Training Verdieping gespreksvoering
Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Ingrid Mulder Inhoudelijke redactie: Floortje Vissers Titel: Verdieping Gespreksvoering ISBN: 978 90 3723 600 2 Edu Actief b.v. 2016 Behoudens de in of krachtens de Auteurswet gestelde uitzonderingen mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Voor zover het maken van reprografische verveelvoudigingen uit deze uitgave is toegestaan op grond van artikel 16h Auteurswet dient men de daarvoor wettelijk verschuldigde vergoedingen te voldoen aan de Stichting Reprorecht (www.reprorecht.nl). Voor het overnemen van gedeelte(n) uit deze uitgave in compilatiewerken op grond van artikel 16 Auteurswet kan men zich wenden tot de Stichting PRO (www.stichting-pro.nl). De uitgever heeft ernaar gestreefd de auteursrechten te regelen volgens de wettelijke bepalingen. Degenen die desondanks menen zekere rechten te kunnen doen gelden, kunnen zich alsnog tot de uitgever wenden. Door het gebruik van deze uitgave verklaart u kennis te hebben genomen van en akkoord te gaan met de specifieke productvoorwaarden en algemene voorwaarden van Edu Actief, te vinden op www.edu-actief.nl.
Inhoudsopgave Over deze training 4 Oriëntatie 8 Gespreksstructuren en gespreksvormen 10 In gesprek met een cliënt 17 De sociale kaart, professioneel communiceren en SMART formuleren 26 In gesprek met je collega s en partnerorganisaties 33 Reflecteren 45 Theoriebron Gespreksstructuren, gespreksvormen en de Roos van Leary 46 Theoriebron In gesprek met een cliënt 48 Theoriebron In gesprek met collega s of ketenpartners 52 3
Over deze training Over deze training Inleiding Gesprekken voeren: we doen het dagelijks en met veel verschillende mensen. Een goed gesprek is een gesprek waar met tevredenheid op teruggekeken wordt, zélfs als het gesprek geen leuke aanleiding had. Als je je bewust bent van je gesprekstechniek en rekening houdt met de diverse gespreksvormen en verschillende fasen van een gesprek, ben je al een heel eind op weg. Wanneer je vervolgens ook nog weet hoe je een gesprek positief kunt laten verlopen onder welke omstandigheid dan ook ben je er klaar voor: jij kunt professionele gesprekken voeren. Gesprekken voeren begint al op jonge leeftijd. Leerdoelen Je hebt kennis van de standaard gespreksstructuren en gespreksvormen. Je kunt een open, duidelijk en doelgericht gesprek met de cliënt/doelgroep voeren. Je kunt met de cliënt/doelgroep de vraag naar en behoefte aan sociaal werk vaststellen en verbeterpunten formuleren. Je kunt gesprekken voeren met andere beroepskrachten en partnerorganisaties, zodat je je sociale kaart kunt versterken. Beoordeling Beoordelingsformulier Aan het eind van de training wordt je parate kennis beoordeeld met een toets. Je praktische beheersing van de leerdoelen wordt getoetst aan de hand van een demonstratie. Deze wordt op verschillende punten beoordeeld: op inhoud (de producteisen), op actieve deelname aan de lessen en op nette uitwerking van de opdrachten in correct Nederlands. Je vindt ze bij elkaar in het beoordelingsformulier. Planning Planningsformulier Aan het einde van de training moet je een demonstratie uitvoeren. Plan deze demonstratie tijdig in. Lees eerste de demonstratie goed door en vul daarna het planningsformulier in. Neem ook de andere oefeningen van deze training op in je totale planning. Zo voorkom je dat je in tijdnood komt. 4
Over deze training Een goed gesprek heeft een duidelijk doel. Demonstratie 1: Linda Werkmodel Checklist Goed gesprek Tijdens deze demonstratie ben jij als sociaal werker het aangespreekpunt. Een cliënt komt bij je met een wat ingepakte hulpvraag. Hierover ga je in gesprek. De cliënt wordt gespeeld door een medestudent. Een derde medestudent observeert het gesprek en geeft na afloop feedback met behulp van Werkmodel Checklist Goed gesprek. Casus Het is drie uur in de middag en stipt op tijd komt Linda naar je toe. Ik vind het zo fijn dat je nu al tijd voor me hebt, zegt ze, gevolgd door: Sorry dat ik je nog niet gelijk kon vertellen wat er eigenlijk aan de hand is, maar het is ook niet niks. Voorbereiding De medestudent die Linda speelt, bepaalt wat er met Linda aan de hand is. Dit kan zijn: Linda heeft last van negatieve gedachten. Zelfs tijdens het gesprek slaat Linda die in eerste instantie zelf om hulp kwam vragen even om. Linda krijgt zo veel tegenslagen te verwerken dat ze het even helemaal niet meer ziet zitten. Ze barst tijdens het gesprek dan ook in tranen uit. Linda krijgt het steeds lastiger met de opvoeding van en omgang met haar twee kinderen met ADHD. Het is volgens haar een onhoudbare en uitzichtloze situatie. Verdiep je beiden in de onderwerpen. Alhoewel jij nog niet weet met welke van de drie problemen Linda bij je komt, ben je zo toch al een beetje voorbereid. Zijn er (partner)organisaties waar je Linda naartoe kunt verwijzen, of adressen die je kent op jouw sociale kaart? Bedenk alvast een aantal vragen die je zou willen stellen, wat het doel van het gesprek is en waar je allemaal rekening mee moet houden. Houd rekening met wat je allemaal geleerd hebt tijdens deze training. Oefen het gesprek een keer en laat iemand de checklist Goed gesprek voor je invullen. 5