Techniek? Constructies [Geef tekst op]
Inhoud van de Doe-les Constructies In deze Doe-les ga je verschillende opdrachten maken die te maken hebben met techniek om je heen. Om die opdrachten te kunnen uitvoeren krijg je eerst uitleg van de leerkracht. Deze doe-les wordt afgesloten met een grote praktijkopdracht, waarbij je in een groep een brug gaat bouwen. De groep met de sterkste en mooiste brug krijgt een prijsje. Veel plezier in deze les! Aan de slag! 1. Beroepen in de techniek Eerst gaan we samen eens kijken wat jullie al weten van de verschillende soorten beroepen in de techniek. Zeker in de techniek geldt dat er beroepen zijn waar je buiten met je handen werkt en waar je op kantoor meer met je hoofd werkt. Buiten, meer met hun handen Op kantoor, meer met hun hoofd Wat leer je in deze opdracht? Je leert dat je op veel verschillende manieren een beroep kan hebben in de techniek Je leert hoe belangrijk de constructievorm van een gebouw is Je leert hoe je een constructie kan bedenken en hoe je die ook kan maken Wat is het doel van deze les? Graag wil ik je met deze les laten ervaren hoe leuk techniek is en op welke manieren je kan werken in de techniek. Daarnaast is er ook een heel concreet doel, namelijk samen met andere leerlingen een sterke en mooie houten brug te maken van hout en touw. 1
Technische beroepen Noem zoveel mogelijk technische beroepen op. Denk aan welke beroepen bijvoorbeeld in jouw familie worden beoefend. In de techniek zijn veel verschillende afdelingen. Die afdelingen worden sectoren genoemd, daar zijn er vele tientallen van! Denk maar eens aan bouwtechniek, informatica en maritieme (=scheepvaart) techniek. In onderstaande tabel zie je vijf verschillende sectoren uit de techniek staan. Schrijf in de tabel de beroepen die jij kent, in de juiste kolom. Maar let op: Soms kan een beroep in meerdere sectoren voorkomen. Bouwtechniek Metaaltechniek Elektrotechniek Installatietechniek Motorvoertuigentechniek Buiten, meer met hun handen Schilder Loodgieter Op kantoor, meer met hun hoofd Tekenaar Tekenaar Tekenaar Tekenaar Tekenaar 2
Samenwerking tussen de sectoren Samenwerking tussen de verschillende sectoren gebeurt heel veel. Er zijn heel veel producten te bedenken waarin verschillende sectoren samenwerken. Noteer een aantal producten waarin samenwerking plaats vindt. Om je te helpen, heb ik er alvast één ingevuld. Bruggenbouw Een brug is vaak van metaal, staal, gemaakt omdat staal erg sterk is. Maar niet alleen het staal maakt een brug sterk, de manier hoe die brug gebouwd is, is nog belangrijker. En dat heet de constructie. Volgens het schoolwoordenboek is de betekenis van een constructie de manier waarop de verschillende delen van een werkstuk aan elkaar zitten. Niet iedere vorm is echt sterk terwijl dat in een constructie juist zo belangrijk is. Constructievormen Stel je voor dat er een groot gewicht ligt op onderstaande vormen, bijvoorbeeld sneeuw. Teken met pijlen in onderstaande vormen hoe het gewicht van de sneeuw wordt afgevoerd naar de grond. 2. Constructies Een brug is een prachtig voorbeeld van een samenwerking tussen verschillende sectoren in de techniek, denk daarbij aan bouwtechniek, installatietechniek, elektrotechniek en metaaltechniek. 3
Test Om te bewijzen dat een driehoek sterker is dan een rechthoek, voeren we nu een kleine proef uit. We gaan drie dubbele, platte latjes en twee driehoekige liggers gebruiken als bruggen. Hierop gaan we een gewicht plaatsen en vervolgens kijken we welke sterker is. Kijk maar mee! 3. Praktijkopdracht Brug bouwen Je gaat nu beginnen met de praktijkopdracht. Je gaat daarin met een aantal klasgenoten SAMEN een brug ontwerpen en maken. Je juf of meester heeft de groepjes al samengesteld. Je ziet hier nu een aantal voorbeelden van vormen en constructies van bruggen. Als je goed kijkt zie je eigenlijk steeds twee hoofdvormen, nl. de driehoek en de boog. Denk daaraan als jullie je brug gaan ontwerpen! Eisen aan de brug Jullie brug heeft een minimale overspanning van 160 cm. De vorm bepalen jullie zelf, maar wel in overleg met elkaar! Voor de maat krijg je een houten lat van 160 cm. DEZE LAT MAG JE NIET GEBRUIKEN IN DE CONSTRUCTIE. Welke materialen krijg je? Je krijgt de volgende voorwerpen: Houten latjes van 20 cm en 60 cm. Die mag je niet breken of knippen. Touw en tape om dingen aan elkaar te knopen of de constructie te maken. Schaar om het touw te knippen. Voorwaarden en adviezen Je krijgt ongeveer één uur de tijd om met jouw groepje deze opdracht te maken. Hoe maak je de brug sterk maar ook mooi???? Je zal een soort taakverdeling in jouw groepje moeten maken. Na één uur leggen we de gemaakte bruggen op twee steunpunten en gaan we testen en beoordelen. De groep die zowel de sterkste als de mooiste brug gemaakt heeft, krijgt een cadeautje. Rolverdeling Als je samenwerkt is het altijd handig om een kleine rolverdeling te maken: Wie doet wat? De Architect neemt na overleg met de groep uiteindelijk het besluit over het ontwerp en presenteert de brug. De Constructeur bedenkt de sterkste vorm. De Tekenaar maakt de schets van de brug netjes af. De Uitvoerders zijn er verantwoordelijk voor dat de brug netjes en op tijd af is. 4
Schetsvel 5
4. Afsluiting Er zijn nog twee dingen te doen voor we de doe-les afsluiten, nl. Beoordelen van de gemaakte bruggen en Een terugblik op de les Beoordeling Ga met jouw groepje bij jullie brug staan. De Architect uit jullie groep vertelt waarom jullie gekozen hebben voor die constructie en hoe het maken van de brug is verlopen. Jullie bruggen worden getest op sterkte door er gewichten op te zetten. Verder worden de bruggen beoordeeld op de vormgeving. De winnende groep krijgt een leuk cadeautje! Terugblik op de les Graag wil ik weten wat je vond van deze doe-les. Je krijgt hiervoor een klein vragenlijstje uitgedeeld. Wil je deze vragen eerlijk beantwoorden en daarna bij mij inleveren? Je hoeft je naam niet in te vullen. Alvast bedankt! Einde van de doe-les Hartelijk dank voor je inzet en enthousiasme tijdens deze doeles! 6
7