PONV: The big little problem Dr. Dewinter
PONV Inleiding Definitie Pathofysiologie PONV risicofactoren en prognose systemen Anti-emetica PONV schema PDNV Besluit
Inleiding Incidentie van PONV: 25-30% Frequente klacht na AA Erger dan postoperatieve pijn Vertraagd ontslag en/of heropname na dagchirugie
Definitie Braken (vomiting): de orale expulsie van de gastrointestinale inhoud Nausea: het subjectieve gevoel van te moeten braken
Pathophysiologie Figure 86-1 Pathways for nausea and vomiting. Dotted lines are hypothetical pathways with only indirect evidence. (Created by Christian Apfel, MD, PhD.) Miller s Anesthesia seventh edition p.2730
Risico factoren Dtsch Arztebl Int 2010; 107(42): 733-41
Prognose systemen Dtsch Arztebl Int 2010; 107(42): 733-41
Anti-emetica Anticholinergica: scopolamine Dopamine antagonisten:droperidol, alizapride 5-HT3 blokkers: ondansetron, dolansetron, granisetron, palonosetron Corticosteroiden: dexamethasone Antihistaminica: phenergan Propofol
ANTICHOLINERGICA Scopolamine Oudste anti-emetica Muscarine receptor blokker Droge mond, duizeligheid, visus stoornissen, sedatie en verwardheid
DOPAMINE ANTAGONISTEN Benzamiden Butyrophenonen
BENZAMIDEN Domperidone(motilium),metoclopramide (primperan),alizapride (litican) Dopamine(D2)receptor antagonisten Extrapyramidaal syndroom, hypotensie, neuroleptisch syndroom, supraventriculaire tachycardie Domperidone and ventricular arrhythmia or sudden cardiac death: a population-based case-control study in the Netherlands. van Noord C, Dieleman JP, van Herpen G, Verhamme K, Sturkenboom MC. Drug Saf. 2010 Nov 1; 33(11):1003-14.
BUTYROPHENONEN Droperidol, (haloperidol) Dosis: -0,625-1,25 mg Even effectief als ondansetron <-> hoofdpijn Angst, rusteloosheid Black box waarschuwing van FDA
5-HT 3 antagonisten Blokkeert de serotonine receptoren centraal en perifeer Ondansetron, granisetron, dolasetron, tropisetron en palonosetron 25% risicovermindering op PONV Neveneffecten: hoofdpijn,constipatie, verlengd QT-interval
De corticosteroiden Dexamethasone (5mg) Werkingsmechanisme : onbekend Best gegeven bij inductie Co-analgetisch, positief effect op de gemoedstoestand en recovery
De Antihistaminica Phenothiazinen derivaten Promethazine (phenergan) Historisch gebruik Neveneffecten: sedatie en lethargie
Propofol 1981: Briggs&co: anti-emetisch effect Werkingsmechanisme: onduidelijk Anti-emetisch effect is dosis gerelateerd Enkelvoudige dosis propofol: geen antiemetisch effect Subhypnotische dosis:-1mg/kg/h -10mgbolus,gevolgd dr 10µg/kg/min
Nieuwe anti-emetica Palonosetron:- 2 de generatie serotonine antagonisten - verlengde werking(pdnv) - even effectief: zofran - dosis: 0,075mg iv Aprepitant: -neurokinine-1receptor antagonist - dosis: 40mg po
THERAPIE PROFYLAXE EVALUATIE PONV RISICO Niet roker PONV Gebruik van opiaten 0 RF = 10% 1 RF = 20% 2 RF = 40% 3 RF = 60% 4RF = 80% Kinderen >3j Chirurgie>=30 Strabisme POV/PONV in relatives 0 RF = 10% 1 RF = 10% 2 RF = 30% 3 RF = 50% 4 RF = 70% LAAG 10% MATIG 20% HOOG 30-60% ZEER HOOG > 60% Anesthesie 1. LRA 2. Propofol inductie en onderhoud 3. Geen N 2 O 4. O 2 supplement GEEN PROFYLAXIS MONO of COMBINATIE THERAPIE 2 COMBINATIE THERAPIE 3 COMBINATIE THERAPIE 5. Geen decurarisatie 6. Opiaat gebruik beperken DXM Of/en DHB of ONDANSETRON DXM en DHB of ONDANSETRON DXM en DHB en ONDANSETRON Profilactische dosis : DHB : 0,625mg (0,01-0,015mg/kg) DXM : 5mg (0,1-0,15mg/kg) Ondansetron : 4mg (0,1mg/kg) ( )kinderen ONDANSETRON of/en DHB of/en DXM* ONDANSETRON ** Of/en [DHB]** ONDANSETRON ** Of/en DHB** DHB *** Of/en ONDANSETRON*** Propofol 0,1mg/kg/h Therapeutische dosis : DHB: 0,625mg (0,01-0,015mg/kg) DXM: 5mg (0,1-0,15mg/kg) Ondansetron: 1mg / 4mg (0,1mg/kg) Litican: 50-100mg (aprepitant: 40mg(po)) ( )kinderen * Werkt pas na 2h ** zo nog niet toegediend *** enkel zinvol te herhalen na 6h Dr. Geertrui Dewinter Prof. S. Rex UZ Leuven 25/05/2014
Postdischarge NV Nausea en braken na ontslag uit de recovery of het ziekenhuis Onverwachte heropname Risicofactoren:vrouw,<50j,PONV,opiaten in paza en nausea in paza Palonosetron,dexamethasone,aprepitant
Besluit Implementeren van onze kennis in de praktijk Iedereen profylaxie? Streven naar een ponv vrij ziekenhuis!