Draaiboek Proper Diest- Netheidscharter

Draaiboek Proper Diest- Netheidscharter

COLOFON Verantwoordelijke uitgever: Stad Diest Grote Markt 1 3290 Diest Redactie: Milieudienst stad Diest (DROHM) Inhoud: Hoe kan jij meehelpen aan een proper Diest? 3 Netheidscharter: stap voor stap komen tot een actieprogramma 4 Netheidscharter light: stap voor stap komen tot een light netheidscharter 6 Met dank aan: Dienst Milieutoezicht stad Gent Eerste druk: Januari 2014 2

Hoe kan jij meehelpen aan een proper Diest? Zwerfvuil en sluikstorten is zowel een milieuprobleem als een probleem in de leefomgeving. Velen ergeren zich vaak aan zwerfvuil en sluikstorten, het maakt dat een buurt een verloederde indruk geeft en vergroot daarmee het gevoel van onveiligheid bij burgers. Wie zonder schroom vuil op het openbaar domein gooit, toont niet alleen weinig respect voor die gemeenschappelijke ruimte maar meteen ook voor elke Diestenaar die na hem door dezelfde straat loopt. De stad onderneemt al heel wat om het openbaar domein zo netjes mogelijk te houden en zet dagelijks mensen in om de straten proper te maken. Maar als Diestenaar kan je zelf ook heel wat doen om ervoor te zorgen dat Diest een propere stad wordt en blijft. Naast het melden van een sluikstort kan je ook met buurtbewoners, met je verenging, een netheidscharter ondertekenen, of jezelf verantwoordelijk maken voor het netjes houden van een kleine zone d.m.v. een light netheidscharter. In ruil voor je inspanningen voor het proper houden van je buurt krijg je uitgebreide ondersteuning en een mooie beloning van de stad. Melden van een sluikstort Je kan de stadsdiensten helpen door sluikstort en andere problemen rond netheid op het openbaar domein te melden op het gratis nummer 0800 93 473 of via e-mail: info@diest.be Neem deel aan de jaarlijkse Straat.net actie van Limburg.net Ieder jaar organiseert Limburg.net de zwerfvuilopruimactie Straat.net. Een aantal Diestse verenigingen nemen hier jaarlijks aan deel en krijgen hiervoor een vergoeding van Limburg.net. Sluit een netheidscharter af met de stad Dit houdt in dat je je met mede enthousiastelingen in je buurt of als vereniging engageert om het thema netheid in je omgeving voor minstens 6 maanden in de kijker te zetten. Je stelt een actieplan op, waarbij het de bedoeling is dat je omgeving bewust gemaakt wordt van de zwerfvuil en sluikstortproblematiek en er zoveel mogelijk actief bij betrokken geraakt. Voor het netheidscharter wordt uitgegaan van minimum 5 deelnemers die minstens 3 straten (en parken of plantsoenen) netjes houden, en dat minstens 3 keer binnen de termijn van het charter. De stad stelt opruimmateriaal ter beschikking. Hoe begin je aan zo n actieprogramma? Hoe ga je te werk om je als groep vrijwilligers te organiseren en het beste resultaat te behalen? Je leest het in de volgende bladzijden. Sluit een netheidscharter light af met de stad Bij deze light versie van het netheidscharter wordt gewerkt met netheidspeters en meters voor een bepaalde zone. De light versie is gecreëerd om kleinere initiatieven van slechts enkele vrijwilligers of zelfs één persoon, die instaan voor een kleinere zone, te steunen. De stad stelt hiervoor opruimmateriaal ter beschikking. In de volgende bladzijden kom je te weten hoe je stap voor stap te werk gaat om een dergelijke overeenkomst met de stad af te sluiten. 3

Netheidscharter: stap voor stap komen tot een actieprogramma Voor het netheidscharter wordt uitgegaan van minimum 5 deelnemers die minstens 3 straten (en parken of plantsoenen) netjes houden, en dat minstens 3 keer binnen de termijn van het charter. Hoe begin je aan zo n actieprogramma? Hoe ga je te werk om je als groep vrijwilligers te organiseren en het beste resultaat te behalen? 1) Neem contact op met de stadsdiensten Bij de dienst Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Milieu (Grote Markt 1, 3290 Diest, tel. 013 /35 32 18, e-mail: drohm@diest.be) krijg je de nodige informatie en formulieren om je aanvraag in te dienen. Bovendien zorgen zij voor een contactpersoon binnen de dienst (de duurzaamheidsambtenaar of milieutoezichthouder) voor verdere begeleiding. 5) Stel de periode en actiedagen vast Volgens het charter moet je actieprogramma minstens over 6 maanden lopen, en moet er dus een soort continuïteit van sensibiliserings en schoonmaakactiviteiten gegarandeerd worden gedurende die periode. Let erop dat de vrijwilligers beschikbaar zijn op de actiedagen en probeer het eigenlijke schoonmaken te beperken tot een halve dag, zodat verveling en vermoeidheid niet kunnen toeslaan. Het moet immers een nuttige maar ook leuke dag worden! 2) Zoek vrijwilligers en partners in je buurt Ga op zoek naar mensen die interesse en tijd hebben om mee te doen. Denk niet alleen aan je buren maar ook aan scholen, verenigingen, sportclubs, handelaars, ondernemers, uit de buurt. Probeer een enthousiaste groep te vormen waar iedereen iets kan inbrengen. Duid minstens 1 vertegenwoordiger aan voor de contacten met de stadsdiensten. 6) Kies een beloning Na uitvoering van het charter heb je een beloning verdiend. Deze varieert, afhankelijk van de omvang van de actie, van 75 tot 200 euro. Je kan kiezen voor een extra subsidie voor een buurtfeest of je vereniging, of je zet het om in een milieuvriendelijke investering voor de netheid van de buurt (bloemen of planten, compostvaten, peukenrecipënt, ). De betaling volgt na voorlegging van facturen of aankoopbewijzen. 3) Informeer je Laat alle deelnemers mee nadenken over ideeën, wensen en opmerkingen over het proper houden van je buurt. Ga na wanneer de veegploegen van de stad al langskomen in je buurt. Of zijn er al initiatieven via de wijk of een vereniging in de buurt waar je op kan inspelen? Dergelijke vragen kan je stellen aan de stadsdiensten. 7) Maak het actieprogramma op Eenmaal je de voorgaande punten hebt vastgelegd, kan je een actieprogramma opstellen. De stad stelt hiervoor een blanco projectfiche ter beschikking. In het actieprogramma omschrijf je wat je initiatief beoogt en inhoudt, welke straten en/ of openbare ruimtes je ermee wil bereiken, wie je partners zijn, of je een doelgroep beoogt, wanneer je de initiatieven plant, 4) Bepaal welke omgeving/ zone je proper wil maken Overleg hiervoor met de omwonenden en de stadsdiensten. Kijk niet alleen naar de mate van vervuiling maar ook de mate van toegankelijkheid en veiligheid. Spreek ook af wie er binnen de vrijwilligersgroep de taak van begeleiders op zich zullen nemen, en verantwoordelijk zijn voor het aansturen van de andere deelnemers en voor het verzamelen en het afvoeren van het vuil. 4

8) Maak het actieprogramma op (vervolg) Vergeet niet dat dit actieprogramma best 3 maanden voor de eerste actiedag besproken wordt met je contactpersoon binnen de dienst Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en milieu. Zij beoordelen het actieprogramma, geven feedback, en leggen de nodige afspraken vast. Na goedkeuring door het schepencollege, kan het netheidscharter ondertekend worden en kan het project van start gaan! 9) Maak promotie voor je actie De stadsdiensten kunnen je affiches bezorgen om mensen aan te zetten mee te werken aan het charter, of je actie promoten via de lokale pers. Je kan uiteraard zelf op een originele manier (lokaal krantje, wedstrijd, ) proberen om de betrokkenheid voor je actie te verhogen en deze in de kijker te zetten. 10) De actiedag nadert Maak vooraf goede afspraken met je contactpersoon bij de dienst Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Milieu over de praktische details (afhalen van opruimmateriaal, verwijderen ingezamelde afval, veiligheid, ) Begin twee à drie weken voor de actiedag met de puntjes op de i te zetten: zijn alle vrijwilligers nog beschikbaar, zijn de afspraken met de stadsdiensten voor iedereen duidelijk, wanneer kan je het opruimmateriaal afhalen bij de stad, weet iedereen wat er verwacht wordt,... De stad sluit een verzekering af voor alle vrijwilligers die zich ten laatste bij de aanvang van de activiteit hebben geregistreerd bij de contactpersoon van de stad. Noteer goed wie op welke dagen prestaties verricht. 11) De actiedag zelf Als initiatiefnemer ben je uiteraard op tijd aanwezig op de schoon te maken plekken. Verzamel de deelnemers, overloop de taken en afspraken, bespreek aspecten van veiligheid, en verdeel de deelnemers zo nodig in groepen. Noteer op je deelnemerslijst wie effectief aanwezig is. Las eventueel een pauze in met een kleine verfrissing op een vooraf afgesproken verzamelpunt. De begeleiders moeten bij voorkeur goed herkenbaar zijn zodat andere vrijwilligers hen onmiddellijk weten te vinden bij vragen of problemen. 12) Evalueer de resultaten en deel je succes met de buurt Hopelijk zien de buurtbewoners met eigen ogen het resultaat van jullie inspanningen en kunnen ze allemaal genieten van de beloning die jullie gezamenlijk verdienden! Na een geslaagde actie krijg je wellicht in de toekomst nog meer mensen op de been om je doel te bereiken. Vier het succes, maar bekijk ook even wat er volgende keer anders aangepakt moet worden. Je contactpersoon bij de stadsdienst kan mee helpen bijsturen tijdens een evaluatiemoment. Ook na je actie wil je een propere buurt en zouden bewoners betrokken moeten blijven. Bespreek met de groep regelmatig de stand van zaken in je buurt en zo kom je misschien tot ideeën om zwerfvuil te voorkomen. Aandachtspunten tijdens de actiedag Is alle opruimmateriaal aanwezig, bij het begin en na afloop? Staan alle deelnemers op de lijst voor de verzekering? Weet iedereen wat hij moet doen? Let op een veilig verloop; laat gevaarlijk afval (naalden, chemische stoffen, ) liggen en meldt het aan de begeleiders, die het dan melden aan de stadsdiensten Bedank de deelnemers ; zo bouw je enthousiasme op voor eventuele volgende acties 5

Netheidscharter light: stap voor stap komen tot een light netheidscharter Eén of meerdere buurtbewoners, handelaars, ondernemers,... kunnen zichzelf opwerpen als netheidspeter of meter van een klein stukje van het openbaar domein gedurende minstens 6 maanden. Hieronder lees je hoe je hiertoe een overeenkomst met de stad kan afsluiten. 1) Neem contact op met de stadsdiensten Bij de dienst Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Milieu (Grote Markt 1, 3290 Diest, tel. 013 /35 32 18, e-mail: drohm@diest.be) krijg je de nodige informatie en formulieren om je aanvraag in te dienen. Bovendien zorgen zij voor een contactpersoon binnen de dienst (de duurzaamheidsambtenaar of milieutoezichthouder) voor verdere begeleiding. 2) Bepaal welke zone je proper wil maken en je activiteiten Overleg hiervoor met de stadsdiensten. Kijk niet alleen naar de mate van vervuiling maar ook de mate van toegankelijkheid en veiligheid. Overweeg goed welke actie volgens jou efficiënt en haalbaar is en hoe je systematisch en regelmatig te werk kan gaan. Ga na wanneer de veegploegen van de stad al langskomen in je buurt. Of zijn er al initiatieven via de wijk of een vereniging in de buurt waarbij je kan aansluiten? Dergelijke vragen kan je stellen aan de stadsdiensten. 3) Dien je aanvraag in Eenmaal je plan een concrete vorm heeft aangenomen en er consensus is over de inhoud met de stadsdiensten, wordt het netheidscharter light opgemaakt. Na goedkeuring door het schepencollege kan het ondertekend worden door alle betrokken partijen en kan je starten met je activiteiten! 4) Je activiteiten zelf Je kan als vrijwilliger voor de stad verzekerd worden voor schade aan derden en voor bepaalde lichamelijke schade die je zou kunnen oplopen tijdens, of op weg naar en van je activiteit. Er wordt wel verwacht dat je bijhoudt op welke dagen je prestaties verricht. De stad zal je ook enkele veiligheidstips bezorgen. Maak gebruik van het materiaal dat de stad je ter beschikking stelt voor het opruimen van je zone en spreek goed af waar en wanneer de stadsdiensten het ingezamelde vuil zullen ophalen. 5) Evalueer de resultaten Sta na afloop van je actieperiode even stil bij het verloop en de resultaten van je activiteiten. Hopelijk vond je het een positieve ervaring en zijn je inspanningen niet onopgemerkt gebleven voor omwonenden! Wie weet kan je ze overtuigen om mee te stappen in je volgend project Ervaar je toch enkele knelpunten? Je contactpersoon binnen de dienst Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Milieu kan mee nadenken over hoe dit eventueel kan aangepakt of bijgestuurd worden of je kan ervaringen uitwisselen tijdens een bijeenkomst van de verschillende netheidspeters en meters van de stad. Aandachtspunten voor je activiteiten Noteer voor de verzekering de datum dat je prestaties verricht voor het charter Heb je alle opruimmateriaal (handschoenen, vuilzakken, ) ontvangen? Let op een veilig verloop; laat gevaarlijk afval (naalden, chemische stoffen, ) liggen en meldt het aan de stadsdiensten Spreek vooraf met de stadsdiensten af waar en wanneer het 6