Onderwijscafé 26 januari 2016 Op 26 januari organiseerde de gemeente Utrecht in samenwerking met de Utrechtse schoolbesturen het eerste Onderwijscafé. Het doel: van elkaar leren, elkaar inspireren en nieuwe inzichten opdoen. Tijdens het Onderwijscafé hebben 50 onderwijsprofessionals de gelegenheid gebruikt om ervaringen en ideeën over de ontwikkeling van het voortgezet onderwijs te delen. U kunt hier het sfeerverslag van de bijeenkomst lezen. Welkom Voorzitter van de VO-Raad Paul Rosenmöller ging in gesprek met de aanwezige docenten over de vraag: Wat hebben (aankomende) leraren nodig hebben om het vak aantrekkelijk te houden? Hij kreeg als antwoorden: Wij willen graag ons eigen onderwijs vormgeven, samen met leerlingen. En: Lesmethoden zijn nog te weinig eigendom van docenten. En: Daarnaast is er behoefte aan tijd voor reflectie en ontwikkeling. In de workshops die volgden was er tijd om hierover in gesprek te gaan. Je kunt niet aan één knop draaien zonder invloed te hebben op de andere. Workshop inductie Nicolien Montessori (Hogeschool Utrecht) en Manita Gobbens (X11) Hoe zorg je ervoor dat nieuwe leerkrachten hun plek vinden in school? Inductie: mensen zich thuis laten voelen, dit draagt bij aan de borging van de kwaliteit van het onderwijs. Daarvoor
is een lerende cultuur nodig waarin je makkelijker feedback kan geven en ontvangen. Een paar reacties: Koppel nieuwkomers aan een maatje en een intervisiegroep en geef ze inwerktijd. Geef docenten en leerlingen ruimte om te vallen en op te staan en zich te ontwikkelen. Lesobservaties bij iedereen zijn normaal. Maak een programma op maat; niet voor iedereen hetzelfde programma. Vitamine A: Aandacht, zien en gezien worden. Voorkom professionele eenzaamheid! Workshop professionaliseren in het onderwijs o.b.v. de lesson study methode Felix van Vugt (Universiteit Utrecht) en Imke Loohuizen (Het Nieuwe Eemland, Amersfoort) Hoe kan je toekomstgericht professionaliseren en wat heb je daar voor nodig? Het kernidee van lesson study is dat je als (sectie)team een les ontwikkelt als leertuin. Het geleerde integreer je in je lessen door middel van uitproberen, aanpassen en implementeren. Het gezamenlijk ontwikkelen van een les is het voertuig voor professionalisering. Het breekt routines open. Wat is het beste voor de leerling en hoe raakt de leerling meer gemotiveerd? Je collega s zitten bij je in de klas en observeren leerlingen en hoe zij reageren op je les. Voorwaarde is wel dat er een open sfeer in het team heerst, dat men zich kwetsbaar durft op te stellen en ook om hulp durft te vragen. Meer informatie: Prezi lesson study Digitale goodie bag
Als je lesgeeft, kijk je na afloop naar de impact die je hebt weten te bereiken bij de leerlingen. Workshop gepersonaliseerd leren Madelief Keyser (Kunskapsskolan) en Sebastian Blanck (UniC) Kunskapsskolan is een vorm van gepersonaliseerd leren uit Finland. In Nederland zijn er nu 40 scholen mee gestart. De leerlingen kunnen eigenaar zijn van hun leren, nemen zelf beslissingen en de docent heeft hierbij een coachende rol. Het is een persoonlijke route naar persoonlijke doelen, waarbij er altijd gewerkt wordt naar de eindtermen met hulp van feedback. Drie checks voor feedback: - Is de feedback juist? - Is de feedback goed getimed? - Is de feedback constructief? Maar wanneer heeft een leerling eigenaarschap en wat vraagt dat van docenten? Gooi je de basis om? Het antwoord hierop is: Nee, het is nog steeds in stappen en bouwstenen leren, maar de leerling bepaalt wat en wanneer met als doel het maximale uit zichzelf te halen. Meer informatie: www.kunskapsskolan.nl
Een aanwezige docent: Weet je wat, ik ga er donderdag gelijk mee beginnen! Workshop ICT en leren Wessel Peeters en Michiel Lucassen (docenten X11) ICT biedt veel mogelijkheden voor de ondersteuning en verrijking van leerprocessen. De boodschap tijdens deze workshop was dan ook: ICT biedt ruimte voor adaptief leren, gamification in de klas, digitale spelvormen om de lesstof te toetsen en flipping the classroom. Hoe om te gaan met misbruik van die handige apps? Leerlingen denken dat ze hiermee anoniem kunnen zijn in de klas. Belangrijk is ze te confronteren met dit gedrag, ze te vragen waarom ze die keuze maken. In het leerlingenstatuut staat dat leerlingen hun mobiele telefoons niet mogen gebruiken in de klas, maar we willen wel dat ze er mee experimenteren. Blijf je als docent steeds afvragen wanneer ICT nuttig is en wanneer niet. Veel leraren zijn ervan doordrongen dat je niet meer om ICT heen kunt en werken al met verschillende apps, zoals Kahoot. Deel de kennis op het gebied van ICT binnen de school. Collega s vinden het leuk en het is effectiever dan iemand inhuren. Meer informatie: www.vernieuwenderwijs.nl
Je moet durven experimenteren en af en toe op je bek gaan en dat in een veilige omgeving. Voorafgaand, tijdens en na de sessies was er gelegenheid om elkaar te ontmoeten.
Vervolg De aanwezigen zijn enthousiast over dit eerste onderwijscafé en willen dat het een vervolg krijgt. Jullie hebben als mogelijke onderwerpen al voorgesteld: