 1 e woning Second Home juni 2015 - Antwerpen Maurice De Clercq - Niek Op den Kamp - Harjit Singh ESJ Accountants & Belastingadviseurs Agenda 1. Een tweede woning

Nadere informatie

DUIDING VAN DE PROBLEMATIEK

DUIDING VAN DE PROBLEMATIEK Algemene Administratie van de Fiscaliteit Operationele Expertise en Ondersteuning Dienst BTW Belasting over de toegevoegde waarde Beslissing BTW nr. E.T.127.884 d.d. 05.10.2015 Reisbureaus Verzekeringen

Nadere informatie

HOOFDSTUK 1 Een systematiek voor het oplossen van btw-problemen

HOOFDSTUK 1 Een systematiek voor het oplossen van btw-problemen HOOFDSTUK 1 Een systematiek voor het oplossen van btw-problemen De wijze waarop internationale transacties in de heffing van btw worden betrokken, wordt bepaald door de systematiek van de btw-wetgeving.

Nadere informatie

Je eigen woning en de Belastingdienst in 2012

Je eigen woning en de Belastingdienst in 2012 Je hypotheek en de belasting in 2012 Hier vind je een toelichting op het jaaroverzicht van je SNS Hypotheek. Ook lees je hier de belangrijkste fiscale regels die in 2012 gelden voor de eigen woning, hypotheek,

Nadere informatie

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot de vergadering van participanten van Sustainable Values Fund

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot de vergadering van participanten van Sustainable Values Fund TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM met betrekking tot de vergadering van participanten van Sustainable Values Fund te houden op 18 juli 2014, om 11:00 uur Herengracht 537, 1017 BV Amsterdam 2 juli 2014 I

Nadere informatie

3. Fiscale positie van edelmetaal bezittende particulieren. 4. Fiscale positie van edelmetaal bezittende rechtspersonen

3. Fiscale positie van edelmetaal bezittende particulieren. 4. Fiscale positie van edelmetaal bezittende rechtspersonen 1. Inleiding Wij verstrekken u hierbij een memorandum waarin enkele fiscale aspecten worden behandeld, die bij de aanschaf, het bezit en de verkoop van edelmetalen relevant kunnen zijn. Aan de orde komen

Nadere informatie

De fiscale aspecten van directe beloning

De fiscale aspecten van directe beloning De fiscale aspecten van directe beloning door mr. G.G. Bekkering-Klapmuts FB Bekkering Fiscaal & Juridisch Advies Provisieverbod 2013 Provisieverbod complee financiële producten Nieuwe vakbekwaamheidseisen

Nadere informatie

Belastingen en de boekhouding

Belastingen en de boekhouding BAD1.1 les 7 programma Belastingen en de boekhouding Drie groepen belastingen Ondernemer als onbezoldigd ontvanger Loonbelasting Omzetbelasting Belastingen Drie groepen zakelijke belastingen waterschapslasten,

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESCHIKKING VAN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESCHIKKING VAN DE RAAD NL NL NL COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 24.11.2009 COM(2009)641 definitief Voorstel voor een BESCHIKKING VAN DE RAAD waarbij de Portugese Republiek wordt gemachtigd een maatregel toe

Nadere informatie

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartverzekering

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartverzekering Klaverblad Verzekeringen Uitvaartverzekering Deze folder bevat een beperkte weergave van de polisvoorwaarden. Aan deze weergave kunnen geen rechten worden ontleend. Wilt u precies weten wat er onder de

Nadere informatie

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartverzekering

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartverzekering Klaverblad Verzekeringen Uitvaartverzekering Deze folder bevat een beperkte weergave van de polisvoorwaarden. Aan deze weergave kunnen geen rechten worden ontleend. Wilt u precies weten wat er onder de

Nadere informatie

Assurantiebelasting en de vrijstelling in de omzetbelasting

Assurantiebelasting en de vrijstelling in de omzetbelasting Erasmus Universiteit Rotterdam Erasmus School of Economics Bachelorscriptie Assurantiebelasting en de vrijstelling in de omzetbelasting De toegevoegde waarde van de Assurantiebelasting Naam: Ricardo Guijt

Nadere informatie

Kapitaalverzekering vormt geen KEW ook niet nu polis was verpand aan geldverstrekker en uitkering is benut voor aflossing hypotheek

Kapitaalverzekering vormt geen KEW ook niet nu polis was verpand aan geldverstrekker en uitkering is benut voor aflossing hypotheek Kapitaalverzekering vormt geen KEW ook niet nu polis was verpand aan geldverstrekker en uitkering is benut voor aflossing hypotheek ECLI:NL:RBZWB:2015:3188 Instantie Rechtbank Zeeland-West-Brabant Datum

Nadere informatie

Handel in gebruikte goederen

Handel in gebruikte goederen Handel in gebruikte goederen Wanneer u (mede) handelt in gebruikte goederen kunt u voor de BTW de margeregeling toepassen. U betaalt dan BTW over de winstmarge en niet over de omzet. De margeregeling geldt

Nadere informatie

Hoorcollege 1: Inleiding

Hoorcollege 1: Inleiding Hoorcollege 1: Inleiding Datum: 9 november 2009 Studiestof: hoofdstuk 5 Drs. O.L. Mobach INLEIDING De omzetbelasting is vak dat altijd actueel is. In de Verenigde Staten is er op dit moment bijvoorbeeld

Nadere informatie

De regeling is al goedgekeurd voor 2013. Voor 2014 maakt deze deel uit van het Belastingplan, wat nog moet worden goedgekeurd.

De regeling is al goedgekeurd voor 2013. Voor 2014 maakt deze deel uit van het Belastingplan, wat nog moet worden goedgekeurd. Particulier Toeslagen op tijd aanvragen Zorg ervoor dat de toeslagen op tijd worden aangevraagd. Als de deadline gepasseerd is heeft u geen recht meer op uitbetaling. Als u bij ons op de uitstellijst staat

Nadere informatie

RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015

RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015 RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015 Erf- en schenkbelasting Erf- en schenkbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Door tijdens leven (periodiek) te schenken

Nadere informatie

Ik kies voor lage maandlasten, met de Opstap Hypotheek

Ik kies voor lage maandlasten, met de Opstap Hypotheek Opstap Hypotheek 2 Hypotheken 2 Naam product Opstap Hypotheek 3 Ik kies voor lage maandlasten, met de Opstap Hypotheek Een huis kopen. Een spannend avontuur. Daarbij gaat u niet over één nacht ijs. Bij

Nadere informatie

De bedrijfsleidersverzekering is een levensverzekering gesloten door een onderneming in haar eigen voordeel, op het hoofd van een bedrijfsleider.

De bedrijfsleidersverzekering is een levensverzekering gesloten door een onderneming in haar eigen voordeel, op het hoofd van een bedrijfsleider. Vorstlaan 280 1160 Brussel Tel +32 2 761 46 00 Fax +32 2 761 47 00 www.claeysengels.be info@claeysengels.be DE BEDRIJFSLEIDERSVERZEKERING www.iuslaboris.com De bedrijfsleidersverzekering is een levensverzekering

Nadere informatie

Vragen en antwoorden verhoging btw-tarief

Vragen en antwoorden verhoging btw-tarief Vragen en antwoorden verhoging btw-tarief Onlangs is een wetswijziging aangenomen waardoor het algemene btw-tarief in Nederland van 19% naar 21% zal worden verhoogd. In de praktijk leidt dit tot verschillende

Nadere informatie

Het Natuurlijk Garantieplan

Het Natuurlijk Garantieplan Vermogen opbouwen met gegarandeerd rendement. Dat is bij ons volkomen natuurlijk. Het Natuurlijk Garantieplan Een beetje conservatief is zo gek nog niet. Al sinds 1872 is Conservatrix gespecialiseerd in

Nadere informatie

Vijf jaar Wet IB 2001; Kapitaalverzekeringen. Herman M. Kappelle. 1. Wat wilde de wetgever bereiken?

Vijf jaar Wet IB 2001; Kapitaalverzekeringen. Herman M. Kappelle. 1. Wat wilde de wetgever bereiken? Vijf jaar Wet IB 2001; Kapitaalverzekeringen Herman M. Kappelle 1. Wat wilde de wetgever bereiken? Terzake van de wijzigingen van het fiscale regime van de kapitaalverzekeringen in de Wet IB 2001, had

Nadere informatie

Hoofdlijnen van het Nederlands belastingrecht

Hoofdlijnen van het Nederlands belastingrecht Hoofdlijnen van het Nederlands belastingrecht door Mr. P.M. van Schie Prof. dr. CA. de Kam Mr. J. Lamens Mr. drs. F.J.P.M. Haas Twaalfde herziene druk Kluwer Deventer - 2004 INHOUDSOPGAVE Voorwoord bij

Nadere informatie

De Commissie beslist met inachtneming van haar Reglement en op basis van de volgende stukken:

De Commissie beslist met inachtneming van haar Reglement en op basis van de volgende stukken: Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 102 d.d. 2 november 2009 (mr. R.J. Verschoof, voorzitter, mr. E.M. Dil-Stork en drs. A.I.M. Kool) 1. Procedure De Commissie beslist met inachtneming

Nadere informatie

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartverzekering

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartverzekering Klaverblad Verzekeringen Uitvaartverzekering Deze folder bevat een beperkte weergave van de polisvoorwaarden. Aan deze weergave kunnen geen rechten worden ontleend. Wilt u precies weten wat er onder de

Nadere informatie

ESJ Accountants & Belastingadviseurs

ESJ Accountants & Belastingadviseurs ESJ Accountants & Belastingadviseurs De eigen bijdrage in de AWBZ: Vermogensbescherming zonder te schenken Maurice De Clercq & Harjit Singh Juni 2013 Programma Inleiding Belastingdruk bij eigen bijdrage

Nadere informatie

Zorgverzekeringswet. Zorgverzekeringswet

Zorgverzekeringswet. Zorgverzekeringswet Wet van 16 juni 2005, houdende regeling van een sociale verzekering voor geneeskundige zorg ten behoeve van de gehele bevolking (), laatstelijk gewijzigd bij Stcrt. 2009, 15178 (uittreksel) Zorgverzekering

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1986-1987 19064 Bedrijfsovername in de land- en tuinbouw Nr. 6 BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANDBOUW EN VISSERIJ Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Gewijzigd voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Gewijzigd voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 8.7.2004 COM(2004) 468 definitief 2003/0091 (CNS) Gewijzigd voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD tot wijziging van Richtlijn 77/388/EEG wat betreft

Nadere informatie

Nationale Staat: Structurele bedrijfsstatistieken

Nationale Staat: Structurele bedrijfsstatistieken Nationale Staat: Structurele bedrijfsstatistieken Summary doc 1 Doel In hoofdlijnen snel inzicht krijgen in het gemiddeld aantal fte s gedurende het boekjaar. Deze informatie dient met name voor statistische

Nadere informatie

Het effect van de rendementsheffing bij particuliere verhuurders.

Het effect van de rendementsheffing bij particuliere verhuurders. Het effect van de rendementsheffing bij particuliere verhuurders. Door Dr. N. Nobel. 21 oktober 2011 1. De heffing van inkomstenbelasting sinds 1941 Sinds de invoering van het Besluit Inkomstenbelasting

Nadere informatie

Fiscaal memorandum voor participaties in Terra Vitalis met betrekking tot het belastingjaar 2010

Fiscaal memorandum voor participaties in Terra Vitalis met betrekking tot het belastingjaar 2010 Fiscaal memorandum voor participaties in Terra Vitalis met betrekking tot het belastingjaar 2010 Inleiding Participeren in het beleggingsobject Terra Vitalis kan gevolgen hebben voor uw belastingpositie

Nadere informatie

Hoorcollege Directe Belastingen DB II Collegejaar 2014/2015

Hoorcollege Directe Belastingen DB II Collegejaar 2014/2015 Waarom een VBI of een FBI? De VBI en de FBI zijn faciliteiten die collectief belleggen faciliteren. Fiscaal bezien kan je ruwweg - (collectief) beleggen op twee manieren vormgeven. Een belastingplichtige

Nadere informatie

138 De Pensioenwereld in 2014

138 De Pensioenwereld in 2014 17 138 De Pensioenwereld in 2014 Beleggingen 139 EU-claims: geen grijs gedraaide plaat Auteurs: Susan Groot Koerkamp en Erwin Nijkeuter In de meeste Europese landen worden of werden buitenlandse pensioenfondsen

Nadere informatie

Belastingcijfers 2016

Belastingcijfers 2016 Belastingcijfers 2016 Box 1 - inkomen uit werk en woning Schijventarief voor personen jonger dan de AOW-gerechtigde leeftijd: totaal tarief heffing over totaal - 19.922 8,40% 28,15% 36,55% 7.281 19.922

Nadere informatie

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot de vergadering van participanten van Insinger de Beaufort Income Plus Fund

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM. met betrekking tot de vergadering van participanten van Insinger de Beaufort Income Plus Fund TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM met betrekking tot de vergadering van participanten van Insinger de Beaufort Income Plus Fund te houden op 25 april 2014, om 14:00 uur Herengracht 537, 1017 BV Amsterdam

Nadere informatie

Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting

Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting Schaap & Van Dijk wil u met het jaareinde in zicht graag attenderen op de vele mogelijkheden om nog dit jaar de belastingdruk in de zaak én in privé te verminderen.

Nadere informatie

Fiscaal memorandum voor participaties in Terra Vitalis met betrekking tot het belastingjaar 2009

Fiscaal memorandum voor participaties in Terra Vitalis met betrekking tot het belastingjaar 2009 Fiscaal memorandum voor participaties in Terra Vitalis met betrekking tot het belastingjaar 2009 Inleiding Participeren in het beleggingsobject Terra Vitalis kan gevolgen hebben voor uw belastingpositie

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Dividendbelasting; Inkomstenbelasting; Vennootschapsbelasting; EU-recht

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Dividendbelasting; Inkomstenbelasting; Vennootschapsbelasting; EU-recht STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 22561 29 april 2016 Dividendbelasting; Inkomstenbelasting; Vennootschapsbelasting; EU-recht 25 april 2016 nr. DGB 2016/1731M

Nadere informatie

Assurantiebelasting/fscale gevolgen voorgestelde tariefswijziging per 1 maart 2011 Vragen en antwoorden behorende bij memorandum 29 november 2010

Assurantiebelasting/fscale gevolgen voorgestelde tariefswijziging per 1 maart 2011 Vragen en antwoorden behorende bij memorandum 29 november 2010 Belastingadviseurs Assurantiebelasting/fscale gevolgen voorgestelde tariefswijziging per 1 maart 2011 Vragen en antwoorden behorende bij memorandum 29 november 2010 (referen tien ummer 47 52/0vG/Dv L/0060

Nadere informatie

17-4-2014. Onderwerpen: Wet op de inkomstenbelasting 2001

17-4-2014. Onderwerpen: Wet op de inkomstenbelasting 2001 Onderwerpen: Korte uitleg heffingssysteem inkomstenbelasting Korte uitleg heffingssysteem vennootschapsbelasting Vrijstellingen en heffingskortingen Aflossen eigenwoningschuld Familielening eigen woning

Nadere informatie

Als u premies betaalt voor een lijfrenteverzekering of een andere inkomensvoorziening

Als u premies betaalt voor een lijfrenteverzekering of een andere inkomensvoorziening 2 7 Betaalt u premies voor een of andere en? Dan kan het zijn dat u de premies mag aftrekken van uw inkomen. In deze brochure leest u meer over de aftrekmogelijkheden en waarmee u rekening moet houden

Nadere informatie

Beginner. Beginner. Beginner

Beginner. Beginner. Beginner Beginner Nummer 1 Beginner Nummer 2 Beginner Antwoordmodel Antwoordmodel Antwoordmodel Nummer 3 2014: uitgave 0/kosten 30 Afschrijving De waardevermindering van de auto (een onderdeel van de vaste activa)

Nadere informatie

De AOV voor zelfstandig ondernemers

De AOV voor zelfstandig ondernemers Pag. 1/5 Delta Lloyd Schadeverzekering NV / September / 2011 De AOV voor zelfstandig ondernemers O 01.1.04-0911 Er zijn nauwelijks wettelijke voorzieningen voor ondernemers en directeuren grootaandeelhouders

Nadere informatie

Beschrijving en analyse van de vier fiscale varianten voor de koopmarkt

Beschrijving en analyse van de vier fiscale varianten voor de koopmarkt BIJLAGE C Beschrijving en analyse van de vier fiscale varianten voor de koopmarkt 1. Eigen woning als beleggingsgoed (variant 1) Wat verandert er? In deze variant wordt de eigen woning beschouwd als vermogen

Nadere informatie

Adviestabel ouderbijdragen kinderopvang 2003

Adviestabel ouderbijdragen kinderopvang 2003 Toelichting bij het formulier voor de berekening van het belastbaar inkomen 1. Algemeen Vooraf Ouders betalen de hoogste ouderbijdrage, tenzij zij kunnen aantonen dat het gezamenlijke belastbaar huishoudinkomen

Nadere informatie

VvAA belastingworkshop. Februari/maart 2014

VvAA belastingworkshop. Februari/maart 2014 VvAA belastingworkshop Februari/maart 2014 Inhoud Hoofdlijnen belastingstelsel Boxenstelsel Fiscaal partnerschap Eigen woning Inkomensvoorzieningen Persoonsgebonden aftrek Heffingskortingen Middeling Aftrekmogelijkheden

Nadere informatie

Dienstenwijzer en Dienstverleningsdocument Your Financials Heerenveen

Dienstenwijzer en Dienstverleningsdocument Your Financials Heerenveen Dienstenwijzer en Dienstverleningsdocument Your Financials Heerenveen Your Financials Heerenveen Bezoekadres : Businesspark Friesland West 27A, 8447 SL Heerenveen Postadres : Businesspark Friesland West

Nadere informatie

Het spaargeld uit de levensloopregeling kunt u gebruiken om de periode van onbetaald verlof te financieren.

Het spaargeld uit de levensloopregeling kunt u gebruiken om de periode van onbetaald verlof te financieren. Levensloop. Wat is levensloop? De levensloopregeling (of: levensloop) is een fiscale regeling die vanaf 1 januari 2006 in Nederland bestaat om het sparen voor een vervangend inkomen tijdens een periode

Nadere informatie

Hoe zit het met op 31-12-2012 al bestaande hypotheken vanaf 1-1-2013?

Hoe zit het met op 31-12-2012 al bestaande hypotheken vanaf 1-1-2013? Hoe zit het met op 31-12-2012 al bestaande hypotheken vanaf 1-1-2013? Voor alle op 31 december 2012 bestaande hypotheken blijven de oude hypotheekregels van kracht. Oversluiten van een bestaande schuld

Nadere informatie

Belastingcijfers 2015

Belastingcijfers 2015 Belastingcijfers 2015 Box 1 - inkomen uit werk en woning Schijventarief voor personen jonger dan de AOW-gerechtigde leeftijd: Belastbaar inkomen doch niet belastingtarief tarief premie volksverzekeringen

Nadere informatie

Vermogensopbouw  gegarandeerde rente. De voordelen op een rij: U wilt een flink bedrag opbouwen. Bijvoorbeeld om eerder te stoppen met werken,

Vermogensopbouw  gegarandeerde rente. De voordelen op een rij: U wilt een flink bedrag opbouwen. Bijvoorbeeld om eerder te stoppen met werken, Goudse Opbouwplan Vermogen opbouwen met een gegarandeerd eindkapitaal U wilt een flink bedrag opbouwen. Bijvoorbeeld om eerder te stoppen met werken, Vermogensopbouw  gegarandeerde rente aanvullingen

Nadere informatie

Fiscale aspecten bij de koop en verhuur van een woning op villapark Residence Lipno Tsjechië

Fiscale aspecten bij de koop en verhuur van een woning op villapark Residence Lipno Tsjechië Fiscale aspecten bij de koop en verhuur van een woning op villapark Residence Lipno Tsjechië In deze notitie worden de Tsjechische en Nederlandse fiscale aspecten toegelicht bij de verwerving en verhuur

Nadere informatie

Regeling met België inzake ontslaguitkeringen

Regeling met België inzake ontslaguitkeringen Regeling met België inzake ontslaguitkeringen Besluit 22-06-2006 nr CPP2006-1404 Belastingdienst/Centrum voor proces- en productontwikkeling. Sector Ontwerp. Aspectgebied Internationaal belastingrecht

Nadere informatie

Inkomstenbelasting. Collectieve compensatieregelingen voor beleggingsverzekeringen

Inkomstenbelasting. Collectieve compensatieregelingen voor beleggingsverzekeringen Inkomstenbelasting. Collectieve compensatieregelingen voor beleggingsverzekeringen Belastingdienst/Landelijk Kantoor Belastingregio s, Brieven & Beleidsbesluiten Besluit van 20-12-2011, nr. BLKB 2011/1954M,

Nadere informatie

Inhoud. 5.1 Als u particulier verzekerd bent 14 5.2 Als u ziekenfondsverzekerd bent 15 5.3 Als u meeverzekerd bent bij uw partner 16

Inhoud. 5.1 Als u particulier verzekerd bent 14 5.2 Als u ziekenfondsverzekerd bent 15 5.3 Als u meeverzekerd bent bij uw partner 16 Inhoud 1 Voor wie is deze brochure? 4 2 De ziekenfondsverzekering voor zelfstandigen 6 3 Voorwaarden voor ziekenfondsverzekering in 2004 7 3.1 Drijft u in 2004 feitelijk voor eigen rekening een onderneming?

Nadere informatie

Toerekeningsregels voor vaststelling assurantiebelasting over fee en servicevergoedingen

Toerekeningsregels voor vaststelling assurantiebelasting over fee en servicevergoedingen Toerekeningsregels voor vaststelling assurantiebelasting over fee en servicevergoedingen 1 KENNISGROEP VERZEKERINGSPRODUCTEN BELASTINGDIENST/ AMSTERDAM Februari 2013 TOEREKENINGREGELS VOOR VASTSTELLING

Nadere informatie

Raad van de Europese Unie Brussel, 14 april 2015 (OR. en)

Raad van de Europese Unie Brussel, 14 april 2015 (OR. en) Raad van de Europese Unie Brussel, 14 april 2015 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2015/0074 (NLE) 7910/15 FISC 32 VOORSTEL van: ingekomen: 13 april 2015 aan: Nr. Comdoc.: Betreft: de heer Jordi AYET

Nadere informatie

Art. 39 Algemene wet inzake rijksbelastingen In de gevallen waarin het volkenrecht, dan wel naar het oordeel van Onze Minister het internationale

Art. 39 Algemene wet inzake rijksbelastingen In de gevallen waarin het volkenrecht, dan wel naar het oordeel van Onze Minister het internationale Art. 39 Algemene wet inzake rijksbelastingen In de gevallen waarin het volkenrecht, dan wel naar het oordeel van Onze Minister het internationale gebruik, daartoe noopt, wordt vrijstelling van belasting

Nadere informatie

Fiscaal beleidsstatement van de Rabobank

Fiscaal beleidsstatement van de Rabobank Fiscaal beleidsstatement van de Rabobank Inleiding De Rabobank geeft hierna een toelichting op het fiscale beleid en het country-by-country-overzicht in de jaarrekening 2014 (Toelichting 5: Bedrijfssegmenten).

Nadere informatie

Op het bovenstaande geldt een aantal uitzonderingen. Niet verzekerd zijn de volgende categorieën ingezetenen:

Op het bovenstaande geldt een aantal uitzonderingen. Niet verzekerd zijn de volgende categorieën ingezetenen: Basisverzekering ziektekosten Per 1 februari 2013 is de Landsverordening basisverzekering ziektekosten (hierna: BVZ) van kracht geworden. Dit memo behandelt uitsluitend de heffing en inning van de inkomensafhankelijke

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Zitting 1976-1977 14053 Wijziging van de regeling van de inkomstenbelasting met betrekking tot het belasten van rente begrepen in kapitaalsuitkeringen uit levensverzekeringen

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 12, tweede lid, van de Wet Centraal Orgaan opvang asielzoekers;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 12, tweede lid, van de Wet Centraal Orgaan opvang asielzoekers; STAATSCOURANT Nr. Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. 850 24 november 2008 Regeling van de Staatssecretaris van Justitie van 12 november 2008, nr. 5557004/08, houdende bepalingen

Nadere informatie

Uitgebracht aan de directie en aandeelhouder van: Vinc Vastgoed Management I B.V. inzake. tussentijds bericht per 30 juni 2011

Uitgebracht aan de directie en aandeelhouder van: Vinc Vastgoed Management I B.V. inzake. tussentijds bericht per 30 juni 2011 Uitgebracht aan de directie en aandeelhouder van: inzake tussentijds bericht per 30 juni 2011 25 augustus 2011 Barendrecht INHOUDSOPGAVE Pagina Balans per 30 juni 2011 2 Winst- en verliesrekening over

Nadere informatie

Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken

Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Door tijdens leven (periodiek) te schenken aan de erfgenamen kan een aanzienlijke besparing van

Nadere informatie

Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer

Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer Pagina 1/6 Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer Momenteel bouwt u pensioen op bij uw eigen vennootschap. Dit betekent dat de vennootschap recht heeft op premieaftrek voor uw

Nadere informatie

DE PENSHONADO REGELING (tekst 2008)

DE PENSHONADO REGELING (tekst 2008) KPMG Tax & Legal Services Kantooradres Kaya Flamboyan 7 Curaçao Nederlandse Antillen Postadres Postbus 3766 Curaçao Nederlandse Antillen Telefoon (599-9) 732-5400 Telefax (599-9) 737-3409 DE PENSHONADO

Nadere informatie

Kennisgroep Verzekeringsproducten Toerekeningsregels voor vaststelling assurantiebelasting over fee en servicevergoedingen

Kennisgroep Verzekeringsproducten Toerekeningsregels voor vaststelling assurantiebelasting over fee en servicevergoedingen Kennisgroep Verzekeringsproducten Toerekeningsregels voor vaststelling assurantiebelasting over fee en servicevergoedingen Belastingdienst/Amsterdam Februari 2013 1. Inleiding Over premies voor niet-vrijgestelde

Nadere informatie

TAX LAWYERS AND TAX CONSULTANTS PENSHONADOREGELING* * connectedthinking

TAX LAWYERS AND TAX CONSULTANTS PENSHONADOREGELING* * connectedthinking TAX LAWYERS AND TAX CONSULTANTS PENSHONADOREGELING* * connectedthinking Indeling 1 Inleiding... 3 2 Voorwaarden... 3 3 Buitenlandse bronnen... 4 4 Keuze mogelijkheid... 5 5 Werkverbod / uitzonderingen...

Nadere informatie

2009 -- Overdrachtsbelasting -- Deel 1

2009 -- Overdrachtsbelasting -- Deel 1 Overdrachtsbelasting les 1 programma Inleiding overdrachtsbelasting Verkrijgingen Maatstaf van heffing Verandering in beperkt recht Hoe bij gezamenlijk eigendom Vrijstellingen Heffing en teruggaaf Object

Nadere informatie

Tariefkaart Commandeur & Dammes financieel adviseurs De Factorij 35A 1689 AK Zwaag T (0229) 57 10 10 www.comdam.nl E info@comdam.

Tariefkaart Commandeur & Dammes financieel adviseurs De Factorij 35A 1689 AK Zwaag T (0229) 57 10 10 www.comdam.nl E info@comdam. Tariefkaart Commandeur & Dammes financieel adviseurs De Factorij 35A 1689 AK Zwaag T (0229) 57 10 10 www.comdam.nl E info@comdam.nl In deze tariefkaart vindt u informatie over de dienstverlening en de

Nadere informatie

Fiscale aspecten van uw tweede woning in het buitenland

Fiscale aspecten van uw tweede woning in het buitenland Fiscale aspecten van uw tweede woning in het buitenland Second Home maart 2016 - Utrecht Maurice De Clercq & Harjit Singh ESJ Accountants & Belastingadviseurs Agenda 1. Inwonerschap & belastingplicht 2.

Nadere informatie

Vrijwillige financiële bijsluiter T@F Maandlastbeschermer

Vrijwillige financiële bijsluiter T@F Maandlastbeschermer Vrijwillige financiële bijsluiter T@F Maandlastbeschermer Over de financiële bijsluiter Voor producten als de T@F Maandlastbeschermer is een financiële bijsluiter niet verplicht. We geven u toch graag

Nadere informatie

U kunt direct over de (netto)ontslagvergoeding beschikken.

U kunt direct over de (netto)ontslagvergoeding beschikken. Krijgt u een ontslagvergoeding? Dan moet uw werkgever hierover loonbelasting inhouden. De belasting wordt direct of in termijnen geheven. Wordt de ontslagvergoeding direct aan u uitbetaald, dan ontvangt

Nadere informatie

Uitgebracht aan de directie en aandeelhouder van: Vinc Vastgoed Management I B.V. inzake. tussentijds bericht per 30 juni 2012

Uitgebracht aan de directie en aandeelhouder van: Vinc Vastgoed Management I B.V. inzake. tussentijds bericht per 30 juni 2012 Uitgebracht aan de directie en aandeelhouder van: inzake tussentijds bericht per 30 juni 2012 28 augustus 2012 Barendrecht INHOUDSOPGAVE Pagina Balans per 30 juni 2012 2 Winst- en verliesrekening over

Nadere informatie

Huwelijksvermogensrecht en verzekeringen, moet je ze gescheiden zien?

Huwelijksvermogensrecht en verzekeringen, moet je ze gescheiden zien? Huwelijksvermogensrecht en verzekeringen, moet je ze gescheiden zien? 18 november 2014 Huwelijksvermogensrecht en verzekeringen, moet je ze "gescheiden" zien? 1 Wijziging van de titels 6, 7 en 8 van Boek

Nadere informatie

Gouden Handdruk, drie verschillende manieren om een ontslagvergoeding te laten uitkeren

Gouden Handdruk, drie verschillende manieren om een ontslagvergoeding te laten uitkeren Gouden Handdruk, drie verschillende manieren om een ontslagvergoeding te laten uitkeren Als u eenmaal recht heeft op een ontslagvergoeding, dan kunt u deze vergoeding in feite op 3 verschillende manieren

Nadere informatie

NOTA VAN HET VOORZITTERSCHAP de Groep belastingvraagstukken Indirecte belasting (BTW) Betreft: BTW - Plaats van levering van gas en elektriciteit

NOTA VAN HET VOORZITTERSCHAP de Groep belastingvraagstukken Indirecte belasting (BTW) Betreft: BTW - Plaats van levering van gas en elektriciteit Conseil UE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 27 januari 2003 (31.01) (OR. en) PUBLIC 5731/03 Interinstitutioneel dossier: 2002/0286 (CNS) LIMITE FISC 10 ENER 23 NOTA VAN HET VOORZITTERSCHAP aan: de Groep

Nadere informatie

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartverzekering

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartverzekering Klaverblad Verzekeringen Uitvaartverzekering Deze folder bevat een beperkte weergave van de polisvoorwaarden. Aan deze weergave kunnen geen rechten worden ontleend. Wilt u precies weten wat er onder de

Nadere informatie

TWEEDE PROTOCOL TOT WIJZIGING VAN DE OVEREENKOMST TUSSEN DE REGERING VAN BELGIE DE REGERING VAN NIEUW-ZEELAND TOT HET VERMIJDEN VAN DUBBELE BELASTING

TWEEDE PROTOCOL TOT WIJZIGING VAN DE OVEREENKOMST TUSSEN DE REGERING VAN BELGIE DE REGERING VAN NIEUW-ZEELAND TOT HET VERMIJDEN VAN DUBBELE BELASTING TWEEDE PROTOCOL TOT WIJZIGING VAN DE OVEREENKOMST TUSSEN DE REGERING VAN BELGIE EN DE REGERING VAN NIEUW-ZEELAND TOT HET VERMIJDEN VAN DUBBELE BELASTING EN TOT HET VOORKOMEN VAN HET ONTGAAN VAN BELASTING

Nadere informatie

Pensioen Beleggings Polis

Pensioen Beleggings Polis Pensioen Beleggings Polis 1307 Toelichting op de belangrijkste voorwaarden Het doel van dit document is om u in hoofdlijnen uit te leggen hoe uw product werkt. In uw geval kunnen sommige voorwaarden niet

Nadere informatie

ASR Schadeverzekering N.V, gevestigd te Utrecht, hierna te noemen: Aangeslotene.

ASR Schadeverzekering N.V, gevestigd te Utrecht, hierna te noemen: Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2013-80 d.d. 19 maart 2013 (mr. P.A. Offers, voorzitter, mr. J.S.W. Holtrop en mr. A.W.H. Vink, leden en mr. E.E. Ribbers, secretaris) Samenvatting

Nadere informatie

Veel gestelde vragen en antwoorden over btw-heffing bij particulieren met zonnepanelen.

Veel gestelde vragen en antwoorden over btw-heffing bij particulieren met zonnepanelen. Veel gestelde vragen en antwoorden over btw-heffing bij particulieren met zonnepanelen. 1) Vanaf welk moment word ik door de Belastingdienst als BTW-ondernemer aangemerkt? De Belastingdienst merkt u aan

Nadere informatie

Cursus financieel management

Cursus financieel management Cursus financieel management Toelichting op de cursus De Investeringsbegroting BTW Santana Joop Lengkeek Kamer H0.012 Email: Lengkeek.J@NHTV.nl www.jooplengkeek.nl Cursus Financieel Management Even voorstellen:

Nadere informatie

Toelichting jaaropgave hypotheken

Toelichting jaaropgave hypotheken Toelichting jaaropgave hypotheken U heeft de jaaropgave(n) van uw hypotheek over 2014 ontvangen. Maar welke informatie vindt u eigenlijk op deze jaaropgave? En hoe zit het met de aftrek van de hypotheekrente?

Nadere informatie

Slim Schenken en nalaten

Slim Schenken en nalaten Slim Schenken en nalaten U wilt geld schenken aan bijvoorbeeld uw kind, kleinkind, een willekeurig persoon of een goed doel. Op die manier kunt u hen financieel ondersteunen. Afhankelijk van aan wie u

Nadere informatie

Veelgestelde vragen nettopensioenregeling

Veelgestelde vragen nettopensioenregeling Veelgestelde vragen nettopensioenregeling Vragen en antwoorden over pensioenopbouw en verzekeren nabestaandenpensioen over uw pensioengevend salaris boven 100.000 Pagina 1 van 7 Vragen en antwoorden Wat

Nadere informatie

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartkostenverzekering. sinds 1850

Klaverblad Verzekeringen. Uitvaartkostenverzekering. sinds 1850 Klaverblad Verzekeringen Uitvaartkostenverzekering sinds 1850 Deze folder bevat een beperkte weergave van de polisvoorwaarden. Aan deze weergave kunnen geen rechten worden ontleend. Wilt u precies weten

Nadere informatie