MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING DRIEMAANDELIJKS NR 20 WINTER 20 14

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING DRIEMAANDELIJKS NR 20 WINTER 20 14"

Transcriptie

1 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING DRIEMAANDELIJKS NR 20 WINTER SPECIAAL NUMMER OCMW

2 PAGE 2 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING N 2014/20 INHOUD Is duurzame ontwikkeling ook mogelijk in de sociale sector? 03 De sociale dimensie van duurzame ontwikkeling 04 Sociale integratie via de moestuin 06 Terreinbezoeken als spiegel voor de evolutie van het lokaal beleid 11 Deze publicatie is de vrucht van samenwerking tussen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en de vzw Vereniging van de Stad en de Gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest (VSGB) Ze kan gedownload worden op Nr 2014/20 Winter 2014 Redactie: Philippe Mertens, Virginie Randaxhe Lay-out: Philippe Mertens Vertaling: Liesbeth Vankelecom - Revisie: Philippe Mertens, Virginie Randaxhe Coördinatie: Philippe Mertens - Verantwoordelijke uitgever: Corinne François Adres: Aarlenstraat 53/ Brussel

3 BLZ 3 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING N 2014/20 Is duurzame ontwikkeling ook mogelijk in de sociale sector? Op 21 oktober organiseerde de VSGB in het BIP een colloquium «Is duurzame ontwikkeling ook mogelijk in de sociale sector?» om een stand van zaken op te maken van het verrichte werk in de OCMW s sinds 2007 en de eerste projectoproep Agenda Iris 21. Er werd een antwoord gezocht op 2 vragen: Is maatschappelijke dienstverlening met een milieudimensie mogelijk? Zijn kruising en wederzijdse verrijking zuiver theorie of een realiteit die mogelijk innovaties en sterkere acties inhoudt die beter aangepast zijn aan het publiek van morgen? Enkele elementen van antwoord in de volgende pagina s.

4 BLZ 4 MO NI T O R V A N D E D U U R ZA ME O NT WI K K E LI NG N / 2 0 De sociale dimensie van duurzame ontwikkeling Op 21 oktober 2014 organiseerde de Vereniging een colloquium gewijd aan de sociale dimensie van de duurzame ontwikkeling. Aan de hand van getuigenissen, voorbeelden van acties en handelingen, werd er een beeld geschetst van de Brusselse situatie. De sprekers toonden aan waarom en hoe zij duurzame ontwikkeling in de sociale actie geïntegreerd hebben. Even terug in de tijd. In 2008 startte het Brussels Gewest met het programma Agenda Iris 21 om de lokale besturen aan te zetten programma s voor duurzame ontwikkeling uit te werken. Van meet af aan werd besloten er ook de OCMW s bij te betrekken. Op internationaal vlak stellen we vast dat dergelijke formule goed is ingeburgerd bij de gemeenten: getuige talloze goede praktijkvoorbeelden in Europa en elders. Maar dat is niet het geval voor de OCMW s: daarvan zijn nog maar weinig na te volgen voorbeelden gekend. Hier lag dus een belangrijke uitdaging. We zijn vaak geneigd te denken dat leefmilieu en sociale zaken elkaars tegenpool zijn en elkaar het licht in de ogen niet gunnen. Terwijl ze allebei investeren in de huidige generaties, om de toekomst te verbeteren van de komende generaties en om een betere wereld te maken voor de toekomstige generaties. Allebei reageren ze op dringende zaken: op sociaal vlak uiteraard, voor de OCMW s, en op milieuvlak voor de milieu-activisten.

5 BLZ 5 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING N 2014/20 De projectoproep Agenda Iris 21 trachtte twee universums samen te brengen die weinig praten en elkaar niet goed kennen. Toch zijn sociale zaken en leefmilieu vaak nauwer verwant dan op het eerste gezicht zou lijken. Morgen zijn ze misschien nauw met elkaar verbonden. Er is in elk geval een trend merkbaar in het begin van de 21e eeuw: wederzijdse verrijking. Tijdens onze vergadering trachtten wij de eerste tekenen van die evolutie te onderscheiden: Sociale actie die de gebruikers adviseert en werkt rond energie en consuminderen. Het voorbeeld van Eco&co: Sinds 1985 werken het OCMW van Sint-Gillis en CAFA (volwassenenpreventiedienst) rond de thema s wonen, schuldenlast, energie en tewerkstelling. Door de liberalisering van de energiemarkt richt het OCMW van Sint-Gillis in 2007 een volwaardige energiedienst op, die energieproblemen benadert op een curatieve manier. In 2008 wordt dat initiatief aangevuld met de creatie van Eco&co: een ruimte voor individuele en collectieve actie, preventieve en curatieve benadering van het energievraagstuk, maar ook andere facetten van het dagelijks leven (budgetbeheer, wonen, gezondheid, voeding, ). De sociale vestiaire van het OCMW van Etterbeek is daar een ander voorbeeld van. Deze reikt oplossingen aan om minder te consumeren en minder duur te leven dankzij milieuinspanningen. Dit project combineert recyclage, recuperatie van kleding en socioprofessionele inschakeling voor kansengroepen. Het beheer van gebouwen waarbij milieunormen in aanmerking genomen worden bij de bouw en de renovatie, en maatregelen genomen worden om de energiekosten in de OCMW s te beperken. Sociale activering in projecten rond moestuinen en groene activiteiten, die een combinatie bieden van gezonde voeding, sociale participatie, lokale economie en korte circuits. Die twee laatste aspecten vinden we ook in de 42 duurzame woningen van de zeepziederij Heymans en de volkstuintjes in de zone van het wijkcontract O-L-Vrouw ten Rode - Van Artevelde (OCMW stad Brussel). De appartementen zijn energiezuinig en de lofts passief. De projecten rond gezonde en duurzame voeding kwamen ook voor in de presentatie van het OCMW van Sint-Agatha-Berchem. Die hebben een sociale kruidenier opgericht, die lokale, duurzame, verse producten aanbiedt en tegelijk ook een ruimte is voor ontmoeting, dialoog en uitwisseling van sociale en culturele praktijken. Socio-professionele inschakeling die vorming betreffende groene beroepen organiseert. Net zoals Récréart en Job Office (OCMW stad Brussel), die projecten rond socioprofessionele inschakeling aanbieden, voor personen die over weinig middelen beschikken om een plaats te verwerven op de arbeidsmarkt. Het aspect duurzame ontwikkeling komt tot uiting in projecten die een alternatief aanbieden voor het containerpark door een tweede leven te geven aan kleding, meubels en voorwerpen. Een ander voorbeeld is de vorming moestuin in de stad die tot stand kwam in samenwerking met de gemeente, het OCMW en de Mission Locale van Etterbeek (zie artikel pg. 6). De sociale actie van morgen Het colloquium van 21 oktober 2014 belichtte heel wat nieuwe trends en projecten met vooruitstrevende ideeën. Gaat het om een nieuwe generatie rechten: recht op gezonde voeding? een energiezuinige woning? Dat zal de toekomst uitwijzen. Het zijn in elk geval allemaal boeiende projecten en ideeën die aangereikt werden op de infosessie, aan de hand van voorbeelden van het Brusselse OCMW. Het zijn ook allemaal inspirerende voorbeelden voor de sociale actie van morgen. Philippe Mertens

6 N 2014/20 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING BLZ 6 Sociale integratie via de moestuin Groene beroepen kennen een opgang. Ze verbeteren de werkgelegenheid en creëren nieuwe tewerkstellingsmogelijkheden. Maar we moeten over voldoende gekwalificeerd personeel beschikken. Er worden steeds meer vormingen aangeboden om aan die behoeften tegemoet te komen. De verantwoordelijken van de Mission Locale van Elsene en Etterbeek, Barbara Nyssen en Niki Nicoloudis, geven toelichting.

7 BLZ 7 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING N 2014/20 In deze tijden van economische en milieugerelateerde uitdagingen, zijn groene beroepen in enkele jaren tijd een opkomende sector geworden op de arbeidsmarkt. Ze vormen een van de instrumenten die worden aangemoedigd, enerzijds om een antwoord te bieden op de vragen die vanuit een verlangen tot milieubescherming ontstaan en anderzijds om de crisis te bestrijden die de wereldeconomie al acht jaar in haar greep houdt. Via de Alliantie Werkgelegenheid-Leefmilieu heeft de vorige Brusselse regering innovatieve economische initiatieven aangemoedigd en heeft ze het ontstaan van 'groene' werkgelegenheid beïnvloed. Omdat de vraag voortdurend aan verandering onderhevig is, werden de opleidingen aangepast. Werkzoekenden kunnen nu opleidingen volgen waarin ze hun 'groene' competentie kunnen ontwikkelen. De opleiding 'biologische groenteteelt in een stedelijke omgeving' past volledig in die sector met 'groene' banen. Deze opleiding ter bevordering van sociale inclusie ging van start in de lente van 2013 en is het resultaat van samenwerking tussen de gemeente Etterbeek en het lokale OCMW. Niki Nicoloudis, pedagogisch adjunct-directrice van de Mission Locale pour l- Emploi et la Formation van Etterbeek, is verantwoordelijk voor de opleiding en vertelt er ons wat meer over. Hoe werd 'de kiem gelegd' voor deze opleiding? De Mission Locale van Elsene organiseerde deze studierichting voor het eerst in 2013 met Eco- Innovation als opleidingspartner, op basis van enkele vaststellingen. We worden geconfronteerd met een toenemende behoefte aan duurzame, lokaal geproduceerde en kwaliteitsvolle voeding voor iedereen. Als maatschappij zijn we jaren geleden ook al gaan beseffen dat het in de landbouw belangrijk is om korte productie- en distributieketens op te zetten. Tot slot merken we ook dat de bevolking er werkelijk behoefte aan heeft om de natuur terug in de stad binnen te brengen. Uit die vaststellingen zijn verscheidene projecten voortgevloeid om groene zones in het Brussels Gewest op te waarderen. Denken we bijvoorbeeld aan gemeenschappelijke moestuinen, daktuinen of moestuinen in scholen. De (moes)tuin is trouwens een uitstekend middel voor sensibilisering. We wilden graag dat mensen bij dit project in een netwerk en in synergie zouden werken. Dat is ook de reden waarom twee projecten die los van elkaar tot stand kwamen dat van Elsene met Eco-Innovation en dat van Etterbeek met het lokale OCMW in 2014 zijn samengesmolten om de coherentie te bevorderen. Waaruit bestaat de opleiding? Wat is het profiel van de deelnemers? De doelstelling van de opleiding 'biologische groenteteelt' bestaat erin dat de deelnemers de volgende competenties verwerven: planning, organisatie, uitvoering en technisch beheer van een tuin gedurende een seizoen (milieuvriendelijke technieken voor beplanting, ongedierte- en ziektebestrijding,...). Het programma voor de volgende editie ziet er praktisch gezien als volgt uit: vanaf december 2014 roepen de Missions Locales van Elsene en Etterbeek potentiële deelnemers op om zich in te schrijven en communiceren ze over de opleiding. Die omvat 636 uren en begint in februari met een 'gerichte workshop' om met de kandidaten na te gaan of ze wel de juiste opleidingskeuze hebben gemaakt. Vervolgens gaat de opleiding van start. De lesweken bestaan telkens uit een praktisch onderdeel (3 dagen/week op het terrein langs de spoorweg in de Nieuwelaan in Etterbeek) en een theoretisch onderdeel (1 dag/week in een lokaal dat de gemeente Etterbeek ter beschikking stelt). In augustus lopen de deelnemers 150 uur stage in een bedrijf. De opleiding eindigt in oktober De kandidaten moeten niet alleen een profiel hebben dat voldoet aan verschillende administratieve criteria, ze moeten ook gemotiveerd zijn. Administratieve criteria: Brusselse werkzoekende ingeschreven bij Actiris uitkeringsgerechtigde volledig werkloze of OCMW laaggeschoold, m.a.w. geen getuigschrift hoger secundair onderwijs Motivatiecriteria: geïnteresseerd in de sector Een duidelijk en coherent beroepsproject in de stedelijke landbouw bereid om buiten te werken in alle weersomstandigheden

8 BLZ 8 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING N 2014/20 Vereiste voorkennis: basiskennis van of ervaring met de aanleg van een moestuin het Frans goed machtig zijn en begrijpen De opleiding wordt erkend door Bruxelles Formation en Actiris. Wie helpt er mee om deze opleiding te organiseren? Er bestaan tal van partnerschappen. We kunnen rekenen op institutionele partners, zoals het Europees Sociaal Fonds (ESF), Bruxelles Formation en Actiris, die het basisprogramma financieel steunen. De gemeente Etterbeek stelt ons een terrein aan de Nieuwelaan, materiaal en lokalen ter beschikking. Er zijn verder ook heel wat operationele partners, waaronder het OCMW van Etterbeek, dat toeziet op de afzet van de landbouwproductie via biomandjes en de sociale kruidenier. Le début des haricots en Refresh zijn dan weer pedagogische partners die de uitwisseling van goede praktijkvoorbeelden bevorderen. En dan zijn er uiteraard nog de producenten, verenigingen en stedelijke boerderijen die voor ons de deuren openen bij studiebezoeken en onze deelnemers ontvangen en begeleiden. Is deze opleiding geëvolueerd sinds ze in het leven geroepen werd? Voor de tweede editie, in 2014, heeft de Mission Locale van Elsene een lesgever in dienst genomen. De gemeente Etterbeek, die een soortgelijk project heeft georganiseerd voor OCMWgebruikers, toont interesse om aan het project deel te nemen. Er is een partnerschap opgezet voor de terbeschikkingstelling van een terrein in de Nieuwelaan en voor de afzet van de oogst bij de OCMW-gebruikers van Etterbeek. Voor de editie van 2015 wordt de opleiding uitgebreid met een module beheer, die zal worden gegeven door de vzw Groupe One, tenminste als het beheerscomité van Bruxelles Formation daar zijn goedkeuring voor geeft. Deelnemers met interesse in vormingswerk kunnen na afloop een Het terrein langs de Nieuwelaan in Etterbeek, waar de vorming moestuin plaatsvindt (voor & na).

9 BLZ 9 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING N 2014/20 Van de deelnemers uit editie 2013 heeft ongeveer de helft toekomstmogelijkheden gevonden in de sector van de groenteteelt. Enkele voorbeelden: Maud: "Ik ben bosbeheerder geworden bij het BIM." Anthony: "Ik ben van plan om een groentekwekerij op te richten in Haren." Maria: "Ik werk als seizoenarbeidster in de groenteteelt. Daarnaast volg ik nog een bijkomende opleiding tot compostmeester in Elsene." Cédric: "Ik heb een boerderij gevonden die ik uitbaat." Fred: "Ik werk op een biomarkt met een contract voor onbepaalde duur." Worden de studenten opgevolgd na de opleiding? Krijgen ze bijvoorbeeld advies of hulp om een bedrijf op te starten? opleiding volgen bij het CE- MEA, zodat ze een getuigschrift kunnen behalen. We wachten voorlopig ook nog op een antwoord van het ESF over de financiering voor Wat zijn de resultaten wat wedertewerkstelling betreft? In welk voor soort banen komen de afgestudeerden terecht? Na de opleiding zijn er verscheidene tewerkstellingsmogelijkheden voor de deelnemers. Sommigen onder hen vinden een baan als werknemer bij een biobedrijf of in een distributie- of verwerkingsbedrijf in de voedingssector. Anderen gaan bij een gemeentelijke groendienst werken. Ze kunnen ook overwegen om aan de slag te gaan als vormingswerker in een gemeentelijke moestuin of in een kinderboerderij. Dan moeten ze wel een module tot animator volgen en het getuigschrift animator behalen. Enkelen zetten een persoonlijk project op poten in de sector en gaan als zelfstandig biogroentekweker aan de slag. De deelnemers worden uiteraard opgevolgd door de Mission Locale, vooral bij hun zoektocht naar werk. De Mission Locale van Elsene heeft ook heel wat expertise in huis voor de opvolging van mensen die als zelfstandige aan de slag willen en kan de deelnemers dus een duwtje in de juiste richting geven. Hoe bepaalt u welke opleidingen er worden georganiseerd? Deze zogenaamde 'innovatieve' studierichtingen zijn bedoeld om te experimenteren met nieuwe beroepen of beroepsprofielen waar geen opleidingsaanbod voor bestaat. Ze spelen hoofdzakelijk in op lokale behoeften, specifieke niches in de arbeidsmarkt, nieuwe noden en de zoek-

10 BLZ 10 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING N 2014/20 tocht naar intermediaire kwalificaties. Die behoeften worden over het algemeen in kaart gebracht tijdens onze contacten met de bedrijven die in de gemeente actief zijn. De opleidingen worden aangeboden door de opleidingscentra, met uitzondering van de lessen waarvoor de partnercentra niet over de noodzakelijke middelen beschikken. De volledige opleiding wordt gecoördineerd door de Mission Locale. Uiteindelijk moet het initiatief na maximaal twee of drie proefprojecten worden overgedragen aan een opleidingsverstrekker, tenminste als blijkt dat er nood is aan een structurele opleiding. Ontwikkelt u nog andere opleidingen tot 'groene' beroepen? De vzw Rencontre des continents heeft een opleiding opgestart waarin de deelnemers beroepen ontdekken die met duurzame voeding te maken hebben. Ook de Missions Locales van Elsene en Etterbeek zijn daarbij betrokken. De Missions Locales willen de samenwerkingsverbanden versterken met de sociale kruidenier in Etterbeek en met vzw Refresh in Elsene (die een sociale kruidenier, een snackbar en een sensibiliseringstuin aan het ontwikkelen is). De vzw Refresh is al benaderd om de opleiding vervolgens over te nemen wordt dus een overgangsjaar. De Missions Locales van Elsene en Etterbeek treden ook als partners op in andere projecten en opleidingen, zoals de wijkcontracten Tussen twee bruggen' en 'Jacht-Gray' en een EFROproject dat bestaat uit de oprichting van een pedagogische en experimentele ruimte voor groenteteelt op een deel van het dak van de toekomstige Colruytwinkel in de Graystraat, in samenwerking met de gemeente Elsene en de ULB. Virginie Randaxhe Niki NICOLOUDIS, pedgagogisch adjunct-directrice, Mission Locale - Etterbeek, Barbara Nyssen, adjunct-directrice Mission locale - Elsene,

11 BLZ 11 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING N 2014/20 Terreinbezoeken als spiegel voor de evolutie van het lokaal bestuur Op 24 oktober 2014 organiseerde de VSGB een bezoek aan enkele verwezenlijkingen van het OCMW van de stad Brussel. Op het programma stond een bezoek aan atelier/ boetiek RecréArt, een initiatief rond socioprofessionele inschakeling via het hergebruik van tweedehandskleding, met winkel in de Hoogstraat (zie artikel blz 10). Daarna volgde een bezoek aan de zeepziederij Heymans: 42 duurzame woningen met een gemeenschappelijke tuin. Tot slot werd een bezoek gebracht aan de Ateliers des Tanneurs, een centrum voor lokaleeconomiebedrijven in het voormalige Wijnpaleis, met zijn biomarkt waar de consument rechtstreeks bij de producent koopt: fruit en groenten, fruitsappen, charcuterie, kaas, brood, Dit bezoek was de eerste activiteit van een nieuwe vorm van delen van ervaringen en goede praktijkvoorbeelden die de Vereniging zal aanbieden in de loop van Zo kan het personeel van de Brusselse lokale besturen kennismaken met projecten in het kader van de Lokale Agenda s 21 van hun collega s. Op het programma 2015 staan bezoeken aan Sint- Gillis, Etterbeek, Vorst, Anderlecht en Watermaal -Bosvoorde. Philippe Mertens

12 MONITOR VAN DE DUURZAME ONTWIKKELING BLZ 12 N 2014/20 Elektronisch dus ook ecologisch! Ons engagement voor duurzame ontwikkeling indachtig maar ook om papierverspilling tegen te gaan, verspreiden wij de Monitor van de Duurzame Ontwikkeling per . Neem een abonnement! Hebt u de Monitor van de Duurzame Ontwikkeling niet persoonlijk ontvangen? Wenst u de volgende nummers te ontvangen? Geen probleem! Neem een abonnement via de website van de Vereniging. U kan het formulier invullen op > Publicaties > Monitor van de Duurzame Ontwikkeling. Download via onze website! U kan de Monitor van de Duurzame Ontwikkeling tevens gratis downloaden op > Publicaties > Monitor van de Duurzame Ontwikkeling. Geen adres? U hebt geen rechtstreekse toegang tot internet en wil de Monitor van de Duurzame Ontwikkeling toch ontvangen? Bel ons en we zullen samen een oplossing zoeken. Contact Forum voor Duurzame Ontwikkeling van de Vereniging van de Stad en de Gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest (VSGB) Aarlenstraat 53 bus Brussel Tel: Fax: Brick Lane - London (oktober 2014)

Centre de Référence professionnelle bruxellois pour le secteur de la Construction Brussels Beroepsreferentiecentrum voor de Bouwsector

Centre de Référence professionnelle bruxellois pour le secteur de la Construction Brussels Beroepsreferentiecentrum voor de Bouwsector Centre de Référence professionnelle bruxellois pour le secteur de la Construction Brussels Beroepsreferentiecentrum voor de Bouwsector Opdrachten Beheer van geavanceerde opleidingsinfrastructuur De slagkracht

Nadere informatie

PROJECTOPROEP COLLECTIEVE MOESTUINEN IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 2013

PROJECTOPROEP COLLECTIEVE MOESTUINEN IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 2013 PROJECTOPROEP COLLECTIEVE MOESTUINEN IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 2013 PAGINA 1 VAN 5 COLLECTIEVE MOESTUINEN - 2012 Voorstelling projectoproep Deze projectoproep "Collectieve moestuinen" komt

Nadere informatie

DEPARTEMENT DUURZAME CONSUMPTIE & ECOGERAG jva@ibgebim.be

DEPARTEMENT DUURZAME CONSUMPTIE & ECOGERAG jva@ibgebim.be Voorstelling van het gewestelijke actieprogramma voor duurzame voeding (projectoproepen, lopende partnerschappen Joëlle VAN BAMBEKE DEPARTEMENT DUURZAME CONSUMPTIE & ECOGERAG jva@ibgebim.be 1. CONTEXT

Nadere informatie

Federaal Plan Armoedebestrijding. Reactie van BAPN vzw. Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012

Federaal Plan Armoedebestrijding. Reactie van BAPN vzw. Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012 Belgisch Platform tegen Armoede en Sociale Uitsluiting EU2020 30/11/2012 Federaal Plan Armoedebestrijding Reactie van BAPN vzw BAPN vzw Belgisch Netwerk Armoedebestrijding Vooruitgangstraat 333/6 1030

Nadere informatie

COLLECTIEVE MOESTUINEN

COLLECTIEVE MOESTUINEN PROJECTOPROEP COLLECTIEVE MOESTUINEN IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 2011 PAGINA 1 VAN 6 COLLECTIVE MOESTUINEN - 2011 VOORSTELLING PROJECTOPROEP Deze projectoproep "Collectieve moestuinen" komt voort

Nadere informatie

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België.

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België. Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België. Het Brussels hoofdstedelijk gewest en zijn hinterland. 700.000 jobs in het BHG, waarvan 400.000 ingenomen door Brusselaars

Nadere informatie

A D V I E S Nr. 1.747 ----------------------------- Zitting van woensdag 13 oktober 2010 -------------------------------------------------

A D V I E S Nr. 1.747 ----------------------------- Zitting van woensdag 13 oktober 2010 ------------------------------------------------- A D V I E S Nr. 1.747 ----------------------------- Zitting van woensdag 13 oktober 2010 ------------------------------------------------- Outplacement - werknemers van beschutte en sociale werkplaatsen

Nadere informatie

Inventaris van de belangrijkste tewerkstellingsmaatregelen 2015

Inventaris van de belangrijkste tewerkstellingsmaatregelen 2015 Inventaris van de belangrijkste tewerkstellingsmaatregelen 2015 Deze inventaris van de belangrijkste tewerkstellingsmaatregelen is een momentopname van een regelgeving die onderhevig is aan wijzigingen.

Nadere informatie

Opleiding 2009-2010 Adviseur in ecorenovatie

Opleiding 2009-2010 Adviseur in ecorenovatie Opleiding 2009-2010 Adviseur in ecorenovatie Kandidatuuroproep Adviseur worden in eco-renovatie In Europa is de bouwsector een van de grootste verbruikers van de natuurlijke rijkdommen, de energie en het

Nadere informatie

Vlaamse Regering. Addendum. bij het. Protocol van samenwerking

Vlaamse Regering. Addendum. bij het. Protocol van samenwerking Vlaamse Regering Addendum bij het Protocol van samenwerking In het kader van het economisch impulsplan herstel het vertrouwen van de Vlaamse regering goedgekeurd op 14 november 2008 Tussen de Vlaamse Regering

Nadere informatie

Verantwoordelijke uitgever : Philippe Pivin, Belgische Onafhankelijkheidslaan 72-1081 Koekelberg. «Historisch Koekelberg»

Verantwoordelijke uitgever : Philippe Pivin, Belgische Onafhankelijkheidslaan 72-1081 Koekelberg. «Historisch Koekelberg» Verantwoordelijke uitgever : Philippe Pivin, Belgische Onafhankelijkheidslaan 72-1081 Koekelberg. «Historisch Koekelberg» «Historisch Koekelberg» in enkele cijfers Gewestelijke toelage : 11.000.000 Federale

Nadere informatie

PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN

PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN Sinds vele jaren ontwikkelt Leefmilieu Brussel pedagogisch materiaal ten dienste van het onderwijzend personeel. Hiermee kunnen zij het thema 'leefmilieu' in hun lessen integreren

Nadere informatie

Volharding Durven Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

Volharding Durven Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen HOGER onderwijs Strategie uitwerken Doen Volharding Durven Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Duurzame economie Europa en het Gewest investeren in uw toekomst Europese Unie Europees Fonds voor Regionale

Nadere informatie

Arbeid biedt een maatschappelijke meerwaarde ten opzichte van inactiviteit. 3

Arbeid biedt een maatschappelijke meerwaarde ten opzichte van inactiviteit. 3 17 SOCIALE ECONOMIE 18 Sociale economie Iedereen heeft recht op een job, ook de mensen die steeds weer door de mazen van het net vallen. De groep werkzoekenden die vaak om persoonlijke en/of maatschappelijke

Nadere informatie

OVERDRACHT WERKLOOSHEID OCMW: MONITORING 1 STE SEMESTER 2015

OVERDRACHT WERKLOOSHEID OCMW: MONITORING 1 STE SEMESTER 2015 Association de la Ville et des Communes de la Région de Bruxelles-Capitale Section CPAS Vereniging van de Stad en de Gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Afdeling OCMW C O N F E R E N C E D

Nadere informatie

ANIMATIES VOOR UW KLAS

ANIMATIES VOOR UW KLAS ANIMATIES VOOR UW KLAS VERENIGINGEN 1. APIS BRUOC SELLA Deze vereniging wil de stadsbewoners warm maken voor het milieu en mikt meer bepaald op stadsnatuureducatie. Als lesmateriaal maakt ze daarbij op

Nadere informatie

www.baticrea.be Activiteitencoöperatie die zich specifiek richt tot activiteiten in de bouwsector en in het bijzonder het duurzaam bouwen:

www.baticrea.be Activiteitencoöperatie die zich specifiek richt tot activiteiten in de bouwsector en in het bijzonder het duurzaam bouwen: Welkom 1 Nieuwe activiteitencoöperatie 2 www.baticrea.be Activiteitencoöperatie die zich specifiek richt tot activiteiten in de bouwsector en in het bijzonder het duurzaam bouwen: Renovatie van gebouwen

Nadere informatie

De Onthaalouderacademie: onthaalouders sterker maken

De Onthaalouderacademie: onthaalouders sterker maken 1 De Onthaalouderacademie Wat is de Onthaalouderacademie? De Onthaalouderacademie: onthaalouders sterker maken De sector van de kinderopvang is in beweging. Er worden heel wat initiatieven genomen om de

Nadere informatie

Projectoproep 2015 Federaal Grootstedenbeleid "Familie in armoede in de stad" *** Reglement

Projectoproep 2015 Federaal Grootstedenbeleid Familie in armoede in de stad *** Reglement Projectoproep 2015 Federaal Grootstedenbeleid "Familie in armoede in de stad" *** Reglement Hoofdstuk 1: Doel van het reglement Artikel 1 Dit reglement bepaalt de doelstelling, de deelnemingsvoorwaarden,

Nadere informatie

Onderwerp: projectoproep 2 april 2015 Subsidies voor sociale economie projecten in de provincie Antwerpen

Onderwerp: projectoproep 2 april 2015 Subsidies voor sociale economie projecten in de provincie Antwerpen NOTA Datum: 2 april 2015 Van: Dienst Economie en Internationale Samenwerking Team Sociale Economie Onderwerp: projectoproep 2 april 2015 Subsidies voor sociale economie projecten in de provincie Antwerpen

Nadere informatie

Persbericht 2012. Exaris Interim viert zijn vijfjarig bestaan met meer dan 1500 tewerkgestelde jongeren!

Persbericht 2012. Exaris Interim viert zijn vijfjarig bestaan met meer dan 1500 tewerkgestelde jongeren! Persbericht 2012 Exaris Interim viert zijn vijfjarig bestaan met meer dan 1500 tewerkgestelde jongeren! Op het moment dat de jeugdwerkloosheid de voornaamste bekommernis is, zorgt Exaris Interim ervoor

Nadere informatie

De energiedimensie in het werk van het Netwerk Wonen BRUFoDébat 19/06/2014. Henry Devondel Cleo Swinnen

De energiedimensie in het werk van het Netwerk Wonen BRUFoDébat 19/06/2014. Henry Devondel Cleo Swinnen De energiedimensie in het werk van het Netwerk Wonen BRUFoDébat 19/06/2014 Henry Devondel Cleo Swinnen INHOUD [1] Historiek van het Netwerk Wonen [2] Huidige samenstelling [3] Belangrijkste activiteiten

Nadere informatie

Opleiding en werkervaring aanvullende thuiszorg vzw Aksent

Opleiding en werkervaring aanvullende thuiszorg vzw Aksent BIJLAGE Bijlage nr. 1 Fiches Titel initiatief: Initiatiefnemer: Opleiding en werkervaring aanvullende thuiszorg vzw Aksent Projectomschrijving Het project wordt opgenomen binnen volgende strategische en

Nadere informatie

DUURZAAM WIJKCONTRACT MAALBEEK

DUURZAAM WIJKCONTRACT MAALBEEK Gemeente Elsene Brussels Hoofdstedelijk Gewest DUURZAAM WIJKCONTRACT MAALBEEK Projectoproep ambachtslieden, ontwerpers en creatieve beroepen uit de Maalbeekwijk Publicatie : Januari 2016 Uiterste datum

Nadere informatie

Vlaamse Regering. Addendum. bij het. Protocol van samenwerking

Vlaamse Regering. Addendum. bij het. Protocol van samenwerking Vlaamse Regering Addendum bij het Protocol van samenwerking In het kader van het economisch impulsplan herstel het vertrouwen van de Vlaamse regering goedgekeurd op 14 november 2008 Tussen de Vlaamse Regering

Nadere informatie

Uw netwerk voor succesvol ondernemen in de Brusselse metropool. Metropolitan

Uw netwerk voor succesvol ondernemen in de Brusselse metropool. Metropolitan Uw netwerk voor succesvol ondernemen in de Brusselse metropool Metropolitan Voka Metropolitan bouwt aan de Brusselse metropool Voka, het Vlaams netwerk van ondernemingen, bundelt zijn werking in de Brusselse

Nadere informatie

Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie

Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie DEEL ARMOEDEBESTRIJDING Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie Actie 1 : Het OCMW zorgt er, zelfstandig of

Nadere informatie

in de wereld van werk

in de wereld van werk Sterk in de wereld van werk Uw belangen behartigen Onze kernopdracht is de gemeenschappelijke belangen behartigen van alle Federgon-sectoren. Wij: vertegenwoordigen deze sectoren en komen op voor hun belangen

Nadere informatie

Audiovisuele Mediacademie

Audiovisuele Mediacademie Audiovisuele Mediacademie mediarte.be, als spil voor talentmanagement in de audiovisuele sector mediacademie.be, als regisseur, moderator, facilitator en monitor voor talentmanagement in de audiovisuele

Nadere informatie

brief VOL nieuws alles over het Brussels Volwassenenonderwijs

brief VOL nieuws alles over het Brussels Volwassenenonderwijs Nummer 1, februari 2013 brief VOL nieuws alles over het Brussels Volwassenenonderwijs In dit nummer Brucovo haalt ESF kwaliteitslabel! Brucovo haalt ESF kwaliteitslabel! Kijkdag Nederlands op de werkvloer

Nadere informatie

AANVRAAGDOSSIER TOT ERKENNING EN/OF FINANCIERING

AANVRAAGDOSSIER TOT ERKENNING EN/OF FINANCIERING MINISTERIE VAN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST B.E.W. Directie Werkgelegenheidsbeleid en Meerwaardeneconomie AANVRAAGDOSSIER TOT ERKENNING EN/OF FINANCIERING in het kader van de ordonnantie van 18 maart

Nadere informatie

Wegwijs in de social profit

Wegwijs in de social profit 8/10/2015 Trefdag Gent Wegwijs in de social profit SPREKER: Tine Winnelinckx - VIVO Wegwijs in de social profit Even kennismaken? ONDERWIJS ARBEIS- MARKT LEVENSLANG LEREN DIVERSITEIT FOSEN SAINCTELETTESQUARE

Nadere informatie

Seminarie «The NEETs need us»

Seminarie «The NEETs need us» Seminarie «The NEETs need us» Donderdag, 23 april 2015 Workshop 1 : Naar een efficiënte overgang tussen het schoolsysteem en de arbeidsmarkt Spreker: Dhr. Massimiliano MASCHERINI, belast met onderzoek

Nadere informatie

De Vlaamse regering heeft op 25 juni 2010 een besluit goedgekeurd betreffende de beleids- en beheerscyclus (BBC)van de provincies, de gemeenten en de

De Vlaamse regering heeft op 25 juni 2010 een besluit goedgekeurd betreffende de beleids- en beheerscyclus (BBC)van de provincies, de gemeenten en de De Vlaamse regering heeft op 25 juni 2010 een besluit goedgekeurd betreffende de beleids- en beheerscyclus (BBC)van de provincies, de gemeenten en de OCMW s met regels voor de financiële aspecten van de

Nadere informatie

2011 Gedaan met studeren?

2011 Gedaan met studeren? Gedaan met studeren? 2011 Ik schrijf mij in als werkzoekende Ik ben geen student meer en ik zoek werk. Ik woon in het Brusselse Gewest. Het eerste wat je moet doen, is je inschrijven als werkzoekende bij

Nadere informatie

Vormingsaanbod Kind & ruimte. Vormingsaanbod 2014-2015. kind & samenleving vzw

Vormingsaanbod Kind & ruimte. Vormingsaanbod 2014-2015. kind & samenleving vzw Vormingsaanbod KIND & RUIMTE 2014-2015 kind & samenleving vzw 1 Inhoud 1.Intro 3 2.Onze vormingen 2.1. Over de kansen en uitdagingen van inspraak 5 2.2. Hoe creëer je een goed speelterrein? 5 2.3. Quick

Nadere informatie

Basisbeginselen : Brusselse ecologische economische en sociale cooperatieve. Contact

Basisbeginselen : Brusselse ecologische economische en sociale cooperatieve. Contact Brusselse ecologische economische en sociale cooperatieve BEES Coop is een project voor een coöperatieve, participatieve en niet commerciële supermarkt. Het iniatief wordt gedragen door burgers die een

Nadere informatie

DUURZAAM WIJKCONTRACT MAALBEEK

DUURZAAM WIJKCONTRACT MAALBEEK Gemeente Elsene Brussels Hoofdstedelijk Gewest DUURZAAM WIJKCONTRACT MAALBEEK Projectoproep voor bewoners «Mijn Plant-aardige Wijk» 0% asfalt 100% groen vergroening van de wijk groen- blauw netwerk duurzame

Nadere informatie

RENOVATIE/RESTAURATIE VAN DE VOORMALIGE ONDERNEMINGEN «BYRRH» gelegen Dieudonné Lefèvrestraat 4 in 1120 Brussel

RENOVATIE/RESTAURATIE VAN DE VOORMALIGE ONDERNEMINGEN «BYRRH» gelegen Dieudonné Lefèvrestraat 4 in 1120 Brussel RENOVATIE/RESTAURATIE VAN DE VOORMALIGE ONDERNEMINGEN «BYRRH» gelegen Dieudonné Lefèvrestraat 4 in 1120 Brussel 1 1. Stedenbouwkundige context 1. Stedenbouwkundige context 1. Stedenbouwkundige context

Nadere informatie

Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling

Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO Advies Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling 1. Inleiding Op 8 juni 2009 werd de SERV om advies gevraagd over de fiches ter invulling

Nadere informatie

R A P P O R T Nr. 87 --------------------------------

R A P P O R T Nr. 87 -------------------------------- R A P P O R T Nr. 87 -------------------------------- Europese kaderovereenkomst betreffende inclusieve arbeidsmarkten Eindevaluatie van de Belgische sociale partners ------------------------ 15.07.2014

Nadere informatie

ADVIES UITGEBRACHT DOOR DE ECONOMISCHE EN SOCIALE RAAD VOOR HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST TIJDENS ZIJN ZITTING VAN 17 MAART 2011.

ADVIES UITGEBRACHT DOOR DE ECONOMISCHE EN SOCIALE RAAD VOOR HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST TIJDENS ZIJN ZITTING VAN 17 MAART 2011. ADVIES UITGEBRACHT DOOR DE ECONOMISCHE EN SOCIALE RAAD VOOR HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST TIJDENS ZIJN ZITTING VAN 17 MAART 2011 inzake de criteria aan te nemen voor de definitie van de begrippen

Nadere informatie

ADVIES. Operationeel Programma 2014-2020 van de Europese Structuurfondsen voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. 15 mei 2014

ADVIES. Operationeel Programma 2014-2020 van de Europese Structuurfondsen voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. 15 mei 2014 ADVIES Operationeel Programma 2014-2020 van de Europese Structuurfondsen voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest 15 mei 2014 Economische en Sociale Raad voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Bischoffsheimlaan

Nadere informatie

OPLEIDINGEN BEHEER VAN WATER IN GEBOUWEN 2008. Voorstelling

OPLEIDINGEN BEHEER VAN WATER IN GEBOUWEN 2008. Voorstelling OPLEIDINGEN BEHEER VAN WATER IN GEBOUWEN 2008 Voorstelling Een nieuwe opleidingscyclus in ecologisch bouwen Bouwen, renoveren of beheren van gebouwen met respect voor het milieu is vandaag onontkoombaar.

Nadere informatie

Landbouw in de stad en in de stadsrand ontwikkelen

Landbouw in de stad en in de stadsrand ontwikkelen Landbouw in de stad en in de stadsrand ontwikkelen Actie 1: commerciële landbouw Doelstellingen: 1 De kennis over stedelijke landbouw ontwikkelen Een strategisch standpunt identificeren over het haalbare

Nadere informatie

Nieuw loopbaanakkoord zet de stap naar maatwerk

Nieuw loopbaanakkoord zet de stap naar maatwerk PERSBERICHT VLAAMS MINISTER-PRESIDENT KRIS PEETERS VLAAMS VICE-MINISTER-PRESIDENT INGRID LIETEN VLAAMS MINISTER VAN WERK PHILIPPE MUYTERS SERV-voorzitter KAREL VAN EETVELT SERV-ondervoorzitter ANN VERMORGEN

Nadere informatie

OPLEIDING TOT COMPOSTMEESTER IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OPLEIDING TOT COMPOSTMEESTER IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OPLEIDING TOT COMPOSTMEESTER IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST maart - oktober 2012 Leefmilieu Brussel - BIM De overheidsdienst voor milieu van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest HET AFVALBELEID IN

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDIG DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF E (ZEER) LAGE EERGIE Dag 1.1 Inleiding LETE 2015 Muriel Brandt écorce sprl team@ecorce.be www.ecorce.be 2 IHOUDSOPGAVE DE OPLEIDIG "DUURZAAM GEBOUW" DE MODULE "PASSIEF

Nadere informatie

OVERDRACHT WERKLOOSHEID OCMW: WELKE GEVOLGEN VOOR DE BRUSSELSE OCMW S?

OVERDRACHT WERKLOOSHEID OCMW: WELKE GEVOLGEN VOOR DE BRUSSELSE OCMW S? Association de la Ville et des Communes de la Région de Bruxelles-Capitale Section CPAS Vereniging van de Stad en de Gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Afdeling OCMW C O N F E R E N C E D

Nadere informatie

Monitoring Report. Jongerenwerkloosheid Gent 15-05-2013. Struys & Van Brabant BVBA www.s-vb.be + 32 2 460 08 20

Monitoring Report. Jongerenwerkloosheid Gent 15-05-2013. Struys & Van Brabant BVBA www.s-vb.be + 32 2 460 08 20 Monitoring Report Jongerenwerkloosheid Gent 15-05-2013 Struys & Van Brabant BVBA www.s-vb.be + 32 2 460 08 20 Auxipress 22704 Belga 15.05.2013 Page: 195 Circulation: 0 675c4f 105 Intensief trajectplan

Nadere informatie

BEGELEIDINGSINSTRUMENT INDIVIDUELE BEROEPSOPLEIDING

BEGELEIDINGSINSTRUMENT INDIVIDUELE BEROEPSOPLEIDING BEGELEIDINGSINSTRUMENT INDIVIDUELE BEROEPSOPLEIDING De Individuele Beroepsopleiding (IBO) is bedoeld voor jobs waar ondernemers geen geschikte kandidaten voor vinden. De ondernemer kan via dat systeem

Nadere informatie

Vlaamse Regering. Addendum. bij het. Protocol van samenwerking

Vlaamse Regering. Addendum. bij het. Protocol van samenwerking Vlaamse Regering Addendum bij het Protocol van samenwerking In het kader van het economisch impulsplan herstel het vertrouwen van de Vlaamse regering goedgekeurd op 14 november 2008 Tussen de Vlaamse Regering

Nadere informatie

FOCUS De situatie van oudere werknemers op de Brusselse arbeidsmarkt

FOCUS De situatie van oudere werknemers op de Brusselse arbeidsmarkt Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid April 2014 FOCUS De situatie van oudere werknemers op de Brusselse arbeidsmarkt 1. Inleiding: context en algemene tendens Sinds tien stellen we elk een stijging

Nadere informatie

STUDIERICHTINGEN DERDE GRAAD

STUDIERICHTINGEN DERDE GRAAD STUDIERICHTINGEN DERDE GRAAD WICO Campus Sint-Hubertus Stationsstraat 5 90 NEERPELT Tel. + 6 07 0 Fax + 6 6 info@shn.wico.be www.shn.wico.be www.wico.be STUDEREN IN DE DERDE GRAAD VAN HET ASO Het doel

Nadere informatie

Betreft : Maatregelen ten voordele van de vorming en opleiding van risicogroepen in 2015-2016.

Betreft : Maatregelen ten voordele van de vorming en opleiding van risicogroepen in 2015-2016. AAN ALLE LEDEN VAN HET SOCIAAL FONDS LOMPEN MVB/G/WINW/CIRCULAIRES FONDS//SOCIALES 2016/ CHIFFONS/CHIFFONS 001 NL RISICOGROEPEN Brussel, 20 januari 2016 Mijne heren, Betreft : Maatregelen ten voordele

Nadere informatie

I B O. Een werknemer op maat gemaakt. 1. IBO = training-on-the-job. IBO = 'werkplekleren' IBO = 'een werknemer op maat'

I B O. Een werknemer op maat gemaakt. 1. IBO = training-on-the-job. IBO = 'werkplekleren' IBO = 'een werknemer op maat' I B O Een werknemer op maat gemaakt Eén van de kernopdrachten van de VDAB bestaat uit het verstrekken van opleiding. Het tekort aan specifiek geschoold personeel en de versnelde veranderingen in de werkomgeving

Nadere informatie

De FOD Economie informeert u! De innovatiepremie. Een creatieve werknemer belonen? Ja! Dankzij de fiscale vrijstelling van de innovatiepremies

De FOD Economie informeert u! De innovatiepremie. Een creatieve werknemer belonen? Ja! Dankzij de fiscale vrijstelling van de innovatiepremies De FOD Economie informeert u! De innovatiepremie Een creatieve werknemer belonen? Ja! Dankzij de fiscale vrijstelling van de innovatiepremies De innovatiepremie Een creatieve werknemer belonen? Ja! Dankzij

Nadere informatie

Projectoproep. Gericht aan de schuldbemiddelingssector. Innoverende projecten of nieuwe initiatieven inzake preventie van overmatige schuldenlast

Projectoproep. Gericht aan de schuldbemiddelingssector. Innoverende projecten of nieuwe initiatieven inzake preventie van overmatige schuldenlast Projectoproep Gericht aan de schuldbemiddelingssector Innoverende projecten of nieuwe initiatieven inzake preventie van overmatige schuldenlast Uiterste datum voor het indienen van de projecten : 6 juli

Nadere informatie

Het PWA van Watermaal- Bosvoorde, oplossingen binnen handbereik!

Het PWA van Watermaal- Bosvoorde, oplossingen binnen handbereik! Het PWA van Watermaal- Bosvoorde, oplossingen binnen handbereik! Binnen de bevolking bestaat een ruime vraag naar buurt- en nabijheiddiensten waar het reguliere arbeidscircuit geen oplossingen voor biedt.

Nadere informatie

Les 5: Sociaal ondernemen

Les 5: Sociaal ondernemen Les 5: Sociaal ondernemen praktisch theoretisch Vakken Nederlands, Moraalleer, Cultuurwetenschappen, Economie, Godsdienst, Maatschappelijke Vorming, Project Algemene Vakken. Doelstellingen en eindtermen

Nadere informatie

Barones Monique van Oldeneel tot Oldenzeel - Venture Philantropy FAQ. Selectiecriteria

Barones Monique van Oldeneel tot Oldenzeel - Venture Philantropy FAQ. Selectiecriteria Barones Monique van Oldeneel tot Oldenzeel - Venture Philantropy FAQ 1. Kandidaten Kan een feitelijke vereniging zich kandidaat stellen? Kan een coöperatieve die werkt met de waarden van de sociale economie

Nadere informatie

Nieuwsbrief 03 www.vormingdienstencheques.be

Nieuwsbrief 03 www.vormingdienstencheques.be 1 Nieuwsbrief 03 www.vormingdienstencheques.be Voorwoord Geachte lezer, Plan uw opleidingen voor 2013 alvast in! De zomerperiode loopt stilaan op zijn einde. Dit is de ideale moment om reeds vooruit te

Nadere informatie

AFKORTINGEN EN BEGRIPPENKADER Ervaringsbewijs begeleider buitenschoolse kinderopvang

AFKORTINGEN EN BEGRIPPENKADER Ervaringsbewijs begeleider buitenschoolse kinderopvang AFKORTINGEN EN BEGRIPPENKADER Ervaringsbewijs begeleider buitenschoolse kinderopvang BKO BSO CVO CVS ERSV ESF EVC EVK IBO K&G PLOT POP RESOC SERR SERV VBJK VCOK VDAB VDKO VLOR VSPW VZW Buitenschoolse Kinderopvang

Nadere informatie

SOCIALE EN BURGERSCHAPSCOMPETENTIE

SOCIALE EN BURGERSCHAPSCOMPETENTIE Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel SOCIALE EN BURGERSCHAPSCOMPETENTIE Algemene vorming op het einde van de derde graad secundair onderwijs Voor de sociale

Nadere informatie

Koninklijk besluit van 3 MEI 1999

Koninklijk besluit van 3 MEI 1999 Koninklijk besluit van 3 MEI 1999 tot uitvoering van artikel 7, 1, derde lid, m, van de besluitwet van 28 december 1944 betreffende de maatschappelijke zekerheid der arbeiders betreffende de herinschakeling

Nadere informatie

De Stad Brussel en de gemeenten Elsene, Evere, Sint-Gillis en Sint- Joost-ten-Noode stellen voor: Subsidieaanvraag voor de deelname aan het

De Stad Brussel en de gemeenten Elsene, Evere, Sint-Gillis en Sint- Joost-ten-Noode stellen voor: Subsidieaanvraag voor de deelname aan het pagina 1 De Stad Brussel en de gemeenten Elsene, Evere, Sint-Gillis en Sint- Joost-ten-Noode stellen voor: Subsidieaanvraag voor de deelname aan het Festival van de Diversiteit 22/02/2014 te Brussel Projectoproep

Nadere informatie

JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW

JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW Periode 1 september 2015-31 augustus 2016 Goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 17/06/2015 1 Inleiding RTC Vlaams-Brabant vzw wil, net als zijn

Nadere informatie

Thema 4: Competentiemanagement

Thema 4: Competentiemanagement Thema 4: Competentiemanagement Competentiemanagement (of management van vaardigheden) is de praktijk van het begrijpen, ontwikkelen en inzetten van mensen en hun competenties. Hoewel competentiemanagement

Nadere informatie

Volwaardige POSTSECUNDAIRE DAGOPLEIDINGEN

Volwaardige POSTSECUNDAIRE DAGOPLEIDINGEN Volwaardige POSTSECUNDAIRE DAGOPLEIDINGEN Je wil een nieuwe uitdaging direct na je secundaire opleiding? Je studeert aan het hoger onderwijs en kiest resoluut voor verandering? Kies voor een voedingsberoep!

Nadere informatie

Werkplekleren: leren doen doet leren 6 februari 2012

Werkplekleren: leren doen doet leren 6 februari 2012 Werkplekleren: leren doen doet leren 6 februari 2012 Workshop werkplekleren: opbouw Wat is werkplekleren? Uitgangspunt Waarom werkplekleren? Getuigenissen Wedstrijd Toekomst werkplekleren? Advies SERV

Nadere informatie

Projectoproep / Commemoraties 1914-18

Projectoproep / Commemoraties 1914-18 1. Algemene Informatie 1.1 Context Herdenkingsplechtigheden Eerste Wereldoorlog (1914-18) in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest maakt zich op voor de herdenking van honderd

Nadere informatie

DUURZAME MINI-ONDERNEMING OP SCHOOL

DUURZAME MINI-ONDERNEMING OP SCHOOL DUURZAME MINI-ONDERNEMING OP SCHOOL Groupe One Een mini-onderneming is, zoals de naam al aangeeft, een heuse onderneming op kleine schaal, geënt op het model van een coöperatieve vennootschap. In de middelbare

Nadere informatie

Waar staat Ondernemers voor Ondernemers voor?

Waar staat Ondernemers voor Ondernemers voor? 8 Ondernemers voor Ondernemers Jaarverslag 2014 9 Waar staat Ondernemers voor Ondernemers voor? Missie De missie van de vzw Ondernemers voor Ondernemers (opgericht in 2000) is het bevorderen van duurzame

Nadere informatie

Thuis in de Stad -prijs 2011. Inschrijvingsformulier. Digitaal opsturen naar info@thuisindestad.be U krijgt een ontvangstmelding

Thuis in de Stad -prijs 2011. Inschrijvingsformulier. Digitaal opsturen naar info@thuisindestad.be U krijgt een ontvangstmelding Thuis in de Stad -prijs 2011 20060623-1 Inschrijvingsformulier Digitaal opsturen naar info@thuisindestad.be U krijgt een ontvangstmelding Waarvoor dient dit formulier? Met dit formulier dingt u mee naar

Nadere informatie

Naar een optimale relatie tussen mens en werk

Naar een optimale relatie tussen mens en werk Naar een optimale relatie tussen mens en werk Wij optimaliseren de mens-werkrelatie In een veranderende omgeving kan uw bedrijf of organisatie niet achterblijven. Meer dan ooit wordt u uitgedaagd om de

Nadere informatie

Adviesverlening, vorming en netwerking voor. agrarische coöperaties

Adviesverlening, vorming en netwerking voor. agrarische coöperaties Adviesverlening, vorming en netwerking voor agrarische coöperaties 2015 Adviesverlening,vorming en netwerking voor agrarische coöperaties Ben je bestuurder, lid of werknemer van een agrarische coöperatie?

Nadere informatie

De Winning. Sociale werkplaats + Arbeidszorg. Missie Visie

De Winning. Sociale werkplaats + Arbeidszorg. Missie Visie www.dewinning.be 1 De Winning Missie Visie De Winning beoogt professionele integratie van personen uit kansengroepen die moeilijk aansluiting vinden met de arbeidsmarkt om hun sociaal welzijn en maatschappelijke

Nadere informatie

1. De bevindingen en de behoeften

1. De bevindingen en de behoeften 1/7 17 juin 2014 1. De bevindingen en de behoeften Het symposium over studentenhuisvesting van 29-11-2013 te Brussel heeft een schrijnend gebrek aan accommodatie aangetoond; zowel voor studenten als voor

Nadere informatie

Gelet op het auditoraatsrapport van de Kruispuntbank van 6 september 2004;

Gelet op het auditoraatsrapport van de Kruispuntbank van 6 september 2004; SCSZ/04/105 BERAADSLAGING NR 04/034 VAN 5 OKTOBER 2004 M.B.T. DE MEDEDELING VAN PERSOONSGEGEVENS DOOR DE KRUISPUNTBANK VAN DE SOCIALE ZEKERHEID AAN HET FOREM MET HET OOG OP DE EVALUATIE VAN HET PLAN FORMATION-INSERTION

Nadere informatie

HYBRIDE KOOKWORKSHOPS VOOR INWONERS UIT ALLE HOEKEN VAN DE WERELD

HYBRIDE KOOKWORKSHOPS VOOR INWONERS UIT ALLE HOEKEN VAN DE WERELD HYBRIDE KOOKWORKSHOPS VOOR INWONERS UIT ALLE HOEKEN VAN DE WERELD Bouillon Malibran Hoe verenig je smaken uit verre landen en korte ketens? Diversiteit en samenleven? Vernieuwing en traditie? Het plezier

Nadere informatie

4 e Plan voor Preventie en Beheer van Afvalstoffen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

4 e Plan voor Preventie en Beheer van Afvalstoffen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest 4 e Plan voor Preventie en Beheer van Afvalstoffen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Goedgekeurd op 11 maart 2010 4e Afvalplan Nieuwe wettelijke context In Brussel : plan van onbepaalde duur, onderworpen

Nadere informatie

Valeriaan PERSDOSSIER. Brussel. 20, 21 & 22/4/2012 Tour & Taxis ORGANISATIE. valeriaan-brussel.be

Valeriaan PERSDOSSIER. Brussel. 20, 21 & 22/4/2012 Tour & Taxis ORGANISATIE. valeriaan-brussel.be Valeriaan Brussel 20, 21 & 22/4/2012 Tour & Taxis PERSDOSSIER ORGANISATIE valeriaan-brussel.be Bio, daar ga je voor! Nature & Progrès en Velt nodigen je graag uit voor de tweede editie van de beurs Valeriaan

Nadere informatie

Suggesties en tips voor gebruik in gesprek met de KINDEROPVANG

Suggesties en tips voor gebruik in gesprek met de KINDEROPVANG De film Childcare Stories als discussiemateriaal Suggesties en tips voor gebruik in gesprek met de KINDEROPVANG Enkele voorbeelden: - Vormings- of begeleidingstraject voor medewerkers en verantwoordelijke(n)

Nadere informatie

Evaluatie vormingen welzijn op het werk

Evaluatie vormingen welzijn op het werk Evaluatie vormingen welzijn op het werk Context evaluatie Opdracht gever: FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg Directie humanisering van de arbeid Uitvoering: Engender vzw www.engender.eu Bronnen

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure 7 RETAIL (7de jaar BSO) Leerlingenprofiel Je hebt het zesde jaar Retail of Administratie achter de rug. Je wil jouw kansen op de arbeidsmarkt vergroten en bovendien

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.1 Inleiding LENTE 2013 Stéphan Truong Beheerder van de opleiding voor rekening van Leefmilieu Brussel TRAINING.IBGEBIM@ecorce.be 2 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

Departement gezondheidszorg - BANABA Zorgmanagement Geaccrediteerde opleiding door VHLORA* en NVAO*

Departement gezondheidszorg - BANABA Zorgmanagement Geaccrediteerde opleiding door VHLORA* en NVAO* Page1 Geachte mevrouw, heer Beste collega, Je bent werkzaam in de zorg als verpleegkundige, vroedvrouw, kinesist, ergotherapeut, diëtist, medisch secretaresse, laborant, maatschappelijk werker en je wilt

Nadere informatie

Uitgangspunt van deze omzendbrief is het subsidiëren van projecten van bepaalde duur.

Uitgangspunt van deze omzendbrief is het subsidiëren van projecten van bepaalde duur. Omzendbrief voor de subsidiëring van projecten in het kader van Samenlevingsinitiatieven 1. Wat zijn de Samenlevingsinitiatieven? De erkenning en subsidiëring van Samenlevingsinitiatieven gebeurt op basis

Nadere informatie

Wat is ESF? ESF financiert organisaties die:

Wat is ESF? ESF financiert organisaties die: MEDIAKIT Wat is ESF? 2 ESF staat voor Europees Sociaal Fonds. Dit fonds heeft als doel de werkgelegenheid te bevorderen en de arbeidmarkt te verstevigen. Hiervoor krijgt het ESF-Agentschap Vlaanderen subsidies

Nadere informatie

brief VOL nieuws alles over het Brussels Volwassenenonderwijs

brief VOL nieuws alles over het Brussels Volwassenenonderwijs Nummer 3, juni 2012 brief VOL nieuws alles over het Brussels Volwassenenonderwijs In dit nummer Opleidingsbeurs 1 Proclamatie gedetineerden Wat is Aanvullende Algemene Vorming Samenwerking VDAB CVO SVV

Nadere informatie

PIAAC daagt het Plan Geletterdheid uit! Workshop Studiedag PIAAC 20 maart 2014

PIAAC daagt het Plan Geletterdheid uit! Workshop Studiedag PIAAC 20 maart 2014 PIAAC daagt het Plan Geletterdheid uit! Workshop Studiedag PIAAC 20 maart 2014 Welkom Wie zijn de experten te gast? Wie zijn wij? Wat gaan we doen in deze workshop? 1. Presentatie: verwezenlijkingen en

Nadere informatie

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen AFSTANDSLEREN EN ICT GECOMBINEERD ONDERWIJS 4 1 Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen Steven De Pauw Coördinator Toll-net Steven Verjans Universitair docent Open Universiteit

Nadere informatie

Postacademische opleiding. Offshore windenergie 2015-2016. Permanente vorming

Postacademische opleiding. Offshore windenergie 2015-2016. Permanente vorming Postacademische opleiding Offshore windenergie 2015-2016 Permanente vorming Tegen 2020 wil België 13% van haar energie uit hernieuwbare energiebronnen halen. Windenergie speelt daarin een cruciale rol.

Nadere informatie

Postacademische opleiding. Offshore windenergie 2015-2016. Permanente vorming

Postacademische opleiding. Offshore windenergie 2015-2016. Permanente vorming Postacademische opleiding Offshore windenergie 2015-2016 Permanente vorming Opleiding Deze opleiding biedt de mogelijkheid om je te verdiepen in de windenergie en kennis op te doen die specifiek is voor

Nadere informatie

Projectvoorstelling. Brussels Greenfields. Leefmilieu Brussel (BIM) Brussels Greenfields 1

Projectvoorstelling. Brussels Greenfields. Leefmilieu Brussel (BIM) Brussels Greenfields 1 Projectvoorstelling Brussels Greenfields Leefmilieu Brussel (BIM) Brussels Greenfields 1 Agenda Algemeen deel : context van het project Gedetailleerd deel : werking van het project Leefmilieu Brussel (BIM)

Nadere informatie

Hoe beïnvloedt het Europese beleid de uitvoering van het arbeidsmarktbeleid in Vlaanderen?

Hoe beïnvloedt het Europese beleid de uitvoering van het arbeidsmarktbeleid in Vlaanderen? Hoe beïnvloedt het Europese beleid de uitvoering van het arbeidsmarktbeleid in Vlaanderen? Cascade van beleidsniveaus en beleidsteksten Beleid EU Strategie Europa 2020 Europees werkgelegenheidsbeleid Richtsnoeren

Nadere informatie

3. Wat is de specifieke aanpak voor het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest?

3. Wat is de specifieke aanpak voor het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest? SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 177 van MIRANDA VAN EETVELDE datum: 11 december 2015 aan PHILIPPE MUYTERS VLAAMS MINISTER VAN WERK, ECONOMIE, INNOVATIE EN SPORT NEET-jongeren - Initiatieven NEET-jongeren (not

Nadere informatie