Clickertraining By Dick Staal Good training makes better dogs!
Inhoud 1. Inleiding 2 2. Verschillende inzichten omtrent de clickertraining 5 3. Uitleg van de clicker 9 4. Voordeel van het trainen met de clicker 11 5. Het aanleren van de betekenis van de clicker 14 6. Het aanleren van oefeningen met de clicker algemeen 17 7. Mijn gebruik van de clicker 22 -Appeloefeningen -De target -Apporteren -Detectiewerk -Bijtwerk 8. Het afbouwen van het gebruik van de clicker 39 9. Het nadeel van uitsluitend met de clicker trainen 40 10. Nawoord 42-1 -
1. Inleiding Als ik mijn honden train probeer ik dat uiteraard op een zo goed mogelijke manier te doen. Ik gebruik hierbij dan ook allerlei middelen die mij kunnen helpen zoals lange en korte lijnen, halsbanden, voer, een bal of bijtrol, een aanwijsstokje maar ook regelmatig een clicker. Een clicker is namelijk een goed hulpmiddel dat gebruikt kan worden bij de opvoeding en training van een hond om precies bepaald gewenst gedrag te kunnen markeren waarna de hond beloond wordt. Door gedrag positief te bekrachtigen - een van de leerprincipes - zal een hond al snel gemotiveerd raken om het betreffende gedrag te gaan herhalen. Het leren met een clicker werkt erg snel vooral als er in het begin met voertjes wordt gewerkt omdat er dan sprake is van vele herhalingen binnen een korte tijd, in combinatie met korte beloningsmomenten. Het gebruik van de clicker in combinatie met voertraining is dus ideaal om snelle resultaten te boeken tijdens het leren van de hond. Over het gebruik van de clicker zijn de meningen nogal verdeeld. Er zijn mensen die de clickertraining "heilig"verklaren en bijna alles doen met de clicker bij de training en opvoeding van hun hond. Maar er zijn ook mensen die de clicker helemaal niets vinden en hem dus nooit gebruiken. Daarnaast zijn er mensen, zoals ik zelf, die de clicker zien als een van de hulpmiddelen bij de training van een hond en deze selectief gebruiken als ze daartoe aanleiding zien. In dit boek zullen de verschillende inzichten de revue passeren en zal ik ook mijn manier van werken met de clicker duidelijk proberen uit te leggen. Een manier die op onderdelen wellicht wat afwijkt van het normale gebruik van de clicker onder meer omdat ik deze ook gebruik bij het bijt- en pakwerk van de hond. De "click" betekent in dat geval dat de hond mag inbijten nadat hij bepaalde gedrag heeft laten zien bijvoorbeeld een moment van goed bewaken. Ook in dit geval kunnen snelle resultaten bereikt worden door met de clicker exact het gewenste gedrag te markeren. Op deze voordelen en mogelijkheden wordt verder ingegaan in dit boek en ik leg de manier uit hoe ik de training opbouwen voorafgaande aan het bijtwerk. Verder gebruik ik de clicker onder andere als hupmiddel bij appel oefeningen, het dirigeren en het detectiewerk en ook deze onderdelen zullen worden besproken. - 2 -
Er wordt niet alleen verschillend gedacht over de clicker maar ook wordt deze op verschillende manieren gebruikt. Zo gebruiken sommige mensen de clicker om de hond "vast te zetten" bijvoorbeeld bij een melding tijdens het detectiewerk. Dit om de hond aan te geven dat betreffende melding goed is. De baas bevestigt hierbij dan het gedrag van de hond zonder direct tot belonen over te gaan. Ook wordt de clicker wel gebruikt bij appeloefeningen om de hond aan te geven "dat is goed" waarbij eveneens niet direct tot het belonen van de hond wordt overgegaan. Zonder een oordeel over andere inzichten te willen geven denk ik zelf dat het meest waardevolle onderdeel van de clickertraining is dat een dier leert van zijn eigen gedrag, op zoek gaat naar datgene wat hem de "click" oplevert om vervolgens daarna direct beloond te worden. De manier waarop ik dan ook zelf de clicker gebruik betekent voor de hond dus altijd dat als hij de "click" hoort, dit inhoudt dat hij iets goed heeft gedaan maar tevens dat dit het einde van de oefening is, direct gevolgd door de beloning voor de hond. Door veel hondentrainers wordt de waarde van de clicker onderschat of helemaal niet onderkend. Het gebruik ervan kan namelijk vaak snelle resultaten opleveren tijdens het leerproces omdat precies kan worden aangegeven welk gedrag beloond wordt. Soms is het zelfs bijna alleen mogelijk om bepaalde lastige oefeningen aan te leren met een clicker. Een voorbeeld hiervan is een oefening die ik mijn honden regelmatig aanleer: zitten bij een pion met de neus op- en een poot bij de punt van de pion. Een oefening die erg lastig is om op een andere manier aan te leren. - 3 -
Een lastige oefening om zonder de clicker aan te leren. Naast de voordelen van de clicker zijn er naar mijn mening echter ook nadelen indien alleen en uitsluitend met behulp van de clicker een hond wordt opgevoed en getraind. Ook hierop zal in dit boek worden ingegaan. Tot zover deze inleiding over de clicker, een goed hulpmiddel dus bij het opvoeden en trainen van de hond waarvan steeds meer mensen de waarde gaan in zien. - 4 -