T A S K. Wim Dubbink. Winst & Verlies. over zelfverbetering en morele excuses TASK. 13 mei 2015

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "T A S K. Wim Dubbink. Winst & Verlies. over zelfverbetering en morele excuses TASK. 13 mei 2015"

Transcriptie

1 T A S K Wim Dubbink 13 mei 2015 Winst & Verlies over zelfverbetering en morele excuses Waarom is een wethouder corrupt? Waarom schendt een Tweede Kamerlid de integriteitsregels? Waarom speculeert een directeur van een woningcoöperatie met overheidsgeld? En verrijkt een bankier zich met enorme bonussen? Volgens filosofen als Kant is zelfrespect een heel belangrijke zaak om te ontwikkelen. Zelfrespect is misschien wel het enige wat helpt tegen de neiging van mensen om tegen zichzelf te liegen (en dan immoreel te handelen). Aan de hand van een actuele casus stelt Wim Dubbink twee thema's centraal: zelf-ontwikkeling en zelfverbetering als een cruciale morele eis, die voorkomt in christelijk denken, humanisme en boeddhisme. Wat is zelfverbetering? Vinden jonge mensen dat ook een plicht of meer iets dat je kan doen? Hoezo is dit in de filosofische traditie een plicht dan? Wat zijn zaken die het meest in het oog springen als het om zelfverbetering gaat? Ook spreekt hij met ons over morele excuses en zelfbedrog; hoe belangrijk die zijn bij het ontstaan van immoreel gedrag. Wim Dubbink is hoogleraar bedrijfsethiek aan Tilburg University. TASK 1. Zelfrespect is misschien wel het enige wat helpt tegen de neiging van mensen om tegen zichzelf te liegen. Waarom? 2. Beantwoord de vraag van Wim Dubbink: Wat is eigenlijk zelfverbetering? Vinden jonge mensen dat ook een plicht of meer iets dat je kan doen? 3. Lees de column van Bert Tiggelaar uit de NRC van 28 maart Eerlijke eerlijkheid staat tegenover Compassie om de winst. Hoe denk jij hierover? 5. Ken je voorbeelden van bedrijven die handelen vanuit eerlijke eerlijkheid? 6. Ken je voorbeelden van bedrijven die handelen vanuit compassie om de winst?

2 Maar er is nog iets anders. Het idee dat goed doen leidt tot zakelijk gewin is de laatste jaren een populair idee geworden. Het wordt wel de business case -benadering van verantwoord ondernemen genoemd. Voorstanders van duurzaamheid, diversiteit en andere hogere doelen gebruiken het om bedrijven tot actie te manen. Maar volgens André Nijhof en Ronald Jeurissen, twee onderzoekers op het gebied van ethiek, leidt dit tot minstens drie negatieve neveneffecten. COLUMN BEN TIGGELAAR Levert eerlijkheid meer geld op? Scoort integriteit? Duurt eerlijk echt het langst? Als we een recent onderzoek naar het karakter van topmanagers mogen geloven wel. Return on character wordt het genoemd. Karakterwinst, zou je kunnen zeggen. Bedrijven die worden geleid door topmanagers met hoge morele standaarden doen het financieel beter dan bedrijven met een minder principiële CEO. De Harvard Business Review schreef er deze week over. Aanleiding is een onderzoek van Fred Kiel, psycholoog en consultant. Samen met zijn collega s vroeg hij de medewerkers van 84 Amerikaanse bedrijven om hun hoogste baas te beoordelen op vier kenmerken: integriteit, verantwoordelijkheid, vergevingsgezindheid en compassie. De bedrijven met een topman die hoog scoorde op deze eigenschappen, bleken duidelijk winstgevender dan de bedrijven met een CEO die het volgens de medewerkers niet zo nauw nam met morele principes. Ook leuk: de topmannen die in de ogen van hun medewerkers een lage karakterscore verdienden, gaven zichzelf in verhouding juist hoge cijfers. De CEO s die hoog scoorden, gaven zichzelf juist een lagere beoordeling dan hun medewerkers deden. Ze bleken dus nog bescheiden ook. Dat karakter wordt beloond, lijkt op zichzelf goed nieuws. Te goed om helemaal waar te zijn zelfs. Diep van binnen hopen we natuurlijk allemaal dat eerlijke mensen beloond worden. Dat mensen die het goede doen, ook in goeden doen raken. En liefst een beetje snel. Maar dat is niet precies wat het onderzoek van Kiel en co laat zien. Ja, bedrijven met een eerlijke topman doen het beter. Maar uit de resultaten kun je ook opmaken dat er genoeg bedrijven zijn die geen eerlijke CEO hebben. Ook zonder hoge morele standaarden kun je qua carrière dus best ver komen. En over eerlijke mensen die het niet redden, als ondernemer of als manager, juist vanwege hun eerlijkheid, hebben we het dan nog niet eens. Eerlijkheid wordt soms beloond. En soms ook niet. Ook leuk: de topmannen die in de ogen van hun medewerkers een lage karakterscore verdienden, gaven zichzelf in verhouding juist hoge cijfers. De CEO s die hoog scoorden, gaven zichzelf juist een lagere beoordeling dan hun medewerkers deden. Ze bleken dus nog bescheiden ook. Dat karakter wordt beloond, lijkt op zichzelf goed nieuws. Te goed om helemaal waar te zijn zelfs. Diep van binnen hopen we natuurlijk allemaal dat eerlijke mensen beloond worden. Dat mensen die het goede doen, ook in goeden doen raken. En liefst een beetje snel. Maar dat is niet precies wat het onderzoek van Kiel en co laat zien. Ja, bedrijven met een eerlijke topman doen het beter. Maar uit de resultaten kun je ook opmaken dat er genoeg bedrijven zijn die geen eerlijke CEO hebben. Ook zonder hoge morele standaarden T kun je A qua carrière S dus best Kver komen. En over eerlijke mensen die het niet redden, als ondernemer of als manager, juist vanwege hun eerlijkheid, hebben we het dan nog niet eens. Eerlijkheid wordt soms beloond. En soms ook niet. Diep van binnen hopen we allemaal dat eerlijke mensen beloond worden Maar er is nog iets anders. Het idee dat goed doen leidt tot zakelijk gewin is de laatste jaren een populair idee geworden. Het wordt wel de business case -benadering van verantwoord ondernemen genoemd. Voorstanders van duurzaamheid, diversiteit en andere hogere doelen gebruiken het om bedrijven tot actie te manen. Maar volgens André Nijhof en Ronald Jeurissen, twee onderzoekers op het gebied van ethiek, leidt dit tot minstens drie negatieve neveneffecten. De business case-aanpak leidt tot opportunisme. Bedrijven zullen zich primair richten op verant woorde onder werpen die scoren en minder op onderwerpen waar verandering misschien veel noodzakelijker is. De aanpak verandert niets aan de institutionele barrières die er zijn ten opzichte van verantwoord ondernemen, zoals de fixatie van bedrijven op financiële resultaten. Door ook begrippen als integriteit en compassie te vertalen naar winst, blijft in het bedrijfsleven uiteindelijk alles om geld d ra a i e n. De business case-benadering ondermijnt de intrinsieke motivatie voor verantwoord ondernemen. Medewerkers die hechten aan morele principes óm de morele principes raken juist ontmoedigd door deze aanpak. Ik moest denken aan de opvoeding van onze kinderen. Eigenlijk wil je niet dat je kinderen alleen eerlijk zijn omdat ze daarvoor beloond worden of anders straf krijgen. Je wilt graag dat je kinderen uiteindelijk eerlijk zijn omdat ze dat zelf willen. Eerlijke eerlijkheid zeg maar. En als je kinderen groot zijn en misschien een bedrijf leiden, dan hoop je dat ze vasthouden aan hun principes. Los van de vraag of ze daar nou rijk van worden of niet. Ben Tiggelaar is gedragsonderzoeker, trainer en publicist en schrijft elke week over management en leiderschap Diep van binnen hopen we allemaal dat eerlijke mensen beloond worden

De impact van HR op de business. Jaap Paauwe, Job Hoogendoorn en HR compliance

De impact van HR op de business. Jaap Paauwe, Job Hoogendoorn en HR compliance De impact van HR op de business Jaap Paauwe, Job Hoogendoorn en HR compliance Inhoudsopgave Heeft HR impact op de business? (interview met Jaap Paauwe) Certificering HR is must (interview met Job Hoogendoorn)

Nadere informatie

Hoe regels, sancties en leiders moreel gedrag beinvloeden

Hoe regels, sancties en leiders moreel gedrag beinvloeden Hoe regels, sancties en leiders moreel gedrag beinvloeden Dr. Laetitia Mulder Vormen van immoreel gedrag Door werknemers, vaak t.k.v. organisatie: Kantoorspullen stelen, te laat komen, prive internetten,

Nadere informatie

De ijnmanager. Cartoons april 2012. Luc Timmers

De ijnmanager. Cartoons april 2012. Luc Timmers De ijnmanager Cartoons april 2012 Luc Timmers Alle cartoons mogen gratis gekopieerd en verspreid worden Gratis? Jazeker! Tegenprestatie? De Lijnmanager Gratis is voor bijna niks Volg @Delijnmanager op

Nadere informatie

Ronald van Peperstraate. Voormalig algemeen directeur, Joulz

Ronald van Peperstraate. Voormalig algemeen directeur, Joulz Ronald van Peperstraate Voormalig algemeen directeur, Joulz Het leiden van een groot bedrijf Ik kom zelf uit de bouwsector. Hier werd ik aangesteld om van Joulz een aannemersbedrijf te maken. Maar ik wilde

Nadere informatie

LEAN KENT VEEL TOOLS EN TECHNIEKEN, ORGANISATIES EN WETENSCHAPPERS KIJKEN VOORAL NAAR DE METHODEN

LEAN KENT VEEL TOOLS EN TECHNIEKEN, ORGANISATIES EN WETENSCHAPPERS KIJKEN VOORAL NAAR DE METHODEN LEAN KENT VEEL TOOLS EN TECHNIEKEN, ORGANISATIES EN WETENSCHAPPERS KIJKEN VOORAL NAAR DE METHODEN TOOLS EN TECHNIEKEN LEIDEN NAAR HETZELFDE ANDERE FOCUS, MAAR ZELFDE DOEL: CONTINU VERBETEREN afgebakend

Nadere informatie

Dit wordt jouw jaar!

Dit wordt jouw jaar! WERKBOEK Dit wordt jouw jaar! 12 krachtige lessen in persoonlijke groei dr. Ben Tiggelaar DIT WORDT JOUW JAAR! WERKBOEK BEN TIGGELAAR 1 OVER GELUK EN SUCCES HOOFDSTUK 1-2 "Geluk is niet het doel, maar

Nadere informatie

MENSENRECHTEN & BEDRIJFSLEVEN. ICCO Onderzoek 2015

MENSENRECHTEN & BEDRIJFSLEVEN. ICCO Onderzoek 2015 MENSENRECHTEN & BEDRIJFSLEVEN ICCO Onderzoek 2015 Inhoud 1. Uitgangspunten 2. Onderzoek Demografie Bedrijfsgegevens Functie van de respondent Landen Wat zijn mensenrechten? Waarom mensenrechten? Six step

Nadere informatie

Duurzaam Financieel Management. Margreet F. Boersma

Duurzaam Financieel Management. Margreet F. Boersma Duurzaam Financieel Management Margreet F. Boersma De kledingindustrie en de fabriek in Bangladesh http://nos.nl/video/499148-tientallen-doden-bij-instortenfabrieksgebouw-bangladesh.html Wat zou je doen

Nadere informatie

De ijnmanager. Cartoons januari 2014. Luc Timmers

De ijnmanager. Cartoons januari 2014. Luc Timmers De ijnmanager Cartoons januari 2014 Luc Timmers Dag 1 2014 20 14 Is er iets veranderd? Het blijft een gok Ik heb een casino bezoek cadeau gekregen Daarmee nemen mijn kansen op een bonus aanzienlijk toe

Nadere informatie

De beste inzichten van de belangrijkste leiderschapsdenkers

De beste inzichten van de belangrijkste leiderschapsdenkers De beste inzichten van de belangrijkste leiderschapsdenkers 10 Columns van Met relevante lessen over leiderschap 0 Columns van 10 COLUMNS VAN BEN TIGGELAAR // 02 De columns 1 Willen we nou wel of geen

Nadere informatie

De business case voor Vitaliteit

De business case voor Vitaliteit De business case voor Vitaliteit Loes Meijlink, TheSparkCompany, 2011, 2012 T: +31 (0)6 11799488 E: Loes@TheSparkCompany.nl W: www.thesparkcompany.nl 1 Vitale bedrijven presteren beter Gallup Consulting,

Nadere informatie

Onderzoeksrapportage Leadership Connected 2016

Onderzoeksrapportage Leadership Connected 2016 Onderzoeksrapportage Leadership Connected 2016 Zaltbommel 30 mei 2016 Leadership Connected! Where Business meets Science 1 Inleiding Onderzoeksrapport Leadership Connected In tijden waarin ontwikkelingen

Nadere informatie

Ethisch leiderschap ethiek en dilemma s

Ethisch leiderschap ethiek en dilemma s Ethisch leiderschap ethiek en dilemma s Prof. Dr. Ronald Jeurissen Leadership Entrepreneurship Stewardship info@nyenrode.nl +31 (0)346-291 291 www.nyenrode.nl Programma Inleiding Ethiek en ethische handelen

Nadere informatie

Bedrijven die investeren in sociale innovatie hebben minder last van de crisis

Bedrijven die investeren in sociale innovatie hebben minder last van de crisis Erasmus Concurrentie en Innovatie Monitor 2009 Bedrijven die investeren in sociale innovatie hebben minder last van de crisis Rotterdam, 6 oktober 2009 INSCOPE: Research for Innovation heeft in opdracht

Nadere informatie

Authentiek Leiderschap

Authentiek Leiderschap Authentiek Leiderschap Ontwikkelen van authentieke leiders via de basisprincipes van mindfulness Authentiek Leiderschap "The thought of being a leader may seem like an appealing idea to the ego, but the

Nadere informatie

Inclusief: - 4-daagse intensieve training - gratis boek - overnachtingen - kookworkshop - alle maaltijden en drankjes

Inclusief: - 4-daagse intensieve training - gratis boek - overnachtingen - kookworkshop - alle maaltijden en drankjes masterclass contextueel leiderschap Inclusief: - 4-daagse intensieve training - gratis boek - overnachtingen - kookworkshop - alle maaltijden en drankjes Masterclass Contextueel leiderschap Veel leidinggevenden

Nadere informatie

Ook zijn jullie op grond van de intake eerder al uitgenodigd voor de assessment middag op woensdag 28 januari aanstaande.

Ook zijn jullie op grond van de intake eerder al uitgenodigd voor de assessment middag op woensdag 28 januari aanstaande. Beste FEMTA kandidaten, Jullie zijn toe aan de derde en laatste stap van het selectieproces voor de FEM Talent Academy. Afgelopen week hebben we de laatste intake gesprekken afgerond en elke kandidaat

Nadere informatie

Manage Medewerkers Slim, Simpel & Succesvol

Manage Medewerkers Slim, Simpel & Succesvol Manage Medewerkers Slim, Simpel & Succesvol Manage Medewerkers Slim, Simpel & Succesvol zorgt ervoor dat je je managementtijd halveert en meer rust in je hoofd ervaart. Terwijl je de productiviteit en

Nadere informatie

Betreft: verzoek om optreden krachtens de Mededingingswet tegen het Nederlands mannenkartel

Betreft: verzoek om optreden krachtens de Mededingingswet tegen het Nederlands mannenkartel Nederlandse Mededingingsautoriteit De weledelgestrenge heer mr. P. Kalbfleisch, Voorzitter raad van bestuur Postbus 16326 2500 BH Den Haag Cc: minister R.Plasterk, Emancipatiezaken Datum: 13 april 2007

Nadere informatie

Ben Tiggelaar over verandering en persoonlijke groei

Ben Tiggelaar over verandering en persoonlijke groei MET GRATIS TEST Ben Tiggelaar over verandering en persoonlijke groei Waarom houden we de meeste veranderingen niet vol? Wat bepaalt 95% van je gedrag (zonder dat je het merkt)? Hoe ontwikkel je met succes

Nadere informatie

Beloningsonderzoek 2013 Onderzoek naar salaris, targets en werkomgeving

Beloningsonderzoek 2013 Onderzoek naar salaris, targets en werkomgeving NBA-VRC & ROBERT WALTERS Beloningsonderzoek 2013 Onderzoek naar salaris, targets en werkomgeving Het salaris van de controller: wanneer wil de controller weg? Bob van Ginkel, Associate director Robert

Nadere informatie

CPM-Academy. voor organisatieontwikkeling

CPM-Academy. voor organisatieontwikkeling UNIEKE LEERGANG VOOR MANAGERS EN HR PROFESSIONALS CPM-Academy voor organisatieontwikkeling LEERGANG 2016-2017 Powered by: CPM-Academy voor organisatieontwikkeling UNIEKE LEERGANG VOOR MANAGERS EN HR-PROFESSIONALS

Nadere informatie

Motivatievragenlijst. MQ rapport. de heer Piet Hollander. 29 oktober 2002

Motivatievragenlijst. MQ rapport. de heer Piet Hollander. 29 oktober 2002 Motivatievragenlijst MQ rapport de heer Piet Hollander 29 oktober 2002 Dit rapport is gegenereerd door een instrument behorende tot het SHL Human Resource Management System. Het gebruik van enig instrument

Nadere informatie

1 Soms vermijd ik situaties die me in contact brengen met mensen waar ik problemen mee heb.

1 Soms vermijd ik situaties die me in contact brengen met mensen waar ik problemen mee heb. De SOS test Uw Stijl Onder Stress test Hoe goed kent u uzelf? Een goede manier om uw zelfinzicht te vergroten is om uw Stijl Onder Stress te verkennen. Hoe reageert u wanneer een gesprek echt moeilijk

Nadere informatie

Haal meer uit hoogbegaafde medewerkers

Haal meer uit hoogbegaafde medewerkers Haal meer uit hoogbegaafde medewerkers Onopvallend leiderschap werkt Veel HR-afdelingen hebben een talentmanagementsysteem maar weten niet welke medewerkers extra slim zijn. Driekwart van de hoogbegaafde

Nadere informatie

Werkblad les 3 (behorend bij activiteit B)

Werkblad les 3 (behorend bij activiteit B) Werkblad les 3 (behorend bij activiteit B) What s in the Box? (wat zit er in de doos?) Geestelijke gaventest een vragenlijst voor tieners What s in the Box? is een eenvoudige benadering om te onderzoeken

Nadere informatie

Vragen Antwoorden Gaven. bijna nooit

Vragen Antwoorden Gaven. bijna nooit Ik ben heel gevoelig voor wat wel of niet goed is Ik ben de eerste die opspringt om anderen te helpen Ik vind het leuk om de leiding te hebben over mensen Ik voel het aan als anderen pijn hebben en ik

Nadere informatie

1 De vijf uitgangspunten voor

1 De vijf uitgangspunten voor 1 De vijf uitgangspunten voor leidinggevenden 8 als leidinggeven in het onderwijs je vak is Een leidinggevende doet ertoe! Er zijn geen excellente scholen zonder goede leidinggevenden. Wat maakt iemand

Nadere informatie

a. Welke van die vier principes wordt door de huidige politiek van de medische sector een beetje verwaarloosd?

a. Welke van die vier principes wordt door de huidige politiek van de medische sector een beetje verwaarloosd? Vraag 1 Wat is een ethische commissie? Waarom is het verpleeghuis Reggeland begonnen met een ethische commissie? Vraag 2 Welke drie zaken bij het personeel worden beïnvloed door het functioneren van de

Nadere informatie

Ben Tiggelaars. PLUS: masterclass voor tandartsen!

Ben Tiggelaars. PLUS: masterclass voor tandartsen! seminar 13 mei 2014 + masterclass 3 juni 2014 Ben Tiggelaars MBA in één dag PLUS: masterclass voor tandartsen! Vertaal de inzichten uit dit seminar meteen naar uw tandartspraktijk. Onder leiding van Ben

Nadere informatie

Averechtse selectie & marktfalen Een Experiment. Spelregels. Formeer een tweedehands automarkt

Averechtse selectie & marktfalen Een Experiment. Spelregels. Formeer een tweedehands automarkt Module 11 Averechtse selectie & marktfalen Een Experiment Spelregels Formeer een tweedehands automarkt De klas bestaat uit 2 groepen: Bezitters van tweedehands auto s Auto kopers 1 Instructies voor eigenaren

Nadere informatie

De controller als Superman. Jan Bouwens, hoogleraar Accounting Tilburg University

De controller als Superman. Jan Bouwens, hoogleraar Accounting Tilburg University De controller als Superman Jan Bouwens, hoogleraar Accounting Tilburg University Agenda A. Wat het werk van de controller is. 1. Besteedt veel tijd aan bevorderen integriteit! 2. Treft omgeving aan waar

Nadere informatie

De ijnmanager. Cartoons september 2012. Luc Timmers

De ijnmanager. Cartoons september 2012. Luc Timmers De ijnmanager Cartoons september 2012 Luc Timmers Alle cartoons mogen gratis gekopieerd en verspreid worden Gratis? Jazeker! Tegenprestatie? De Lijnmanager Gratis is voor bijna niks Volg @Delijnmanager

Nadere informatie

Filosofie in de forensische psychiatrie

Filosofie in de forensische psychiatrie Symposium in het kader van het 10-jarig bestaan van de Afdeling Onderzoek FPC Dr. S. van Mesdag te Groningen Filosofie in de forensische psychiatrie donderdag 8 november 2012, 9.30 uur 16.30 uur 10.00

Nadere informatie

Workshop Integriteit & Financiën Jaarcongres Controlling Alex van Groningen

Workshop Integriteit & Financiën Jaarcongres Controlling Alex van Groningen Workshop Integriteit & Financiën Jaarcongres Controlling Alex van Groningen Theo Quaijtaal (HighQ) 18-04-2013 1 Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (Pleonasme) De maatschappelijke en daarmee ethische

Nadere informatie

Opleiding. systemische pedagogiek. Bert Hellinger Instituut Nederland

Opleiding. systemische pedagogiek. Bert Hellinger Instituut Nederland Opleiding systemische pedagogiek Bert Hellinger Instituut Nederland Inleiding Het systemisch fenomenologisch werk met opstellingen heeft in Nederland zo langzamerhand zijn plek gekregen. De opstellingen

Nadere informatie

HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS. Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics

HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS. Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics HET NIEUWE WERKEN IN RELATIE TOT PERSOONLIJKE DRIJFVEREN VAN MEDEWERKERS Onderzoek door TNO in samenwerking met Profile Dynamics 1 Inleiding Veel organisaties hebben de afgelopen jaren geïnvesteerd in

Nadere informatie

Ethiek bij Best Buy. Wat we geloven. Waarom we dat geloven. Wat we er aan doen.

Ethiek bij Best Buy. Wat we geloven. Waarom we dat geloven. Wat we er aan doen. Ethiek bij Best Buy Wat we geloven. Waarom we dat geloven. Wat we er aan doen. ONTKETEN DE KRACHT VAN ONZE MENSEN LEER VAN UITDAGINGEN EN VERANDERINGEN TOON RESPECT, NEDERIGHEID EN INTEGRITEIT GENIET,

Nadere informatie

Dit ebook heb ik geschreven op 28/10/2013 van 8:26 uur tot 9.58 uur

Dit ebook heb ik geschreven op 28/10/2013 van 8:26 uur tot 9.58 uur Dit ebook heb ik geschreven op 28/10/2013 van 8:26 uur tot 9.58 uur Inhoud Ik heb geen tijd om een ebook te schrijven!... 3 Waarom heb ik het recht om je dit te vertellen?... 4 Template voor schrijven

Nadere informatie

MBA IN ÉÉN DAG De beste antwoorden op de belangrijkste managementvragen

MBA IN ÉÉN DAG De beste antwoorden op de belangrijkste managementvragen + EXTRA DAG! BEN TIGGELAAR MBA IN ÉÉN DAG De beste antwoorden op de belangrijkste managementvragen PLUS: MASTERCLASS VOOR CONSTRUCTEURS Vertaal de inzichten uit dit seminar meteen naar je praktijk. Met

Nadere informatie

bedrijfsfunctie Harm Cammel

bedrijfsfunctie Harm Cammel Legal als geïntegreerde bedrijfsfunctie Harm Cammel Legal als Business functie Observatie 1. Door veranderende klantbehoefte verandert (een deel van) de Legal functie van ad hoc en vak gedreven naar continu

Nadere informatie

Wat is Waar(de)? & De P van People

Wat is Waar(de)? & De P van People Wat is Waar(de)? & De P van People Door: Tamme de Vries AA RV Register Valuator Blauwzaam Workshop 08 oktober 2015 Mijn winkel; Tamme B.V. Waardering bestaat uit twee componenten: EN Wat is kasstroom?

Nadere informatie

De 9 scherpste sollicitatievragen van werkgevers

De 9 scherpste sollicitatievragen van werkgevers De 9 scherpste sollicitatievragen van werkgevers Auteur: Florentine van Lookeren Campagne en Marieke van Twillert 19-06-2012 http://www.intermediair.nl/artikel/alle-artikelen/355450/de-9-scherpste-sollicitatievragen-van-werkgevers.html

Nadere informatie

De ijnmanager. Cartoons januari 2015. Luc Timmers

De ijnmanager. Cartoons januari 2015. Luc Timmers De ijnmanager Cartoons januari 2015 Luc Timmers Gezelligheid kent geen tijd Is het alweer 2015? Wat vliegt de tijd hé? Logisch toch? Ooit spaghetti de kop boven het maaiveld uit zien steken? Nou dan!

Nadere informatie

Is jouw doel om ze te overtuigen ook in Nederland te komen wonen? Nee hoor; ik ga ze gewoon kennis laten maken; verder niets.

Is jouw doel om ze te overtuigen ook in Nederland te komen wonen? Nee hoor; ik ga ze gewoon kennis laten maken; verder niets. Een stedentrip is wat Giga (28) het liefste doet tijdens zijn vakanties: het lijstje van steden die hij dit jaar nog gaat bezoeken is enorm; Amsterdam, Den Haag, Utrecht, Antwerpen, Brugge, Gent, Praag,

Nadere informatie

7x Managers in de cloud

7x Managers in de cloud cloud innovation by Macaw 7x Managers in de cloud Uitkomsten van het Nationale Cloudonderzoek Bij alles wat de businessmanager voorgelegd krijgt, wil hij weten wat het hem en zijn bedrijf oplevert. Voor

Nadere informatie

Resultaten Onderzoek September 2014

Resultaten Onderzoek September 2014 Resultaten Onderzoek Initiatiefnemer: Kennispartners: September 2014 Resultaten van onderzoek naar veranderkunde in de logistiek Samenvatting Logistiek.nl heeft samen met BLMC en VAViA onderzoek gedaan

Nadere informatie

Een omkerende keten op een plots verlaten speelveld. Geert Teisman Hoogleraar Bestuurskunde Codirecteur NLBW

Een omkerende keten op een plots verlaten speelveld. Geert Teisman Hoogleraar Bestuurskunde Codirecteur NLBW Een omkerende keten op een plots verlaten speelveld Geert Teisman Hoogleraar Bestuurskunde Codirecteur NLBW Uitgangspunten * Aanbodsturing verliest dominantie * Vraagsturing stelt andere/hogere eisen aan

Nadere informatie

MET DEZE 6 KEUZES WORDT DUURZAME INZETBAARHEID WÉL EEN SUCCES

MET DEZE 6 KEUZES WORDT DUURZAME INZETBAARHEID WÉL EEN SUCCES E-blog HR special MET DEZE 6 KEUZES WORDT DUURZAME INZETBAARHEID WÉL EEN SUCCES In duurzaam inzetbaar Door Caroline Heijmans en Teresa Boons, INLEIDING Als je medewerkers en managers vraagt wat zij doen

Nadere informatie

Boreas brengt verfrissing en is gedegen in zijn dienstverlening

Boreas brengt verfrissing en is gedegen in zijn dienstverlening fris en gedegen Boreas brengt verfrissing en is gedegen in zijn dienstverlening Profiel Boreas is een adviesbureau voor bestuur en management van professionele organisaties. Boreas levert maatwerk. U

Nadere informatie

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN Gratis PDF Beschikbaar gesteld door vlewa.nl Geschreven door Bram van Leeuwen Versie 1.0 INTRODUCTIE Welkom bij deze gratis PDF! In dit PDF

Nadere informatie

Boeien en Binden, bezielende leiders doen het

Boeien en Binden, bezielende leiders doen het Boeien en Binden, bezielende leiders doen het Verslag van de Workshop tijdens de Noorderlinkdagen 2006 Door Maurits Bruel en Stef Driessen De Noorderlinkdagen zijn weer voorbij. Het was een groot succes,

Nadere informatie

WEDERZIJDS WAARDEREN

WEDERZIJDS WAARDEREN WEDERZIJDS WAARDEREN Een kwestie van uiten! 2012. Een e-paper over het belang van wederzijds waarderen als HR aandachtspunt in de veranderende wereld van werk. Met inzichten en tips om waarderen bespreekbaar

Nadere informatie

Communicatie. Trainingen.

Communicatie. Trainingen. Communicatie Trainingen www.amv-opleidingen.nl AMV, de opleider voor jouw ambities Praktisch en resultaatgericht Het verschil maken, dat doen we bij AMV. Door onze praktische én persoonlijke aanpak. In

Nadere informatie

M200616. De winstpotentie van personeelsbeleid in het MKB

M200616. De winstpotentie van personeelsbeleid in het MKB M200616 De winstpotentie van personeelsbeleid in het MKB dr. J.M.P. de Kok drs. J.M.J. Telussa Zoetermeer, december 2006 Prestatieverhogend HRM-systeem MKB-bedrijven met een zogeheten 'prestatieverhogend

Nadere informatie

Thema 4. Leiding geven, plannen en controleren

Thema 4. Leiding geven, plannen en controleren Thema 4 Leiding geven, plannen en controleren 1. Controleren Het controleproces bestaat uit 3 fasen 1 2. Leiding geven Bron: De Tijd (20/11/2014) a) Leiderschap is het vermogen om groepen of individuen

Nadere informatie

Les 1. Inleiding effectief leiderschap

Les 1. Inleiding effectief leiderschap Inleiding Leiderschap is de goede dingen doen, management is de dingen goed doen. P. Drucker Hartelijk welkom bij het 1op1 programma Effectief Leiderschap. Zoals de titel van het programma al suggereert,

Nadere informatie

Krachtig samenwerken: meer bereiken

Krachtig samenwerken: meer bereiken Of ligt het misschien ook aan mij? Krachtig samenwerken: meer bereiken Voor verantwoordelijke, resultaatgerichte managers en professionals die willen leren hoe ze meer voor elkaar krijgen. Belangrijke

Nadere informatie

1.1 Kern van dit hoofdstuk 1.2 Noodzaak van nieuw leiderschap 1.3 Behoefte aan nieuw leiderschap 1.4 De zoektocht 1.5 Dit boek

1.1 Kern van dit hoofdstuk 1.2 Noodzaak van nieuw leiderschap 1.3 Behoefte aan nieuw leiderschap 1.4 De zoektocht 1.5 Dit boek 1.1 Kern van dit hoofdstuk 1.2 Noodzaak van nieuw leiderschap 1.3 Behoefte aan nieuw leiderschap 1.4 De zoektocht 1.5 Dit boek 1.1 Kern van dit hoofdstuk We bevinden ons in de langste recessie ooit in

Nadere informatie

MBA in één dag. Ben Tiggelaars. seminar 21 april 2015 + masterclass 19 mei 2015 + EXTRA SESSIE. PLUS: masterclass voor apothekers!

MBA in één dag. Ben Tiggelaars. seminar 21 april 2015 + masterclass 19 mei 2015 + EXTRA SESSIE. PLUS: masterclass voor apothekers! seminar 21 april 2015 + masterclass 19 mei 2015 Ben Tiggelaars MBA in één dag PLUS: masterclass voor apothekers! Vertaal de inzichten uit dit seminar meteen naar uw apothekerspraktijk. Met implementatietips

Nadere informatie

Masterclass Persoonlijk Leiderschap & Management

Masterclass Persoonlijk Leiderschap & Management Masterclass Persoonlijk Leiderschap & Management Masterclass Persoonlijk Leiderschap & Management Voor managers, bedrijfsleiders en aspirant-ondernemers die hun persoonlijke effectiviteit willen vergroten!

Nadere informatie

DE PSYCHOLOGIE VAN HET MOTIVEREN SLIMMERE, BETERE ÉN GOEDKOPERE MANIEREN OM MENSEN BETER TE LATEN PRESTEREN

DE PSYCHOLOGIE VAN HET MOTIVEREN SLIMMERE, BETERE ÉN GOEDKOPERE MANIEREN OM MENSEN BETER TE LATEN PRESTEREN Met de beste gedragseconoom ter wereld: Dan Ariely DONDERDAG 22 JUNI 2017 SPANT! IN BUSSUM DE PSYCHOLOGIE VAN HET MOTIVEREN SLIMMERE, BETERE ÉN GOEDKOPERE MANIEREN OM MENSEN BETER TE LATEN PRESTEREN DAN

Nadere informatie

Hoger Management Support

Hoger Management Support Proefles Hoger Management Support Thema: Leiding geven aan jezelf Door Titia Huisman trainer Hoger Management Support www.secretary.nl/support Leiding geven aan jezelf Adieu Secretaresse, Hello Assistant?

Nadere informatie

SIKA S NORMEN EN WAARDEN

SIKA S NORMEN EN WAARDEN SIKA S NORMEN EN WAARDEN SIKA EEN WERElDlEIDER MEt NORMEN EN tradities Sinds de oprichting ruim 100 jaar geleden in zwitserland door de vooruitstrevende uitvinder Kaspar Winkler heeft Sika zich ontwikkeld

Nadere informatie

De business case voor Vitaliteit. Loes Meijlink, TheSparkCompany, 2011

De business case voor Vitaliteit. Loes Meijlink, TheSparkCompany, 2011 De business case voor Vitaliteit Loes Meijlink, TheSparkCompany, 2011 1 Vitaliteit: wat levert het op? Onderzoek 2009/2010 (Securex): optimalisering van vitaliteit werknemers is zeer belangrijk. Vitale

Nadere informatie

Succesvolle matching & begeleiding van werknemers met een arbeidsbeperking

Succesvolle matching & begeleiding van werknemers met een arbeidsbeperking Succesvolle matching & begeleiding van werknemers met een arbeidsbeperking Radar is uw zorgzame partner in business www.radar.org Wel de voldoening & de voordelen, niet de rompslomp We werken gewoon als

Nadere informatie

Mentaal Kapitaal. Jan A. Walburg. Trimbos Instituut Improving Mental Health by Sharing Knowledge

Mentaal Kapitaal. Jan A. Walburg. Trimbos Instituut Improving Mental Health by Sharing Knowledge Mentaal Kapitaal Jan A. Walburg Trimbos Instituut Improving Mental Health by Sharing Knowledge VERMOGEN VAN NEDERLAND 1900 VERMOGEN VAN NEDERLAND 2012 ONS BREIN IS DE POLDER VAN VANDAAG VROEGER DIJKEN

Nadere informatie

De Sleutel tot Leiderschap. Op zoek naar de wijsheid uit de praktijk

De Sleutel tot Leiderschap. Op zoek naar de wijsheid uit de praktijk De Sleutel tot Leiderschap Op zoek naar de wijsheid uit de praktijk Versie 2.0 Augustus 2012 De Sleutel tot Leiderschap Op zoek naar de wijsheid uit de praktijk Versie 2.0 Augustus 2012 De Sleutel tot

Nadere informatie

De ijnmanager. Cartoons juli 2011. Luc Timmers

De ijnmanager. Cartoons juli 2011. Luc Timmers De ijnmanager Cartoons juli 2011 Luc Timmers Alle cartoons mogen gratis gekopieerd en verspreid worden Gratis? Jazeker! Tegenprestatie? Graag! Hoe? Volg @Delijnmanager op Twitter en retweet de cartoon-tweets

Nadere informatie

YES SHE CAN! OVER SUCCESVOL ZIJN EN TROUW AAN JEZELF BLIJVEN. Hoe realiseer jij je ambities op de manier die bij jou past?

YES SHE CAN! OVER SUCCESVOL ZIJN EN TROUW AAN JEZELF BLIJVEN. Hoe realiseer jij je ambities op de manier die bij jou past? Programma van 3 trainingsdagen en 3 individuele coachingssessies 5 november 2010 3 december 2010 4 februari 2011 YES SHE CAN! OVER SUCCESVOL ZIJN EN TROUW AAN JEZELF BLIJVEN Hoe realiseer jij je ambities

Nadere informatie

Adviesbureau nieuwe stijl Strategie leiderschap - coaching

Adviesbureau nieuwe stijl Strategie leiderschap - coaching Adviesbureau nieuwe stijl Strategie leiderschap - coaching Samenvatting InmensGroeien is opgericht door Joop Egmond en Maarten Smits. Het bedrijf is ontstaan uit de wens om voor mensen binnen organisaties

Nadere informatie

Meesters in bedrijfsvoering met verstand van onderwijs

Meesters in bedrijfsvoering met verstand van onderwijs Primair onderwijs: Op weg naar stabiele autonomie Conferentie ter gelegenheid van het 5-jarig bestaan van het Netwerk Controllers en Financieel directeuren in het primair onderwijs van Infinite Financieel.

Nadere informatie

Boardroom Coaching Crossing bo(a)rders for female executive potentials

Boardroom Coaching Crossing bo(a)rders for female executive potentials De wind waait nu uit een andere richting! Boardroom Coaching Crossing bo(a)rders for female executive potentials the importance of being known Een van de cross-company programma s van Opportunity in Bedrijf

Nadere informatie

Top Fit voor top prestaties. Een samenwerking van SNS REAAL, Beter en H&C Health Promotion. www.hchealthpromotion.nl

Top Fit voor top prestaties. Een samenwerking van SNS REAAL, Beter en H&C Health Promotion. www.hchealthpromotion.nl Top Fit voor top prestaties Een samenwerking van SNS REAAL, Beter en H&C Health Promotion www.hchealthpromotion.nl Top prestaties in werk en privé door fitte en energieke managers. Dat is de missie van

Nadere informatie

Mijn levensloop. Werknemers en werkgevers veranderen. Een introductie: Ardiënne Verhoeven. Arbeidsmarktveranderingen Twee ontwikkelingen

Mijn levensloop. Werknemers en werkgevers veranderen. Een introductie: Ardiënne Verhoeven. Arbeidsmarktveranderingen Twee ontwikkelingen Werknemers en werkgevers veranderen Een introductie: Ardiënne Verhoeven Mijn levensloop 1985-1992 1992-1994 1994-2000 2000 - nu Recht en bedrijfskunde Personeelsmanager HRM manager Zelfstandig HR ondernemer

Nadere informatie

Veerkracht en betrokkenheid aan het werk

Veerkracht en betrokkenheid aan het werk Veerkracht en betrokkenheid aan het werk 1st Nederlandse conferentie positieve psychologie Jan Auke Walburg Linda Bolier www.trimbos.nl VERMOGEN VAN NEDERLAND 2013 Mentale stoornissen Geen gezondheidsprobleem

Nadere informatie

360 feedback assessment

360 feedback assessment 360 feedback assessment Naam : Jan Voorbeeld Datum rapportage : oktober 2013 Opdrachtgever : Organisatie Contactpersoon : Ellen Roosen Mpact Training & Advies Overwaard 13, 4205 PA Gorinchem Nederland

Nadere informatie

Herken jij wél de fraudeur?

Herken jij wél de fraudeur? Economie Herken jij wél de fraudeur? Steelt je collega van de baas, of declareert hij te veel? Dan ben je zelf ook sneller geneigd te frauderen. Dat bleek deze week uit onderzoek. NRC, ZATERDAG 19 APRIL

Nadere informatie

Voogdij Als ouders niet meer voor hun kind kunnen zorgen

Voogdij Als ouders niet meer voor hun kind kunnen zorgen Voogdij Als ouders niet meer voor hun kind kunnen zorgen Wat is voogdij? Normaal gesproken zijn het de ouders die het gezag over hun minderjarige kinderen hebben. Het woord gezag betekent de wettelijk

Nadere informatie

STOP MAAR MET FEEDBACK GEVEN. HET HEEFT GEEN ZIN

STOP MAAR MET FEEDBACK GEVEN. HET HEEFT GEEN ZIN E-blog STOP MAAR MET FEEDBACK GEVEN. HET HEEFT GEEN ZIN In samenwerken Het is tijd voor een next level feedback geven; gewoon kijken naar het resultaat i.p.v. het gedrag. In dit blog 5 gedachtenkronkels

Nadere informatie

3 daagse cursus: Train de Trainer Morele Dilemma s

3 daagse cursus: Train de Trainer Morele Dilemma s 3 daagse cursus: Train de Trainer Morele Dilemma s Wat? EtiQs en Nyenrode Business Universiteit organiseren een train de trainer - training voor belangstellenden. Het doel van de train-de-trainer is dat

Nadere informatie

Missionstatement en core values

Missionstatement en core values Missionstatement en core values Inhoud 1 Het formuleren van missionstatement en core values... 1 2 Het maken en uitdragen van missie en kernwaarden... 5 1 Het formuleren van missionstatement en core values

Nadere informatie

Interne uitdagingen voor digitaal succes

Interne uitdagingen voor digitaal succes Inspiratiebijeenkomst 10 december 2015 Interne uitdagingen voor digitaal succes 23-9-2016 Ineke Graumans Inspiratiebijeenkomst 10 december 2015 http://optimaaldigitaal.gebruikercentraal.nl INEKE@GRAUMANS.NU

Nadere informatie

Meerkeuzevragen. Vraag 1. Vraag 2. Vraag 3. Vraag 4. Vraag 5. Vraag 6. Vraag 7

Meerkeuzevragen. Vraag 1. Vraag 2. Vraag 3. Vraag 4. Vraag 5. Vraag 6. Vraag 7 Meerkeuzevragen Vraag 1 De belangrijkste morele reden voor collegiale samenwerking is: a. Het is inspirerend b. Je voelt je er prettig bij. c. Streven naar een optimale hulpverlening. d. Omdat het in het

Nadere informatie

De organisatie is dood, leve de organisatie!

De organisatie is dood, leve de organisatie! De organisatie is dood, leve de organisatie! Theo Janssen Delta Change Consultants Auteur van Werken aan Samenwerking Delta Change Consultants 7 april 2016 1 Delta Change Consultants 2 Het oude paradigma

Nadere informatie

Informatie over EthicsPoint

Informatie over EthicsPoint Informatie over EthicsPoint Melden algemeen Beveiliging en vertrouwelijkheid van meldingen Tips en beste praktijken Informatie over EthicsPoint Wat is EthicsPoint? EthicsPoint is een uitgebreid en vertrouwelijk

Nadere informatie

Integer Leiderschap Loont

Integer Leiderschap Loont Integer Leiderschap Loont Deze publicatie is een uitgave van het CNV en Ethicon. CNV Ethicon Auteurs Bestellen Het CNV is een christelijke vakorganisatie met meer dan 360.000 leden waarbij elf bonden zijn

Nadere informatie

Het HR Masterplan bij de RKW Anne Bertrand, Bart Lachaert en Maryline Vergouts

Het HR Masterplan bij de RKW Anne Bertrand, Bart Lachaert en Maryline Vergouts GOEDE PRAKTIJK/BONNE PRATIQUE Het HR Masterplan bij de RKW Anne Bertrand, Bart Lachaert en Maryline Vergouts CONTEXT 1999: 844 VTE s (theoretisch) 2002 (bestuursovereenkomst): 795 VTE s (922 hoofden )

Nadere informatie

Maakbare samenleving. LEAN Bouwen 2.0 10 oktober 2012 Balance & Result - Symbol

Maakbare samenleving. LEAN Bouwen 2.0 10 oktober 2012 Balance & Result - Symbol Organiseren in netwerken: co-creërend denken en handelen Prof. dr. André Wierdsma Nyenrode Business Universiteit CEIBS (China Europe International Business School) Organiseren: Eenheid van analyse FASE

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inleiding 4. Programma 5. Module Verandermanagement 6. Module Leadership 7. Module Ethiek 8. Module Strategie & Beleid 9.

Inhoudsopgave. Inleiding 4. Programma 5. Module Verandermanagement 6. Module Leadership 7. Module Ethiek 8. Module Strategie & Beleid 9. 1 Inhoudsopgave Inleiding 4 Programma 5 Module Verandermanagement 6 Module Leadership 7 Module Ethiek 8 Module Strategie & Beleid 9 Rooster 10 Opleidingskosten 10 Netherlands Business Academy Postbus 6546

Nadere informatie

Welkom bij Sociaal Succesvol Ondernemen. Week 5: grip op geld Les 2: waarde

Welkom bij Sociaal Succesvol Ondernemen. Week 5: grip op geld Les 2: waarde Welkom bij Sociaal Succesvol Ondernemen Week 5: grip op geld Les 2: waarde Pen en papier? Kosten versus waarde Hoe zou het zijn om echt het geld te verdienen wat past bij de waarde die je levert? Om niet

Nadere informatie

2e2 Group BV. Dynomic BV Ronald Verweij Business Line Manager Date: 28 September 2006 Location: Bilthoven

2e2 Group BV. Dynomic BV Ronald Verweij Business Line Manager Date: 28 September 2006 Location: Bilthoven 2e2 Group BV Dynomic BV Ronald Verweij Business Line Manager Date: 28 September 2006 Location: Bilthoven Voorstellen Ronald Verweij S&P Simac IT dienstverlening, Manager Operations Services Dynomic IT

Nadere informatie

Boekbespreking Fred Lee Als Disney de Baas was in uw Ziekenhuis. Door: Marike Brekelmans

Boekbespreking Fred Lee Als Disney de Baas was in uw Ziekenhuis. Door: Marike Brekelmans Boekbespreking Fred Lee Als Disney de Baas was in uw Ziekenhuis. Door: Marike Brekelmans Dit boek gaat over kwalitatieve dienstverlening en de cultuur die ervoor nodig is om deze op peil te houden. In

Nadere informatie

Gaat u elke ochtend fluitend aan de slag?

Gaat u elke ochtend fluitend aan de slag? Gaat u elke ochtend fluitend aan de slag? CONSULT COACHING TRAINING Voorbij je grenzen: stuur je kracht training persoonlijke kracht Gaat u elke ochtend fluitend aan de slag? Waarschijnlijk niet. En u

Nadere informatie

Netherlands Business Academy. Postbus 6546 4802 HM Breda T. +31 (0)76-82 005 05. info@nlba.nl www.nlba.nl

Netherlands Business Academy. Postbus 6546 4802 HM Breda T. +31 (0)76-82 005 05. info@nlba.nl www.nlba.nl 1 Netherlands Business Academy Postbus 6546 4802 HM Breda T. +31 (0)76-82 005 05 info@nlba.nl www.nlba.nl 2 Inhoudsopgave Inleiding 4 Programma 5 Module Verandermanagement 6 Module Leadership 7 Module

Nadere informatie

LIEGEN. Deze folder is een hulpmiddel voor jou en je kind om meer te leren over liegen en hoe je het kan stoppen.

LIEGEN. Deze folder is een hulpmiddel voor jou en je kind om meer te leren over liegen en hoe je het kan stoppen. LIEGEN Deze folder is een hulpmiddel voor jou en je kind om meer te leren over liegen en hoe je het kan stoppen. WAT IS LIEGEN? Liegen is als je er bewust voor kiest om niet de waarheid te zeggen of de

Nadere informatie

Ik ben blij dat ik nu voor u lijd Ik ben blij dat ik voor mijn geloof mag lijden Ik ben blij dat ik mag lijden voor de Kerk van Jezus Christus

Ik ben blij dat ik nu voor u lijd Ik ben blij dat ik voor mijn geloof mag lijden Ik ben blij dat ik mag lijden voor de Kerk van Jezus Christus AVONDMAALSVIERING KONINGSKERK 13-09 - 2009 door ds. L. Krüger Schriftlezing: Koloss. 1: 24-29 (NBV) Ik ben blij dat ik nu voor u lijd Ik ben blij dat ik voor mijn geloof mag lijden Ik ben blij dat ik mag

Nadere informatie

Ontketen je ambitie. Met daadkracht naar een fantastische levens- en werkbeleving!

Ontketen je ambitie. Met daadkracht naar een fantastische levens- en werkbeleving! Ontketen je ambitie Met daadkracht naar een fantastische levens- en werkbeleving! Haal jij, High Potential, het optimale uit je werk en je leven in deze periode van grote uitdagingen en even grote onzekerheden?

Nadere informatie