Ziekte van Parkinson. Patiënteninformatie

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ziekte van Parkinson. Patiënteninformatie"

Transcriptie

1 Patiënteninformatie Ziekte van Parkinson Informatie over (de oorzaken van) de ziekte van Parkinson, waar u dan last van kunt hebben, hoe we de diagnose stellen en wat u er zelf aan kunt doen

2

3 Ziekte van Parkinson U heeft een afspraak in Tergooi (gehad) voor meer informatie over de ziekte van Parkinson. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan om u met de beste zorg te omringen en uw bezoek aan het ziekenhuis zo aangenaam mogelijk te maken. Met deze folder informeren we u over (de oorzaken van) de ziekte van Parkinson, waar u dan last van kunt hebben, hoe we de diagnose stellen en wat u er zelf aan kunt doen. Daarnaast zetten we een aantal praktische zaken en nuttige informatie voor u op een rij. Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen? Achterop vindt u de contactgegevens van de betreffende afdeling. De medewerkers van de afdeling of uw behandelaar beantwoorden. Algemeen De ziekte van Parkinson is een chronische aandoening van de hersenen die progressief is. Dit wil zeggen dat de klachten en verschijnselen toenemen naarmate de ziekte langer bestaat. Parkinsonisme De ziekte van Parkinson is duidelijk de meest voorkomende oorzaak van parkinsonisme. Met deze laatste term bedoelen we verschijnselen zoals traagheid, stijfheid, beven en loopstoornissen. Andere oorzaken van parkinsonisme kunnen onder meer zijn: doorbloedingsstoornissen (vasculair parkinsonisme); bijwerking van bepaalde medicijnen; andere hersenaandoeningen die soms erg kunnen lijken op de ziekte van Parkinson. Te denken valt aan Multipele Systeem Atrofie of Progressive Supranuclear Palsy. 3

4 In Nederland zijn circa mensen bekend met de ziekte van Parkinson. Het kan op alle leeftijden beginnen, maar ontstaat vaker naarmate de leeftijd toeneemt; circa 10 procent van de patiënten is jonger dan 45 jaar. De aandoening kunnen we niet afremmen of genezen, wel zijn er verschillende medicijnen die een belangrijke verlichting kunnen geven van de klachten en hiermee een verbetering van de kwaliteit van leven. Waar heeft u last van? Er kunnen veel verschillende klachten en verschijnselen ontstaan. Meest herkenbaar zijn onder meer de traagheid van bewegingen, de zachte stem, de voorovergebogen houding en het beven van één of beide handen. Dit laatste is de tremor, die overigens slechts bij ongeveer de helft van de mensen aanwezig is. Behalve deze motorische symptomen kunnen vele andere klachten ontstaan, waaronder: gedragsveranderingen; depressie; geheugenstoornissen; traagheid van denken; problemen met de stoelgang; slaapproblemen; een verminderd reukvermogen. In het verloop van de ziekte treden schommelingen op in het motorisch functioneren (fluctuaties) met daarbij frequent ook onwillekeurige en overtollige bewegingen (de dyskinesieën). Ook kunnen hallucinaties en verwardheid ontstaan, evenals een verhoogde neiging tot gokken of meer behoefte aan seksualiteit. Wat is de oorzaak? Een belangrijk deel van de symptomen ontstaat door een tekort aan dopamine in de hersenen. Dit is een boodschapperstof. De cellen die dopamine maken, sterven geleidelijk af waardoor andere gebieden (de zogenoemde basale kernen) minder goed gaan functioneren. Waarom deze cellen afsterven is onbekend. 4

5 Ook ontstaan ophopingen van eiwitten in verschillende gebieden van de hersenen, bijvoorbeeld in de hersenstam en de hersenschors. Erfelijke aanleg speelt bij de minderheid van de patiënten (circa 10 procent) een rol. Hoe stellen we de diagnose? Aan de hand van de klachten en de zichtbare verschijnselen, die veelal asymmetrisch beginnen, stelt de neuroloog de diagnose. Een nauwkeurig lichamelijk, neurologisch onderzoek is hierbij van grote waarde. Vaak laat de arts een CT- of MRI-scan van het hoofd verrichten, vooral om eventuele andere oorzaken van de symptomen zo veel mogelijk uit te sluiten. Met een DAT-SPECT-scan kan de neuroloog gericht kijken naar de hersencellen in de hersenstam die dopamine maken. Bij de ziekte van Parkinson is deze scan afwijkend. Dit levert dus meer zekerheid op over de diagnose. Voor alle duidelijkheid: dit is geen routineonderzoek en dit gebeurt alleen om bijzondere redenen. Overigens kunnen we met de SPECT-scan niet altijd een betrouwbaar onderscheid maken tussen de ziekte van Parkinson enerzijds en andere hersenaandoeningen die soortgelijke verschijnselen kunnen geven, anderzijds. Het verloop van de klachten is ook van belang; soms wordt pas na een paar jaar duidelijk dat het om een andere ziekte gaat. Ten slotte past een goede reactie op medicijnen, dat wil zeggen een duidelijke afname van de klachten, bij de diagnose. Andersom is het ook zo dat wanneer iemand weinig tot niets merkt van de voorgeschreven medicijnen, twijfel moet ontstaan over de juistheid van de diagnose. Wat kunt u er aan doen? De behandeling bestaat vaak uit verschillende onderdelen. Medicijnen spelen hier een uiterst belangrijke rol. Hiermee is het vaak mogelijk om de symptomen in belangrijke mate te verlichten. Er bestaan diverse soorten medicijnen, en vooral na verloop van een aantal jaren gebruiken veel mensen een combinatie van medicijnen, op meerdere momenten van de dag. 5

6 Behalve medicatie kan behandeling door bijvoorbeeld een fysiotherapeut of logopedist zijn gewenst, of begeleiding door een psycholoog. In toenemende mate werken we met multidisciplinaire teams waarin diverse zorgverleners zich bezighouden met de behandeling van de ziekte van Parkinson. Een gespecialiseerd verpleegkundige en de neuroloog zijn voor de patiënten de belangrijkste aanspreekpunten in een dergelijk team. Bij een deel van de, veelal ernstig aangedane patiënten, kiezen we soms voor een behandeling waarbij we via een pompje continu medicijnen toedienen. Dit kunnen we doen via een onderhuids infuus, dan wel via een sonde waarbij de medicijnen rechtstreeks in de darmen terechtkomen. Ten slotte bestaan er bepaalde operatieve mogelijkheden, waarbij we met behulp van een stimulator bepaalde gebieden in de hersenen kunnen activeren (deep brain stimulation). Dit gebeurt via elektroden die een gespecialiseerd neurochirurg via een klein gaatje in de schedel inbrengt. Meer informatie Meer informatie over de ziekte van Parkinson vindt u op: (= Engelstalig) Tergooi

7 Tot slot De neurologen van Tergooi bieden u deze folder aan. Als u na het lezen van de folder vragen of opmerkingen heeft, kunt u bellen naar: de polikliniek Neurologie, Rijksstraatweg 1, 1261 AN Blaricum, T ; parkinsonverpleegkundige Sylvia van Gorkom, T (sein 2033); parkinsonverpleegkundige Ellen Askes, T (sein 2033); of mailen naar: De inhoud van deze folder is grotendeels overgenomen van de website van de Nederlandse Vereniging voor Neurologie (Juli 2011) 7

8 T Locatie Blaricum Rijksstraatweg AN Blaricum Locatie Hilversum Van Riebeeckweg XZ Hilversum Locatie Weesp C.J. van Houtenlaan 1b 1381 CN Weesp

Ziekte van Parkinson

Ziekte van Parkinson Ziekte van Parkinson De ziekte van Parkinson is een chronische aandoening van de hersenen die progressief is. In deze folder leest u meer over deze ziekte en over de polikliniek Neurologie van het Havenziekenhuis.

Nadere informatie

De ziekte van Parkinson

De ziekte van Parkinson De ziekte van Parkinson Wie krijgt de ziekte van Parkinson? De ziekte van Parkinson is geen zeldzame ziekte. Precieze getallen ontbreken, maar Parkinson komt in Nederland voor bij ongeveer 40.000 mensen.

Nadere informatie

Verpleegkundig maag-, darmen leverspreekuur

Verpleegkundig maag-, darmen leverspreekuur Patiënteninformatie Verpleegkundig maag-, darmen leverspreekuur Informatie over wat het verpleegkundig maag-, darm- en lever (MDL) spreekuur is en wat wij voor u kunnen betekenen 1234567890-terTER_ Verpleegkundig

Nadere informatie

Ziekte van Parkinson. 'shaking palsy' ofwel 'schudverlamming

Ziekte van Parkinson. 'shaking palsy' ofwel 'schudverlamming Ziekte van Parkinson 'shaking palsy' ofwel 'schudverlamming Aantal patienten Naar schatting zijn er op dit moment tussen de 40.000 en 45.000 mensen in Nederland die aan de ziekte van Parkinson lijden.

Nadere informatie

De ziekte van Parkinson of atypisch parkinsonisme 1. Wat is dat?

De ziekte van Parkinson of atypisch parkinsonisme 1. Wat is dat? De ziekte van Parkinson of atypisch parkinsonisme 1 Wat is dat? Geschiedenis In 1817 beschreef de Londense arts James Parkinson voor het eerst de verschijnselen van de ziekte van Parkinson in zijn boek

Nadere informatie

Een goed alternatief voor maag-, darm-, lever-, reuma- en dermatologiepatiënten

Een goed alternatief voor maag-, darm-, lever-, reuma- en dermatologiepatiënten Patiënteninformatie Biosimilars Een goed alternatief voor maag-, darm-, lever-, reuma- en dermatologiepatiënten 1234567890-terTER_ Biosimilars Een goed alternatief voor maag-, darm-, lever-, reuma en

Nadere informatie

Polikliniek Geriatrie

Polikliniek Geriatrie Patiënteninformatie Polikliniek Geriatrie Informatie over een bezoek aan de polikliniek Geriatrie 1234567890-terTER_ Polikliniek Geriatrie Informatie over een bezoek aan de polikliniek Geriatrie. U heeft

Nadere informatie

Longrevalidatie Informatie over het programma Longrevalidatie

Longrevalidatie Informatie over het programma Longrevalidatie Patiënteninformatie Longrevalidatie Informatie over het programma Longrevalidatie Longrevalidatie Informatie over het programma Longrevalidatie. U heeft een afspraak in Tergooi voor longrevalidatie. Onze

Nadere informatie

Parkinson en parkinsonisme

Parkinson en parkinsonisme Parkinson en parkinsonisme Afdeling neurologie Inhoudsopgave De ziekte van Parkinson pag. 2 wat is de ziekte van Parkinson oorzaak symptomen diagnose omgaan met de ziekte Parkinsonisme pag. 4 1. multi

Nadere informatie

Prednison/ prednisolon

Prednison/ prednisolon Patiënteninformatie Prednison/ prednisolon Informatie over dit medicijn bij reumatische aandoeningen 1234567890-terTER_ Prednison/ prednisolon Informatie over dit medicijn bij reumatische aandoeningen.

Nadere informatie

Eigen risico in de zorg

Eigen risico in de zorg Patiënteninformatie Eigen risico in de zorg Wat is het eigen risico en wanneer is dat van toepassing? 1234567890-terTER_ Eigen risico in de zorg Wat is het eigen risico en wanneer is dat van toepassing?

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Medische Psychologie. Informatie over neuropsychologisch onderzoek

Patiënteninformatie. Medische Psychologie. Informatie over neuropsychologisch onderzoek Patiënteninformatie Medische Psychologie Informatie over neuropsychologisch onderzoek Medische Psychologie Informatie over neuropsychologisch onderzoek U bent door een specialist van het ziekenhuis verwezen

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Adalimumab (Humira ) Informatie over de behandeling met het medicijn adalimumab bij de ziekte van Crohn en collitis ulcerosa

Patiënteninformatie. Adalimumab (Humira ) Informatie over de behandeling met het medicijn adalimumab bij de ziekte van Crohn en collitis ulcerosa Patiënteninformatie Adalimumab (Humira ) Informatie over de behandeling met het medicijn adalimumab bij de ziekte van Crohn en collitis ulcerosa Adalimumab (Humira ) Informatie over de behandeling met

Nadere informatie

Allergie- en astmacentrum voor kinderen

Allergie- en astmacentrum voor kinderen Patiënteninformatie Allergie- en astmacentrum voor kinderen Informatie over het allergie- en astmacentrum van Tergooi Allergie- en astmacentrum voor kinderen Informatie over het allergie- en astmacentrum

Nadere informatie

Actueel Informatie over het belang van het actuele medicatieoverzicht uit Therapy

Actueel Informatie over het belang van het actuele medicatieoverzicht uit Therapy Patiënteninformatie Actueel medicatieoverzicht Dialyse Informatie over het belang van het actuele medicatieoverzicht uit Therapy Actueel medicatie-overzicht Dialyse Informatie over het belang van het

Nadere informatie

Actueel medicatie-overzicht Dialyse

Actueel medicatie-overzicht Dialyse Patiënteninformatie Actueel medicatie-overzicht Dialyse Informatie over het belang van het actuele medicatieoverzicht 1234567890-terTER_ Actueel medicatie-overzicht Dialyse Informatie over het belang

Nadere informatie

Informatie over de behandeling met het medicijn predniso(lo)n bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa

Informatie over de behandeling met het medicijn predniso(lo)n bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa Patiënteninformatie Predniso(lo)n Informatie over de behandeling met het medicijn predniso(lo)n bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa 1234567890-terTER_ Predniso(lo)n Informatie over de behandeling

Nadere informatie

Polikliniek Reumatologie

Polikliniek Reumatologie Patiënteninformatie Polikliniek Reumatologie Informatie over uw onderzoek op de polikliniek Reumatologie 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Reumatologie 4 Op de polikliniek Reumatologie 5 Waar moet

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Fumaraat. Informatie over het gebruik van fumaraat terTER_

Patiënteninformatie. Fumaraat. Informatie over het gebruik van fumaraat terTER_ Patiënteninformatie Fumaraat Informatie over het gebruik van fumaraat 1234567890-terTER_ Fumaraat Informatie over het gebruik van fumaraat. In overleg met uw behandelend dermatoloog heeft u besloten fumaraat

Nadere informatie

Moedervlekken, Naevus

Moedervlekken, Naevus Patiënteninformatie Moedervlekken, Naevus Informatie over het ontstaan, de diagnose en behandeling van moedervlekken 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Wat zijn moedervlekken? 5 Hoe ontstaan moedervlekken?

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Isotretinoine

Patiënteninformatie. Isotretinoine Patiënteninformatie Isotretinoine 2 Isotretinoine U heeft een afspraak in Tergooi voor een behandeling met isotretinoine. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan om u met de beste zorg te omringen

Nadere informatie

Als een pilletje niet meer genoeg is

Als een pilletje niet meer genoeg is Als een pilletje niet meer genoeg is Jeroen van Vugt Medisch Spectrum Twente Iets over Parkinson n Verstoorde motoriek Trillen (tremor) Stijve spieren Trager Starre mimiek Onduidelijker spreken Moeilijker

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Behandeling met APD. Gebruik en bijwerkingen. 1234567890-terTER_

Patiënteninformatie. Behandeling met APD. Gebruik en bijwerkingen. 1234567890-terTER_ Patiënteninformatie Behandeling met APD Gebruik en bijwerkingen 1234567890-terTER_ Behandeling met APD U heeft een afspraak in Tergooi voor een behandeling APD. Onze artsen en medewerkers doen er alles

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Infliximab (Remicade)

Patiënteninformatie. Infliximab (Remicade) Patiënteninformatie Infliximab (Remicade) Infliximab (Remicade) Ter voorbereiding op uw afspraak informeren we u met deze folder over dit medicijn voor reumatische aandoeningen. Daarnaast zetten we een

Nadere informatie

Kinderen met hoofd-/hersenletsel

Kinderen met hoofd-/hersenletsel Patiënteninformatie Kinderen met hoofd-/hersenletsel 1234567890-terTER_ Kinderen met hoofd-/hersenletsel U heeft een afspraak in Tergooi gehad voor meer informatie over hoofd-/hersenletsel bij uw kind.

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Medische Psychologie. Algemene informatie terTER_

Patiënteninformatie. Medische Psychologie. Algemene informatie terTER_ Patiënteninformatie Medische Psychologie Algemene informatie 1234567890-terTER_ Medische Psychologie Algemene informatie. Tergooi geeft u met deze folder graag algemene informatie over de afdeling Medische

Nadere informatie

Parkinsonismen Vereniging. Parkinson Vereniging

Parkinsonismen Vereniging. Parkinson Vereniging Parkinsonismen Vereniging Parkinson Vereniging Inhoudsopgave De Parkinson Vereniging 4 Dit zijn de verschijnselen 4 Dopamine 5 Behandeling van symptomen 5 Bijwerkingen en operaties 5 Verenigingsactiviteiten

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Medische Psychologie. Informatie voor ouders over onderzoek en/of behandeling van uw kind terTER_

Patiënteninformatie. Medische Psychologie. Informatie voor ouders over onderzoek en/of behandeling van uw kind terTER_ Patiënteninformatie Medische Psychologie Informatie voor ouders over onderzoek en/of behandeling van uw kind 1234567890-terTER_ Medische Psychologie Informatie voor ouders over onderzoek en/of behandeling

Nadere informatie

Orthostatische hypotensie

Orthostatische hypotensie Patiënteninformatie Orthostatische hypotensie 1234567890-terTER_ Orthostatische hypotensie U heeft naar aanleiding van uw bezoek aan Tergooi te horen gekregen dat u last heeft van orthostatische hypotensie.

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Oesophagusdilatatie. Informatie over het oprekken van de slokdarm terTER_

Patiënteninformatie. Oesophagusdilatatie. Informatie over het oprekken van de slokdarm terTER_ Patiënteninformatie Oesophagusdilatatie Informatie over het oprekken van de slokdarm 1234567890-terTER_ Oesophagusdilatatie Informatie over het oprekken van de slokdarm. U heeft een afspraak in Tergooi

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Het delier. Informatie voor familie en betrokkenen terTER_

Patiënteninformatie. Het delier. Informatie voor familie en betrokkenen terTER_ Patiënteninformatie Het delier Informatie voor familie en betrokkenen 1234567890-terTER_ Het delier Informatie voor familie en betrokkenen. U heeft een afspraak in Tergooi gehad voor een behandeling.

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Wortelblokkade terTER_

Patiënteninformatie. Wortelblokkade terTER_ Patiënteninformatie Wortelblokkade 1234567890-terTER_ Wortelblokkade U heeft een afspraak in Tergooi voor de behandeling van pijnklachten door middel van een wortelblokkade. Onze pijnspecialisten en medewerkers

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Spatader Centrum. Spataders: onze zorg terTER_

Patiënteninformatie. Spatader Centrum. Spataders: onze zorg terTER_ Patiënteninformatie Spatader Centrum Spataders: onze zorg 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Wat zijn spataders? 4 Spatadercentrum: expertise en ervaring 5 Onderzoek 5 Behandeling 6 Vlot en veilig

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Diabetes en dialyse

Patiënteninformatie. Diabetes en dialyse Patiënteninformatie Diabetes en dialyse Diabetes en dialyse U heeft een afspraak in Tergooi of het Dialysecentrum voor een behandeling. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan om u met de beste zorg

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Rituximab terTER_

Patiënteninformatie. Rituximab terTER_ Patiënteninformatie Rituximab 1234567890-terTER_ Rituximab Ter voorbereiding op uw afspraak informeren we u met deze folder over de gang van zaken rondom rituximab. Daarnaast zetten we een aantal praktische

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Verpleegafdeling. Informatie over verpleegafdeling Neurologie en Neurochirurgie

Patiënteninformatie. Verpleegafdeling. Informatie over verpleegafdeling Neurologie en Neurochirurgie Patiënteninformatie Verpleegafdeling B26 Informatie over verpleegafdeling Neurologie en Neurochirurgie Verpleegafdeling B26 Informatie over verpleegafdeling Neurologie en Neurochirurgie. U heeft een afspraak

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Afdeling Psychiatrie: deeltijdbehandeling

Patiënteninformatie. Afdeling Psychiatrie: deeltijdbehandeling Patiënteninformatie Afdeling Psychiatrie: deeltijdbehandeling Afdeling Psychiatrie: deeltijdbehandeling U heeft een afspraak in Tergooi voor een behandeling. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan

Nadere informatie

Licht traumatisch hoofd-/hersenletsel

Licht traumatisch hoofd-/hersenletsel Patiënteninformatie Licht traumatisch hoofd-/hersenletsel Informatie over mobilisatie na een licht traumatisch hoofd-/hersenletsel Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Licht traumatisch hoofd-/hersenletsel

Nadere informatie

Het carpaletunnelsyndroom

Het carpaletunnelsyndroom Patiënteninformatie Het carpaletunnelsyndroom Informatie over de diagnose en de behandeling van deze klacht aan de handen Het carpaletunnelsyndroom Informatie over de diagnose en de behandeling van deze

Nadere informatie

Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel

Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Patiënteninformatie Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval? 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Wat zijn

Nadere informatie

Lichttherapie bij huidziekten

Lichttherapie bij huidziekten Patiënteninformatie Lichttherapie bij huidziekten 1234567890-terTER_ Lichttherapie bij huidziekten U heeft een afspraak in Tergooi voor een behandeling. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan om

Nadere informatie

Duizeligheidsklachten

Duizeligheidsklachten Patiënteninformatie Duizeligheidsklachten Informatie over het ontstaan en de verschillende vormen van duizeligheid Duizeligheidsklachten U heeft een afspraak in Tergooi voor meer informatie over duizeligheid.

Nadere informatie

Epidurale infiltratie

Epidurale infiltratie Patiënteninformatie Epidurale infiltratie 1234567890-terTER_ Epidurale infiltratie U heeft een afspraak in Tergooi voor de behandeling van pijnklachten door middel van een epidurale infiltratie. Onze

Nadere informatie

Medewerkerinformatie. Buikwandcorrectie. Informatie over een operatieve behandeling van een verslapte buikwand. 1234567890-terTER_

Medewerkerinformatie. Buikwandcorrectie. Informatie over een operatieve behandeling van een verslapte buikwand. 1234567890-terTER_ Medewerkerinformatie Buikwandcorrectie Informatie over een operatieve behandeling van een verslapte buikwand 1234567890-terTER_ Buikwandcorrectie Informatie over een operatieve behandeling van een verslapte

Nadere informatie

Azathioprine (Imuran )

Azathioprine (Imuran ) Patiënteninformatie Azathioprine (Imuran ) Informatie over de behandeling met het medicijn azathioprine bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa 1234567890-terTER_ Azathioprine (Imuran ) Informatie

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Verpleegafdeling. Cardiologie terTER_

Patiënteninformatie. Verpleegafdeling. Cardiologie terTER_ Patiënteninformatie Verpleegafdeling Cardiologie 1234567890-terTER_ Verpleegafdeling Cardiologie U heeft een afspraak in Tergooi gehad voor een behandeling. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan

Nadere informatie

Laparoscopische sterilisatie

Laparoscopische sterilisatie Patiënteninformatie Laparoscopische sterilisatie Informatie voor vrouwen die een laparoscopische sterilisatie krijgen 1234567890-terTER_ Laparoscopische sterilisatie Informatie voor vrouwen die een laparoscopische

Nadere informatie

Informatie over oorzaken, onderzoek, behandeling en risico s van vlekken en flitsen

Informatie over oorzaken, onderzoek, behandeling en risico s van vlekken en flitsen Patiënteninformatie Vlekken en flitsen Informatie over oorzaken, onderzoek, behandeling en risico s van vlekken en flitsen 1234567890-terTER_ Vlekken en flitsen Informatie over oorzaken, onderzoek, behandeling

Nadere informatie

Bijzonder resistente micro-organismen/ BRMO

Bijzonder resistente micro-organismen/ BRMO Patiënteninformatie Bijzonder resistente micro-organismen/ BRMO Informatie over resistente bacteriën anders dan MRSA 1234567890-terTER_ Bijzonder resistente micro-organismen/ BRMO Informatie over resistente

Nadere informatie

Transurethrale resectie van een blaastumor (TURT)

Transurethrale resectie van een blaastumor (TURT) Patiënteninformatie Transurethrale resectie van een blaastumor (TURT) Informatie over een TURT-operatie 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Blaastumoren 5 Doel 5 Afspraak 5 Verhindering

Nadere informatie

Slokdarmen/of maagonderzoek

Slokdarmen/of maagonderzoek Medewerkerinformatie Slokdarmen/of maagonderzoek Informatie over het doel, de voorbereiding en de werkwijze bij dit slokdarm- en/of maagonderzoek 1234567890-terTER_ Slokdarm- en/of maagonderzoek Informatie

Nadere informatie

Endo-echografie. (van de slokdarm, maag en twaalfvingerige darm)

Endo-echografie. (van de slokdarm, maag en twaalfvingerige darm) Patiënteninformatie Endo-echografie (van de slokdarm, maag en twaalfvingerige darm) Informatie over endo-echografisch onderzoek dat we uitvoeren op de afdeling Endoscopie van locatie Hilversum Endo-echografie

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Wortelblokkade terTER_

Patiënteninformatie. Wortelblokkade terTER_ Patiënteninformatie Wortelblokkade 1234567890-terTER_ Wortelblokkade U heeft een afspraak in Tergooi voor de behandeling van pijnklachten via een (langwerkende) wortelblokkade. Onze artsen en medewerkers

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Behandelwijzer Oncologie Longgeneeskunde

Patiënteninformatie. Behandelwijzer Oncologie Longgeneeskunde Patiënteninformatie Behandelwijzer Oncologie Longgeneeskunde Inhoudsopgave Pagina 1 Persoonsgegevens 5 Heeft u deze behandelwijzer gevonden? 5 Allergisch voor 6 Medicatie 7 2 De behandelwijzer 9 Het gebruik

Nadere informatie

Methotrexaat (Emthexate, Ledertrexate )

Methotrexaat (Emthexate, Ledertrexate ) Medewerkerinformatie Methotrexaat (Emthexate, Ledertrexate ) Informatie over dit medicijn voor reumatische aandoeningen 1234567890-terTER_ Methotrexaat (Emthexate, Ledertrexate ) Informatie over dit medicijn

Nadere informatie

Hulpmiddel bij het vastleggen van het slaappatroon

Hulpmiddel bij het vastleggen van het slaappatroon Patiënteninformatie Slaap-/ waakdagboek Hulpmiddel bij het vastleggen van het slaappatroon 1234567890-terTER_ Slaap-/waakdagboek Hulpmiddel bij het vastleggen van het slaappatroon. U heeft binnenkort

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Fumaraat. Informatie over het gebruik van fumaraat terTER_

Patiënteninformatie. Fumaraat. Informatie over het gebruik van fumaraat terTER_ Patiënteninformatie Fumaraat Informatie over het gebruik van fumaraat 1234567890-terTER_ Fumaraat Informatie over het gebruik van fumaraat. In overleg met uw behandelend dermatoloog heeft u besloten fumaraat

Nadere informatie

Neuspoliepen. Medewerkerinformatie

Neuspoliepen. Medewerkerinformatie Medewerkerinformatie Neuspoliepen Informatie over operatieve behandeling van uitstulpingen van het neusslijmvlies door een KNO-arts van locatie Hilversum en Blaricum 1234567890-terTER_ Neuspoliepen Informatie

Nadere informatie

Parkinsoncentrum Leeuwarden

Parkinsoncentrum Leeuwarden Het Parkinsoncentrum Leeuwarden is een kennis- en behandelcentrum voor mensen met de ziekte van Parkinson. Deskundigheid, tijd, aandacht en een goede begeleiding voor de patiënt en zijn naasten staat hierbij

Nadere informatie

Helicobacter ademtest

Helicobacter ademtest Patiënteninformatie Helicobacter ademtest Informatie over de test die uw dokter u heeft geadviseerd naar aanleiding van uw maagklachten Helicobacter ademtest Informatie over de test die uw dokter u heeft

Nadere informatie

Stoppen met roken voor een operatie. Rookvrij! Ook jij? terTER_

Stoppen met roken voor een operatie. Rookvrij! Ook jij? terTER_ Medewerkerinformatie Patiënteninformatie Stoppen met roken voor een operatie Rookvrij! Ook jij? 1234567890-terTER_ Stoppen met roken voor een operatie Rookvrij! Ook jij? U heeft een afspraak in Tergooi

Nadere informatie

Informatie voor kinderen en jongeren over Het portaal voor kinderen en jongeren met luchtwegklachten of allergie

Informatie voor kinderen en jongeren over Het portaal voor kinderen en jongeren met luchtwegklachten of allergie Patiënteninformatie Informatie voor kinderen en jongeren over Het portaal voor kinderen en jongeren met luchtwegklachten of allergie 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Wat is een portaal? 5 Het portaal

Nadere informatie

Adalimumab (Humira )

Adalimumab (Humira ) Patiënteninformatie Adalimumab (Humira ) Informatie over de behandeling met het medicijn adalimumab bij de ziekte van Crohn en collitis ulcerosa 1234567890-terTER_ Adalimumab (Humira ) Informatie over

Nadere informatie

Diepe hersenstimulatie bij de ziekte van Parkinson

Diepe hersenstimulatie bij de ziekte van Parkinson Diepe hersenstimulatie bij de ziekte van Parkinson Deze informatiefolder is voor iedereen die informatie wil over behandeling met DBS, diepe hersenstimulatie, bij de ziekte van Parkinson in het Academisch

Nadere informatie

Medewerkerinformatie. Beademing. Informatie over beademing en uitleg over bijkomende gevolgen. 1234567890-terTER_

Medewerkerinformatie. Beademing. Informatie over beademing en uitleg over bijkomende gevolgen. 1234567890-terTER_ Medewerkerinformatie Beademing Informatie over beademing en uitleg over bijkomende gevolgen 1234567890-terTER_ Beademing Informatie over beademing en uitleg over bijkomende gevolgen. Uw naaste is opgenomen

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Proctoscopie. Informatie over een kijkonderzoek van de endeldarm en anus terTER_

Patiënteninformatie. Proctoscopie. Informatie over een kijkonderzoek van de endeldarm en anus terTER_ Patiënteninformatie Proctoscopie Informatie over een kijkonderzoek van de endeldarm en anus. 1234567890-terTER_ Proctoscopie Informatie over een kijkonderzoek van de endeldarm en anus. U heeft een afspraak

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Actinische keratose. Informatie over deze huidafwijking en de mogelijkheden er iets aan te doen

Patiënteninformatie. Actinische keratose. Informatie over deze huidafwijking en de mogelijkheden er iets aan te doen Patiënteninformatie Actinische keratose Informatie over deze huidafwijking en de mogelijkheden er iets aan te doen Actinische keratose Informatie over deze huidafwijking en de mogelijkheden er iets aan

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Erbse parese. Informatie voor ouders van een kind met het geboorteletsel Erbse parese terTER_

Patiënteninformatie. Erbse parese. Informatie voor ouders van een kind met het geboorteletsel Erbse parese terTER_ Patiënteninformatie Erbse parese Informatie voor ouders van een kind met het geboorteletsel Erbse parese 1234567890-terTER_ Erbse parese Informatie voor ouders van een kind met het geboorteletsel Erbse

Nadere informatie

Informatie over diagnose, behandeling en gevolgen van een trombosebeen

Informatie over diagnose, behandeling en gevolgen van een trombosebeen Patiënteninformatie Trombosebeen Informatie over diagnose, behandeling en gevolgen van een trombosebeen 1234567890-terTER_ Trombosebeen Informatie over diagnose, behandeling en gevolgen van een trombosebeen.

Nadere informatie

Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee we een ontsteking kunnen opsporen

Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee we een ontsteking kunnen opsporen Patiënteninformatie Leucocytenscan Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee we een ontsteking kunnen opsporen 1234567890-terTER_ Leucocytenscan Informatie over een nucleair geneeskundig

Nadere informatie

Deep Brain Stimulation

Deep Brain Stimulation Deep Brain Stimulation He althy Ageing: moving to the next generation WAT IS DEEP BRAIN STIMULATION? Deep Brain Stimulation (DBS), in het Nederlands diepe-hersenkernstimulatie, is een therapie waarbij

Nadere informatie

Methotrexaat bij psoriasis

Methotrexaat bij psoriasis Patiënteninformatie Methotrexaat bij psoriasis 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Wat is methotrexaat? 4 Hoe werkt MTX? 4 Hoe goed werkt MTX? 5 Wanneer schrijft uw behandelaar MTX voor? 5 Wanneer

Nadere informatie

Hysteroscopische sterilisatie (Essure-sterilisatie)

Hysteroscopische sterilisatie (Essure-sterilisatie) Patiënteninformatie Hysteroscopische sterilisatie (Essure-sterilisatie) 1234567890-terTER_ Hysteroscopische sterilisatie (Essure-sterilisatie) U heeft een afspraak in Tergooi voor een hysteroscopische

Nadere informatie

Corticosteroïden. voor eczeem bij kinderen

Corticosteroïden. voor eczeem bij kinderen Patiënteninformatie Corticosteroïden voor eczeem bij kinderen Informatie over het gebruik van corticosteroïden voor eczeem bij kinderen Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Corticosteroïd-preparaten 5 Welk

Nadere informatie

Bloedafname/ laboratoriumonderzoek

Bloedafname/ laboratoriumonderzoek Patiënteninformatie Bloedafname/ laboratoriumonderzoek Informatie over het Klinisch Chemisch en Hematologisch Laboratorium 1234567890-terTER_ Bloedafname/ laboratoriumonderzoek Informatie over het Klinisch

Nadere informatie

Ziekte van Parkinson

Ziekte van Parkinson Ziekte van Parkinson Historie Ontstaanswijze Verschijnselen Behandeling Dr. E.S. Louwerse, neuroloog Jeroen Bosch Ziekenhuis s-hertogenbosch Progressieve neurologische ziekte Oorzaak onbekend Geen genezing

Nadere informatie

MRSA/ Methicilline Resistente Staphylococcus Aureus

MRSA/ Methicilline Resistente Staphylococcus Aureus Patiënteninformatie MRSA/ Methicilline Resistente Staphylococcus Aureus Informatie voor patiënten en bezoekers over MRSA 1234567890-terTER_ MRSA/ Methicilline Resistente Staphylococcus Aureus Informatie

Nadere informatie

FXTAS een neurologische aandoening in verband met fragiele X. Informatie voor mensen met de fragiele X premutatie, behandelaars en andere betrokkenen

FXTAS een neurologische aandoening in verband met fragiele X. Informatie voor mensen met de fragiele X premutatie, behandelaars en andere betrokkenen FXTAS een neurologische aandoening in verband met fragiele X Informatie voor mensen met de fragiele X premutatie, behandelaars en andere betrokkenen Een uitgave van de Fragiele X Vereniging Nederland Wat

Nadere informatie

(Mictie)cystografie/ urethrografie voor volwassenen

(Mictie)cystografie/ urethrografie voor volwassenen Patiënteninformatie (Mictie)cystografie/ urethrografie voor volwassenen Informatie over het doel, de voorbereiding en de werkwijze bij een onderzoek van de blaas 1234567890-terTER_ (Mictie)cystografie/

Nadere informatie

6-Mercaptopurine (Purinethol )

6-Mercaptopurine (Purinethol ) Patiënteninformatie 6-Mercaptopurine (Purinethol ) Informatie over de behandeling met het medicijn 6-mercaptopurine (Purinethol ) bij de ziekte van Crohn en colitus ulcerosa 6-Mercaptopurine (Purinethol

Nadere informatie

Endoveneuze coagulatie

Endoveneuze coagulatie Patiënteninformatie Endoveneuze coagulatie 1234567890-terTER_ Endoveneuze coagulatie U heeft een afspraak gehad of u krijgt een afspraak in Tergooi. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan om u met

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Glaucoom terTER_

Patiënteninformatie. Glaucoom terTER_ Patiënteninformatie Glaucoom 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina 1. Wat is glaucoom 4 2. Oogdruk 4 3. Oorzaak 6 4. Soorten glaucoom 6 5. Diagnose 7 6. De behandelingen van glaucoom 8 7. Syndroom van

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Netvliesloslating

Patiënteninformatie. Netvliesloslating Patiënteninformatie Netvliesloslating Netvliesloslating U heeft een afspraak in Tergooi voor een behandeling. Onze artsen en medewerkers doen er alles aan om u met de beste zorg te omringen en het bezoek

Nadere informatie

Patiënteninformatie. De bekkenbodem

Patiënteninformatie. De bekkenbodem Patiënteninformatie De bekkenbodem De bekkenbodem Informatie over de functie en training van de bekkenbodemspieren. U heeft een afspraak in Tergooi voor een bekkenbodemtraining. Onze artsen en medewerkers

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Instructies voor. ontlastingsonderzoek (fecesonderzoek) Informatie over de handelwijze bij onderzoek van de ontlasting

Patiënteninformatie. Instructies voor. ontlastingsonderzoek (fecesonderzoek) Informatie over de handelwijze bij onderzoek van de ontlasting Patiënteninformatie Instructies voor ontlastingsonderzoek (fecesonderzoek) Informatie over de handelwijze bij onderzoek van de ontlasting Instructies voor ontlastingsonderzoek (fecesonderzoek) Informatie

Nadere informatie

Hartrevalidatie Tergooi

Hartrevalidatie Tergooi Patiënteninformatie Hartrevalidatie Tergooi 1234567890-terTER_ Hartrevalidatie Tergooi Binnen Tergooi verzorgen we de hartrevalidatie, middels deze folder informeren wij u over het programma dat wij aanbieden.

Nadere informatie

Electro Convulsie Therapie (ECT)

Electro Convulsie Therapie (ECT) Patiënteninformatie Electro Convulsie Therapie (ECT) 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Inleiding 4 Voorbereiding 5 De opname 6 De behandeling 7 Na de behandeling 8 Risico's van de behandeling 9

Nadere informatie

Preoperatief onderzoek kinderen

Preoperatief onderzoek kinderen Patiënteninformatie Preoperatief onderzoek kinderen Voorbereiding op de operatie 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Voorbereiding 4 Medicatie en pijnbestrijding 5 Emla pleister 5 Het aanbrengen van

Nadere informatie

Infliximab (Remicade )

Infliximab (Remicade ) Patiënteninformatie Infliximab (Remicade ) Bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa Inhoudsopgave Pagina 1 Algemeen 5 2 Werking van infliximab 5 3 Voorzorgsmaatregelen 6 4 Hoe gebruikt u infliximab?

Nadere informatie

Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee onder meer de ziekte van Parkinson kan worden opgespoord

Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee onder meer de ziekte van Parkinson kan worden opgespoord Patiënteninformatie DaTSCANscintigrafie Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee onder meer de ziekte van Parkinson kan worden opgespoord 1234567890-terTER_ DaTSCANscintigrafie Informatie

Nadere informatie

Informatie over een taalstoornis die ontstaat na hersenletsel

Informatie over een taalstoornis die ontstaat na hersenletsel Patiënteninformatie Afasie Informatie over een taalstoornis die ontstaat na hersenletsel 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Wat is afasie? 4 Onstaan van afasie 5 Gevolgen 6 Wat doet de logopedist?

Nadere informatie

Informatie over het doel, de voorbereiding en de werkwijze bij een bijzonder radiologisch onderzoek

Informatie over het doel, de voorbereiding en de werkwijze bij een bijzonder radiologisch onderzoek Patiënteninformatie CT-onderzoek Informatie over het doel, de voorbereiding en de werkwijze bij een bijzonder radiologisch onderzoek 1234567890-terTER_ CT-onderzoek Informatie over het doel, de voorbereiding

Nadere informatie

Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee een eventuele bloeding in de buikorganen kan worden aangetoond

Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee een eventuele bloeding in de buikorganen kan worden aangetoond Patiënteninformatie Erytrocyten labeling Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee een eventuele bloeding in de buikorganen kan worden aangetoond 1234567890-terTER_ Erytrocyten labeling

Nadere informatie

Operatieve ingreep via de polikliniek Dermatologie

Operatieve ingreep via de polikliniek Dermatologie Patiënteninformatie Operatieve ingreep via de polikliniek Dermatologie 1234567890-terTER_ Operatieve ingreep via de polikliniek Dermatologie U heeft een afspraak in Tergooi voor een operatieve behandeling.

Nadere informatie

Lever/miltscintigrafie

Lever/miltscintigrafie Patiënteninformatie Lever/miltscintigrafie Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee de lever en de milt worden afgebeeld 1234567890-terTER_ Lever/milt-scintigrafie Informatie over een

Nadere informatie

Plaveiselcelcarcinoom

Plaveiselcelcarcinoom Patiënteninformatie Plaveiselcelcarcinoom 1234567890-terTER_ Plaveiselcelcarcinoom Met deze folder informeren we u over het verschijnsel plaveiselcelcarcinoom. Daarnaast zetten we een aantal praktische

Nadere informatie

Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee we de snelheid van het ontledigen van de maag bepalen

Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee we de snelheid van het ontledigen van de maag bepalen Patiënteninformatie Maagontlediging Informatie over een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee we de snelheid van het ontledigen van de maag bepalen 1234567890-terTER_ Maagontlediging Informatie over

Nadere informatie

Standscorrectie van de versleten knie

Standscorrectie van de versleten knie Patiënteninformatie Standscorrectie van de versleten knie Informatie over de operatie, voorbereiding en nabehandeling 1234567890-terTER_ Standscorrectie van de versleten knie Informatie over de operatie,

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Polikliniek. Longgeneeskunde. Informatie over een bezoek aan de polikliniek Longgeneeskunde terTER_

Patiënteninformatie. Polikliniek. Longgeneeskunde. Informatie over een bezoek aan de polikliniek Longgeneeskunde terTER_ Patiënteninformatie Polikliniek Longgeneeskunde Informatie over een bezoek aan de polikliniek Longgeneeskunde 1234567890-terTER_ Polikliniek Longgeneeskunde Informatie over een bezoek aan de polikliniek

Nadere informatie

Mictiecystografie voor kinderen

Mictiecystografie voor kinderen Patiënteninformatie Mictiecystografie voor kinderen Informatie voor ouders over het doel, de voorbereiding en werkwijze bij het onderzoek van de blaas 1234567890-terTER_ Mictiecystografie voor kinderen

Nadere informatie