Verminderen van voedselverspilling Hilke Bos-Brouwers Velt studiedag (Brussel,B) 23 November 2013
Onze missie: Wetenschap met impact Verkennen van de mogelijkheden van de natuur,... Het verbeteren van de kwaliteit van leven
Voedsel: een complexe keten Distributie Verwerking Landbouw Naoogst behandeling & opslag Consumptie End of life - Restaurant - Catering - Thuis - Sociale donatie Bewerking van FAO, 2013
Weggooien is zonde...
Voedselverspilling: een complex issue????????????????????
Doelstelling van FUSIONS Het doel is bij te dragen aan het harmoniseren van het monitoren van voedselverspilling, het verkennen van sociale iniatieven om voedselverspilling te voorkomen en bijdragen aan het ontwikkelen van een Gemeenschappelijk Beleid Voedselverspillign voor EU27 (28) Project duur: 48 maanden (2012 2016) www.eu-fusions.org
I21 partners in 13 Lidstaten
Project structure
Definiëring Definiëren Definitie Defining fractions van de to be monitored van voedsel voedselketen verspilling
Bewustwording: F5000 / Damn Food Waste
Voedselverspilling Verkenning van ver weg naar dicht bij huis
Wereldwijd (FAO) Ca.1/3 van het voedsel wereldwijd geproduceerd voor menselijke consumptie gaat verloren of wordt verspild. De omvang is ca. 1.3 giga ton per jaar (FAO, 2011) Milieudruk komt overeen met 3.3 Gigaton aan CO2 eq. emissies, 250 km3 aan water (3x meer van Genève) & 1.4 miljard hectare akkerland (30% van wereldwijde areaal) (FAO, 2013)
Verspilling in Europa
Engeland: verspilling in huishoudens WRAP, 2013
Waarom? Wat zijn belangrijke oorzaken van voedselverspilling bij huishoudens?
Finland: oorzaken van verspilling Proportion of waste by reason Spoiled, moulded Bedorven, beschimmeld 29 Expires date Over de datum 19 Plate leftovers Kliekjes van het bord Over prepared Te veel gekookt 13 14 Food was not wanted to eat anymore Geen zin meer in Food looks fine but no risk wanted to take Wil geen risico mee lopen Other Andere redenen 7 9 10 0 5 10 15 20 25 30 35 %
Italië : oorzaken van verspilling Voedsel raakt bedorven Datum is verstreken Gekoelde groenten/fruit in supermarkt bederven thuis snel Voedsel ruikt of smaakt niet goed Te veel eten gekookt Misrekend in de hoeveelheid benodigd voedsel 1x per week grote boodschappen, vers is niet zo lang houdbaar Weet ik niet Te grote verpakkingshoeveelheid Angst om te weinig in huis te hebben Dingen gekocht die eigenlijk niet lekker zijn Andere redenen Te veel voedsel gekocht Houdt niet van kliekjes Bron: LMM, 2013
België, zie presentatie Kris Roels
CREM, 2013, samenstelling vv
CREM, 2013
Voedingscentrum, 2013
Voedingscentrum, 2013
Nederland: oorzaken van verspilling
Wetenschappelijke inzichten vv Technologisch - Houdbaarheid, verpakkingen, Bedrijfsmatig - Aanbod, logistieke optimalisatie, diensten concepten Gedragsverandering - Doorbreken van routines, prioriteitsstelling, bewustwording, actie Zoeken naar de aantekeningen van sociaal psychoog van de proeftuinen (tablet)
Gedragsverandering consumenten Inzichten uit de psychologie - Mensen zijn op zoek naar beloningen - Mensen willen pijn/teleurstelling vermijden. Gedragsverandering wordt het meest bereikt door niet te willen overtuigen, maar door weerstand weg te nemen - Reactance - Scepticisme - Inertia
Inzicht in consumentengedrag t.a.v. vv Houding: er is een positieve houding t.a.v. Voorkomen van voedselverspilling als belangrijk thema Bewustzijn: de consument is geïnteresseerd, maar onderschat het probleem en zijn eigen bijdrage daarin Kennis: relatief laag m.b.t. Etikettering en bewaring / verpakkingen Gewoonten: doorbreken van onbewust gewoontegedrag Vaardigheden en zelfsturing zijn belangrijke elementen om gedrag te veranderen
FoodBattle Instrument voor gedragsverandering in huishoudens
Voorbereiding FoodBattle FoodBattle fase 1: 48 kg p.p.p.jaar = 135 euro 2.4 2,6 miljard in NL 14% van de inkoop 8-10% vermijdbaar Grootste deel komt terecht in het restafval Top 5: Brood, vers fruit & groenten, vlees, pasta/rijst en sauzen
FoodBattle in actie: Startevenement
FoodBattle Website
FoodBattle Dagboek
FoodBattle Dagboek (2)
FoodBattle, deelnemers 2012
FoodBattle: wat gooiden de deelnemers weg?
FoodBattle: redenen om weg te gooien
FoodBattle: conclusies Koplopers groep bespaart 20% in korte tijd Potentiële besparing bij volgers nog groter?! Absoluut zeker, procentueel mogelijk Beperkte maaltijd planning en overportionering de belangrijkste oorzaken van voedselverspilling Dagboek bijhouden is een belangrijk instrument voor bewustwording In combinatie met tips omtrent kopen, koken, bewaren is flinke besparing mogelijk kliekjes bewaren (& consumeren) niet al te krampachtig omgaan met THT datum
FoodB attle: Estafette 10 februari 2014 start de volgende FoodBattle Vrouwen van Nu 1000 deelnemers En u kunt ook meedoen! Zowel als deelnemer als dat u interesse heeft om een FoodBattle te organiseren Vooraanmelden bij www.vrouwenvannu.nl
Tips Slim kopen - Boodschappenlijstje - Datum - Koelhouden - Voorkomen beschadiging - Voorzichtig met aanbiedingen
Tips (2) Slim bewaren - Op de juiste manier - Op de juiste plek in de koelkast - Let op de datum, maar gooi niet zomaar weg
Tips (3) Slim koken - Afmeten van de porties - Ruimer koken, als je er van kunt bewaren voor volgende maatlijd - Restjes niet weggooien maar herverwerken! - Pas hoeveelheden in recepten aan - Hygienische omgang voorkomt bederf
Dank u voor uw aandacht! Contact: Hilke.Bos-Brouwers@wur.nl