je rechten op zak
Einde van de overeenkomst Een arbeidsovereenkomst kan niet zomaar van vandaag op morgen worden verbroken. Dit kan alleen als er een wederzijds akkoord is, in geval van overmacht of om dringende redenen. Als je werkgever je toch ontslaat, heb je recht op een opzeggingstermijn of een opzeggingsvergoeding. Opgelet, sinds 1 januari 2014 gelden er nieuwe opzeggingstermijnen. We geven hier de algemene regels mee. De wet voorziet talrijke uitzonderingen en bijzondere gevallen bij SWT (het vroegere brugpensioen), pensioen, periode van tijdelijke werkloosheid, herstructureringen, ziekte tijdens de opzegtermijn, Ontslag krijgen of nemen, proefperiode : blijf bij de minste twijfel over je rechten niet bij de pakken neerzitten en neem onmiddellijk contact op met je gewestelijke BBTK-afdeling.
ÔÔHoe lang is mijn opzegtermijn als ik ontslagen word? Je contract dateert van 1/01/2014 of later Arbeiders en bedienden krijgen dezelfde opzegregeling. De opzegtermijn wordt vanaf 1/01/2014 berekend op basis van de anciënniteit in het bedrijf en wordt uitgedrukt in weken. Elke werknemer begint met een opzegperiode van twee weken. Per begonnen trimester of jaar wordt de opzegtermijn opgetrokken zoals aangegeven in de hieronder staande tabel. Van zodra de werknemer een nieuwe periode van drie maanden of een nieuw jaar aanvat, valt hij in daarmee overeenstemmende schijf. Anciënniteit Lengte van de opzeggingstermijn 0 2 weken 3 maanden 4 weken 6 maanden 6 weken 9 maanden 7 weken 1 jaar 8 weken 1 jaar en 3 maanden 9 weken 1 jaar en 6 maanden 10 weken 1 jaar en 9 maanden 11 weken 2 jaar 12 weken 3 jaar 13 weken 4 jaar 15 weken 5 jaar en meer + 3 weken per begonnen jaar 20 jaar 62 weken 21 jaar en meer + 1 week per begonnen jaar Je contract dateert van voor 1/01/2014 Voor de berekening van de opzegtermijn zullen twee stappen moeten doorlopen worden: de eerste stap betreft de dienstanciënniteit verworven bij de werkgever op 31/12/2013 en de daarmee overeenstemmende opzegtermijn op basis van de vroegere wetgeving. De tweede stap betreft de dienstanciënniteit verworven vanaf 1/01/2014, en de daarmee overeenstemmende opzegtermijn op basis van de nieuwe wetgeving vanaf 1/01/2014. De resultaten van beide berekeningen zullen moeten opgeteld worden. Ze vormen samen de totale na te leven opzeggingstermijn of het bedrag van de eventuele opzegvergoeding. Deel 1: De vastgeklikte rechten Dit is de opzegtermijn die je hebt opgebouwd op 31/12/13 Op 31/12/2013 was je bruto jaarloon......lager dan 32.254? Tel 3 maanden opzeg per begonnen schijf van 5 jaar anciënniteit = maanden..hoger dan 32.254? Tel 1 maand per begonnen jaar anciënniteit met een min. van 3 maanden Deel 2 : De rechten opgebouwd In het nieuwe stelsel. Dit is je anciënniteit vanaf 1/01/2014 tot het moment van ontslag Opzegtermijn in weken in functie van de begonnen anciënniteitsperiode 0 maanden...2 weken 3 maanden...4 weken 6 maanden...6 weken 9 maanden...7 weken 1 jaar...8 weken enz. = weken Ben je arbeider? Voor jou gelden eveneens nieuwe regels. Raadpleeg voor meer info de Focus Arbeiders- en bediendestatuten. Zie de tabel hierboven Lengte van de opzeggingstermijn als je contract dateert van 1/01/2014 of later 76 BBTK Je rechten op zak 2014 2014 Je rechten op zak BBTK 77
ÔÔHoe lang is mijn opzegtermijn als ik zelf ontslag neem? Je contract dateert van 1/01/2014 of later Voor de opzegging door de werknemer worden ook nieuwe termijnen voorzien. Deze komen overeen met de helft van de opzegtermijnen die zouden moeten worden nageleefd in geval van opzegging door de werkgever maar wel met een maximum van 13 weken. Anciënniteit Lengte van de opzeggingstermijn 0 tot minder dan 3 maanden 1 week 3 tot minder dan 6 maanden 2 weken 6 tot minder dan 12 maanden 3 weken 12 tot minder dan 18 maanden 4 weken 18 maanden tot minder dan 2 jaar 5 weken 2 jaar tot minder dan 4 jaar 6 weken 4 jaar tot minder dan 5 jaar 7 weken 5 jaar tot minder dan 6 jaar 9 weken 6 jaar tot minder dan 7 jaar 10 weken 7 jaar tot minder dan 8 jaar 12 weken Vanaf 8 jaar 13 weken Je contract dateert van vóór 1/01/2014 Ook de berekening van de opzegtermijn bij ontslag door de werknemer gebeurt in twee delen: het deel dat wordt vastgeklikt op 31 december 2013 en het deel dat opgebouwd wordt in het nieuwe systeem. Ook hier zullen deel 1 en deel 2 moeten opgeteld worden. Daarbij moet je echter drie rekenregels in gedachten houden: 1 De berekening van deel 2 (het deel dat betrekking heeft op wat je na 1 januari 2014 opbouwt op basis van het nieuwe systeem) hoeft niet te gebeuren als je voor de berekening van je eerste deel al aan de maxima komt : het is te zeggen: onder het loonplafond van 32.254: maximum 3 maanden ; loonplafond van meer dan 32.254 en minder dan 64.508: maximum 4,5 maand ; loonplafond boven 64.508: maximum van 6 maanden. 2 Wanneer je na de berekening van deel 1 de maxima niet bereikt, maar de opzeggingstermijn waarop je recht hebt is gelijk of hoger dan 13 weken, dan is er geen deel 2. Men past enkel de termijnen van deel 1 toe. 3 Wanneer je na de berekening van deel 1 de maxima niet bereikt, maar de opzeggingstermijn waarop je recht hebt is lager dan 13 weken, zal deel 2 moeten toegevoegd worden maar opgelet de som van beide delen kan sowieso 13 weken niet overschrijden (deze 13 weken is de maximum opzegtermijn bij ontslag door de werknemer in het nieuwe systeem zie hierboven). Deel 1: De vastgeklikte rechten Dit is de opzegtermijn die je had moeten presteren op 31/12/13 Tel 1,5 maand per begonnen schijf van 5 jaar anciënniteit Je moet drie regels nakijken : 1. Bereik je de maxima? (bruto jaarloon onder 32.254: max. 3 maanden tussen 32.254 en 64.508: max. 4,5 maand boven 64.508: max. van 6 maanden). Je zal maximaal die opzeg moeten presteren en de berekening van deel 2 hoeft niet te gebeuren. 2. Wanneer je na de berekening van deel 1 de maxima niet bereikt, maar de opzeggingstermijn waarop je recht hebt is 13 weken, dan pas je enkel de termijnen van deel 1 toe en is er geen deel 2. 3. Wanneer je na de berekening van deel 1 de maxima niet bereikt, maar de opzeggingstermijn waarop je recht hebt is < 13 weken, zal deel 2 moeten toegevoegd worden. Ga dus naar deel 2. = maanden Deel 2: De rechten opgebouwd In het nieuwe stelsel. Dit is je anciënniteit vanaf 1/1/2014 tot het moment van ontslag. Opzegtermijn in weken in functie van de begonnen anciënniteitsperiode 0 > 3 maanden...1 week 3 > 6 maanden...2 weken 6 >12 maanden...3 weken 12 > 18 maanden...4 weken 18 maanden > 2 jaar...5 weken 2 > 4 jaar...6 weken 4 > 5 jaar...7 weken enz. zie de tabel pagina 78 Je telt stap 1 en stap 2 op maar opgelet want deze mogen samen maximum 13 weken bedragen! = weken Ô Ô Zijn hogere opzegtermijnen nog mogelijk? Op sectoraal vlak niet. Maar concreet kan dus nog steeds op bedrijfsniveau (collectief bijv. in het kader van herstructureringen) en ook individueel afgeweken worden van de nieuwe termijnen. 78 BBTK Je rechten op zak 2014 2014 Je rechten op zak BBTK 79
Er moet in dit kader ook worden herinnerd dat er geen opzegtermijnen kunnen worden bepaald die voor de werknemer minder gunstig zijn dan de wettelijke opzegtermijnen. Er zijn minder gunstige opzegtermijnen voorzien voor de arbeiders van sommige sectoren (sectoren waar de arbeiders kortere opzegtermijnen hadden dan deze bepaald in CAO 75). Meer info vind je in de Focus Arbeiders- en bediendestatuten. ÔÔWanneer gaat de opzegtermijn in? De opzegtermijn gaat voor alle werknemers in vanaf de 1 ste maandag die volgt op de week waarin de opzegtermijn ter kennis wordt gebracht (voor een bediende begon de opzegtermijn in de oude regeling pas te lopen de eerste dag van de maand die volgde op het ontslag). Specifieke ontslaggevallen Er bestaan specifieke regels voor de volgende gevallen: opzeg in het kader van de tewerkstellingsprogramma s; opzeg tijdens de periode van tijdelijke werkloosheid; opzeg in geval van pensioen; opzeg in geval van vervroegd pensioen; (verkorte) opzeg in geval van SWT (vroegere brugpensioen) bij herstructurering; tegenopzeg. Je vindt ze in de Focus Arbeiders- en Bediendestatuten. Indien het contract met een aangetekende brief wordt opgezegd, heeft deze brief slechts uitwerking de 3 de werkdag na verzending ). Daar verandert er dus niets. Hoe wordt de anciënniteit in het bedrijf berekend? Verschillende opeenvolgende arbeidsovereenkomsten bij dezelfde werkgever komen eveneens in aanmerking voor de berekening van de anciënniteit. De periodes van schorsing van de uitvoering van de arbeidsovereenkomst moeten ook worden meegeteld. Een uitzendkracht die een vast contract kreeg aangeboden, en in dezelfde functie aan de slag bleef voor dezelfde werkgever (zonder dat zijn uitzendcontract langer dan 7 dagen werd onderbroken), telt maximaal 1 jaar van zijn anciënniteit als uitzendkracht mee voor de berekening van zijn anciënniteit. Hoe wordt de opzegvergoeding berekend? Aangezien de nieuwe opzegtermijnen worden uitgedrukt in weken, wordt het wekelijks loon als volgt berekend : maandloon en de voordelen waarop je recht heb op het moment waarop je ontslag betekend wordt x 3 13 Wanneer je loon/voordeel geheel of gedeeltelijk variabel is, dient rekening te worden gehouden met het gemiddelde van die lonen en/of voordelen in de 12 maanden voorafgaand aan het ontslag. ÔÔSollicitatieverlof: heb ik hier recht op? Tijdens je opzegtermijn vrijaf nemen om een nieuwe job te zoeken met behoud van loon: dat is sollicitatieverlof. Het is hierbij niet van belang of je zelf ontslag neemt dan wel ontslagen bent. ÔÔHoeveel sollicitatieverlof mag je nemen? De nieuwe regeling voorziet dat het sollicitatieverlof 1 dag (of 2 halve dagen) per week bedraagt tijdens de laatste 26 weken van de opzegtermijn. De periode vóór deze 26 laatste weken heb je recht op één halve dag per week. Als je tijdens de opzeggingstermijn bovendien kan genieten van een outplacementbegeleiding, heb je recht op een sollicitatieverlof van één dag (of 2 halve dagen) per week gedurende de volledige duur van de opzeggingstermijn. Als deeltijdse werknemer heb je recht op sollicitatieverlof in verhouding tot je arbeidsduur. ÔÔIk heb een contract van bepaalde duur. Mag de werkgever of ikzelf een einde maken aan het contract? Het principe van arbeidsovereenkomsten voor een bepaalde duur of voor een duidelijk omschreven werk is dat ze normaal gezien moeten worden uitgevoerd tot het overeengekomen einde. Er wordt evenwel voorzien dat contracten van bepaalde duur of voor een duidelijk omschreven werk gesloten vanaf 1 januari 2014, volgens de gewone opzegregels kunnen beëindigd worden tijdens de eerste helft van deze overeenkomst, met weliswaar een maximum van 6 maanden. 80 BBTK Je rechten op zak 2014 2014 Je rechten op zak BBTK 81
De periode waarbinnen elke partij de overeenkomst van bepaalde duur kan beëindigen door opzegging, wordt niet geschorst bijv. door ziekte of jaarlijkse vakantie (dit in tegenstelling tot de normale regels) en begint te lopen vanaf de aanvang van de overeenkomst. Bij opeenvolgende contracten voor een bepaalde duur of een duidelijk omschreven werk zal het enkel de eerste arbeidsovereenkomst zijn die eenzijdig kan worden beëindigd door middel van een opzeggingstermijn. De manier waarop de opzeg bij dit soort contracten gegeven wordt moet dezelfde zijn als bij een arbeidsovereenkomst van onbepaalde duur. Deze termijn vangt aan op de maandag volgend op de week waarin hij ter kennis werd gebracht. De opzeggingstermijnen die moeten worden gehanteerd, zijn de gewone termijnen van de contracten van onbepaalde duur (zie verder). Als de werkgever vóór het verstrijken van de termijn maar ná de eerste helft van het contract een einde maakt aan het contract van bepaalde duur of voor een duidelijk omschreven werk, zal hij een vergoeding moeten betalen die het contract tot de vervaldatum dekt met het dubbele van de wettelijke termijn als maximum. 82 BBTK Je rechten op zak 2014 2014 Je rechten op zak BBTK 83
Uw afdeling V.U.: Erwin De Deyn BBTK - Hoogstraat 42-1000 Brussel 04/2014 Afbeeldingen fotolia - SETCa - Kroll AALST - DENDERMONDE RONSE - OUDENAARDE Houtmarkt 1 9300 Aalst T +32 53 72 78 43 bbtkaalst@bbtk-abvv.be ANTWERPEN Van Arteveldstraat 9/11 2060 Antwerpen T +32 3 220 69 00 adminbbtkantwerpen@bbtk-abvv.be BRUGGE Zilverstraat 43 8000 Brugge T +32 50 44 10 21 bbtkbrugge@bbtk-abvv.be BRUSSEL HALLE VILVOORDE Jozeph Stevensstraat 7 1000 Brussel T +32 2 519 72 11 admin.brussel@bbtk-abvv.be Edingensesteenweg 16 1500 Halle T +32 2 356 06 76 admin.halle@bbtk-abvv.be Mechelsestraat 6 (1 e verdieping) 1800 Vilvoorde T + 32 2 252 43 33 admin.vilvoorde@bbtk-abvv.be GENT Ons Huis - Vrijdagmarkt 9 9000 Gent T + 32 9 265 52 70 admin.gent@bbtk-abvv.be KEMPEN Grote Markt 48 2300 Turnhout T + 32 14 40 03 75 bbtkkempen@bbtk-abvv.be KORTRIJK Conservatoriumplein 9 bus 2 8500 Kortrijk T +32 56 26 82 43 admin.bbtkkortrijk@bbtk-abvv.be LEUVEN Maria-Theresiastraat 99 3000 Leuven T +32 16 31 62 50 admin.leuven@bbtk-abvv.be LIMBURG Prins Bisschopssingel 34 bus 1 3500 Hasselt T +32 11 26 09 00 admin.bbtkhasselt@bbtk-abvv.be MECHELEN H.Consciencestraat 33 2800 Mechelen T +32 15 42 11 60 bbtkmechelen@bbtk-abvv.be OOSTENDE-ROESELARE-IEPER J. Peurquaestraat 1 bus 12 8400 Oostende T +32 59 70 27 29 bbtkoostende@bbtk-abvv.be WAASLAND Mercatorstraat 90 9100 Sint-Niklaas T +32 3 776 36 76 waasland@bbtk-abvv.be