ADVIESRAAD GEMEENTE GOES College van Burgemeester en wethouders van de gemeente Goes. Goes, 16 september 2013 Geacht college, De Adviesraad van de gemeente Goes geeft hierbij haar advies inzake het uitgebrachte Visiedocument Sport, Bewegen en Gezondheid in de gemeente Goes wat als leidraad dient voor de komende jaren op het gebied van sport, bewegen en gezondheid. Algemeen Wij waarderen het dat bij de totstandkoming van deze visie sportverenigingen, sportorganisaties, het onderwijs en zorgorganisaties o.a. door middel van het in april jl. gehouden symposium zijn betrokken. De Adviesraad staat positief ten aanzien van het voorgelegde document en vindt er in vele opzichten aanknopingspunten in om met vertrouwen de toekomst tegemoet te zien. Wij onderschrijven uw ambitie om burgers nòg enthousiaster te maken om te gaan sporten en bewegen en om een afname van het aantal inactieven te bewerkstelligen. Met de voorgenomen kwaliteitslag en de voornemens waar u de komende jaren met sport en bewegen naar toe wilt stemmen wij graag in. Vanuit de verschillende gezichtsvelden en vanuit de optiek iedereen doet mee willen wij als belangenbehartiger van de Goese bevolking graag op een aantal onderwerpen in gaan. Bevordering gezonde leefstijl Positief vinden we het dat in de visie o.a. bevordering van een gezonde leefstijl centraal staat. De leidende gedachte dat bewegen een gunstig effect heeft op de gezondheid van onze burgers spreekt ons aan. Bewustwording van het belang van sporten en bewegen voor een actieve en gezonde leefstijl vinden wij inderdaad een eerste stap. De Goese burgers moeten bewust gemaakt worden van een gezonde leefstijl o.a. via promotie en voorlichting. Wij bepleiten een actieve uitvoering van dit beleidsvoornemen. Daarnaast vinden wij het van belang dat de gemeente vooral aan het begin van dit proces verbindt en initieert en verschillende partijen uitnodigt om meer met elkaar samen te werken en op te trekken. Belangrijk is om de focus naar het 1
toekomstig noodzakelijke vraaggerichte sportaanbod te verplaatsen en voorwaarden in beeld te krijgen om maatwerk te kunnen realiseren. Eveneens onderschrijven wij ambitie 1 om via het basisonderwijs en voortgezet onderwijs jeugd en jongeren bewust te maken van een gezonde leefstijl. Wel zijn wij van mening dat voor een gerichte en effectieve voorlichtingscampagne voldoende budget beschikbaar moet worden gesteld. Toegankelijkheid sport en bewegen voor met name ouderen en kwetsbaren We onderschrijven dat sport en bewegen voor alle Goese burgers toegankelijk dient te zijn. Met name dient dit een aandachtspunt te zijn voor de meest kwetsbaren en groepen met een achterstand of waar de uitval groot is o.a. ouderen, mindervaliden, kwetsbaren en minima. De visie heeft weliswaar aandacht voor de vergrijzing in onze gemeente. Wij spreken nadrukkelijk onze zorg uit over de meer dan normale vergrijzing in Goes (31,6% t.o.v. het landelijke gemiddelde van 24,5%). Continuering en zo mogelijk uitbreiding van de beweegcoach vinden wij zeer noodzakelijk. De Zilveren Gids biedt hierover summier informatie. Onze ouderen dienen via een voorlichtingscampagne beter geïnformeerd te worden over de voordelen van een gezonde leefstijl, meer bewegen voor ouderen en het functioneren van de beweegcoach. Permanente informatie in de gemeentelijke infokanalen zoals de inforubriek en Samenspel, de zilveren gids en dergelijke vinden wij zeer noodzakelijk. Verder stemmen wij graag in met uw ambities 4 en 5 wat betreft het aangepast sporten voor Goese burgers met een beperking of chronische aandoening. Vakonderwijs in het basisonderwijs Ambitie 2 wat betreft onderzoek naar mogelijkheden voor het invoeren van vakonderwijs in het basisonderwijs in het belang van de kwaliteit van het bewegingsonderwijs juichen wij toe. Wij onderkennen met u de problematiek van de financiering hiervan. U noemt voorbeelden van medefinanciering door o.a. de zorgverzekeraar in Friesland en Groningen. Met dit als voorbeeld adviseren wij u naarstig onderzoek te doen naar de mogelijkheid van medefinanciering om het zeer wenselijke vakonderwijs in het basisonderwijs mogelijk te maken. Woonservicegebieden Wij adviseren u in het kader van de ontwikkeling van de woonservicegebieden nadrukkelijk invulling te geven aan het promoten en optimaliseren van meer bewegen voor ouderen in de betreffende wijken en kernen. Openbare ruimte Wij zijn het met u eens dat een openbare ruimte nodig is waar met name ouderen en mensen met een beperking kunnen bewegen en elkaar kunnen ontmoeten. 2
Ambitie 9 zien wij graag uitgebreid met aandacht voor veilige wandelroutes in de groene randen rondom Goes om het bewegen voor ouderen en mensen met een beperking te stimuleren. Sportservicepunt Met de in de visie omschreven ambitie bevelen wij van harte aan om binnen de rol van regisseur en verbinder van partijen een gemeentelijk sportservicepunt op te zetten dat zowel persoonlijk als digitaal een laagdrempelige toegang biedt tot alle informatie die de voorgestelde aanpak omvat. Wij onderschrijven met nadruk ambitie 10 om de haalbaarheid te onderzoeken van een expertisepunt, waar kennis en ervaring op het gebied van sport en bewegen in Goes centraal wordt aangeboden en laagdrempelig toegankelijk is. Hiermee kunnen inderdaad samenwerkingsmogelijkheden optimaal worden benut. Een verenigingsspecialist De in de visie genoemde vormen van samenwerking vormen de basis voor veel nieuwe en bestaande initiatieven. Wij hechten veel waarde aan de rol van de gemeente om deze ambities van samenwerking proactief te stimuleren. In dit verband bevelen wij aan om een verenigingscoördinator aan te stellen. De verenigingscultuur zoals we die in Nederland kennen is uniek in Europa. Echter, als we zien hoe moeizaam samenwerkingsvormen binnen de verschillende verenigingen tot stand komen en het moeite kost deze in stand te houden, adviseren wij u dat de gemeente initiatieven neemt om verenigingen bij elkaar te brengen en onderlinge samenwerkingsvormen te organiseren. Naast de beweeg- en sportcoaches adviseren wij tijdelijk een functionaris aan te stellen die de in de visie genoemde bestaande en nieuwe samenwerkingsvormen begeleidt en tot stand brengt. Ook denken we in dit verband aan samenwerkingsvormen van verenigingen die gezamenlijk van een accommodatie gebruik maken. Het inzetten van subsidies speelt hierbij ook een belangrijke rol. Wij onderschrijven hierbij de genoemde doelstelling om particuliere initiatieven te stimuleren. Op termijn wordt verwacht dat verenigingen in staat moeten zijn de maatschappelijke rol te vervullen zonder ondersteuning. Echter, met het gegeven dat er in Nederland bij 62% van de verenigingen een of meer vacatures zijn, spreekt het naar onze mening voor zich om vrijwilligersactiviteiten te ondersteunen van in het bijzonder de kwetsbare groepen. Wij leggen u de vraag voor met welke impulsen de gemeente verschillende gremia beweegt om aan deze initiatieven mee te gaan doen. Immers, allerlei instanties maken als gevolg van mindere budgetten keuzes om processen efficiënter te organiseren. Hoe worden instanties in hun eigen verantwoordelijkheid en bedrijfsvoering door middel van bijvoorbeeld mensen/ middelen/methoden meegenomen in deze nieuwe samenwerkingsinitiatieven? 3
Ongeorganiseerd sporten en bewegen De toenemende individualisering raakt ook sport en bewegen en vraagt een meer individuele invulling van activiteiten en vrije tijd. Wij adviseren om, gelet op het brede en kwalitatief goede aanbod van accommodaties, concrete plannen te faciliteren die individueel sporten en bewegen als speerpunt hebben. We denken aan het aanbieden van gecombineerde gezinskaarten voor vrije sportbeoefening. Maar ook aan open toegankelijke en op niet gebruikelijke tijden beoefenen van sport en bewegen in samenwerking met de unieke mogelijkheden van CIOS-begeleiding. We denken ook aan combinaties binnen het Sportpunt Zeeland met o.a. specifieke mogelijkheden voor zwemactiviteiten voor de allerkleinsten en zwemactiviteiten voor ouderen waar door een gemeente een combinatie is gemaakt met zwemmen en valpreventie-instructie. Als het gaat om openbare beweegtoegankelijke ruimten waar mensen niet alleen sporten maar ook elkaar ontmoeten adviseren wij om hierbij faciliteiten aan te bieden die naast inspanning door sporten en bewegen ook activiteiten aanbieden die met ontspanning te maken hebben. In dit verband zouden wij voorstellen willen zien die deel uitmaken van deze visie. Subsidiesysteem Bij de aanpassing van het subsidiesysteem aan de in de visie genoemde nieuwe ambities en doelen dienen bevordering van een gezonde leefstijl en vergroting van sportdeelname voor met name ouderen, mindervaliden en kwetsbaren nadrukkelijk aandacht te krijgen. Wij vragen ons overigens af of de beleidsvoornemens in de visie, o.a. wat betreft bevordering van een gezonde leefstijl en specifieke aandacht voor ouderen en kwetsbaren, niet meer subsidie van de gemeente vereisen. Regionale aanpak Goes is een stad met een sterke regiofunctie. Met een breed aanbod op het gebied van cultuur, onderwijs en sport, zowel voor de bewoners van Goes als voor de tot de gemeente behorende dorpen alsook voor de omliggende gemeenten. Op het gebied van regionale stimuleringsplannen missen wij doelgerichte passages in het visiedocument. Zoals op velerlei gebied gestreefd wordt naar samenwerking in de Oosterschelde-regio, adviseren wij te zoeken naar intensieve samenwerking op het gebied van sport, gezondheid en bewegen. Namens de Adviesraad van de gemeente Goes, 4
de secretaris, de voorzitter, J. Adriaanse H.H. Bouma 5