Effecten van lozingen op de Dommel door Eindhoven Michel Moens ARCADIS N Kerkhoef Kosmoslaan Landgoed Soeterbeek Eindhoven RWZI Vd Heuvellaan Kleine Dommel spoorlijn Dommel Tongelreep riooloverstortput
Bestuursakkoord 1993 Doelmatigheid basisinspanning? Effect verbeteringsmaatregelen? Meer inzicht in relatie lozingen, lokale waterkwaliteit en ecologische toestand Gemeenschappelijk monitoringsprogramma
Meten van effecten Klassieke muziek geeft hogere melkproductie koeien Rokers leven korter Lachers zijn minder vatbaar voor infecties Veel water drinken is gezond De basisinspanning heeft tot een betere waterkwaliteit geleid Referentiesituatie Verbeteringsmaatregelen in Eindhoven zijn effectief Alleen af te meten indien nulmeting: Onbeinvloede situatie Geen grote veranderingen Langjarig gemiddelde Betrouwbare metingen Objectieve maatstaf
Kwantiteitsmeetpunten 3x debiet oppervlaktewater 3x debiet influent 2x waterpeil oppervlaktewater 4x neerslag 24x overstortmeters Kwaliteitsmeetpunten 7x periodiek opp.waterwaterkwaliteit 1x periodiek effluentkwaliteit 2x monsternamekast oppervlaktewater 2x monsternamekast overstortwater 1x zwevende stoffen effluent 6x zuurstofmeter 2x troebelheidsmeter waterbodemonderzoek macrofauna onderzoek
Meetprogramma Dommel door Eindhoven Kosmoslaan SMS Kerkhoef 4 Landgoed Soeterbeek Monsternamekast overstortwater Effluent RWZI Monsternamekast opp.water Zuurstofmeter 3 Debietmeter Overstortmeter 2 SMS RWZI Vd Heuvellaan Kleine Dommel spoorlijn 1 Dommel Tongelreep Resultaat kwantiteitsmetingen Vijf van de 24 riooloverstortputten goed voor 80% lozingsvolume Laagste overstortdrempels grootste volume Rekenmodel voldoet redelijk tot goed Forse regionale neerslagspreiding
Controle rekenmodel riolering Resultaat kwaliteitsmetingen De grootste buien leveren per definitie niet de grootste vuillast Waterkwaliteit fluctueert sterk tijdens/na overstortingsgebeurtenissen Gemiddeld vuilgehalte overeenkomstig andere meetprojecten in NL Duidelijke relatie overstortgebeurtenissen en opperkwaliteit voor BZV5, stikstof, fosfaat, zuurstof en zwevende stof Kortstondige effecten op fysisch/chemische toestand (< 24 uur) Langdurige effecten op ecologie Eenduidig toetsingskader ontbreekt!
Verloop in de tijd BZV en fosfaat in de Dommel tijdens overstortgebeurtenis 25 20 Gemiddelde van WaardeSTD 1 0,9 0,8 BZV (mg/l) 15 10 0,7 0,6 0,5 0,4 0,3 5 0 8:41:00 21:28:00 22:18:00 23:08:00 23:58:00 0:48:00 1:38:00 2:28:00 3:18:00 4:08:00 4:58:00 Fosfaat (mg/l) 5:48:00 14:25:00 naam StdPar StdUnit Stadsdommel - BZV5 - mg/l Achtergrond - BZV5 - mg/l Stadsdommel - TPO4 - mgp/l Achtergrond - TPO4 - mgp/l 0,2 0,1 0 17-07- 2008 03-08-2008 04-08-2008 18-08- 2008 Datum Tijd
Verloop in de ruimte Midden- en Beneden Dommel EKR score Alg. fys chem. Beperkende parameter(s) /beektraject Macrofauna Parameters (klasse) Boven Dommel (Waalre) 0,50 matig fosfaat en stikstof Eindhoven centrum: tot 0,42 matig fosfaat, zuurstof bovenstrooms RWZI Eindhoven: na RWZI tot 0,40 ontoereikend fosfaat, zuurstof Kleine Dommel Beneden Dommel (Son) 0,35 ontoereikend fosfaat, zuurstof Zijbeken: Tongelreep (Eindhoven) 0,59 matig-goed temperatuur Kleine Dommel 0,43 ontoereikend fosfaat KRW oordelen ecologie (EKR) en ondersteunende parameters.
Toetsingskader kortdurende lozingen N en P : zomergemiddelden (MTR, KRW) Normtoetsing werkt niet vanwege achtergrondconcentratie opp. water Zuurstof belangrijke indicator impact ecologie: Grootte zuurstofdip Duur zuurstofdip Absolute waarde zuurstofdip
Leermomenten 1 waakhond centrale database structurele verankering in organisatie vulsnelheid monsternameflessen voorkom vervuiling vandalismebestendigheid medewerking particulieren Vervolgtraject Uitbreiding meetnet met on-line metingen (ammonium, EGV, troebelheid) Kallisto - voldoen aan KRW-doelstellingen - sturing op rioleringscapaciteit-actuele oppervlaktewaterkwaliteit - vergaande samenwerking + ontwikkeling en demonstratie van innovatieve technologie