Vrijwilliger voor het leven?! prof.dr. Lucas C.P.M. Meijs @LucasMeijs (zelf) @Msc_sustainable (master rsm)
onderwerpen 1. Op weg naar de civil society 2. Vrijwilligerswerk
Op weg naar de civil society
Van Landelijke Overheid naar Gemeente naar gemeenschappen. Civil society = Georganiseerde burgerij
Waarom? Civil society Markt falen (geen koopkracht, geen kennis) Overheid falen (geen macht, teveel diversiteit) Wat? Burgers in vrijwillig georganiseerd verband zonder winstoogmerk, min of meer publiek belang (structurele definitie Johns Hopkins project) Kan dus met beroepskrachten en subsidie Is dus heel groot in Nederland
STAAT / OVERHEID HONGER KOOPKRACHT PUBLIEK - RECHT - BURGERS BURGERS / HUISHOUDENS SOLIDARITEIT / OVERDRACHT PARTICULIER - GUNST - DOELGROEP BEDRIJVEN / MARKT CIVIL SOCIETY
STAAT / OVERHEID INDIRECT VERPLICHT BELASTING DIENSTPLICHT BURGERS / HUISHOUDENS SOLIDARITEIT / OVERDRACHT BEDRIJVEN / MARKT VRIJWILLIGERSWERK DONATIES DIRECT VRIJWILLIG CIVIL SOCIETY
STAAT / OVERHEID BEWEGING?????? BURGERS / HUISHOUDENS zelfbeschikking BEDRIJVEN / MARKT CIVIL SOCIETY Vrijwillige bijdrage
Voluntary power in de civil society? Onvoldoende hogere legitimiteit voor (vrijwillige) inzet uren Particularisme kracht van de heterogene samenleving Paternalisme Civil society is een en al beter weten Amateurisme werkzaamheden die iedereen kan zoeken naar de unieke waarde van ervaringsdeskundigheid
Vrijwilligers- werk
Stand vrijwillige inzet Tussen 30 tot 40% van 18+ doet vrijwilligerswerk, met een gemiddelde van tussen de 4 en 5 uur per week, per vrijwilliger, ongeveer even veel mannen als vrouwen, gemiddeld ouder, hoger opgeleid, blanker, drukker, rijker en meer in dorpen. LAGE SCHATTING 4.000.000 vrijwilligers 200 uur per jaar Ongeveer 500.000 FTE Beroepsmatige inzet 2011 Overheid 502.550 Onderwijs 367.690 Gezond / welzijn 815.500 Cultuur / recreatie 256.410
Uitdagingen in vrijwilligersmanagement PROBLEMEN Generatiekloof Moeder maffia Drukke agenda s Kritische vrijwilligers Verdwijnen automatisme Geen nut OPLOSSINGEN Bespreken en splitsen Omzeilen Opnemen in leven Goed organiseren Roosters maken en free riders tegengaan Toegevoegde waarde ipv Kostenbesparing 40% organisaties heeft tekort, maar daarvan heeft 60% geen vacatures (monitor vrijwilligersbeleid)
Vrijwilligers- organisaties
Drie doelstellingen Drie organisaties Drie vrijwilligers.
Mutual support / benefit gezamenlijke bindende eigenschap (hobby, ziekte, etc.) samen activiteiten, samen organiseren frustratie over in-actieven hobby-energie wat je bent of hebt voorbeelden: sport, AA, postzegelverzamelaars, etc.
externe klanten Service delivery acceptatie voor werving, selectie, training acceptatie voor management (door anderen, bijv. beroepskrachten) wat je kan voorbeelden: AIDS-buddy, slachtofferhulp, tafeltje-dekje, Zonnebloem
Campaigning willen wereld overtuigen van eigen gelijk iedere bijdrage is welkom, iedere gelover is er een geen aandacht voor organiseren wat je gelooft voorbeelden: actiegroepen, belangenbehartigers, etc.
Drie zielen die moeilijk mengen.. Kerk Mutual support op zondag Service delivery midden in de samenleving Campaigning bij het evangeliseren Service club Mutual support samen eten en netwerken Service delivery samen actief voor anderen Campaigning professionele waarden, en/of thought leadership
Drie typen Civil Society Politieke actie / burgerparticipatie? OVERHEID Campaigning (ngo) Sociale cohesie MARKT Service (npo) Mutual (mso) CIVIL SOCIETY Van Tulder / Meijs WMO
NPV? Campaiging: Mutual support: Service delivery:
Vrijwilligers- werk
Mensen (grond) produceren vrijwillige energie (gras) die organisaties (koeien) kunnen omzetten in vrijwilligerswerk. Vrijwilligerscentrales (boeren) en overheden (gemeenten) overschatten de capaciteit van het gras, zijn enkel gericht op de korte termijn benodigdheden en misbruiken de bron. Er zijn nieuwe derde partijen (bedrijven, onderwijsinstellingen) die ook betrokken zijn bij de gemeenschappelijke goederen (the commons). Hardin, Garrett. 1968. The tragedy of the commons. Science, vol. 162, pp. 1243-1248.
Boren naar filantoprische energie Wat voor hulpbron is het dan? Vis (haring of zalm) Water (rivier of meer) Olie (zoeken naar alternatief) Hout (nu omhakken of wachten) Gras (snel of langzaam) Uitzicht / groene hart (waarde van niet gebruik) etc
Vrijwilligers potentieel F: (bereidheid, bekwaamheid, beschikbaarheid) Bereidheid = hoog maar niet voor iedere organisatie Bekwaamheid = hoog maar wordt niet altijd gegeven Beschikbaarheid = de uitdaging is om in de agenda s van mensen te komen
Vrijwilligerswerk is een beloningsstructuur, geen functieomschrijving
Vrijwilligerswerk moet plug and play
Drie niveaus van commitment Burger participatie Combinatie vrijwilligerswerk Traditioneel vrijwilligerswerk
Vrijwillige energie als Olie Eindig Makkelijk Voorzichtig omgaan met wat we hebben Inzet van alternatieven Beroepskrachten Andere soorten vrijwilligers NPV bestuurders en vrijwilligers
Vrijwillige energie als Burgerparticipatie Zon Oneindig en continu Is de realiteit van veel vrijwillige energie (gelukkig en jammer) Te veel en op het verkeerde moment Geen idee hoe dat allemaal te gebruiken Gaat om opslaan en omzetten NPV?
Vrijwillige energie als COMBINATIE Vissen Allemaal verschillende soorten in een grote oceaan Het verschil is de combinatie Vernieuwbaar, maar kan door ons verpest worden Misschien kweken Grote en kleine vissen Gaat om de brede samenleving (oceaan), de samenhang tussen typen combinatie vrijwillige inzet en de andere beheerders NPV?
Hustinx en Meijs, 2011 Normatieve druk Re-embedding Vrijwilligerswerk Antwoord op de grote culturele veranderingen: Vrijwilligerswerk moet uitgelegd en aangeleerd worden Gaat om bereidheid Functioneel organiseren Antwoord op structurele veranderingen: Mensen moeten de kans krijgen om vrijwilligerswerk te doen Gaat om beschikbaarheid Boodschap: We willen dat jij vrijwilligerswerk doet Boodschap: Dit kan jij doen als vrijwilliger
www.ecsp.nl Op onze website - publicaties (nederlands en engels) - Oraties - PDF ECSP Insight - Uitnodigingen voor events - Inzicht in projecten - ECSP / RSM diploma programma
Google eens op Meijs Baren Hedendaagse Vrijwillige inzet Algemene publicatie trends vrijwilligerswerk Meijs college reuring vrijwilligerswerk 2 keer 30 minuten college op youtube