Rapportage omnibusvragen Input voor Week van Zorg en Welzijn 2017 Lonneke Gijsbers 10-3-2017 Projectnummer Z8318
Inhoudsopgave Achtergrond, methode en opzet 3 Opvallende bevindingen Resultaten 4 6 Bijlage 12
Achtergrond, methode en opzet In opdracht van Irene Mulder van RegioPlus, is onder het StemPunt-panel een onderzoek uitgevoerd om input te genereren voor een persbericht in de Week van Zorg en Welzijn 2017. Onder StemPunt wordt maandelijks een omnibusonderzoek uitgevoerd onder n=1000 Nederlanders van 15 t/m 70 jaar. Hierin kunnen meerdere participanten maximaal 5 vragen laten meelopen. Er wordt een representatieve steekproef getrokken op basis van leeftijd, geslacht, opleidingsniveau, NielsenRegio en leefstijl. De data wordt achteraf gewogen naar dezelfde kenmerken (zie de bijlage voor de weegspecificatie). In deze beknopte rapportage bespreken we opvallende bevindingen. Als bijlage is een tabellenset opgeleverd, met uitsplitsingen naar geslacht, leeftijd, opleiding en wel/niet werkzaam of studerend in zorg en welzijn. In deze tabellenset zijn alle significante verschillen weergegeven in kleur. In dit rapport worden niet alle significante verschillen beschreven.
Opvallende bevindingen Werknemers zorg en welzijn, zijn trots op hun betekenisvolle werk Op zich is het niet zo opvallend dat werkenden in zorg en welzijn hun werk betekenisvol vinden en trots zijn op wat zij doen. We zien dit in vele onderzoeken naar voren komen. Met name interessant is dat werkenden in zorg, vergeleken met werkenden in andere sectoren, hun werk op deze vlakken ook positiever beoordelen en dat ze minder vaak nadenken over het zoeken naar een andere baan. Sector zorg en welzijn biedt veel ontwikkelingskansen Werkenden in zorg en welzijn zijn positiever over de kans om jezelf te ontwikkelen dan werkenden in andere sectoren over hun kansen om zich te ontwikkelen. Dit vinden wij een mooi bericht, omdat de sector vaak in een negatief daglicht gezet wordt door tekorten, tijdsdruk etc. Deze bevinding laat zien dat er juist ook veel mogelijk is binnen de sector en dat werkenden in de sector hier heel positief over zijn. Eén derde van de bevolking staat open voor werken in zorg en welzijn 15% van de bevolking werkt of studeert momenteel in de sector zorg en welzijn. Er wordt veel gesproken over de dreigende tekorten aan werknemers in deze sector. Uit dit onderzoek komt naar voren dat er behoorlijke interesse is in werken in zorg en welzijn: maar liefst één derde staat hiervoor open.
Kanttekening bij lijsttrekkersvraag In het onderzoek is één ludieke vraag meegenomen over welke lijsttrekker men het liefst als huisarts zou zien. In het onderzoek kregen we veel reacties op deze vraag, in het open antwoordveld en via directe terugkoppelingsmails. Wij hebben in de vraagstelling niet benadrukt dat het ging om een ludieke vraag. Velen reageerden met de opmerking dat ze dit een vreemde vraag vonden, en toch zeker liever iemand met een medische achtergrond als huisarts wensen.
Resultaten
Marianne Thieme populairste huisarts Wanneer mensen voor de keuze gesteld worden om een lijsttrekker als huisarts te kiezen, staan Marianne Thieme, Emile Roemer en Jesse Klaver aan kop. Overigens staat bij mannen Thieme op nummer één, bij vrouwen delen Roemer en Klaver de eerste plaats. Bij mensen die in de zorg en welzijn werken, of daarvoor een opleiding volgen, scoort Alexander Pechtold het hoogst (13%), gevolgd door Jesse Klaver (12%). Ondanks dat 75% een keuze maakt uit één van de lijsttrekkers, waarschuwen we ervoor (met het oog op publicatie) dat 25% een opmerking plaatst bij deze vraag. Er wordt vooral aangegeven dat men geen politicus als huisarts wil, maar iemand met een medische achtergrond. Velen geven dan ook aan dit een vreemde vraag te vinden. Als je moest kiezen, welke lijsttrekker zou jij dan het liefst als huisarts willen? (n=1.051) Marianne Thieme Emile Roemer Jesse Klaver Mark Rutte Alexander Geert Wilders Sybrand Buma Kees van der Gert-Jan Segers Lodewijk Asscher Ancilla van de Jan Roos Henk Krol Tunahan Kuzu Anders, namelijk: 2% 1% 1% 1% 5% 4% 4% 4% 7% 6% 6% 13% 11% 10% 25%
Welzijn en maatschappelijke dienstverlening meest aantrekkelijke werkgebied binnen zorgsector Als men mocht kiezen uit elke baan binnen de zorgsector, zien we dat welzijn en maatschappelijke dienstverlening en werken in een ziekenhuis het hoogst scoren. Dit geldt zowel voor mensen die nu al in de zorg/welzijnssector werken als voor de rest van de bevolking. Mensen die niet in de zorg/welzijnssector werken, kiezen relatief vaker voor werken in een revalidatiecentrum (18%) of apotheek (17%) dan mensen die wel in deze sector werken. Jongeren t/m 24 jaar hebben relatief vaak een voorkeur voor werken met kinderen: jeugd- of kraamzorg (24%) en kinderopvang (24%). Daarnaast spreekt de geestelijke gezondheidszorg vaker aan (21%). 25 t/m 34 jarigen hebben opvallend veel interesse in werken in een fysiotherapeutenpraktijk (21%). Mannen hebben vaker voorkeur voor werken in een fysiotherapeuten- of huisartsenpraktijk (resp. 16% en 13%) en vrouwen vaker voor jeugd- of kraamzorg en kinderopvang (resp. 25% en 24%). Stel dat je mocht kiezen uit elke baan in de zorgsector, waar zou je dan het liefst werken (max 3)? (n=1.051) Welzijn en Maatschappelijke Dienstverlening Ziekenhuis Kinderopvang Apotheek Revalidatiecentrum Jeugd- of kraamzorg Geestelijke gezondheidszorg Fysiotherapeutenpraktijk Thuiszorg Verpleeghuis Huisartsenpraktijk Gehandicaptenzorg Tandartsenpraktijk Anders, namelijk: Weet ik niet/geen van deze 5% 3% 18% 16% 16% 15% 13% 13% 11% 11% 11% 10% 11% 22% 22%
15% werkt of studeert al in zorg en welzijn, 31% staat daarvoor open 11% van de respondenten geeft aan momenteel te werken in de sector zorg en welzijn, 2% volgt een opleiding in deze richting en 2% werkt én studeert in deze richting. Werk, of studeer je momenteel in de sector zorg of welzijn? (n=1.051) Nee, en daar sta ik ook niet voor open 54% Lager opgeleiden werken of studeren relatief minder vaak in deze richting (6% vs. 15% gemiddeld) en geven ook vaker aan hier niet voor open te staan (65% vs. 54% gemiddeld). 31% van de respondenten werkt of studeert niet in deze sector, maar geeft aan daar wel voor open te staan. Nee, maar ik sta daar wel voor open Ja, ik werk in de sector zorg en welzijn Ja, ik volg een opleiding in de richting Ja, ik werk én volg een opleiding in de 2% 2% 11% 31%
Meerderheid is trots, blij met collega s en vindt werk betekenisvol Bijna driekwart (74%) van de beroepsbevolking is trots op zijn/haar werk. 72% is blij met collega s en 67% vindt het werk betekenisvol. Minder dan de helft (47%) van de beroepsbevolking ervaart veel mogelijkheden om zichzelf verder te ontwikkelen en/of heeft het gevoel binnen zijn/haar branche alle kanten op te kunnen als men dat zou willen (39%). 40% voorziet mooie technologische ontwikkelingen in zijn/haar werkveld. Bijna de helft (49%) wil tot aan het pensioen in de eigen richting blijven werken. 31% denkt er regelmatig over om een andere baan te zoeken. In hoeverre ben je het eens of oneens met de onderstaande stellingen over jouw huidige werk? (basis- werkzame bevolking, n=573) Ik ben trots op mijn werk 1% 5% 19% 50% 24% 1% Ik ben blij met mijn collega's 1% 5% 17% 47% 25% 5% Ik verricht betekenisvol werk 1% 6% 25% 46% 21% 2% Ik heb veel mogelijkheden om me te verder ontwikkelen in mijn branche 5% 17% 29% 35% 12% 3% Ik voorzie mooie technologische ontwikkelingen in mijn branche 5% 20% 28% 29% 11% 7% Ik kan in mijn branche alle kanten op als ik dat zou willen 4% 22% 32% 30% 9% 3% Ik wil tot aan mijn pensioen in deze richting blijven werken 5% 13% 25% 31% 18% 8% Ik denk er regelmatig over na om een andere baan te zoeken 19% 21% 28% 23% 8% 1% Zeer oneens Oneens Niet eens, niet oneens Eens Zeer eens Weet niet/geen mening
Werkenden in zorg en welzijn vaker trots op hun werk en positief over ontwikkelmogelijkheden Bij de voorgelegde stellingen over het huidige werk (zie vorige sheet), zijn er een aantal significante verschillen tussen mensen die in de zorg/welzijnssector werken en mensen die in andere sectoren werken. Werkenden in zorg en welzijn springen er in positieve zin uit. Zij zijn vaker trots op hun werk, vinden vaker dat zij betekenis vol werk verrichten en ervaren veel mogelijkheden om zich verder te ontwikkelen binnen de branche (zie figuur rechts). Zij denken ook minder vaak aan het zoeken van een andere baan. In hoeverre ben je het eens of oneens met de onderstaande stellingen over jouw huidige werk? basis - werkzame bevolking (n=573) % (zeer) eens met: Ik ben trots op mijn werk % (zeer) eens met: Ik verricht betekenisvol werk % (zeer) eens met: Ik heb veel mogelijkheden om me verder te % (zeer) eens met: Ik denk er regelmatig over na om een andere baan te zoeken Werkt in andere branche (n=455) 23% 33% 44% 57% 62% 71% Werkt in zorg of welzijn (n=118) 84% 89%
Bijlage
Bijlage Onderzoekstechnische informatie - kwantitatief Veldwerkperiode - Het veldwerk is uitgevoerd in de periode 23-02-2017 t/m 26-02-2017. Methode respondentenselectie - Uit het StemPunt-panel. Incentives - De respondenten hebben als dank voor deelname aan het onderzoek een punten voor het StemPunt spaarprogramma ontvangen. Weging - De onderzoeksdata zijn gewogen (zie ook bijlage gewogen en ongewogen data), daarbij fungeerde het Mentalityijkbestand als herwegingskader. Dit ijkbestand is wat betreft sociodemografische gegevens gewogen naar de Gouden Standaard van het CBS. Responsverantwoording online onderzoek - In de veldwerkperiode is aan 4500 personen een uitnodigingsmail verstuurd. Op de slotdatum van het veldwerk (zie bij Veldwerkperiode) was het gewenste aantal vragenlijsten ingevuld en is de toegang tot de vragenlijst op internet afgesloten. Bewaartermijn primaire onderzoeksbestanden - Digitaal beschikbare primaire onderzoeksbestanden worden tenminste 12 maanden na afronden van het onderzoek bewaard. Overige onderzoekstechnische informatie - Overige onderzoekstechnische informatie en een exemplaar van de bij dit onderzoek gehanteerde vragenlijst is op aanvraag beschikbaar voor de opdrachtgever.
Weegspecificatie (deel 1) Kenmerken Ongewogen Gewogen N % N % Leeftijd 15 t/m 24 70 6,7 157 14,9 25 t/m 34 130 12,4 184 17,5 35 t/m 44 144 13,7 198 18,8 45 t/m 54 223 21,2 208 19,8 55 t/m 70 484 46,1 304 28,9 Opleidingsniveau Hoog (wo/hbo) 306 29,1 269 25,6 Middel (havo/vwo/mbo/mavo) 507 48,2 557 53,0 Laag (ibo/basisschool/geen opleiding 238 22,6 225 21,4 Geslacht Mannen 587 55,9 518 49,3 Vrouwen 464 44,1 533 50,7
Weegspecificatie (deel 2) Kenmerken Ongewogen Gewogen N % N % Mentality Moderne burgerij 228 21,7 239 22,8 Opwaarts mobielen 128 12,2 155 14,8 Postmaterialisten 129 12,3 100 9,5 Nieuwe conservatieven 87 8,3 82 7,8 Traditionele burgerij 158 15,0 119 11,3 Kosmopolieten 128 12,2 133 12,6 Postmoderne hedonisten 111 10,6 115 11,0 Gemaksgeoriënteerden 82 7,8 108 10,3 Nielsen6 3 grote gemeenten 116 11,0 124 11,8 West 301 28,6 309 29,4 Noord 108 10,3 107 10,2 Oost 213 20,3 224 21,3 Zuid 262 24,9 247 23,5 Randgemeenten 51 4,9 41 3,9