Ontwerpdocument. Gegevensarchitectuur. Koninklijke Bibliotheek

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ontwerpdocument. Gegevensarchitectuur. Koninklijke Bibliotheek"

Transcriptie

1 Ontwerpdocument Gegevensarchitectuur Koninklijke Bibliotheek - c o n c e p t VGA Paul Doorenbosch Theo van Veen Versie 0.7 ( )

2 Inhoud Managementsamenvatting 1. Inleiding 2. Opdracht doel resultaat 3. Business case 4. Randvoorwaarden 5. Systeem concept 6. Functionaliteit 7. Ontwerp Gegevensarchitectuur Bijlage 1: Functionaliteit Bijlage 2: DCX-elementen Bijlage 3: Lijst van afkortingen en begrippen Onderwerp: Ontwerpdocument KB-gegevensarchitectuur Bestemd voor: Stuurgroep, KB Auteur: Paul Doorenbosch; Theo van Veen Nummer VGA Datum Eerste opzet Herziene opzet Verdere invulling door Theo Tekstuele wijzigingen en structuurwijzigingen PD Tekstuele wijzigingen PD en TvV Tekstuele en structuurwijzigingen PD met name nav bespreking met Paul Mudde (Furore) tekstuele wijzigingen en structuurwijzigingen TvV, PD. PM en MK opmaakwijzigingen conceptversie (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 2 / 31

3 Managementsamenvatting Het programma Vernieuwing Gegevens Architectuur is ingesteld om de data-infrastructuur op orde te brengen, zodat de veelvoud aan systemen wordt teruggebracht, de uitwisselbaarheid van data geoptimaliseerd wordt en het eenvoudiger wordt nieuwe diensten en nieuwe vormen van dienstverlening te ontwikkelen, in gebruik te nemen en te onderhouden. In dit document wordt een nieuwe backend-architectuur voorgesteld, die in hoge mate op (internationale) standaardisatie van formaten en protocollen is geënt. Afb. 1: Schematische weergave van systeemelelementen en protocollen Globaal kent de architectuur de volgende beslissingen: - Alle metadata worden in XML vastgelegd. - Het generieke metadataformaat wordt Qualified Dublin Core, met een enkele uitbreiding (DCX) die evenwel de werking van de standaard intact laat. - De DCX-elementen worden vastgelegd in een machineleesbaar registry. - Het generieke formaat voor samengestelde objecten wordt MPEG21 DIDL, dat de structuur van het samengestelde object in een file vastlegt. - Voor het vastleggen van collectiegegevens en services wordt gebruik gemaakt van collectie- en servicebeschrijvingen conform de NISO aanbevelingen. - Het harvesting protocol is OAI; het search and retrieval-protocol is SRU. - Voor indexering wordt gebruik gemaakt van Verity (KB-standaard), voor opslag van XML Oracle (KB-standaard). - Er komt een centrale metadataopslag. Hierin kunnen geen handmatige wijzigingen worden aangebracht. - Voor metadata die in de KB gemaakt en onderhouden wordt gelden twee brondatabases: het GGC en de KB-werkdatabase. De KB-werkdatabase is volgens hetzelfde principe en met dezelfde structuur ingericht als de centrale opslag. Wijziging van records mag alleen in de brondatabases plaatsvinden. - Digitale objecten worden in een filestructuur opgeslagen. - De naamgeving van objecten wordt niet voorgeschreven, maar het opvragen van objecten verloopt altijd via een resolver om de persistentie van de verwijzingen te waarborgen. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 3 / 31

4 (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 4 / 31

5 1. Inleiding Dit ontwerpdocument beperkt zicht tot de kern van het programma Vernieuwing Gegevens Architectuur (VGA), t.w.: a. Opslag van KB-metadata en -objecten b. Indexering van interne en externe metadata en tekstobjecten c. De processen en protocollen om de opslag te vullen, te onderhouden en beschikbaar te stellen. De keuzes zijn gedetailleerd besproken in aparte documenten. Hier wordt in voetnoten naar verwezen. Deze documenten zijn te vinden op de projectwebsite van het programma: De hardware en software zijn geen onderdeel van dit document maar wat hier besproken wordt, is van invloed op de te maken keuzes voor de hardware. 1 Begrippen In dit document wordt: - 'metadata' gebruikt voor gestructureerde gegevens over objecten - 'data' gebruikt als overkoepelende term voor 'metadata' en 'objecten' - 'gegevens' gebruikt als synoniem voor 'data' - 'object' gebruikt voor basisentiteiten als een pagina, een boek, een tekst, een film etc. Als het om de digitale verschijningsvorm gaat of indien het onderscheid digitaal-fysiek niet relevant is, wordt 'object' zonder de toevoeging digitaal of fysiek gebruikt. Afkortingen, begrippen en standaarden worden in een bijlage verklaard. 1 De afdeling ICT zal op basis van dit document moeten aangeven wat de consequenties van deze infrastructuur zijn voor hard- en software. In principe zal de huidige hardware- en softwarestructuur niet hoeven wijzigen: Windows als platform, Verity als zoekmachine, Oracle als database voor opslag van metadata en andere data dan de objecten, en een filesysteem als opslag voor objecten. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 5 / 31

6 2. Opdracht doel resultaat 2.1 Opdracht De opdracht van het programma VGA is om een gegevensarchitectuur vast te stellen en in te richten voor metadata en objecten in de KB, om de metadata en objecten te migreren naar de nieuwe infrastructuur en om de implementatie voor te bereiden voor de migratie van de huidige websites naar de nieuwe situatie. Als proof of concept worden in elk geval twee diensten gemigreerd. 2.2 Doel 'In het programma Vernieuwing Gegevens Architectuur (VGA) wordt het gehele proces dat door metadata en objecten in de KB doorlopen wordt, geëvalueerd, gestroomlijnd en aangepast, met als doel betrouwbaar (bestaande) informatiediensten te kunnen leveren en relatief eenvoudig nieuwe functionaliteit in de informatiedienstverlening te kunnen implementeren.' 2 (bron: programmaplan) 2.3 Resultaat Het programma is in twee delen opgesplitst. Het eindresultaat van fase 1 (de huidige fase) is: een gegevensarchitectuur (standaarden, processen, software, interfaces en procedures) die de verwerving, verwerking, opslag, en beschikbaarstelling van metadata en objecten in de KB ten behoeve van het publiek omvat, en een implementatieplan daarvoor. Fase 1 is de uitvoering en implementatie van de voorgestelde architectuur. Vertaald naar op te leveren producten, betekent dit voor deze fase: a. Vaststelling van formaten voor metadata en thesaurusdata. b. Standaarden voor de structurering van de diverse soorten objecten. c. Een standaard voor de identificatie van objecten. d. Een infrastructuur voor inrichting van opslag voor metadata en objecten (full-text, images en overige digitale bestanden). e. Een infrastructuur voor de inrichting van indexen voor metadata en full-text en voor het aanbieden van metadata en full-text aan de search engine. f. Zoekprotocollen en de formaten waarin resultaten aan de webdienst worden geleverd. g. Een structuur voor de toegang tot onderdelen van samengestelde objecten. h. Een structuur voor het converteren van gestandaardiseerde persistente URLs naar locaties. i. Services voor het benaderen en bewerken van data. In dit document wordt uitsluitend de architectuur behandeld. De implementatie van de op te leveren onderdelen komt in een afzonderlijk document aan de orde. 2 Bijkomend voordeel daarbij is dat de beheerlast voor applicatiebeheerders en technisch beheerders (ICT) wordt teruggebracht. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 6 / 31

7 3. Business case 3.1 De KB Onderdeel van het primaire proces van de Koninklijke Bibliotheek is het leveren van elektronische informatiediensten, die zijn samengesteld uit informatie afkomstig uit de eigen databases en uit die van andere partijen. De basisfunctionaliteit van die diensten is het zoeken, vinden en het presenteren van deze informatie. Het gaat daarbij (op dit moment) om ca. 5 miljoen eigen metadatarecords en een in principe oneindig aantal records van anderen. De komende jaren zal het eigen bestand aanzienlijk groeien. Naast metadata gaat het in toenemende mate ook om andere typen data, zoals full-text en images. Ook dit betreft miljoenen objecten. De Koninklijke Bibliotheek is niet gebonden aan een geografisch bepaalde gebruikersgroep. Juist als nationale bibliotheek bevindt die gebruikersgroep zich over heel de wereld. De focus van de KB zal daarom gericht moeten zijn op het internet als medium om te communiceren met de gebruikers. 3.2 Gebruikers en omgeving De gebruiker is gewend aan systemen waar data van diverse partijen naadloos in één zoekactie gezocht kan worden en waar de responssnelheden bijzonder hoog zijn (bibliotheeksystemen van OCLC-PICA, en Google). De huidige prestaties van de KB-diensten steken daar pover bij af, wat zeker ten koste zal gaan van het gebruik. De KB beschouwt haar data niet als exclusief voor zichzelf. Samenwerking, hergebruik en uitwisselbaarheid van data staan hoog op de agenda bij bibliotheken en culturele instellingen. Ook wil de KB van de data van anderen gebruik maken (bijv. in Alfaned). Interoperabiliteit van de data is op dit moment alleen moeizaam te bereiken. De ontwikkelingen op internet gaan hard. De Koninklijke Bibliotheek maakt onderdeel uit van dit informatienetwerk (infogrid), waarin niet alleen data transparant moet worden aangeboden, maar waar ook 'services' moeiteloos met elkaar moeten kunnen worden gedeeld, zowel intern in de KB als daarbuiten (vertaalservices, presentatieservices, e.d.). De ontwikkeling van gepersonaliseerde toepassingen op internet vragen een flexibele infrastructuur. De internetdiensten die de KB biedt moeten betrouwbaar en stabiel (24/7) beschikbaar zijn en een snelle respons bieden. 3.3 Oplossingsrichting De huidige infrastructuur voldoet niet meer. Het aantal systemen bedraagt rond de dertig, de onderlinge uitwisselbaarheid van data is ver te zoeken, het inrichten van nieuwe diensten kost nu maanden. Installatie van off-the-shelf-pakketten is tot nu toe geen oplossing. Vooral de aansluiting daarvan op de gegevensarchitectuur blijkt telkens problematisch te zijn en daardoor veel tijd te kosten. 3 De infrastructuur moet schaalbaar zijn om de groei aan informatie en bezoekers te kunnen opvangen, en open en flexibel zijn om nieuwe ontwikkelingen te kunnen implementeren en nieuwe diensten te kunnen realiseren. Door de gegevensinfrastructuur opnieuw op te zetten ruimt de KB niet alleen een aantal in de loop der tijd gegroeide problemen op, zij maakt haar systemen tevens geschikt voor toekomstige ontwikkelingen en de implementatie van nieuwe vormen van dienstverlening en klantencommunicatie. De KB richt zich hierbij op een 'Service Oriented Architecture' (SOA). 3 Dit is zowel bij de implementatie van Verity als van Metalib gebleken. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 7 / 31

8 4. Randvoorwaarden a. Alle (meta)data in eigen beheer moet in één zoekactie, via één index) doorzocht kunnen worden. b. Alle informatie in eigen beheer moet zonder kennis van de organisatie van die data bereikbaar zijn voor online-diensten van derden 4. c. De performance van de diensten moet de vergelijking kunnen doorstaan met Google en GGC. d. Waar (inter)nationale standaarden in gebruik zijn, worden die geïmplementeerd. 4 Eventuele toestemming daarvoor kan apart geregeld worden. Hiertoe is het RIAA -project in september 2005 herstart door uitbesteding van het opstellen van een pakket van wensen en eisen, de systeemkeuze en het opstellen van een projectplan aan TRAXION bv. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 8 / 31

9 5. Systeemconcept 5.1 Inleiding Data worden in een beperkt aantal bronbestanden gegenereerd. De veranderingen die hierna plaatsvinden aan metadata zijn geautomatiseerd. Wijzigingen in individuele metadatarecords kunnen alleen in de bronbestanden plaatsvinden. De kern van het systeem bestaat uit een XMLdatabase voor metadata. Hierin worden alle metadata van de KB in, minimaal, een generiek en gestandaardiseerd formaat opgeslagen. Dit geldt zowel voor beschrijvende metadata als voor structurele en technische metadata. Verwijzing naar objecten gebeurt door middel van persistente URLs. De opslag van objecten vindt in een filesysteem plaats. Indexering van metadata en tekstobjecten gebeurt in een centrale index. Voor search and retrieval wordt gebruik gemaakt van gestandaardiseerde protocollen. 5.2 Problemen en oplossingen De problemen in de huidige infrastructuur en de oplossingen daarvoor: a. De huidige KB-DTD is slecht onderhoudbaar en niet meer adequaat. De basis voor de nieuwe metadataopslag is de internationale standaard Dublin Core (DC). Uitbreiding hierop worden vastgelegd in een metadata registry. De bewaking van de infrastructuur wordt ondergebracht in de nieuw op te richten afdeling Informatiemanagement. b. KBTITEL is vervuild. De nieuwe metadata opslag wordt opnieuw opgebouwd vanuit de beschikbare bronbestanden. Metadata dienen bij de bron inhoudelijk gevalideerd te worden. Bij de invoer in de XMLopslag van de KB geldt een controle op correcte syntax (well-formed XML) en de aanwezigheid van een titel en een identifier die naar het object verwijst. c. De huidige metadata zijn alleen bruikbaar als specifieke kennis daarover aanwezig is. Door te kiezen voor een intenationale standaard (DC) en een machineleesbaar registry van elementen is kennis over de KB-metadata in menselijk leesbare en machine verwerkbare vorm beschikbaar. d. De huidige gegevensinfrastructuur is niet transparant benaderbaar. Door gebruik te maken van standaarden voor search and retrieval kunnen data benaderd worden zonder dat kennis nodig is van de interne opslag en structurering van data. Naamgeving van objecten wordt niet meer gebruikt om de structuur van objecten vast te leggen. Gegevens die nodig zijn om objecten of onderdelen daarvan op de juiste manier op te vragen worden conform vastgelegde standaarden in URL-parameters ondergebracht en niet in de benaming. e. Niet alle collecties zijn geïntegreerd doorzoekbaar. Alle data van de KB worden minimaal in een generiek formaat opgeslagen, worden centraal geïndexeerd en zijn via standaardprotocollen beschikbaar. f. Het ontbreken van herbruikbare systeemcomponenten voor het verwerken, opslaan en presenteren van samengestelde digitale objecten met o.a. tekst, images en andere digitale formaten. Door te werken met modules en services die via gestandaardiseerde URLs benaderbaar zijn, worden deze onderdelen generiek bruikbaar. De nieuw op te richten afdeling Informatiemanagement wordt verantwoordelijk voor het bewaken van de infrastructuur en voor het doorgeven van de kennis daarover. g. Functionaliteit is vaak beperkt tot een specifieke dienst Door gebruik te maken van een Service Oriented Architecture (SOA) met koppelingen via URLs kunnen services (modules) ook door andere applicaties gebruikt worden. h. De slechte responstijden. De analyse van de huidige responsetijden is nog niet van dien aard dat duidelijk kan worden aangewezen waar de bottleneck zit. Vanaf het begin van het ontwerp en de bouw wordt de (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 9 / 31

10 performance van de nieuwe infrastructuur gemonitord. De nieuwe infrastructuur wordt niet eerder operationeel dan als aan de performance-eisen wordt voldaan. i. De hoeveelheid resources die gaat zitten in het creëren en onderhouden van nieuwe websites is omvangrijk. Door in de hele infrastructuur zoveel mogelijk te standaardiseren en modulair op te zetten is de functionaliteit daarvan herbruikbaar. Dit vereist wel aanpassing cq. herbouw van de huidige websites. Dat maakt geen onderdeel uit van deze fase van VGA, maar voor een vervolgtraject zal worden aanbevolen om ook websites meer gestandaardiseerd op te zetten dan nu het geval is. j. URLs en de syntaxis van die URLs zijn niet persistent, o.a. door het migreren van de opslag. Door gebruik te maken van een resolver zal de consistentie van de interne naamgeving van objecten en services niet meer van belang zijn. Het vereist wel dat de verwijzing naar objecten in de resolver consistent wordt gehouden. k. Applicaties moeten veelal kennis hebben over de structuur van namen van objecten om onderdelen op te kunnen vragen of het object zelf op te kunnen vragen. Door gebruik te maken van een standaard voor de structurering van objecten en een service voor de verwerking van die standaard, wordt gezorgd voor een eenduidige verwerking van objecten. l. De infrastructuur van de KB is door de jaren heen versnipperd. Alle metadata wordt in één repository bij elkaar gebracht, opgeslagen volgens één standaard structuur en geïndexeerd in één zoekmachine. Hiermee wordt op termijn het huidige veelvoud aan databases vervangen door één database met één index. Op basis daarvan kunnen alle webdiensten volgens eenzelfde stramien gaan werken. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 10 / 31

11 6. Functionaliteit In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de functionaliteit die mogelijk moet zijn op basis van de gegevensarchitectuur. Het houdt niet in dat al deze functionaliteit (zeker niet de nieuwe) in dit deel van het programma gerealiseerd zal worden. De gegevensarchitectuur moet het echter wel mogelijk maken. Elementen uit de datamodellen waarop functionaliteit gebaseerd is, moeten als zodanig in het datamodel aanwezig zijn. 6.1 Huidige 5 en nieuwe functionaliteit a. Zoeken Per applicatie zijn er verschillen in de velden waarop gezocht kan worden, de databases waarin gezocht kan worden en zaken als het combineren en trunceren van termen. De infrastructuur laat toe dat kan gezocht worden op alle velden die in de metadata voorkomen met booleaanse operatoren, truncatie, relevance ranking, proximity, stemming etc. b. Presenteren van metadata uit de index Vanuit de index kan een lijst met korte titels worden opgevraagd. Zowel vanuit de index als vanuit het volledige record moet direct naar het object of een service gelinkt kunnen worden. In de lijst van korte titels kan uiteraard (naar voor en achter) gebladerd worden. c. Bladeren door metadata (browsen) Bladeren in een index is nu nog niet echt mogelijk. Momenteel wordt dit veelal opgelost door lijsten te genereren van termen bijvoorbeeld onderverdeeld naar eerste letter(s). d. Sorteren van metadata In Verity is het mogelijk te sorteren op alle velden die in de index opgeslagen zijn (korte titelpresentatie oftewel captions). Enkele van de huidige webapplicaties maken hier gebruik van. e. Opvragen en presenteren van volledige metadatarecords Volledige records worden vanuit de metadata opgevraagd in soms verschillende formaten. De huidige functionaliteit bestaat veelal uit het presenteren van alle metadata, eventueel met een mogelijkheid de taal te veranderen of door het aanklikken van velden nieuwe zoekacties te starten. Tussen volledige records kan gebladerd worden. f. Opvragen en presenteren van objecten, waaronder full-text De huidige mogelijkheden zijn inzoomen op plaatjes, verschillende formaten opvragen, navigeren binnen een object. Voor al deze onderdelen geldt dat de functionaliteit op detailniveau afhankelijk is van de webapplicatie die voor een specifieke collectie gemaakt is. Webservices Door het gebruik van standaard metadata velden kan analoog aan het gebruik van OpenURL ieder metadata veld gebruikt worden om nieuwe services aan te roepen. Zo kunnen bijvoorbeeld tekstvelden gebruikt worden om een vertaalservice aan te roepen. Hiermee kan nieuwe functionaliteit eenvoudiger worden toegevoegd dan in meer monolithische systemen. 5 Het betreft hier functionaliteit die in een van de huidige websites voorhanden is en die als algemene functionaliteit beschikbaar moet komen, waarna het aan een dienst om hem al dan niet te activeren (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 11 / 31

12 7. Gegevensarchitectuur 7.1 Inleiding In het ontwerp speelt het volgende een rol: a. processen die data ophalen en klaar zetten voor een volgend proces b. tijdelijke opslag van data t.b.v. een volgend proces c. permanente opslag t.b.v. de beschikbaarstelling d. protocollen waarmee gegevens worden overgehaald en gezocht kunnen worden e. datamodellen Het ontwerp van de nieuwe infrastructuur is gebaseerd op onderstaand schema. Data en metadata worden op diverse manieren uit interne en externe bronnen vergaard, door conversie gestructureerd en klaar gezet voor volgende stappen zoals opslag en indexering. afb 2 Globaal beeld van de processen die de metadata en objecten binnen de KB gegevensinfrastructuur doorlopen. De rechthoekige blokjes geven de processen aan. OAI en SRU zijn de standaardprotocollen. Het groengearceerde deel geeft de reikwijdte van VGA aan. De grens waar VGA een rol begint te spelen ligt gedurende het proces van aanleveren (voor sommige datastromen hoort het er nog wel bij, voor andere niet). Het einde van de bemoeienis van VGA ligt bij de teruglevering aan de 'website' van metadata en projecten. De presentatie zelf hoort er niet meer bij, maar het leveren van de service om metadata op een adequate manier te kunnen presenteren weer wel. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 12 / 31

13 7.2 Metadata, objecten en services In dit ontwerp wordt onderscheid gemaakt tussen verschillende typen objecten en metadata, en de services waarmee deze door de gebruiker opgevraagd worden. Service (webservice) Onder een service (ook wel webservice genoemd) wordt hier verstaan een webapplicatie die wordt aangeroepen met een URL met daarin mogelijk een aantal parameters, bijvoorbeeld de identificatie van een object Objecten en services Objecten zijn fysiek of digitaal. In beide gevallen is een webservice nodig om deze objecten te kunnen opvragen bijvoorbeeld een bestelfunctie of een service om een document aan de browser aan te leveren. We onderscheiden voor de gebruiker objecten volgens de DCMI vocabulaire in de volgende typen: a) collection b) dataset c) event d) image e) interactive software f) moving image g) physical object h) service i) software j) sound k) still image l) text Ten behoeve van de verwerking van objecten binnen de KB infrastructuur maken we tevens het hieronder beschreven onderscheid Enkelvoudige objecten Enkelvoudige objecten zijn objecten die een enkele entiteit zijn (bijv. een still image in een enkel formaat) met een URL waarmee het object direct gepresenteerd kan worden Samengestelde objecten 6 Samengestelde objecten zijn objecten, die uit meer dan een onderdeel bestaan en meerdere van de in paragraaf genoemde typen kunnen bevatten (bijv. een gedigitaliseerd boek) en waarvan de structuur op een gestandaardiseerde manier wordt vastgelegd. De KB gebruikt MPEG21 DIDL voor het vastleggen van de structuur. 6 Zie VGA (Samengestelde objecten in de KB). (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 13 / 31

14 MPEG21 DIDL MPEG21 DIDL (Digital Item Definition Language) legt de structuur van samengestelde objecten vast in een XML-record. Bij de KB is dit een afspiegeling van het object met naam, rol en URL van de onderdelen. Via speciale webservices kan de presentatie van het object of onderdelen daarvan opgevraagd worden Full-text Onder full-text worden alle vormen van tekst verstaan (PDF, ASCII, TEI-gestructureerde tekst, HTML etc.) Full-text kan zowel een enkelvoudig object (pdf, doc etc.) of onderdeel van een samengesteld (MPEG21 DIDL) object zijn en kan zowel intern als extern zijn opgeslagen. Benadering vindt altijd plaats via een URL. Full-text objecten worden evenals de metadata geïndexeerd (zie paragraaf 7.7) Metadata Metadata dienen om gestructureerde informatie over objecten te kunnen leveren en om objecten te kunnen benaderen. Om deze metadata te kunnen vinden is ontsluiting via indexering nodig. Om het object te kunnen benaderen moeten de metadata een verwijzing naar het object en/of de desbetreffende service bevatten Beschrijvende metadata In beschrijvende metadata zijn formele en inhoudelijke kenmerken van objecten vastgelegd. Deze zijn nodig zijn om gebruikers de mogelijkheid te geven objecten te vinden op basis van formele kenmerken als auteur en titel of op basis van inhoudelijke kenmerken als trefwoorden en classificaties. Noodzakelijk onderdeel van de metadata is een eenduidige en persistente verwijzing naar het beschreven object (zie kader). Het metadata model voor beschrijvende metadata wordt Dublin Core extended (DCX, zie kader) Alle beschrijvende metadata komen uiteindelijk samen in een centrale metadataopslag, voortaan KB-MDO genoemd. Dublin Core Extended (DCX) Het generieke formaat waarin alle metadata in de KB beschreven wordt is DCX. Het bestaat uit Qualified Dublin Core termen, waaraan, indien noodzakelijk, elementen kunnen worden toegevoegd (extended terms). Deze dienen alleen worden toegevoegd als er geen adequate DC-termen voor bestaan en er aantoonbaar functionaliteit voor is. Externe applicaties die via SRU/W of OAI records in het DCX-formaat opvragen kunnen deze extra elementen simpelweg negeren. Via inspectie van de Metadata-registry (zie verderop in deze paragraaf) kan eventueel de betekenis en syntax ervan achterhaald worden. De collectiebeschrijvingen komen in structuur overeen met DCX en kunnen als zodanig worden verwerkt. Ze worden daarom niet apart onderscheiden. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 14 / 31

15 Verwijzing naar objecten Verwijzing naar objecten vindt altijd plaats via het Dublin Core veld identifier. Deze identifier is een URL die verwijst naar een service die nodig is om het object op te halen. Identifier velden kunnen ook een ander coderingsschema hebben, zoals ISBN of DOI. Deze zijn extra en worden niet gebruikt voor verwijzing naar KB locaties. De URL is altijd bruikbaar zonder kennis over de structuur van objecten. Als een URL verwijst naar een intern KB-object verwijst deze URL altijd naar de KBresolver die de daadwerkelijke locatie van het object afleidt uit de URL parameters. Bij samengestelde objecten kan via URL-parameters het precieze onderdeel van een object worden aangegeven. Een MPEG21 DIDL-service kan dan in het bijbehorende MPEG21 DIDL-record de exacte URL van het onderdeel opzoeken. Resolver 7 De KB resolver is een webservice die aan de hand van de URL parameters en een interne tabel bepaalt wat de daadwerkelijk fysieke URL van het object is en geeft deze terug aan de browser. Wijzigt een locatie dan wordt de tabel gewijzigd en blijft de extern bekende URL persistent Technische metadata en preserverings-metadata Technische metadata en preserverings metadata zullen meestal aangeleverd en opgeslagen worden als onderdeel van een object Structurele metadata Digitale objecten kunnen uit meerdere onderdelen bestaan, die op de een of andere manier bij elkaar horen. Voor het verwerken en presenteren van deze objecten is kennis nodig over de structuur daarvan en de betekenis van de individuele onderdelen. Voor de metadata die de structuur van het object beschrijven (structurele metadata) ten behoeve van de automatische verwerking is gekozen voor MPEG21 DIDL. MPEG21 DIDL-records bevatten valide XML en worden daarop gecontroleerd. Het is van belang standaardrollen van de samenstellende onderdelen vast te leggen. Hierdoor wordt automatische verwerking van deze onderdelen mogelijk gemaakt. De objecten voor het e-depot worden op aparte wijze behandeld. Structurering daarvoor maakt geen onderdeel uit van VGA Collectie en servicebeschrijvingen Collecties en services worden als specifieke typen van digitale objecten gezien. 7 Zie VGA (De KB-Resolver) 8 Het onderzoek naar digitale duurzaamheid in de KB is nog niet in het stadium dat hiervoor concrete voorstellen kunnen worden gedaan. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 15 / 31

16 Collecties zijn verzamelingen van enkelvoudige of samengestelde objecten, die afzonderlijk worden beschreven en via SRU doorzoekbaar zijn. Alle collecties zijn vindbaar en benaderbaar via collectiebeschrijvingen volgens Dublin Core met uitbreidingen die specifiek zijn voor collecties conform de NISO standaard voor collectie- en servicebeschrijvingen. De collectiebeschrijving biedt de mogelijkheid de collectie te ontsluiten en de bijbehorende servicebeschrijving te vinden. Vanuit de servicebeschrijving kan het adres van de service gevonden worden waarmee de metadata van de collectie doorzocht kunnen worden. Binnen de KB-gegevensinfrastructuur wordt om praktische redenen direct het adres van de service in de collectiebeschrijving opgenomen. NB. Hiërarchisch geordende beschrijvingen die vastgelegd worden in het EAD-formaat worden binnen de KB-infrastructuur behandeld als objecten Thesauri Thesauri zijn databases waarin relaties tussen (metadata-) termen gelegd worden. Ze worden gebruikt om via verwante termen te kunnen zoeken of als hulp om nieuwe zoekacties te kunnen suggereren. Binnen de KB-infrastructuur zal zich dit niet hoeven te beperken tot de klassieke thesauri. Omdat thesauri onderwerp zijn van onderzoek en discussie binnen de KB worden ze in dit ontwerp nog niet meegenomen. Vooralsnog kunnen thesauri wel beschikbaar gesteld worden in het Zthes formaat. 7.3 Bronnen van data en metadata GGC Deze metadata worden door de KB zelf vervaardigd en vastgelegd in het GGC of ze worden in gebruik genomen in het GGC (beschrijvingen door anderen gemaakt waaraan eigendomsgegevens van de KB worden toegevoegd). Deze metadata worden in het GGC gekenmerkt door een van de instellings- en instituutcodes die in gebruik zijn bij de KB. Op basis van deze codes zijn beschrijvingen traceerbaar als KBmetadata. De formaten waarin de metadata vanuit de GGC worden aangeleverd zijn: PICAXML en MARCXML. PICAXML wordt gebruikt, t.b.v. conversie naar het generiek doorzoekbaar standaardformaat in de KB, te weten DCX. MARCXML wordt gebruikt ten behoeve van uitwisseling met instellingen die MARC als standaard voeren. MARCXML MARCXML is het formaat dat in gebruik is in veel bibliotheeksystemen. Het wordt aangeleverd vanuit de GGC. Van alle gegevens die uit de GGC in KB-MDO worden opgeslagen wordt ook het MARCXML-record als toegevoegd blok opgeslagen. PICAXML PICAXML is het formaat waarin OCLCPica metadatarecords kan leveren in XML. Het wordt geconverteerd vanuit het Pica+ formaat, het interne formaat van de GGC. PICAXML is de meest uitgebreide representatie van metadata uit het GGC. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 16 / 31

17 7.3.2 e-depot Deze metadata worden voor wat artikelen uit tijdschriften betreft door uitgevers aangeleverd. In de Batchbuilder, onderdeel van de software, worden de metadata geconverteerd naar DCX. Objecten in het e-depot waarvan de uitgevers geen metadata aanleveren (CD s en monografieën), worden van metadata voorzien door een beschrijving te maken in het GGC. Deze metadata volgen de route van de andere metadata uit het GGC Eigen beheer Objecten, waarvan besloten is dat de metadata niet in het GGC wordt gemaakt, worden in een werkdatabase vervaardigd, waarvan de opzet identiek is aan KB-MDO 9. Conversie is hierdoor niet nodig. Voor collecties worden beschrijvingen conform de NISO standaard gebruikt, met toevoeging van gegevens over de service die nodig is om de collectie te benaderen. Deze records worden eveneens in de werkdatabase vervaardigd Aangeleverd door derden Deze metadata worden handmatig en ad hoc geconverteerd naar de werkdatabase en daar zonodig nabewerkt [bijv. GVN aangeleverde records]. Deze worden voor het verdere proces beschouwd als de bronmetadata Geharveste webpagina s 10 Van geharveste webpagina s worden in elk geval een titel en identificatie (URL) vastgelegd, waaraan eventueel in de index extra metadata kunnen worden toegevoegd (classificatie etc.) De metadata worden niet als apart record opgeslagen in KB-MDO, maar worden uitsluitend vastgelegd in de index (zie paragraaf 7.7.2). 7.4 Opslag We onderscheiden de volgende vormen van opslag Metadata Alle metadata worden gestructureerd in XML volgens één of meerdere schema s en opgeslagen in de KB-MDO. De beschrijvingen in deze database kunnen uitsluitend gewijzigd of verwijderd worden door upload vanuit de in de brondatabases (GGC, werkdatabase e.d.) gemuteerde records. Metadata worden als XML-blob opgeslagen in een Oracle-tabel. 11 De oorspronkelijke metadata kunnen in een alternatief blok worden opgeslagen. 9 Records kunnen niet direct in KB-MDO worden gemaakt omdat daar niet handmatig in mag worden gewijzigd 10 Harvesting van webpagina's is in voorbereiding bij Alfaned maar wordt in de praktijk nog niet uitgevoerd, anders dan voor TEL. 11 De lopende discussie over Native XML oplsag in Oracle 10 heeft geen invloed op het eerste ontwerp. Mocht uit die discussie blijken dat de native XML-opslag de voorkeur heeft, dan moet bekeken worden of dit in de lopende ontwikkeling kan worden ingepast, of dat dit een afzonderlijk herzieningstraject gaat worden. Het mag de voortgang niet beïnvloeden. De keuze voor standaardformaten en procedures zal er ook niet door worden aangetast. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 17 / 31

18 Metadatarecord 12 Een metadatarecord in de KB-MDO kent één of meerdere type blokken. Er is altijd een gestandaardiseerd en gevalideerd blok met een beschrijving volgens DCX. Afhankelijk van de collectie zijn er ook een of meer toegevoegde blokken, bijvoorbeeld een gevalideerd alternatief standaardformaat of een blok met het oorspronkelijke record. Ook signaturen worden in een apart blok opgeslagen. Het aantal toegevoegde blokken is in principe niet beperkt, maar zal ontmoedigd worden. XML-validering wordt in principe niet uitgevoerd binnen een dergelijk blok, maar bij validatie van het geheel moet worden afgevangen dat de aanwezige structurering niet in conflict is met de wel vereiste XML validering. Het is niet toegestaan dit blok te gebruiken voor generieke toepassing of functionaliteit en alleen bedoeld voor specifieke doelgroepen of heel specifieke locale functionaliteit. Metadata registry In de metadata registry worden syntax en semantiek van elementen uit de metadatarecords machine-interpreteerbaar beschreven. De kern wordt gevormd door de Qualified Dublin Core termen (veldnamen), zoals die op de officiële website van DCMI zijn geregistreerd. De extended elementen worden volgens dezelfde systematiek beschreven. De taal waarin termen worden gegevens is Engels. Termen worden afgestemd met de community die belang heeft bij het element. De registry wordt in samenwerking met de European Libraray vrij op internet gepubliceerd bij voorkeur met een eigen domeinnaam. De structuur is gevalideerde XML. Vanuit de registry kunnen schema s en applicatieprofielen gegenereerd worden Metadata gemaakt in eigen beheer Metadata die in eigen beheer gemaakt zijn, worden in een werkdatabase opgeslagen met eenzelfde structuur als de KB-MDO. Vanuit de werkdatabase worden de records geladen in de KB-MDO. Collectiebeschrijvingen worden op dezelfde manier opgeslagen Objecten Objecten worden opgeslagen in een filesysteem. Hiervoor geldt geen ander voorschrift dan dat ze via een unieke URL opvraagbaar moeten zijn. Deze URL ligt vast in de metadata of voor samengestelde objecten in de MPEG21 DIDL-structuur. Structurele metadata wordt volgens MPEG21 DIDL als XML-blob in een Oracle-tabel of eventueel als XML-file opgeslagen. 12 De filosofie achter structuur en opslag van metadata is beschreven in VGA (Metadata in de KB). (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 18 / 31

19 Technische en preservation metadata kunnen als onderdeel van de objecten worden opgeslagen (bijv. JPEG). Desgewenst kunnen ze ook als aparte file worden opgeslagen waarmee ze onderdeel worden van een samengesteld object. In dit geval kunnen ze ook geïndexeerd worden Externe metadata en webpagina s Externe metadata en webpagina s worden niet bij de KB lokaal opgeslagen Metadata en objecten uit het e-depot Metadata en objecten worden gezamenlijk in het e-depot opgeslagen. De opslag van objecten speelt geen rol in VGA. De metadata wordt opgeslagen in KB-MDO Geïndexeerde data De geïndexeerde data (tekst en metadata) worden in Verity in de vorm van indexen opgeslagen. In sommige gevallen is dit overigens het enige dat van objecten (bijv. geharveste webpagina s) wordt opgeslagen. 7.5 Aanlevering van data en metadata per bron Het aanleveren van data gebeurt in principe via het OAI-PMH protocol. Omdat dit protocol niet voor alle bronnen beschikbaar is verloopt aanlevering soms per bron verschillend GGC 13 Het basismechanisme om titels vanuit het GGC naar de KB te transporteren is het Online Update Fetch (OUF) mechanisme. De metadata komen vanuit het GGC naar de KB via het Online Update Fetch mechanisme. Dit bestaat uit een deel dat bij het GGC is geplaatst onder beheer van OCLCPica, waarin de PPN's van alle nieuwe, gemuteerde en uit gebruik genomen titels, die in gebruik zijn of waren bij de KB, worden geregistreerd; en een deel bij de KB dat periodiek een request doet aan het GGC-deel om deze geregistreerde titels uit het GGC op te halen. De lijst PPN's die in het OUF wordt geproduceerd wordt gebruikt om records via SRU op te halen uit de NCC. Dit moet in een aantal stappen gebeuren om de informatie waar door pointers in de records naar wordt verwezen (thesaurusgegevens, bovenliggende records bij meerdelige en seriele werken) naar de KB te krijgen. Uit deze informatie worden de volledige records samengesteld en de thesaurusgegevens opgeslagen. De leveringsformaten via SRU uit het GGC zijn MARCXML en PICAXML. Na binnenkomst bij de KB worden de records tijdelijk opgeslagen voor verdere verwerking. De PICAXML uit de tijdelijke opslag wordt geconverteerd naar DCX. De beide oorspronkelijke formaten, PICAXML en MARCXML, blijven bewaard. Het GGC bevat geen objecten e-depot 14 De uitgevers zetten de artikelgegevens via ftp klaar op een server in de KB. In de Batchbuilder worden de metadata uit deze gegevens geëxtraheerd en klaar gezet voor de volgende processen die eveneens in de Batchbuilder plaatsvinden. De technische metadata worden in de Batchbuilder uit de objecten geëxtraheerd en tijdelijk opgeslagen Door de Batchbuilder wordt de tijdschrifttitel van elk artikel gematched met een tabel om de brontitel (tijdschrift) te normaliseren en om de unieke referentie NBN van het tijdschrift toe te 13 Zie VGA (OUF en e-depot). 14 Zie VGA (OUF en e-depot), en VGA (Batchbuilder e-depot en metadataroute artikelen). (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 19 / 31

20 voegen. Tevens krijgt elk artikel een unieke identifier in de vorm van een [artikel-]referentie- NBN. Tevens worden telkens als voor het eerst een artikel in een volume, cq. in een issue wordt toegevoegd een metadatarecord voor het volume en het issue gegenereerd. Na deze bewerking worden de records geconverteerd naar DCX en op een specifieke plek klaar gezet om te worden opgehaald door het laadproces om in de KB MDO te worden opgeslagen Eigen beheer Metadata die niet via het GGC tot stand komt wordt gemaakt via een werkdatabase. Deze werkdatabase is in opzet gelijk aan KB-MDO, waardoor verdere conversie onnodig zal zijn. De oudere data blijven, indien gewenst, bewaard in het oorspronkelijke formaat Aangeleverd De aanlevering van door derden geproduceerde data (bijv. voor het Geheugen van Nederland) verloopt via CD-ROMs/DVD's en harde schijven en mogelijk in de toekomst ook via ftp of OAI. De verwerking is nu nog geheel handmatig, maar in de toekomst zal worden aangesloten bij de procedure die voor SGD wordt ontwikkeld De metadata worden adhoc geconverteerd naar DCX en opgeslagen in de werkdatabase, waar nog nabewerking kan plaatsvinden. De oorspronkelijk aangeleverde data kunnen daar bewaard blijven Externe metadata en webpagina s Metadata van derden wordt met het OAI-protocal geharvest. Indien dit niet mogelijk is moet een ander protocol worden gebruikt. Deze metadata worden niet opgeslagen, maar direct aan Verity aangeboden om geïndexeerd te worden Zelf gecreëerde objecten In digitaliseringprojecten worden nu en in de toekomst grote hoeveelheden objecten gecreëerd. Aanlevering zal op verschillende manieren verlopen. De procedure om de workflow te beheersen en het laden te faciliteren is momenteel in onderzoek bij SGD. 7.6 Verwerking en structurering Metadata Verwerking en structurering betreffen het converteren van de oorspronkelijke metadata-formaten naar DCX en het creëren van samengestelde MPEG21 DIDL-objecten. Metadata moeten uiteindelijk altijd een correcte syntax hebben en op bepaalde onderdelen waarvoor schema's zijn ontwikkeld ook valide. Waar de KB zelf de beheersing over de database heeft wordt steeds gevalideerd aan de bron d.m.v, van schema's. In alle gevallen wordt bij opslag als gestructureerde XML in definitieve vorm gevalideerd op geldige XML en de aanwezigheid van verplichte velden zoals title en identifier. Indien records niet gevalideerd kunnen worden, worden ze niet geladen in KB-DMO en krijgt de leverancier een overzicht, met opgave van de fout. Na herstel kunnen ze opnieuw de gehele procedure doorlopen. 15 De initiële vulling van de werkdatabase zal gebeuren door een eenmalige conversie van de huidige metadata naar DCX. De mappings daarvoor zijn grotendeels gemaakt en te vinden op de programmawebsite. (VGA (0.7) - ontwerpdocument.doc) 20 / 31

Nummer VGA 05.017 Datum 2005-09-06 versie: 0.5

Nummer VGA 05.017 Datum 2005-09-06 versie: 0.5 Programma Vernieuwing Gegevensarchitectuur (VGA) Onderwerp: Metadata in de KB Bestemd voor: projectteam Auteur: Theo van Veen Nummer VGA 05.017 Datum 2005-09-06 versie: 0.5 v 0.1 2005-05-24 Eerste versie

Nadere informatie

Koninklijke Bibliotheek Nationale bibliotheek van Nederland

Koninklijke Bibliotheek Nationale bibliotheek van Nederland De KB en Web2.0 Paul Doorenbosch Theo van Veen Met dank aan Optische Technieken KB /Jos Uljee OCN 2006 7 november 2006 INLEIDING Het eerste deel van de presentatie bestond uit afbeeldingen, waarbij het

Nadere informatie

Nieuwe gegevensarchitectuur ondersteunt nieuwe diensten Deel 2. Theo van Veen en Paul Doorenbosch

Nieuwe gegevensarchitectuur ondersteunt nieuwe diensten Deel 2. Theo van Veen en Paul Doorenbosch Nieuwe gegevensarchitectuur ondersteunt nieuwe diensten Deel 2 Theo van Veen en Paul Doorenbosch De KB heeft haar gegevensinfrastructuur vernieuwd. De service-georiënteerde architectuur die hieraan ten

Nadere informatie

KB gegevensarchitectuur ondersteunt nieuwe diensten

KB gegevensarchitectuur ondersteunt nieuwe diensten KB gegevensarchitectuur ondersteunt nieuwe diensten De KB heeft haar gegevensinfrastructuur vernieuwd. De service-georiënteerde architectuur maakt het mogelijk om eenvoudig en snel diensten te realiseren

Nadere informatie

Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag.

Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag. Voorbeeldproject Een Haagse SOA Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag. Aanleiding Vanuit de visie

Nadere informatie

De Koninklijke Bibliotheek en Web 2.0: nieuwe gegevensarchitectuur maakt nieuwe concepten van dienstverlening mogelijk.

De Koninklijke Bibliotheek en Web 2.0: nieuwe gegevensarchitectuur maakt nieuwe concepten van dienstverlening mogelijk. De Koninklijke Bibliotheek en Web 2.0: nieuwe gegevensarchitectuur maakt nieuwe concepten van dienstverlening mogelijk. Auteurs: Paul Doorenbosch, Koninklijke Bibliotheek Theo van Veen, Koninklijke Bibliotheek

Nadere informatie

VERNIEUWING GEGEVENSARCHITECTUUR

VERNIEUWING GEGEVENSARCHITECTUUR VERNIEUWING GEGEVENSARCHITECTUUR PROGRAMMAPLAN Deel 1 VGA 05.001a Versie 1.0 2005-04-18 Auteur: Paul Doorenbosch NB. Deel 1 van dit Programmaplan bevat de opzet voor de eerste fase (inventarisatie en vaststelling)

Nadere informatie

2BA Deeplink Gebruiksbeschrijving

2BA Deeplink Gebruiksbeschrijving 2BA Deeplink Gebruiksbeschrijving Document versie: 1.0 SCVN 02 Uitgiftedatum: 2006-5-1 Status: Conceptueel Auteur: 2BA Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1 Wat is deeplink?... 3 2 Deeplink gebruiken... 4

Nadere informatie

Vergunningen op Internet IPM 4.0: Aanbevelingen voor de zaakpagina Versie 1.0 april 2009

Vergunningen op Internet IPM 4.0: Aanbevelingen voor de zaakpagina Versie 1.0 april 2009 Vergunningen op Internet IPM 4.0: Aanbevelingen voor de zaakpagina Versie 1.0 april 2009 Zaakpagina en metadata In het Informatie Publicatie Model (IPM) 4.0 staat beschreven hoe u als deelnemer aan Vergunningen

Nadere informatie

Korte Handleiding CINAHL

Korte Handleiding CINAHL Korte Handleiding CINAHL Inhoud: WALAEUS BIIBLIIOTHEEK Inleiding Inloggen Subject Headings en Keywords Zoeken Zoekscherm Zoeken op onderwerp Zoeken op auteur, auteursadres, e.d. Zoeken op tijdschrift Zoeken

Nadere informatie

SLIM 3.0. Sluit Nederland aan op Internationale Metadatastandaarden ONDERDEEL: RDA. NOTITIE 2f Work records SLIM 3.0

SLIM 3.0. Sluit Nederland aan op Internationale Metadatastandaarden ONDERDEEL: RDA. NOTITIE 2f Work records SLIM 3.0 Sluit Nederland aan op Internationale Metadatastandaarden ONDERDEEL: RDA 2012 NOTITIE 2f Work records Datum 6 januari 2013 Documentgeschiedenis 10 oktober 2012: 1 e versie Peter Schouten 18 november 2012

Nadere informatie

Technologieverkenning

Technologieverkenning Technologieverkenning Videocontent in the cloud door de koppeling van MediaMosa installaties Versie 1.0 14 oktober 2010 Auteur: Herman van Dompseler SURFnet/Kennisnet Innovatieprogramma Het SURFnet/ Kennisnet

Nadere informatie

Hoe selecteer je preserveringstools? Sara van Bussel. Koninklijke Bibliotheek

Hoe selecteer je preserveringstools? Sara van Bussel. Koninklijke Bibliotheek Hoe selecteer je preserveringstools? Sara van Bussel Koninklijke Bibliotheek Hoe selecteer je preserveringstools? Het probleem van digitale duurzaamheid Types digitale preservering Preserveringstools in

Nadere informatie

TARA. of een open architectuur voor archieven. een verkenning door Karin van der Heiden en Ivo Zandhuis

TARA. of een open architectuur voor archieven. een verkenning door Karin van der Heiden en Ivo Zandhuis TARA of een open architectuur voor archieven een verkenning door Karin van der Heiden en Ivo Zandhuis TARA Toegankelijke Archieven Referentie Architectuur toegankelijke archieven wat wil uw baas? profileren

Nadere informatie

De Openbare Bibliotheek en de catalogus

De Openbare Bibliotheek en de catalogus De Openbare Bibliotheek en de catalogus Daniel van Spanje Senior productmanager Metadata Services OCLC Leiden 2 oktober 2012 Bij een open opstelling heb je geen catalogus nodig De boekwinkel Selexyz Dekker

Nadere informatie

Juliana van Stolberglaan 3 2595 CA Den Haag Postbus 93144 2509 AC Den Haag www.agentschapnl.nl. [Handleiding Generieke interface Energielabels.

Juliana van Stolberglaan 3 2595 CA Den Haag Postbus 93144 2509 AC Den Haag www.agentschapnl.nl. [Handleiding Generieke interface Energielabels. Juliana van Stolberglaan 3 2595 CA Den Haag Postbus 93144 2509 AC Den Haag www.agentschapnl.nl Handleiding Generieke interface Energielabels Documentnaam [Handleiding Generieke interface Energielabels.doc]

Nadere informatie

1 Deelproject Spraakherkenning: SHoUT Audio Indexering Service

1 Deelproject Spraakherkenning: SHoUT Audio Indexering Service 1 Deelproject Spraakherkenning: SHoUT Audio Indexering Service De in het CHoral project ontwikkelde audio-indexeringstechnologie op basis van automatische spraakherkenning (SHoUT) wordt beschikbaar gemaakt

Nadere informatie

OpenIMS 4.2 Portaal Server

OpenIMS 4.2 Portaal Server OpenIMS 4.2 Portaal Server Inhoudsopgave 1 WAT IS EEN ENTERPRISE INFORMATIE PORTAAL?...3 1.1 BESPARINGEN...3 1.2 GERICHT OP EEN SPECIFIEKE DOELGROEP...3 2 OPENIMS PORTAAL SERVER (PS)...4 2.1 CENTRAAL BEHEER...4

Nadere informatie

VAN PAPIERSTROOM NAAR INFORMATIESTROOM

VAN PAPIERSTROOM NAAR INFORMATIESTROOM VAN PAPIERSTROOM NAAR INFORMATIESTROOM MET ZELF LERENDE DOCUMENTHERKENNING Een continue stroom aan binnenkomende post en interne documenten. Wie herkent het niet? Het vergt tijd en energie om al deze documenten

Nadere informatie

PILNAR web applicatie. Handleiding

PILNAR web applicatie. Handleiding PILNAR web applicatie Handleiding Table of Contents De PILNAR editor...3 Toegang tot de omgeving...3 De PILNAR omgeving...3 Hoofdmenu...4 Navigatie...5 Zoeken...6 Detailoverzichten...6 Collectie... 7 Inzending...

Nadere informatie

Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Vragenlijst aan NDE-projecten 2013/2014

Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Vragenlijst aan NDE-projecten 2013/2014 Netwerk Digitaal Erfgoed / Werkgroep Monitoring Vragenlijst aan NDE-projecten 2013/2014 Deze vragenlijst dient om een totaalbeeld te krijgen van de resultaten van de projecten die in 2013/2014 gefinancierd

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe.

Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe. Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe. Algemeen Met de KYOCERA scannen naar Exact Globe beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar Exact Globe. Met deze oplossing

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar van Brug software.

Functionele beschrijving: scannen naar van Brug software. Functionele beschrijving: scannen naar van Brug software. Algemeen Met de KYOCERA scannen naar van Brug Software beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar het Notarieel

Nadere informatie

Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving

Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving Zicht - Content Management Systeem een algemene beschrijving Versie april/2008 Zicht nieuwe media ontwerpers 2008 1 Inleiding Een Content Management Systeem (CMS) is een webapplicatie waarmee je zonder

Nadere informatie

1 Handleiding LIMO Faculteit Architectuur KU Leuven, campus Sint-Lucas Brussel

1 Handleiding LIMO Faculteit Architectuur KU Leuven, campus Sint-Lucas Brussel 1 Handleiding LIMO Faculteit Architectuur KU Leuven, campus Sint-Lucas Brussel 1. Toegang tot LIMO Om optimaal gebruik te kunnen maken van het zoekpotentieel van Limo moet je ervoor zorgen dat je verbonden

Nadere informatie

Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I

Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I WOSI Ruud Jungbacker en Michael de Vries - Technisch ontwerp Website Document historie Versie(s) Versie Datum Status Omschrijving / wijzigingen 0.1 20 nov 2008 Concept

Nadere informatie

Kwaliteitsbeleid metadata ontsloten in het NGR

Kwaliteitsbeleid metadata ontsloten in het NGR Kwaliteitsbeleid metadata ontsloten in het NGR In het overleg van het GI-beraad van juni 2014 is het verbeterplan metadata besproken. De voorzitter concludeert dat het belang van metadata door iedereen

Nadere informatie

Linked Open Data en EDM. Jacco van Ossenbruggen Centrum Wiskunde & Informatica (CWI) Vrije Universiteit Amsterdam

Linked Open Data en EDM. Jacco van Ossenbruggen Centrum Wiskunde & Informatica (CWI) Vrije Universiteit Amsterdam Linked Open Data en EDM Jacco van Ossenbruggen Centrum Wiskunde & Informatica (CWI) Vrije Universiteit Amsterdam Cultureel erfgoed & informatica Projecten Token2000 (1999) MultimediaN, CATCH (2004) Europeana

Nadere informatie

Handleiding Website Laatste update: april 2014

Handleiding Website Laatste update: april 2014 Laatste update: april 2014 1. Google Search Tijdens de ontwikkeling van uw website werd er veel aandacht besteed aan optimalisatie voor zoekmachines zoals Google. Dit onder andere door de broncode technisch

Nadere informatie

MIRA Suite. Kennisdelen is simpel

MIRA Suite. Kennisdelen is simpel Kennisdelen is simpel CvE IM Solutions B.V. Bonegraafseweg 60 4051CH Ochten Tel. 0344644605 Fax 0344714088 info@cvesolutions.nl www.cveims.nl Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 MIRA algemeen... 4 2.1 Voordelen

Nadere informatie

PiCarta Nieuw in versie 5.2

PiCarta Nieuw in versie 5.2 PiCarta Nieuw in versie 5.2 Inhoudsopgave 1 PICARTA ALGEMEEN 3 1.1 Beginscherm PiCarta 3 1.2 Sessie archief 3 1.3 Bevestiging De titel is aan uw archief toegevoegd 4 1.4 Privacy statement in PiCarta 4

Nadere informatie

Standaarden voor gegevensuitwisseling

Standaarden voor gegevensuitwisseling IV B 620 1 Standaarden voor gegevensuitwisseling T.M. VAN VEEN 1 Inleiding Het is een trend in de informatiedienstverlening om gegevens uit verschillende bronnen te mengen en te hergebruiken in nieuwe

Nadere informatie

BEFDSS. Het Belgische uitwisselingsformaat voor onderzoekgegevens afkomstig van visueel rioolonderzoek. 1/12/2006 1 / 6

BEFDSS. Het Belgische uitwisselingsformaat voor onderzoekgegevens afkomstig van visueel rioolonderzoek. 1/12/2006 1 / 6 Het Belgische uitwisselingsformaat voor onderzoekgegevens afkomstig van visueel rioolonderzoek. 1/12/2006 1 / 6 Inhoudstafel... 1 1 Voorwoord... 3 2 De samenstelling van het uitwisselingsformaat... 4 3

Nadere informatie

AFO 139 Automatische export

AFO 139 Automatische export AFO 139 Automatische export 139.1 Inleiding Vubis Smart beschikt over de mogelijkheid om volledig automatisch beschrijvingen te exporteren naar bestanden op de server. Andere bibliotheken (ongeacht of

Nadere informatie

1. Probleemstelling formuleren en sleutelwoorden bepalen.

1. Probleemstelling formuleren en sleutelwoorden bepalen. 1. Probleemstelling formuleren en sleutelwoorden bepalen. Vooraleer je aan een literatuuronderzoek begint, is het belangrijk om voldoende informatie over je onderwerp te verzamelen via vakwoordenboeken,

Nadere informatie

Uitwerking onderdelen werkplan

Uitwerking onderdelen werkplan Uitwerking onderdelen werkplan Het Nationaal Platform Data Model (NPDM) heeft een werkplan opgesteld om richting te geven aan de activiteiten voor de komende maanden en inzicht te krijgen in de benodigde

Nadere informatie

Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit.

Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit. Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit. Algemeen Met de Kyocera Scannen naar AFAS Profit beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar AFAS Profit. Met deze oplossing

Nadere informatie

Uw data op het Web van Data

Uw data op het Web van Data Uw data op het Web van Data Een beknopt plan van aanpak voor erfgoedinstellingen Ivo Zandhuis In opdracht van het Provinciaal Historisch Centrum 8 maart 2011 2 Over het Provinciaal Historisch Centrum Het

Nadere informatie

Doel is, dat dit document uiteindelijk een visie formuleert, waar de volgende partijen achter kunnen staan:

Doel is, dat dit document uiteindelijk een visie formuleert, waar de volgende partijen achter kunnen staan: User Profile Repository Art Recommender Visie document Versie 2.0 1 juli 2011 Auteurs Hennie Brugman, technisch coordator CATCHPlus hennie.brugman@meertens.knaw.nl Doel is, dat dit document uiteindelijk

Nadere informatie

Ondersteuning van zorg gerelateerde processen en activiteiten voor patiënt en zorgverstrekkers

Ondersteuning van zorg gerelateerde processen en activiteiten voor patiënt en zorgverstrekkers Ondersteuning van zorg gerelateerde processen en activiteiten voor patiënt en zorgverstrekkers Contact persoon: Thera Splinter: 020 6445160 team@webfysio.nl Contact persoon: Joost Nagelmaeker: 0642115336

Nadere informatie

Ieder document direct beschikbaar

Ieder document direct beschikbaar Slide 1 Ieder document direct beschikbaar 4 februari 2016 1 Slide 2 Over Expansion Implementatiespecialist op gebied van digitale documentverwerking en archivering Verantwoordelijk voor volledig implementatietraject

Nadere informatie

Inhoud. Mediacentrum hogeschool Windesheim (maart 2015) Page 2

Inhoud. Mediacentrum hogeschool Windesheim (maart 2015) Page 2 Online Inhoud Over Endnote Online... 3 Aanmelden... 3 Voordat je begint!... 4 Tussenvoegsels in namen... 4 Referenties invoegen in een Worddocument/Cite while you write... 5 Handmatig invoeren van referenties...

Nadere informatie

Gebruikersvriendelijke beheer van bestanden in SharePoint

Gebruikersvriendelijke beheer van bestanden in SharePoint #1 Oplossing wereldwijd. Bewezen in omgvangrijke omgevingen 100+ en 10.000+ gebruikers. GeONE is uw partner voor SharePoint Informatie Management. GeONE levert het volledige pakket aan SharePoint toepassingen

Nadere informatie

PiCarta GGC en deelbestanden, Online Contents en Speciale bestanden. Nieuw in versie 6.0

PiCarta GGC en deelbestanden, Online Contents en Speciale bestanden. Nieuw in versie 6.0 PiCarta GGC en deelbestanden, Online Contents en Speciale bestanden Nieuw in versie 6.0 Inhoudsopgave 1 INLEIDING 3 2 PICARTA 4 2.1 Standaard zoekscherm: filteren op tijdschriften 4 2.2 Standaard zoekscherm:

Nadere informatie

icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous

icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous icafe Project Joeri Verdeyen Stefaan De Spiegeleer Ben Naim Tanfous 2006-2007 Inhoudsopgave 1 2 1.1 Programmeertaal PHP5..................... 2 1.2 MySQL database......................... 3 1.3 Adobe Flash...........................

Nadere informatie

GeoKey en Catalog Services

GeoKey en Catalog Services GeoKey en Catalog Services de sleutel tot geo-informatie Studiedag NCG 18 mei 2004 ronald.bottelier@geodan.nl Programma > Begrippen > Actualiteiten in meta-informatie > Visie op doorontwikkeling > GeoKey

Nadere informatie

Algemene vragen. Specifieke vragen. Wat is de naam van uw organisatie? (verplicht) DiVault. Wat is de naam van uw e-depot oplossing?

Algemene vragen. Specifieke vragen. Wat is de naam van uw organisatie? (verplicht) DiVault. Wat is de naam van uw e-depot oplossing? Algemene vragen Wat is de naam van uw organisatie? (verplicht) DiVault Wat is de naam van uw e-depot oplossing? DiVault Wat is uw naam? (verplicht) Hans Mannaert Wat is uw e-mailadres? (verplicht) hans@divault.nl

Nadere informatie

Choral + Spraaktechnologie: ingezet voor de ontsluiting van audiovisuele

Choral + Spraaktechnologie: ingezet voor de ontsluiting van audiovisuele Choral + Spraaktechnologie: ingezet voor de ontsluiting van audiovisuele archieven De benadering Doel van het NWO CATCH project CHoral (2006-2011): onderzoek en ontwikkel geautomatiseerde annotatieen zoek

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 DocumentManager

Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 DocumentManager Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 DocumentManager Algemeen Met de KYOCERA Scannen naar UNIT4 DocumentManager beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar UNIT4 DocumentManager

Nadere informatie

Generieke interface energielabels

Generieke interface energielabels Handleiding Generieke interface energielabels In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (Directie Woningbouw) 1 Inleiding 3 1.1 Doel 3 1.2 Korte omschrijving 3 1.3 Indeling

Nadere informatie

DOCTRAILS MODULE: MESSAGE FLIPPING

DOCTRAILS MODULE: MESSAGE FLIPPING MODULE: MESSAGE FLIPPING INTRODUCTIE PROBLEEMSTELLING In een aantal gevallen zijn ontvangers niet ingericht om op een eenvoudige manier een ontvangen bericht te beantwoorden. Het kan zijn dat er geen automatische

Nadere informatie

Rapport Vindbaarheid Rich Media Content

Rapport Vindbaarheid Rich Media Content Rapport Vindbaarheid Rich Media Content Versie 1.0 Datum 10 december 2009 SURFnet/Kennisnet Innovatieprogramma Het SURFnet/ Kennisnet Innovatieprogramma wordt financieel mogelijk gemaakt door het Ministerie

Nadere informatie

De doe-het-zelf SEO review [checklist]

De doe-het-zelf SEO review [checklist] De doe-het-zelf SEO review [checklist] door admin - 05-29-2012 http://www.itpedia.nl/2012/05/29/de-doe-het-zelf-seo-review-checklist/ website Kijk periodiek onder de motorkap van je Zoals elke SEO-professional

Nadere informatie

Adlib Internet Server

Adlib Internet Server Adlib Internet Server Software voor professioneel collectiebeheer in musea, en andere collectie beherende instellingen Veelzijdig Gebruiksvriendelijk Krachtig Adlib Internet Server Uw collecties online,

Nadere informatie

Standaarden in het (digitaal) beschrijven van vormgevingsarchieven Bernadine Ypma, zelfstandig onderzoeker

Standaarden in het (digitaal) beschrijven van vormgevingsarchieven Bernadine Ypma, zelfstandig onderzoeker Standaarden in het (digitaal) beschrijven van vormgevingsarchieven Bernadine Ypma, zelfstandig onderzoeker Deze samenvatting geeft de resultaten van een onderzoek naar ontsluitingsmethoden van vormgevingsarchieven

Nadere informatie

Procesmanagement. Hoe processen beschrijven. Algra Consult

Procesmanagement. Hoe processen beschrijven. Algra Consult Procesmanagement Hoe processen beschrijven Algra Consult Datum: juli 2009 Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 3 2. ORGANISATIE VAN PROCESMANAGEMENT... 3 3. ASPECTEN BIJ HET INRICHTEN VAN PROCESMANAGEMENT...

Nadere informatie

Beschrijving OpenTunnel koppelvlak met MijnOverheid BerichtenBox

Beschrijving OpenTunnel koppelvlak met MijnOverheid BerichtenBox Beschrijving OpenTunnel koppelvlak met MijnOverheid BerichtenBox INHOUDSOPGAVE INLEIDING... 3 OPVRAGEN GEABONNEERDEN... 4 MASSALE AANLEVERING OP BASIS VAN META- DATA VIA XML... 5 MASSALE AANLEVERING MET

Nadere informatie

Base24 database suite

Base24 database suite Base24 database suite Introductie De Base24 database suite is een zeer geavanceerde database oplossing die ontworpen is voor de management, opslag, inzage en uitwisseling van medische informatie zoals

Nadere informatie

Inhoud. EndnoteWeb januari 2015 Page 2

Inhoud. EndnoteWeb januari 2015 Page 2 EndNote Web X6 Inhoud Over Endnote Web... 3 Aanmelden... 3 Samenwerking met Word (Cite while you write)... 5 Voordat je begint met invoeren... 7 Tussenvoegsels in namen... 7 Handmatig invoeren van referenties...

Nadere informatie

nemen van een e-depot

nemen van een e-depot Stappenplan bij het in gebruik nemen van een e-depot CONCEPT VOOR FEEDBACK Bijlage bij Handreiking voor het in gebruik nemen van een e-depot door decentrale overheden 23 juli 2015 Inleiding Dit stappenplan

Nadere informatie

B402 Analyse collectie prentenkabinet

B402 Analyse collectie prentenkabinet P.M. Suijker Contactpersoon Telefoon/fax +31 (0) 15 27 88441 E-mail p.m.suijker@tudelft.nl Technische Universiteit Delft B402 Analyse collectie prentenkabinet Project Multimediaportal TU Delft Auteur(s):

Nadere informatie

Publiceren Publiceren betekent dat u informatie over de vergunningen op uw eigen website openbaar maakt.

Publiceren Publiceren betekent dat u informatie over de vergunningen op uw eigen website openbaar maakt. Inleiding Het project Vergunningen op Internet van ICTU biedt een standaard voor het publiceren en uitwisselen van vergunningeninformatie. Deze standaard heet het Internet Publicatie Model (IPM). Het IPM

Nadere informatie

Handleiding voor Zotero versie 2.0

Handleiding voor Zotero versie 2.0 Handleiding voor Zotero versie 2.0 Michiel Wolda De handleiding voor Zetero is geschreven voor de lezers van het boek Deskresearch: Informatie selecteren, beoordelen en verwerken: tweede editie (Van Veen

Nadere informatie

Adlib Bibliotheek. Veelzijdig Gebruiksvriendelijk Krachtig

Adlib Bibliotheek. Veelzijdig Gebruiksvriendelijk Krachtig Adlib Bibliotheek Software voor professioneel kennis- & informatiemanagement in bibliotheken en informatiecentra Veelzijdig Gebruiksvriendelijk Krachtig Adlib Bibliotheek Een bron van kennis Adlib Bibliotheek

Nadere informatie

MuSeUM (Plus) Uitwerking presentatie begeleidingscomissie CATCH Vincent de Keijzer 27/01/2012

MuSeUM (Plus) Uitwerking presentatie begeleidingscomissie CATCH Vincent de Keijzer 27/01/2012 Uitwerking presentatie begeleidingscomissie CATCH Vincent de Keijzer 27/01/2012 MuSeUM (Plus) Het Gemeentemuseum Den Haag heeft de afgelopen jaren samengewerkt met een groep onderzoekers van de Universiteit

Nadere informatie

XML Datafeeds. Volledig geautomatiseerd advertenties plaatsen V 2.3 1-5-2014

XML Datafeeds. Volledig geautomatiseerd advertenties plaatsen V 2.3 1-5-2014 XML Datafeeds Volledig geautomatiseerd advertenties plaatsen V 2.3 1-5-2014 Dit document beschrijft de XML datafeed specificatie voor Pro Accounts van AdvertentiePlanet. 1 AdvertentiePlanet is een onderdeel

Nadere informatie

Technisch stappenplan validatieservice

Technisch stappenplan validatieservice Technisch stappenplan validatieservice versie: 2.1 datum: 1 juni 2007 Samenwerkende Catalogi Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 2. Validatieprocedure... 2 2.1. Aanbieden van het XML-bericht voor validatie...

Nadere informatie

4orange Connect. 4orange, 2015. Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl

4orange Connect. 4orange, 2015. Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl 4orange Connect 4orange, 2015 Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl 2 Inhoud Inhoud... 2 1. Achtergrond... 3 2) Browsen... 4 3) Scheduler... 4 4) Frequenties en kruistabellen... 4 5)

Nadere informatie

Inhoud. Endnote X7 Handleiding Mediacentrum maart 2015 Page 2

Inhoud. Endnote X7 Handleiding Mediacentrum maart 2015 Page 2 Inhoud Over Endnote... 3 Endnote installeren... 4 Een library aanmaken... 5 Voordat je begint!... 6 Tussenvoegsels in namen... 6 Referenties invoegen in een Worddocument/Cite while you write... 7 Handmatig

Nadere informatie

informatie architectuur 9 december 2010 IAM V1. 2010-2011

informatie architectuur 9 december 2010 IAM V1. 2010-2011 informatie architectuur 9 december 2010 IAM V1. 2010-2011 IAM informatie architectuur Herkennen, structureren en vindbaar maken van informatie. IAM informatie architectuur Herkennen, structureren en vindbaar

Nadere informatie

Informatieobjecten zijn systematisch beschreven

Informatieobjecten zijn systematisch beschreven AP17 Informatieobjecten zijn systematisch beschreven Statement De aan de dienst gerelateerde informatieobjecten zijn systematisch beschreven en op passende wijze gemodelleerd. Afgeleid van BP2 (vindbaar)

Nadere informatie

Digitaal Depot Nationaal Archief

Digitaal Depot Nationaal Archief Wat is een e-depot? Jacqueline Slats Nationaal Archief of the Netherlands Studiedag Digitale Depots, 15 oktober 2008 Felixarchief Antwerpen 1 De Digitale Overheid De samenleving werkt meer en meer met

Nadere informatie

De Outlook en SharePoint integratie

De Outlook en SharePoint integratie Direct vanuit Outlook e-mailberichten en/of bijlagen opslaan in SharePoint ( drag and drop ). GeONE is uw partner voor SharePoint Informatie Management. Alle document management functionaliteiten beschikbaar

Nadere informatie

Oracle Application Server Portal Oracle Gebruikersgroep Holland Oktober 2003

Oracle Application Server Portal Oracle Gebruikersgroep Holland Oktober 2003 Oracle Application Server Portal Oracle Gebruikersgroep Holland Oktober 2003 Page 1 1 Kees Vianen Senior Sales Consultant Technology Solutions Oracle Nederland Agenda Geschiedenis van Oracle Portal Portal

Nadere informatie

Poortcontroles en afhandeling OLP

Poortcontroles en afhandeling OLP Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schoonmaak- en Glazenwassersbedrijf Stichting Raad voor Arbeidsverhoudingen Schoonmaak- en Glazenwassersbranche Poortcontroles en afhandeling OLP De uitvoering

Nadere informatie

XML Datafeeds. Volledig geautomatiseerd advertenties plaatsen V 2.2 5-4-2013

XML Datafeeds. Volledig geautomatiseerd advertenties plaatsen V 2.2 5-4-2013 XML Datafeeds Volledig geautomatiseerd advertenties plaatsen V 2.2 5-4-2013 Dit document beschrijft de XML datafeed specificatie voor Pro Accounts van AdvertentiePlanet. AdvertentiePlanet is een onderdeel

Nadere informatie

AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis

AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis AFO 142 Titel Aanwinsten Geschiedenis 142.1 Inleiding Titel Aanwinsten Geschiedenis wordt gebruikt om toevoegingen en verwijderingen van bepaalde locaties door te geven aan een centrale catalogus instantie.

Nadere informatie

Effectief opslaan en terugvinden van informatie OFFICE FILING

Effectief opslaan en terugvinden van informatie OFFICE FILING Effectief opslaan en terugvinden van informatie OFFICE FILING Snelle toegang tot uw dossiers optimaliseert uw productiviteit Informatie vormt de levenslijn binnen uw onderneming de basis van effectieve

Nadere informatie

SAP Invoice Management (SIM)

SAP Invoice Management (SIM) (SIM) Copyright 2005 Avelon BV Pagina 1 / 10 1 Inleiding Voor veel organisaties is het afhandelen van binnenkomende facturen een handmatig proces dat veel tijd in beslag neemt. Handmatige invoer, tijdrovend

Nadere informatie

Gebruikersvriendelijke beheer van bestanden in SharePoint

Gebruikersvriendelijke beheer van bestanden in SharePoint #1 Oplossing wereldwijd. Bewezen in omgvangrijke omgevingen 100+ en 10.000+ gebruikers. GeONE is uw partner voor SharePoint Informatie Management. GeONE levert het volledige pakket aan SharePoint toepassingen

Nadere informatie

Begrippenlijst Inzicht in de wereld van big data, marketing en analyse

Begrippenlijst Inzicht in de wereld van big data, marketing en analyse Begrippenlijst Inzicht in de wereld van big data, marketing en analyse 4orange, 13 oktober 2015 Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl 2 Inhoud Achtergrond & Aanleiding... 3 A... 3 B...

Nadere informatie

Lees eerst de algemene handleiding Gebruik Collectie Persdocumentatie!

Lees eerst de algemene handleiding Gebruik Collectie Persdocumentatie! Handleiding LexisNexis Nov. 2008_Ahn Lees eerst de algemene handleiding Gebruik Collectie Persdocumentatie! Wendt u voor het gebruik van LexisNexis tot een van de medewerkers van de afdeling Persdocumentatie.

Nadere informatie

Boeiende Bindingen. Boeiende Bindingen Technische projectevaluatie. ROC West-Brabant, Codename Future, ThiemeMeulenhoff

Boeiende Bindingen. Boeiende Bindingen Technische projectevaluatie. ROC West-Brabant, Codename Future, ThiemeMeulenhoff Boeiende Bindingen Technische projectevaluatie ROC West-Brabant, Codename Future, ThiemeMeulenhoff Door: Rik Meijer, Software Engineer voor Codename Future Abstract: Dit document geeft een technisch overzicht

Nadere informatie

KRW-VSS en (UM)-Aquo. data standaarden in Delft-FEWS. Amersfoort, 23 April 2012. Marc van Dijk Deltares

KRW-VSS en (UM)-Aquo. data standaarden in Delft-FEWS. Amersfoort, 23 April 2012. Marc van Dijk Deltares KRW-VSS en (UM)-Aquo data standaarden in Delft-FEWS Amersfoort, 23 April 2012 Marc van Dijk Deltares Inhoud Inleiding tot Delft-FEWS Filosofie & integratie van data en modellen Delft-FEWS & data standaarden:

Nadere informatie

HDN DARTS WEB AUTHENTICATIE

HDN DARTS WEB AUTHENTICATIE HDN DARTS WEB AUTHENTICATIE HDN Helpdesk T: 0182 750 585 F: 0182 750 589 M: helpdesk@hdn.nl Copyright Communications Security Net B.V. Inhoudsopgave 1. INLEIDING OP HET ONTWERP... 3 1.1 HET DOEL VAN DIT

Nadere informatie

Versie 0.2. Documentatie Onsweb Club plugin webservice voor KNKV verenigingen

Versie 0.2. Documentatie Onsweb Club plugin webservice voor KNKV verenigingen Documentatie Onsweb Club plugin webservice voor KNKV verenigingen Versie 0.2 Laatste wijziging: 7 januari 2013 Auteurs: Marien Dongstra, Sebastian Huisman, Michel Woudwijk Alle rechten in dit document

Nadere informatie

+DQGOHLGLQJYRRUKHW]RHNHQLQ

+DQGOHLGLQJYRRUKHW]RHNHQLQ +DQGOHLGLQJYRRUKHW]RHNHQLQ,19(57 &DPSXVELEOLRWKHHN%LRPHGLVFKH:HWHQVFKDSSHQ 'HFHPEHU ,19(57LQGH[YDQGH1HGHUODQGVWDOLJHYHUSOHHJNXQGLJHOLWHUDWXXU Wat is invert? Eenvoudig zoeken Geavanceerd zoeken In welk

Nadere informatie

Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst. Het Rotterdamse E-depot

Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst. Het Rotterdamse E-depot Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst Het Rotterdamse E-depot Stand van zaken Het Stadsarchief Rotterdam heeft twee opdrachten: Als informatiebeheerder van Rotterdam, klaarstaan voor de digitale

Nadere informatie

1. Beschrijving van de dienst

1. Beschrijving van de dienst 1. Beschrijving van de dienst Een Virtual Research Environment (VRE) is een online omgeving waarin wetenschappers kunnen samenwerken aan een onderzoeksproject. Door gebruik te maken van een VRE kunnen

Nadere informatie

NHibernate als ORM oplossing

NHibernate als ORM oplossing NHibernate als ORM oplossing Weg met de SQL Queries Wat is ORM? ORM staat in dit geval voor Object Relational Mapping, niet te verwarren met Object Role Modeling. ORM vertaalt een objectmodel naar een

Nadere informatie

Legal Intelligence, een nieuwe dienst voor juristen

Legal Intelligence, een nieuwe dienst voor juristen Legal Intelligence, een nieuwe dienst voor juristen Vanaf 30 maart 2004 is Legal Intelligence als commerciële dienst beschikbaar voor een breed publiek. Maar waarom zou men eigenlijk moeten overwegen een

Nadere informatie

Het digitaal samenstellen en uniformeren van projectdocumentatie.

Het digitaal samenstellen en uniformeren van projectdocumentatie. Het digitaal samenstellen en uniformeren van projectdocumentatie. As-Built Documentatie digitaal op orde Als uw bedrijf actief is in de Marine, Off-Shore, energie of chemische industrie, dan heeft u voor

Nadere informatie

WebHare Professional en Enterprise

WebHare Professional en Enterprise WebHare Professional en Enterprise Publicatie module Site inrichting handleiding Datum 19 november 2002 Aantal pagina s: 31 Versie: 2.01 Doelgroep Sysops Gebruikers met site aanmaak rechten Gebruikers

Nadere informatie

Jules Lauwerier. projectleider Virtuele Onderzoeksruimte Archief4all

Jules Lauwerier. projectleider Virtuele Onderzoeksruimte Archief4all Jules Lauwerier projectleider Virtuele Onderzoeksruimte Archief4all proces- en informatiearchitect gemeente Ede genealoog j.lauwerier@erfgoednederland.nl 06-28632612 Agenda Deelpresentatie 1 Inleiding,

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 Cura Documentmanagement.

Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 Cura Documentmanagement. Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 Cura Documentmanagement. Algemeen Met KYOCERA scannen naar UNIT4 Cura Documentmanagement beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen

Nadere informatie

De complete oplossing voor uw kadastrale informatievoorziening.

De complete oplossing voor uw kadastrale informatievoorziening. De complete oplossing voor uw kadastrale informatievoorziening. Foto: Mugmedia Het Kadaster gaat de levering van kadastrale informatie ingrijpend vernieuwen. Het huidige proces van verwerken van kadastrale

Nadere informatie

Rapport. i-bridge FleetBroker en LocationBroker. Versie 1.0. Datum 22 December 2010

Rapport. i-bridge FleetBroker en LocationBroker. Versie 1.0. Datum 22 December 2010 Rapport i-bridge FleetBroker en LocationBroker Versie 1.0 Datum 22 December 2010 Status Final Colofon IVENT A&A CDC Madame Curielaan 4-6 Postbus 20703 2289 CA Rijswijk Contactpersoon Patrick Brooijmans

Nadere informatie

Implementatiescenario voor lidorganisaties

Implementatiescenario voor lidorganisaties Informatiemodel en Gegevensset Federatie Opvang 2011 Implementatiescenario voor lidorganisaties Federatie Opvang, 22 september 2011 versie 1.0 Projectleiding: Projectuitvoering: Mark Clarijs, Informatiemanager

Nadere informatie

ALL-CRM Gebruikershandleiding AC-DataCumulator

ALL-CRM Gebruikershandleiding AC-DataCumulator ALL-CRM Gebruikershandleiding AC-DataCumulator Author: Bas Dijk Date: 23-04-2013 Version: v1.2 Reference: 2013, All-CRM 1 Inhoudsopgave 1 Inhoudsopgave 2 2 Inleiding 3 3 Gebruikershandleiding Windows Forms

Nadere informatie

NOTITIE. Vragen gebruikersgroep

NOTITIE. Vragen gebruikersgroep NOTITIE [van] Edward Diemel [voor] Swing gebruikersgroep [kenmerk] n2013-0081ed [plaats] Delft [project] 13057-SWG [datum] 19 maart 2013 [onderwerp] Swing gebruikersdag 19-03-2013 Op 19 maart 2013 heeft

Nadere informatie