Jaarprogramma 2010 POM - ERSV Limburg



Vergelijkbare documenten
POM ERSV LIMBURG. Sociaal-economische ontwikkeling van Limburg. Jaarprogramma POM ERSV Limburg

POM-ERSV Limburg. Socio-economische ontwikkeling van Limburg

WESTHOEK BUSINESS DISTRICT. een regionaal contactpunt voor bedrijven d.m.v. een officieel samenwerkingsverband

Ruimtelijk-economische agenda

M0 Strategische nota

De gemeenteraad. Ontwerpbesluit

Bedrijventerrein management

POM ERSV LIMBURG DUURZAME BEDRIJVENTERREINEN IN DE PRAKTIJK 7 DECEMBER 2009

Lerend Netwerk Arbeidsmarktkrapte

STREEKPACT Voorstelling lokale raad Ieper 16 december 2014

Strategisch Project Health Sciences Campus Gasthuisberg. Work shop RWO subsidie RSV 06/09/2011

Opdracht. Hoe? Agentschap Ondernemen bondig voorgesteld. Voorbereiden en uitvoeren van economie- en ondernemingsbeleid:

Jaarverslag Erkend Reg ionaal Samenwerking sverband

INHOUDSTAFEL... 1 MANAGEMENT SUMMARY... 3 EEN SLIMME, DUURZAME EN INCLUSIEVE ECONOMISCHE GROEI... 5

Economisch Netwerk Albertkanaal

Rol: Maatschappelijk assistent

FUNCTIEFAMILIE 4.2 Beleidsthemabeheerder

ruimtelijk structuurplan provincie Limburg richtinggevend gedeelte richtinggevend gedeelte

Een visie op Economie

Het Meetjesland. Een regio met ontwikkelingsachterstand?

Tweede adviesnota. van het STEM-PLATFORM. aan de stuurgroep. donderdag, 12 december Brussel, Koning Albert II - Laan.

Economisch Netwerk. Albertkanaal. Toelichting lokale overheden LIMBURG Economisch Netwerk Albertkanaal

innovatiebevordering RIS3 MKB OPZuid Europees Innovatieprogramma voor Zuid-Nederland overheden living labs koolstofarme economie cross-overs design

Sport en tewerkstelling van jongeren. Marc Theeboom / Joris Philips

Voorstelling afdeling Transport &Logistiek POM West-Vlaanderen

Inleiding tot het debat

Tussen: hierna te noemen de partners,

De 2030-agenda voor duurzame ontwikkeling in Vlaanderen

Bovendien pleit Voka KvK Limburg er voor dat zo snel mogelijk gestart wordt met de opmaak van ENA 2.

uitgroeien tot een Vlaamse, Europese en internationale topregio met economische creativiteit als concept voor meer welvaart en welzijn in de regio.

Tussenstand OP EFRO Noord-Nederland SNN PS bijeenkomst 25 juni Yvonne van Mastrigt

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s

ESF-project Versterkt streekbeleid 1 januari juli 2019

Herontwikkeling FORD Genk. Stand van zaken, Bilzen 24 maart 2015

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

Editie Noord Limburg 3 7 juni POM Limburg Corda Campus, 3500 Hasselt T

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland

GENK-ZUID: GROEPSAANKOOP PV- PANELEN

WORKSHOP Beleveren van winkels: laden en lossen met minder hinder

Brussel, 8 juli _SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling

Streekpact Prioriteiten

1.1. Toetsing van een afwijkende activiteit en de weergave van de toetsing

Verslag aan de Provincieraad

Start LIRES Provinciehuis, 6/2/2017

RESOC MIDDEN-WEST-VLAANDEREN STARTNOTA WERKGROEP REGIOPOSITIONERING. Algemeen

Krachtlijnen voor het beleid volwassenenonderwijs en levenslang en levensbreed leren in de provincie West-Vlaanderen

Functiekaart. Functie. Doel van de entiteit. Plaats in de organisatie. Voor kennisname

FUNCTIEFAMILIE 1.2 Klantenadviserend (externe klanten)

Jaarprogramma POM - ERSV Limburg

Vernieuwde alumniwerking

Geopolitiek van de Hernieuwbare Energie van 2010 tot 2020: uitdagingen en opportuniteiten voor Vlaanderen

Charter Flanders Food Faculty

Stakeholders forum Logistiek Platform West-Poort

Europese subsidies voor de Sociale Economie

Zakendoen met België. Jurgen Moors, MA Adviseur Internationale Zaken/Euregio Centre of Excellence België

VAN BELEID NAAR BUSINESS Een methode om écht te gaan ondernemen

DUURZAME ONTWIKKELING EN BEHEER VAN BEDRIJVENTERREINEN

Transitie circulaire economie en stad in een ruimtelijke/stedenbouwkundige context

Audiovisuele Mediacademie

BISEPS Business clusters Integrated Sustainable Energy PackageS NETWERKEVENT: ENERGIEBEWUST ONDERNEMEN

JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW

FRIS seminarie

Topsector en de Buitenland Promotie Logistiek

7 op 10 internationale bedrijven ondervinden problemen. Vlaamse exportondersteuning onvoldoende gekend en gebruikt

DORDRECHT. Aan. de gemeenteraad

Rol: Maatschappelijk assistent

Interreg A Euregio Maas-Rijn

Beleidsplan AUHL

Jaarverslag Er k e n d Re g i o n a a l Sa m e n w e r k i n g s v e r b a n d

Position Paper. Samenwerking Noord. Samenwerken door Samen te Doen!

Krachten bundelen, kennis delen en allianties vormen

Meerwaarde bedrijventerreinmanagement voor Vlaamse overheid. Koen Vermoesen Diensthoofd Vestiging & Ruimtelijke Economie

toelichting budget 2015

Bijlage 2. Human Capital Agenda s

RUP Liessel Geel

FUNCTIEBESCHRIJVING BELEIDSMEDEWERKER ONDERZOEKSINFRASTRUCTUUR

De gemeenteraad. Ontwerpbesluit

Functiekaart. Dienst: Subdienst:

Waar staat Ondernemers voor Ondernemers voor?

Werkplan Centrum XL 2015/2016

DE OVEREENKOMST. en mediarte.be,...vertegenwoordigd door...

POM-ERSV Limburg Jaarprogramma 2015

Advies. over twee ontwerpen van decreet houdende Samenwerkingsakkoorden betreffende de interregionale mobiliteit van de werkzoekende.

Zorg om talent: van inzicht naar implementatie

Kick-off project Oost West Poort Venlo, 26 september 2011 Guido De Roo Projectcoördinator

Nieuwe kansen in de verhouding tussen huurder en verhuurder van laboratoria. Jeff Gielen, 28 oktober

Complexe Projecten. Decreet: Toepassingsgebied (25 april 2014)

EFRO Luik Ondernemende Innovatieve Partnerschappen/Ecosystemen in Studentensteden: toelichting

Jaarverslag. POM-ERSV Limburg Jaarverslag 2012

Agenda. 1. Verwelkoming 2. Kennismaking 3. Huis van het kind - Toelichting 4. Ronde tafel met kernvragen 5. Cirkels 6. Slot

ADVIES I.V.M. HET POSITIEF ACTIEPLAN ALLOCHTONEN EN ARBEIDSGEHANDICAPTEN 2002

Rol: clustermanager Inwoners

FRIS Duurzame Energie. Trekkers: EnergyVille

De staatshervorming in vogelvlucht: stand van zaken. (West4work 3/11/2015)

Beleidsplan Ruimte Vlaanderen Werkgroep Logistiek Netwerk. Partnerforum Gent 18 oktober 2016

Het speelveld van e-government

Convenant tussen OCMW Lier en Huisartsenvereniging Lier en Omstreken

Bestuursopdracht Internationale Zaken Noord- en Midden Limburg. Herijkingsvoorstel

Graag wens ik een actuele stand van zaken te verkrijgen met betrekking tot het aanbod van voorzieningen voor ouderen in woonzorgcentra.

Realisatie masterplan/beleidsvisie Houthalen-Helchteren

Transcriptie:

Erkend Reg ionaal Samenwerking sverband Jaarprogramma 2010 POM - ERSV Limburg Vastgesteld door de Raad van Bestuur vzw ERSV Limburg en door de Raad van Bestuur POM Limburg op 3 december 2009 Goedgekeurd door de Algemene Vergadering vzw ERSV Limburg op 17 december 2009 POM - ERSV Limburg Kunstlaan 18, 3500 Hasselt T 011 300 100 011 300 230 F 011 300 101 011 300 231 info@pomlimburg.be - info@ersvlimburg.be www.pomlimburg.be - www.ersvlimburg.be

INHOUDSTAFEL INHOUDSTAFEL... 1 VOORWOORD... 3 KERNTAKEN... 5 1. Ruimtelijke economie... 5 1.1. Ruimtelijke planning... 5 1.2. Ontwikkeling van nieuwe terreinen... 6 1.3. Revitalisering en herstructurering van verouderde of vervuilde bedrijventerreinen... 7 1.4. Herinschakeling onbenutte bedrijventerreinen... 8 1.5. Kwalitatieve en duurzame bedrijventerreinen... 8 1.6. Bedrijfsinfrastructuren... 9 1.7. Grind... 10 2. Beleidsontwikkeling... 11 2.1. Speerpuntsectoren en innovatie... 11 2.1.1. Logistiek... 11 2.1.2. Life Sciences - Zorgeconomie... 14 2.1.3. Clean Tech... 16 2.1.4. Innovatie... 16 2.2. Internationale samenwerking en regiopromotie... 18 2.2.1. Regiopromotie... 18 2.2.2. Internationale en interregionale samenwerking... 19 2.2.3. China Desk... 20 2.3. Dataverwerking en -verspreiding... 20 2.4. Studiewerk socio-economische trends en ontwikkelingen... 21 2.5. Beleidsoverleg en -advisering... 22 2.6. Sociaal-economisch beleidsplan voor de regio - Streekpact... 22 2.7. Streektafelwerking... 23 3. Arbeidsmarktbeleid... 25 3.1. Reguliere economie... 25 3.2. Sociale economie... 26 3.3. Evenredige Arbeidsdeelname en Diversiteit... 28 3.3.1. Diversiteitsplannen, instapplannen, groeiplannen en clusterplannen... 28 3.3.2. Diversiteitsprojecten en -acties... 29 3.3.3. Overleg-, afstemmings- en uitwisselingsinitiatieven... 31 3.3.4. Ontwikkeling instrumenten... 31 4. Communicatiebeleid... 33-1 -

- 2 -

VOORWOORD Het opstellen van een jaarprogramma is steeds een scharniermoment voor de werking van een organisatie, zowel naar de bestuurders en stakeholders als naar de eigen medewerkers. Dit geldt ook voor het geïntegreerd Jaarprogramma 2010 van POM-ERSV Limburg, de economische krachtenbundeling van de Provinciale Ontwikkelingsmaatschappij POM en het Erkend Regionaal Samenwerkingsverband ERSV in Limburg. Onze bestuurders en partners krijgen enerzijds duiding bij de uitgestippelde koers om de gestelde objectieven te realiseren. Onze medewerkers vinden anderzijds de vertaalslag van de strategische beleidsambities in een concreet sociaal-economisch actieplan. We durven besluiten dat de bundeling en de verfijning van onze taakstellingen zijn vruchten begint af te werpen. Limburg heeft geopteerd voor één geïntegreerde organisatiestructuur voor POM-ERSV voor het bewerkstelligen van deze ambities en taken. Die opzet moet leiden tot een krachtigere organisatie waardoor de synergie tussen beleidsplanning en -uitvoering alsmaar optimaler wordt. POM-ERSV wil een outputgerichte organisatie zijn, die vanuit haar kerntaken diensten en producten ontwikkelt ten behoeve van de regionale overheden en socio-economische organisaties in Limburg. In 2009 zijn deze ambitieuze plannen verder uitgewerkt. Het resultaat is een sterker organisatiekader en een duidelijker omschreven actieterrein. De taakstellingen van POM-ERSV Limburg spitsen zich toe op drie pijlers: Ruimtelijke economie: Limburg wil zich profileren als een interessante vestigingslocatie voor ondernemers en dit o.a. door de beschikbaarheid van voldoende, goed uitgeruste, hedendaagse en duurzame infrastructuur ten behoeve van het bedrijfsleven. Beleidsontwikkeling: Limburg wil zich profileren als een regio met een pro-actief en strategisch economisch beleid. Deze werking focust zich op een speerpuntsectorenbeleid, interregionale samenwerking, studiewerk en beleidsadvisering, streekpact- en regiowerking. Arbeidsmarktbeleid: Limburg wil een regio zijn waar op innovatieve en proactieve wijze linken gelegd worden tussen het menselijk potentieel, onderwijs en de arbeidsmarkt, door een optimale ontwikkeling en benutting van talenten te koppelen aan een optimale realisatie van ondernemerschap en werkgelegenheid. Deze drie domeinen vormen het referentiekader voor de inhoudelijke prioriteiten van het sociaaleconomisch beleid van Limburg. In zijn meest samengedrukte vorm leiden deze actieplannen tot een matrix, waarin speerpunten gelinkt worden aan beleidsmatige benaderingen binnen het werkveld van POM-ERSV Limburg. Deze matrix wil de leidraad vormen voor het ontwikkelen van acties en projecten in de volgende jaren, als voedingsbodem voor telkens nieuwe versterkende linken tussen speerpunten en beleidsmatige acties. Bovendien moet dit beleidsveld kaderen in een eigentijds communicatieplan. Dit is een wezenlijke en cruciale stap voor onze outputgerichte organisatie, waar de focus moet liggen op sterke Limburgse projecten. - 3 -

Dit Jaarprogramma 2010 is vanzelfsprekend een te summiere en dus onvolledige weergave van alle taakstellingen die we in de komende jaren willen opnemen. Maar het geeft blijk van onze projectmatige aanpak die de strategische ambities van het Provinciebestuur en onze bestuurders wil onderstrepen. POM-ERSV Limburg wenst zich te profileren als dynamische organisatie die een belangrijke spilfunctie vervult in de sociaal-economische ontwikkeling van Limburg en die functioneert vanuit duidelijke beleidsdoelstellingen, actielijnen en daaraan verbonden resultaten. Met de hulp van vele externe partners, regionaal en supra-regionaal, bouwt onze organisatie mee aan een welvarende provincie. We willen onze partners hiervoor langs deze weg danken. Ze hier allemaal vermelden is praktisch niet haalbaar, maar u vindt ze verder in dit Jaarprogramma 2010. Deze constructieve samenwerking zorgt mee voor een welvarend Limburg. Marc Vandeput Voorzitter POM Limburg en ERSV Limburg Gedeputeerde voor Economie, Landbouw en Europese samenwerking Provincie Limburg - 4 -

KERNTAKEN 1. Ruimtelijke economie Doelstelling: Profilering van Limburg als een regio met sterke infrastructurele vestigingstroeven zowel voor eigen ondernemers als voor buitenlandse investeerders. Taakstelling De ontwikkeling van ruimtelijk-economische infrastructuur en van infrastructuur tot vestiging van het bedrijfsleven is één van de belangrijkste kerntaken van de POM. De ontwikkeling van projecten gericht op de versterking van de infrastructuur tot vestiging van het bedrijfsleven en ontwikkeling van ruimtelijk economische infrastructuur is een decretaal opgelegde opdracht van de POM. De Raad van Bestuur van de POM heeft ervoor geopteerd om deze taakstelling te realiseren door een veelzijdige invulling te geven en in te zetten op diverse aspecten van infrastructuurontwikkeling, zoals in de opsomming hieronder. Hierbij specialiseert de POM zich als een deskundig dienstverlener/projectmanager ten behoeve van gemeentebesturen en andere projectontwikkelaars. Deze inspanningen zijn erop gericht Limburg te profileren als een interessante vestigingslocatie voor ondernemers en dit door de beschikbaarheid van voldoende, goed uitgeruste, hedendaagse en duurzame infrastructuur ten behoeve van het bedrijfsleven. 1.1. Ruimtelijke planning Doelstelling: Op toekomstgerichte en duurzame wijze voorzien in de noodzakelijke ruimte om de expansie van het economische weefsel van Limburg te kunnen waarborgen. Taakstelling - projecten en acties: Het Economisch Netwerk Albertkanaal (ENA) is een prioritair kader, waarbinnen de Vlaamse Regering gerichte planningsactiviteiten ontplooit en coördineert voor het realiseren van de nodige ijzeren voorraad. Deze planningsinitiatieven moeten het mogelijk maken om aanbodtekorten vooral in West-Limburg weg te werken. Het ENA speelt eveneens een rol in de uitbouw van de logistieke bedrijvigheid in Limburg. De betrokkenheid van de POM Limburg bij het ENA is zowel gericht op planning als op ontwikkeling. De opdrachten die de POM hierin opneemt liggen in het verlengde van het verleden: - De POM is verantwoordelijk voor de opvolging en realisatie van de planningsinitiatieven in het kader van ENA: de lopende globale PlanMER (Milieu Effecten Rapport) voor het ENA zal in de periode najaar 2009 - voorjaar 2010 afgewerkt worden en ter goedkeuring worden voorgelegd aan de dienst MER. - 5 -

Deze globale planmer werd in functie van het onderzoek naar de planmer-plicht opgestart als een eerste onderzoekstraject. Dit eerste spoor voorziet in de opmaak van een planmer op programmaniveau én de opmaak van gebiedsgerichte planmer s voor 3 terreinen waarvoor in de beslissing van de Vlaamse Regering (23/04/2004) bijkomend onderzoek werd gevraagd. Voor Limburg zijn dit de gebieden gekend als Zolder-Lummen-Zuid en Genk Zuid- Oost. Tevens werd ook een tweede onderzoeksspoor opgestart: planmer of ontheffingsdossiers opstellen op gebiedsniveau voor een aantal terreinen waarvan blijkt, op basis van een voorafgaande screening, dat de MER-plicht van toepassing is. Binnen dit tweede onderzoekstraject zullen o.a. de gebieden Tervant, Genk Zuid-West en Termien verder onderzocht worden in 2010. De opmaak van deze gebiedsgerichte planmer s vormt een stapsteen binnen het ruimtelijke planvormingsproces dat (al dan niet geïntegreerd) wordt verdergezet in 2010. POM Limburg is mede-opdrachtgever samen met POM Antwerpen. Verder zal de POM de ontwikkelingen en planningsprocessen met betrekking tot het ENA nauwlettend opvolgen vanuit het coördinatieplatform ENA. - Nieuwe planningsfase naar aanleiding van de actualisatie van het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen 2007-2012. - Via overleg met gemeentebesturen en in samenspel met het Provinciebestuur zal de POM, op basis van kennis van subregionale schaarste en terreinen, voorstellen uitwerken en verantwoording leveren voor nieuwe zoekzones voor ca. 200ha tot 300ha bijkomende bedrijventerreinen. - De POM houdt een actueel overzicht bij van de situatie en ontwikkelingen op de Limburgse bedrijventerreinen (uitgiften en doorverkopen - data en grafische verwerking in GIS). De POM blijft aangewezen op de gegevens uit de monitoring door het Agentschap Ondernemen. - POM Limburg ondersteunt een voorstel tot Interregproject om deze monitoring te verbeteren mede gebaseerd op geavanceerde software-applicaties en klantgerichte online informatietools voor de doelgroep van kandidaat vestigers. Het betreft hier onder meer een nadere uitwerking van de website Locate In Limburg, het verschaffen van rechtstreekse updatemogelijkheden aan terreinbeheerders en het integreren van informatie over vrijstaande bedrijfsgebouwen binnen deze internetportaal. - De POM staat in voor adviesverlening bij de opmaak van provinciale RUP s inzake ruimtelijke economische planning, evenals adviesverlening aan gemeenten en notarissen m.b.t. ruimtelijke ontwikkelingen.. - De POM is eveneens betrokken in beleidsstudies op Vlaams vlak, m.b.t. problematische ruimtevragers. 1.2. Ontwikkeling van nieuwe terreinen Doelstelling: het realiseren van een voldoende groot aanbod aan bedrijventerreinen. De taakstelling van de POM richt zich op het ondersteunen van gemeentebesturen bij de ontwikkeling van bedrijventerreinen; meestal gebeurt dit in partnerschap met LRM. Voortbouwend op inspanningen in het voorbije jaar zal POM Limburg in 2010 de ontwikkeling van vier terreinen helpen realiseren en daarbij optreden als onteigenende instantie: - Bedrijventerrein Genebos (Ham-Tessenderlo): ontwikkeling in samenwerking met de gemeentebesturen en LRM. Om over te kunnen gaan tot de effectieve realisatie van het terrein - 6 -

zal de POM de grondverwerving doen, na het verkrijgen van de onteigeningsmachtiging in 2010. De onteigening zal parallel lopen met de technische studie. De werken worden voorzien in 2011. - Bedrijventerrein Zwartenhoek (Ham): ontwikkeling in samenwerking met LRM en NV De Scheepvaart. Na definitieve vaststelling van het GRUP, hopelijk nog in het voorjaar 2010, zal de POM de onteigening kunnen aanvatten; de gedetailleerde technische studie kan eventueel reeds eerder aangevat worden. - Bedrijventerrein Ravenshout-Noord (Beringen): ontwikkeling in samenwerking met Stad Beringen en LRM. o Voorbereidende studies (project MER, archeologisch vooronderzoek MOBER) o (Her)inrichtingsplan, uitgifteplan & beheersplan worden opgemaakt in 1 ste kwartaal. De POM zal in 2010 de onteigeningsprocedure verder voeren, om de werken in 2011 te kunnen laten uitvoeren. - Alken: Brouwerij en Kolmen: ontwikkeling van de terreinen in samenwerking met de gemeente en LRM. POM zal in 2010 de onteigening voeren; dit zal gedeeltelijk parallel lopen met de uitvoering van de technische studies, zodat in 2011 de werken kunnen worden uitgevoerd. POM is betrokken bij het beheer en de uitgifte van de terreinen in Brustem en in Zwartberg. - Bedrijvenpark Brustem: de POM participeert samen met LRM in Brustem Industriepark NV en geeft actieve ondersteuning van de werking van het beheerscomité dat instaat voor de uitgifte van het terrein. - Bedrijventerrein Zwartberg: POM neemt het voorzitterschap en het secretariaat waar van het beheerscomité dat instaat voor de uitgifte en het beheer van het terrein dat in PPS met een private partner is ontwikkeld. POM participeert aan de stuurgroep voor het geplande bedrijventerrein Waterschei en aan het beheerscomité Wetenschapspark Waterschei. POM verleent advies en ondersteuning aan gemeentebesturen die bedrijventerreinen wensen te ontwikkelen. In 2010 zal extra aandacht worden besteed aan ondersteuning en begeleiding van kleinere gemeentebesturen voor wie de expertise van POM Limburg een belangrijke of bepalende factor kan zijn. In het kader van de Samenwerkingsovereenkomst tussen GHA - Gemeentelijke Havenbedrijf Antwerpen en Limburg m.b.t. logistiek (zie ook 2.1.2.) is de POM trekker van de Werkgroep Bedrijventerreinen. De werking van deze werkgroep is gericht op de permanente actualisatie van een catalogus van beschikbare en te ontwikkelen (logistieke) bedrijventerreinen en de spoedige realisatie van deze bedrijventerreinen. Vanaf eind 2009 bezoeken POM en GHA de 16 clustergemeenten logistiek in Limburg, om uiteindelijk tot samenwerkingsakkoorden te komen tussen gemeenten, terreinbeheerders en GHA over de ontwikkeling van bepaalde bedrijventerreinen. 1.3. Revitalisering en herstructurering van verouderde of vervuilde bedrijventerreinen Doelstelling: Het aantrekkelijk houden van bestaande bedrijventerreinen zowel ten behoeve van de huidige ondernemers als ten behoeve van potentiële nieuwe ondernemers. In aanvulling op de planningsinitiatieven en de ontwikkeling van nieuwe bedrijventerreinen liggen er echter ook grote taakstellingen bij de bestaande bedrijventerreinen. Zoals in de menselijke demografie speelt ook op onze bestaande bedrijventerreinen het fenomeen van de veroudering. - 7 -

We moeten hier alert op inspelen; om het imago van deze bedrijventerreinen gaaf te houden, opdat ze in staat blijven om goede, degelijke bedrijven aan te trekken ter vervanging van bedrijven die ophouden te bestaan. Terreinbeheerders moeten dan ook inspanningen leveren om deze terreinen te verjongen, te revitaliseren zoals we dit in het jargon noemen. De Vlaamse Regering heeft zijn subsidiereglementen aangepast om ingrepen ter revitalisering extra te stimuleren. Ondersteuning van gemeentebesturen bij de aanpak van de revitalisering van de terreinen en bij het aantrekken van betoelaging voor deze projecten. - Herstructurering terrein Ravenhout-Genebos, gekoppeld aan de inrichting van de uitbreidingszone Genebos - Herstructurering en herinrichting van verouderde bedrijventerreinen. POM zal in 2010 gemeentebesturen assisteren bij de uitvoering van voortraject-studies van o.m.: o Maaseik: Jagersborg; o Maasmechelen: Oude Bunders; o Opglabbeek; o Overpelt: Nolimpark; Het is de bedoeling dat deze studies leiden tot effectieve ingrepen. Voor infrastructurele maatregelen is 60% subsidiëring vanuit de Vlaamse Regering mogelijk. 1.4. Herinschakeling onbenutte bedrijventerreinen Doelstelling: Optimale benutting van het potentieel aan beschikbare terreinen die niet spontaan op de markt gebracht worden. Verdere realisatie van het project onderhandelingsteams dat uitgevoerd wordt in opdracht van de Vlaamse overheid en dat erop gericht is via onderhandelingsprocedures het in de markt zetten van onbenutte bedrijventerreinen in eigendom van bedrijven te activeren. Het project werd opgestart in januari 2008 en loopt tot eind 2010. Gemeentebesturen en LRM zijn aangewezen partners. De activiteiten omvatten: - Het voeren van onderhandelingen met eigenaars van bedrijfspercelen. - Het (laten) uitvoeren van voorstudies, situatieschetsen of andere initiatieven noodzakelijk om oplossingsgericht te kunnen onderhandelen, incl. juridische bijstand. Van de in totaal 930 ha als onbenut aangemerkte bedrijfsgronden in 2008 zijn er ongeveer 240 ha waarop in 2010 zinvol actie kan gericht worden met kans op vermarkting. 1.5. Kwaliteitsvolle en duurzame bedrijventerreinen Doelstelling: de realisatie van duurzame bedrijventerreinen als hoogwaardige omgeving voor ondernemers en werknemers enerzijds en als activiteitszones die in harmonie met de omgeving functioneren anderzijds. - 8 -

De POM ontwikkelt expertise en ondersteunt projectontwikkelingen van gemeentebesturen en initiatieven van industrieclubs. - Ondersteuning van het project CO2 reductie op Genk-Zuid in samenwerking met de stad Genk, de Vereniging Industriëlen Genk, LRM en het Cleantechplatform van UHasselt, met het oog op het stimuleren van milieuwinstinspanningen door bedrijven en duurzame bedrijfsactiviteiten. De eerste actie is gericht op een groepsaankoop van zonnepanelen. Volgens planning worden vanaf 2010 worden ook de thema s windenergie en uitwisselen van restwarmte opgepakt. - Participatie aan het EFRO-project collectief cleantech realisatieplan voor Genk-Zuid. Doel is de creatie van maximale duurzame waarde op een bestaand industrieterrein door het stimuleren en realiseren van nieuwe duurzame bedrijfsactiviteiten, het reduceren van de milieu-impact en het verbeteren van de werkomgeving. Projectpartners voor de POM zijn de Stad Genk en de UHasselt (Cleantechplatform). - Participatie aan het project Broeikasgasreductie en duurzame energie, een project binnen het Interreg IVA programma grensgebied Vlaanderen-Nederland. Met dit project willen de 10 projectpartners (alle 5 Vlaamse POM s, LIOF, RMD, Interleuven, IOK en Agentschap Ondernemen) een bijdrage leveren aan het verminderen van de uitstoot van broeikasgassen op bedrijventerreinen. Het project richt zich in Limburg tot 7 bedrijventerreinen. - POM ondersteunt gemeenten in het upgraden van de bewegwijzeringssystemen op diverse terreinen. - POM onderzoekt mogelijkheden om samen met de Mobidesk van het Provinciebestuur acties op te zetten om de mobiliteit op het bedrijventerrein Ravenshout te verbeteren. Hier blijkt o.m. gebrekkig aanbod van openbaar vervoer en weinig fietsgebruik. - Verspreiden van informatie en goede praktijkvoorbeelden via één of meerdere seminaries over thema s van duurzame en kwalitatieve bedrijventerreinen. - Participatie aan het Interreg-project Sustainable Industrial Sites. In samenwerking met het Centrum Duurzaam Bouwen worden een aantal duurzaamheidscriteria van bedrijventerreinen voor de provincie Limburg in kaart gebracht en wordt een objectief waardebepalingsinstrument ontwikkeld. 1.6. Bedrijfsinfrastructuren Doelstelling: Ondersteuning van nieuwe bedrijfsontwikkelingen door het aanbieden van gepaste bedrijfslocaties aan startende bedrijfjes, in het algemeen en van kennisintensieve bedrijven in het bijzonder. Ondersteuning van het beheer van bedrijvencentra en bedrijfsverzamelgebouwen. - Beheer van de 4 bedrijvencentra en 6 doorgangsgebouwen gegroepeerd in de NV Bedrijvencentra Limburg: continuering van de logistieke ondersteuning die in het verleden werd uitgebouwd d.m.v. de inzet van een gedelegeerd bestuurder, administratief en financieel beheer van de werking van de bedrijvencentra en ondersteuning op juridisch vlak en inzake personeelsbeheer. In functie van de resultaten van een studie die uitgevoerd wordt in op- - 9 -

dracht van het Agentschap Economie dient nagegaan te worden of een actualisering van de taakstellingen van de bedrijvencentra aangewezen is. - Participatie aan de beheerstructuur van de NV Wetenschapspark Limburg. De POM heeft een financiële participatie, is vertegenwoordigd in de Raad van Beheer en verzorgt de administratie en het financieel beheer. - Participatie aan de beheersstructuur van de NV Research Campus Hasselt: de POM heeft een financiële participatie, is vertegenwoordigd in de Raad van Bestuur en verzorgt het secretariaat. - Participatie aan de beheersstructuur van de NV Life Science Development Campus: de POM heeft een financiële participatie, is vertegenwoordigd in de Raad van Bestuur en verzorgt het secretariaat. - Participatie aan de beheerstructuur van de NV Brustem Industriepark: de POM heeft een financiële participatie, is vertegenwoordigd in de Raad van Bestuur en verzorgt het secretariaat. Zoals vermeld onder 1.2. participeert de POM eveneens aan de beheersstructuren van de bedrijventerreinen Zwartberg en Waterschei (Wetenschapspark). 1.7. Grind Doelstelling: Realisatie van de grindwinning in Limburg conform de bepalingen van het decreet. - Op basis van het grinddecreet staat de POM in voor de materiële ondersteuning, de technische en administratieve ondersteuning en uitvoering van de beslissingen die genomen worden door de Grindcel en door de subcomités die in dit kader functioneren, met name het herstructureringscomité, het onderzoekscomité en het sociaal comité. Deze comités handelen met rechtsbevoegdheid. De POM functioneert als juridisch kader voor de aanstelling van de medewerkers die belast zijn met de uitvoering van hogergenoemde opdrachten. - De POM heeft ook een specifieke taakstelling in het kader van verwerving van gebieden, afwikkeling van onteigeningen en het verlenen van en het opvolgen van concessies. - 10 -

2. Beleidsontwikkeling 2.1. Speerpuntsectoren en innovatie Doelstelling: Versterking van het economisch weefsel gericht op het bevorderen van de ontwikkeling van sectoren met een bijzonder groeipotentieel - ondersteuning van sectoren met een bijzonder belang voor Limburg. De POM neemt een actieve ondersteuningsrol op in twee sectoren met name logistiek en life sciences / zorgeconomie en participeert aan de uitbouw van Clean Tech via de invalshoek ontwikkeling van bedrijventerreinen. 2.1.1. Logistiek Doelstelling: Realisatie van het doorbraakscenario logistiek in Limburg. Limburg heeft heel wat logistieke troeven. Dit blijkt o.a. ook uit studies van de internationale groep Cushman & Wakefield waarin de provincie Limburg steevast op kop in de rangschikking van topregio s voor Europese distributie komt. Limburg is dankzij de centrale ligging uitermate goed gepositioneerd om een rol te vervullen als logistieke draaischijf op Europees niveau. Daarenboven heeft de oostelijke uitbreiding van de Europese Unie ervoor gezorgd dat naast het Ruhrgebied het belang van Zuid-Duitsland voor de Europese logistiek, vergroot is. Dit versterkt de rol van Limburg, dat een ideale uitvalsbasis is naar Duitsland en Oost-Europa en een directe toegang heeft tot het Trans-Europees Netwerk voor Transport (TEN-T) voor weg, binnenvaart en spoor. De studie Logistieke Poort Limburg (2007) betrof een haalbaarheidsstudie over de ontwikkelingskansen van de Limburgse logistieke activiteiten. Meer bepaald werd in deze studie de potentie van Limburg onderzocht om te functioneren als strategische hinterlandregio van (hoofdzakelijk) de mainport Antwerpen. Zo ontstaat er een win-win voor zowel de gateway Antwerpse haven als de achterlandregio Limburg. De POM ondersteunt de werking van het Logistiek Platform Limburg dat werd opgericht met het oog op de realisatie van het doorbraakscenario voor de logistieke sector in Limburg. Deze ondersteuning houdt in dat de POM instaat voor het inzetten van deskundig personeel dat belast wordt met de coördinatie van de werkzaamheden van het Logistiek Platform en met de realisatie van de acties die worden uitgewerkt door de diverse werkgroepen en in het kader van de samenwerkingsovereenkomst tussen Limburg en Haven Antwerpen in het kader van de realisatie van de Extended Gateway Antwerpen-Limburg. - 11 -

- Realisatie van het EFRO InterPOM-project Logistiek, een gezamenlijk project van 4 Vlaamse POM s (Limburg, Antwerpen, Vlaams-Brabant, Oost-Vlaanderen) waarin 4 provinciale logistieke platformen elk de Extended Gateway-strategie implementeren in hun regio. Acties in Limburg richten zich op de uitbouw van een sterke organisatiestructuur, de verruiming van de capaciteit van logistieke infrastructuren, de ontwikkeling van bijkomende ruimte voor de vestiging van logistieke bedrijven, de verbetering van de samenwerking tussen actoren in de logistieke sector, en de vermarkting van de logistieke troeven van de regio en van de Extended Gateway Antwerpen-Limburg. Het EFRO-project loopt 2 jaar, vanaf 1 juli 2009. Het project speelt in op de uitdaging die Vlaanderen wil aangaan inzake de positionering van Vlaanderen tot "Duurzame Poort op Europa". De Vlaamse Raad voor het Wetenschapsbeleid wijst de cluster Transport-Logistiek-Diensten en Supply Chain Management aan als een strategische cluster voor Vlaanderen waarbij als prioritaire insteken naar voor geschoven worden: intermodaal verkeer, Intelligent Supply Chain Management, intelligente vervoerssystemen en virtueel ontwerp en productie. Om tot een optimale ontwikkeling van de logistieke sector te komen zal Vlaanderen op een strategische en gecoördineerde wijze op diverse domeinen belangrijke acties moeten ontwikkelen. Het InterPOM-project is bedoeld om, vanuit de provincies en vanuit de diverse ontwikkelingsplannen die vanuit de provincies werden opgesteld, te komen tot concrete actiestrategieën waarrond op regionaal en interregionaal niveau de krachten gebundeld worden. Doelstellingen en actieplanning van het aandeel van het EFRO InterPOM-project Logistiek waarvoor POM Limburg instaat. 1. Organisatiestructuur Doelstelling: uitbouw van een sterke organisatiestructuur voor de gemeenschappelijke ontwikkeling van de logistieke sector in Limburg. Actie 1: organisatie van de werking van het Logistiek Platform Limburg en van de werkgroepen en taskforces Actie 2: organisatie van (minimaal 1 maal per jaar) een logistiek sectorevenement 2. Realisatie actieprogramma 2.1. Infrastructuur Doelstelling: verruiming van de capaciteit van de logistieke infrastructuren. Actie 1: uitwerking van een masterplan voor de realisatie van de Alberthaven met Genk als logistieke poort met sterke verbindingen met de andere logistieke clusters. Actie 2: inventarisatie van de infrastructuurknelpunten gekoppeld aan de uitwerking van een plan van aanpak. Actie 3: opvolging van de noodzakelijke infrastructuurwerken via overleg tussen het Vlaamse niveau en de regio (o.a. in het kader van de Limburgovereenkomst). Actie 4: uitwerking van een plan van aanpak inzake het terugdringen van de wachttijden in de Haven van Antwerpen. 2.2. Ruimte Doelstelling: ontwikkeling van bijkomende ruimte voor de vestiging van logistieke bedrijven Actie 5: verdere realisatie van de ontwikkeling van het ENA Actie 6a: het opmaken van concrete samenwerkingsovereenkomsten tussen de eigenaars van logistieke terreinen en het Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen in het kader van de Extended Gateway Antwerpen-Limburg Actie 6b: verdere uitwerking en permanente actualisatie van de catalogus Logistieke bedrijventerreinen in Limburg - 12 -

Actie 7: onderzoek naar de ontwikkeling van thematische logistieke clusters op bedrijventerreinen 2.3. Marktorganisatie Doelstelling: verbetering van de werking van de logistieke sector door het realiseren van een beter samenspel tussen de actoren in de markt. Actie 8: realisatie van minimaal twee cases per jaar gericht op het bundelen van goederenstromen. Actie 9a: verdere uitwerking van de functieprofielen gebaseerd op de behoeften van de logistieke bedrijven en vertaling van deze functieprofielen in opleidingsprofielen en -programma s. Actie 9b: uitwerking van een promotiecampagne gericht op het verhogen van de instroom in de logistieke opleidingen. 2.4. Marketing en acquisitie Doelstelling: vermarkting van de logistieke troeven van de regio en van de Extended Gateway Antwerpen-Limburg. Actie 10a: verhoging van de aantrekkelijkheid van Limburg als logistieke vestigingsplaats Actie 10b: uitwerking van een marketingstrategie en implementatie van de marketingstrategie i.s.m. FIT en Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen. - Ondersteuning van het Logistiek Platform Limburg, zowel organisatorisch via de inschakeling van personeel (Logistiek Manager en Logistiek Stafmedewerker), de secretariële ondersteuning van de beheerstructuur (Logistiek Comité en Logistiek Platform) en het onderhoud van de website www.logistiekinlimburg.be, als inhoudelijk via de ondersteuning van 5 werkgroepen (Bedrijventerreinen, Optimalisering hinterlandverbindingen, Marketing & Promotie, Opleiding-Kennis-Arbeidsmarkt (ondersteuning door ERSV), Innovatie & ICT), de organisatie van events (jaarlijkse Logistieke Dag) en het onderhouden van Euregionale contacten met Nederlands-Limburg, Wallonië en Aken. Sinds 15 augustus 2009 is de Logistiek Stafmedewerker in dienst. Een snelle aanwerving van de Logistiek Manager is cruciaal om de Limburgse logistieke doelstellingen van het EFRO InterPOM-project, het Logistiek Platform Limburg en de Samenwerkingsovereenkomst met Antwerpen te kunnen realiseren. - Realisatie van de Samenwerkingsovereenkomst Gemeentelijke Havenbedrijf Antwerpen (GHA) en het Logistiek Platform Limburg (LPL), ondertekend op 19 februari 2009. Partners zijn, naast GHA en LPL, de Provincie Limburg, LRM, De Scheepvaart en de logistieke clustergemeenten. De overeenkomst legt algemene engagementen tussen de partijen vast, en focust daarbij ook op een gezamenlijke organisatiestructuur (installatie Beheersgroep) en diverse actiedomeinen (bedrijventerreinen en transportknooppunten, infrastructuur weg-waterspoor, optimaliseren van logistieke processen, stromen, infrastructuren, opleiding, innovatie & ICT, promotie van de logistieke troeven van de regio). Drie van de hogervermelde werkgroepen van het LPL (Bedrijventerreinen, Optimalisering hinterlandverbindingen, Marketing & Promotie) zijn actief in het kader van de Samenwerkingsovereenkomst, en werken aan de hand van een actieprogramma voor de periode 1 juli 2009 tot 1 april 2010. - Ondersteuning van een Interreg IVA InterPOM-dossier Logistiek: in voorbereiding. Focus op 4 deeldomeinen: de logistieke sector aan het woord (grensoverschrijdend bedrijven samen brengen en kennisuitwisseling / samenwerking stimuleren), de logistieke sector in beeld (grondige inventarisering bedrijfsnoden - uitdiepen van pijnpunten via een innovatietraject), efficiënt ruimtegebruik - clustering (naar een programma van eisen met betrekking tot logistieke bedrijventerreinen m.b.t. ruimtelijke inplanting, beeldkwaliteit, vloer/terrein index, kavel- - 13 -

omvang en raming van totale ontwikkelingskost), efficiënt infrastructuurgebruik - bundelen goederenstromen i.f.v. CO2-reductie met minimaal 2 pilots aan weerszijden van de grens. - Ondersteuning van de Move It Expo 2010, een transport- en logistieke beurs met thematische seminaries in maart 2010. POM/LPL staat in voor het inhoudelijk aspect van het seminariegedeelte. Move It wordt ook gesteund binnen één van de acties in het kader van het InterPOM EFRO-project Logistiek. - Ondersteuning van de opmaak van een ruimtelijk-economisch en infrastructureel concept met een socio-economische en maatschappelijke analyse voor de realisatie van de logistieke vervoersas Spoorlijn 18 - IJzeren Rijn. Uitbesteden van de opdracht aan een externe deskundige. Uitvoering slechts ingeval van goedkeuring subsidiëring van het project door LSM. 2.1.2. Life Sciences - Zorgeconomie Doelstelling: Uitbouw van de life sciences / healthcare-economie, een sector met groeipotentieel voor de regio. De POM ondersteunt de uitbouw van de life sciences / healthcare-economie in Limburg door participatie aan de realisatie van het actieplan Life Sciences dat werd uitgewerkt door de UHasselt. Het actieplan omvat diverse sporen: uitbouw van het kennisaanbod inzake levenswetenschappen en het ondersteunen van bedrijfsgerichte innovatie, het realiseren van spin-offs, het aantrekken van nieuwe bedrijven, ontwikkeling van gepaste bedrijfsinfrastructuur voor starters, inzet van risico-kapitaal en ontwikkeling van het menselijk potentieel. - Participatie in de NV Life Science Development Campus: zie hoger onder 1.6. - Ontwikkeling van initiatieven ter ondersteuning van de zorgeconomie in Limburg, met focus op de arbeidsmarkt. POM-ERSV brengt stakeholders rond de tafel ter ontwikkeling van een actieplan i.f.v. meer instroom naar alle ZORGorganisaties, een betere afstemming tussen opleidingen en de vraag van de arbeidsmarkt, en het promoten van tewerkstellingsmogelijkheden alle ZORGorganisaties. In het najaar van 2009 werden in een analysefase brainstormsessies georganiseerd en wordt een stuurgroep ZORGeconomie samengesteld. Vanuit dit traject wordt in 2010 gewerkt aan een ZORGactieplan Limburg op 4 sporen: o Instroom (naar het onderwijs/opleidingsinstanties en naar het beroep) o Retentie (HR-aanpak binnen de zorgorganisaties) o Vraag en aanbod (afstemming van competenties tussen opleiding en beroep) o Innovatie (onderzoeken van de noden binnen de Limburgse zorgsector) Een aantal voorziene acties die kunnen opgestart worden vanaf 2010 (nog goed te keuren en te concretiseren binnen de stuurgroep): - In samenspraak met de Gedeputeerden voor Onderwijs, Welzijn en Economie: uitrollen van een plan van aanpak met overkoepelende acties op de diverse domeinen door het creëren van een neutraal platform voor de ZORG i.s.m. de respectievelijke diensten binnen de provincie, om te komen tot een Limburgs draagvlak voor de acties binnen de ZORG. De doelstelling van dit platform is acties op elkaar af te stemmen zowel i.v.m. in- - 14 -

houd als timing als doelstellingen en zo tot versterking te komen van de realisaties binnen een efficiënt gebruik van de beschikbare middelen. - Organisatie van 4 mogelijke netwerkmomenten met alle organisaties m.b.t. zorg: mogelijke onderwerpen : o Europese 7 schaalklassificatie van de ZORGberoepen; o Verzilveren van competenties binnen de ZORG en de invloed van innovatieve technieken en businessmodellen binnen de functies; o ZORGomgeving van de toekomst: trendwatching binnen de ZORG: Van aanbodgerichte aan pak naar klantgerichte aanpak: wat kunnen we leren binnen de ZORG van de fast moving consumergoods. De ZORGsupermarkt en het shopgedrag van de 3 verschillende generaties ouderen. o GIS-methodiek binnen het nieuwe woonzorgdecreet en de ontkokering als methodiek om te komen tot een efficiënte ZORG omgeving. - Uitwerken van een transnationale leeromgeving voor de ZORG in het kader van het Vlaamse en Europese welzijnsbeleid voor de Limburgse ZORGorganisaties. Het leren van good and bad practices. - Werkgroepen binnen de ZORG in kaart brengen en versterken door een platform van informatie en communicatie te implementeren over de werkgroepen heen. - Opmaak van een marketingplan voor de ZORGberoepen i.s.m. Life Tech Limburg met klemtoon op: o Innovatie o Technologie o Specialisatie o Kennisberoep - In het kader van de sensibilisering van de instroom in de ZORGberoepen, dient aandacht te gaan naar begeleiding van de leerlingen om uitstroom uit de opleiding te vermijden en te komen tot instroom in het ZORGberoep. Hiervoor is stage een belangrijke factor tot behalen van succes. Daarom worden acties voorzien m.b.t.: o Stagenetwerking o Stagementorship o Sensibiliseren tot stages met toegevoegde waarde o Opwaarderen van de inhoudelijke tewerkstelling van de Masters in ZORG door de eindverhandeling binnen deze functie af te stemmen naar de reële en toepasbare noden binnen Limburg - Ontwikkelen van een monitoringsinstrument voor de tewerkstelling binnen de ZORG. o Opleidingen van alle ZORGfuncties, ook de potentiële hoge functies als Biomedici, dokters, specialisten, huisartsen,. o Tewerkstellingspiramide binnen de ZORG o Invloeden van nieuwe initiatieven zoals functiedifferentiaties - Analyse naar de mogelijkheid voor een competentiecentrum voor opleidingen binnen de ZORGfuncties met geprivilegieerde partners als KHLIM en PHL en VDAB maar met mogelijkheden tot verbreding i.f.v. de noden op korte termijn. - 15 -

2.1.3. Clean Tech Doelstelling: Uitbouw van Clean Tech als een nieuwe economische sector met groeipotentieel gekoppeld aan de ontwikkeling van een duurzame leefomgeving en bedrijfsomgeving. Het actieplan Clean Tech wordt ontwikkeld door LRM i.s.m. de UHasselt. De taakstelling van de POM in dit kader heeft betrekking op het facet duurzame ontwikkeling van bedrijventerreinen en gebouwen via de aanwending van nieuwe technologieën op gebied van energie, realisatie van gebouwen, groenbeheer, - De inbreng van de POM situeert zich op het domein van de infrastructuurontwikkeling voor bedrijven, waar de POM een decretale opdracht heeft. Concreet gezien zal de POM haar expertise inbrengen bij de ontwikkeling van de bedrijfsterreinen, parken en gebouwen en bij het uitwerken van een duurzaam bedrijfsterreinbeheer. Terzake wordt verwezen naar volgende projecten (zie ook onder 1.5.): CO2-reductie Genk- Zuid, EFRO-project Collectief Cleantech Realisatieplan Genk-Zuid, Interreg-project Broeikasgasreductie en duurzame energie, Seminarie Duurzame Bedrijventerreinen en Interregproject Sustainable Industrial Sites. - De betrokkenheid van POM Limburg in de infrastructuurdossiers levert bovendien ook bijkomende expertise m.b.t. de ondersteuning van nieuwe bedrijfsontwikkelingen door het aanbieden van aangepaste bedrijfslocaties aan startende bedrijven in het algemeen en van kennisintensieve bedrijven in het bijzonder. 2.1.4. Innovatie Doelstelling: Bevorderen van de innovatie van producten en diensten gericht op de versterking van het economisch potentieel van de regio door samenwerking tussen kennisinstellingen en bedrijven. De opdrachten van de POM op dit gebied situeren zich op het gebied van de ondersteuning van de ontwikkeling van bedrijfsinfrastructuren voor kennisgerichte startende bedrijven en het ondersteunen van de ontwikkeling van interregionale samenwerkingsverbanden en de creatie van een maatschappelijk draagvlak voor innovatie. - Participatie aan het TTR-samenwerkingsverband, voor de uitbouw van een TopTechnologieRegio (TTR). De provinciebesturen van de regio s Noord-Brabant, Nederlands-Limburg, Belgisch-Limburg, Vlaams-Brabant, Luik en Aken (NRW) maken werk van de uittekening van een profileringskader, doelstellingenkader en businessplan voor de uitbouw van de zes regio s tot een grensoverschrijdende Top Technologie Regio. Het Zwitsers onderzoeksbureau BAK Basel Economics heeft op basis van bronnenonderzoek inzicht gegeven in de sterktes en de zwaktes van de regio en deze vergeleken in een internationale benchmark. De technologie clusters die in de TTR bovengemiddeld scoren op basis van de omvang en groei van de desbetreffende sector, het aantal publicaties en het aantal patenten en in relatie tot vergelijkbare topregio s in Europa potentieel bieden zijn: - 16 -

o o o Chemicals & Advanced Materials, Health Sciences High Tech Systems (engineering). De uitdaging voor de TTR ligt dan ook in het identificeren van het innovatiepotentieel in de 3 clusters en de creatie van grensoverschrijdende activiteiten. Dit potentieel wordt momenteel echter in onvoldoende mate omgezet in toegevoegde waarde. Door structurele grensoverschrijdende samenwerking zal er op lange termijn verbondenheid ontstaan tussen de regio s van de TTR. In februari 2009 is er een bestuurlijke afspraak gemaakt tussen de Provincies Limburg, Noord-Brabant en de gemeente Eindhoven om de initiatieven TTR en ELAt (Eindhoven- Leuven-Aken triangle) in elkaar te schuiven. Beide initiatieven hebben gelijkaardige doelstellingen voor ogen met een nagenoeg vergelijkbaar gebied. Ten einde hierover duidelijke afspraken te kunnen maken, is in april en mei 2009 verdere overleg gevoerd. Daaruit resulteert een gezamenlijke aanpak om van dit programma een echt gezamenlijke TTR-ELAt programma te maken met een overzicht van samenhangende activiteiten. Uitgangspunten zijn daarbij de visie en strategie genoemd in het Communiqué van Luik voor de TTR (3 november 2008) en de strategische agenda van ELAt. De POM maakt deel uit van het ambtelijk overleg TTR (Working Group). In 2009 werd door de ambtelijke werkgroep het businessplan uitgewerkt op basis waarvan de provinciebesturen/regiobesturen een verdere beslissing tot samenwerking zullen nemen. Hierin is samengewerkt tussen de TTR- en ELAt-partners. Alle regio's en partners hebben daartoe contactpersonen afgevaardigd. In workshops is stap voor stap elk deelthema besproken en uitgewerkt. In deze werkzaamheden is de werkgroep begeleid door de Business Universiteit Nyenrode. Input voor dit programma is geleverd door een systematische aanpak voor het opstellen van een plan, gesprekken met ondernemers, beleidsmakers en Business Developers in de partnerregio s. Vervolgens worden projectvoorstellen gezamenlijk ontwikkeld waarvoor subsidies zullen worden aangevraagd. Een eerste InterregIVA-projectvoorstel is inmiddels aangemeld bij de Interreg-secretariaten in elk van de partnerregio s (TTCproject). - Ontwikkeling van het TTC TopTechnologieCluster-project, als één van de strategische projecten die het TTR-initiatief inhoud geven. Centrale doelstelling van dit grensoverschrijdend project is, individuele organisaties, de bestaande stimuleringsmiddelen, bedrijvennetwerken, research instituten en universiteiten op een beter gecoördineerde manier te verbinden. Het project bouwt voort op het ELAt-initiatief en richt zich op integratie van de regionale waardeketens in een grensoverschrijdend regionaal innovatiesysteem. Het is van het grootste belang de in de zes deelregio s bestaande netwerken met elkaar te verbinden in een echt grensoverschrijdend netwerk van de netwerken. Het project is in voorbereiding als een Interreg IVA-project. POM participeert in de inhoudelijke voorbereiding van het project. - Participatie in het overleg m.b.t. de opvolging van de samenwerkingsovereenkomst m.b.t. de Kennisas Leuven-Hasselt-Maastricht. De samenwerkingsovereenkomst werd ondertekend door de provinciebesturen van de beide Limburgen en Vlaams-Brabant, samen met de kennisinstellingen (UHasselt, KULeuven, UniMaas en Maastricht UMC+) uit de drie regio s, met als doel samenwerking tussen kennisinstellingen te stimuleren en concrete grensoverschrijdende kennis-kunde-kassa-projecten gericht op economische valorisatie aan te gaan. De samenwerkingsovereenkomst vertegenwoordigt de afspraak om de komende jaren structu- - 17 -

reel samen te werken om het concurrentievermogen van de regio s Nederlands-Limburg, Vlaams-Brabant en Belgisch-Limburg te versterken. - Participatie in het project Neem Voorsprong, opgezet voor innovatiesensibilisering in Limburg (www.neemvoorsprong.be). Het project wil een grotere bewustwording teweeg brengen rond open innoveren bij de Limburgse bedrijven en non-profitorganisaties. Het EFROproject vertrekt vanuit de samenwerking tussen 10 partners: Innovatiecentrum Limburg, POM-ERSV, Provincie Limburg, mediapartner Concentra, Unizo, VKW, Voka-KvK, Associatie UHasselt-Hogescholen, AO en LRM. Deze partners vormen een Stuurgroep o.l.v. Innovatiecentrum Limburg om het project optimaal te beheren. POM is copromotor van het EFROproject, en onderzoekt de mogelijkheid tot organisatie van events binnen de campagne rond de kerntaken en de doelgroepen van POM-ERSV (o.m. duurzaam en innovatief beheer van bedrijventerreinen, innovatie in lokale besturen). 2.2. Internationale samenwerking en regiopromotie 2.2.1. Regiopromotie Doelstelling: Limburg in de markt zetten als een vestigingsregio met sterke toegevoegde waarde en dit zowel ten behoeve van ondernemers uit de regio als ten behoeve van buitenlandse investeerders. Naast innovatie is internationalisering van het ondernemerschap een cruciale factor voor de versterking van het economisch weefsel. Het provinciaal beleid stelt dat Limburg als exportgerichte economische regio met een open blik op de wereldmarkt werk moet maken van het internationaal ondernemerschap als essentiële component van de vorming van Limburg tot een Europese topregio. Dit impliceert dat de Provincie: - in verschillende marktgebieden, in het bijzonder deze van de snelst groeiende economieën met bijzondere aandacht voor de BRIC-landen en ten aanzien van verschillende doelgroepen, wervingskracht moet kunnen uitoefenen; - ondernemers en investeerders, vooral in de toekomstgerichte en innovatieve speerpuntsectoren, moet kunnen aantrekken; - eigen brains in de regio moeten kunnen houden en externe brains moet kunnen overtuigen om zich in de regio te vestigen. Het streven naar meer internationaal ondernemerschap wordt door de Provincie Limburg gerealiseerd op twee op elkaar aansluitende sporen, met name acquisitie en het creëren van B2Bhandelsrelaties. Dit veronderstelt een mix van diverse promotiekanalen en de betrokkenheid van diverse actoren, m.n. de Provincie, POM Limburg, LRM, FIT en de Limburgse werkgeversorganisaties. POM Limburg heeft tot opdracht om bij te dragen aan de ontwikkeling van een economische marketingvisie en promotiestrategie voor Limburg op basis waarvan er gerichte instrumenten en acties uitgewerkt worden door POM Limburg en door partners in het werkveld. In overleg met deze partners gaat bijzondere aandacht uit naar promotie voor de Limburgse groeisectoren. - 18 -

- Blijvend stimuleren van het actief gebruik door diverse regionale en buitenlandse partijen van de in 2008 en 2009 ontwikkelde promotie-instrumenten: de Engelstalige economische promotiefilm Limburg, a perfect brand, de tweetalige regiobrochure Limburg, a perfect brand for companies with ambition' en de vijftalige website www.locateinlimburg.com (NL, Engels, Frans, Duits en Chinees). Permanente actualisatie en vernieuwing van de website, onder meer via een uitbreiding met nieuwe modules voor een bevraging van de inhoud. - Samen met partners bepalen van een visie en plan van aanpak inzake buitenlandse acquisitie, met bijzondere aandacht voor de groeisectoren. Cruciaal is dat Limburg zich in de economische regiopromotie weet te onderscheiden van andere regio s door eigen troeven en kwaliteiten uit te spelen en door eigen niches en beleidsaccenten in de markt te zetten. De economische marktwaarde van Limburg dient te worden vertaald in een sterk brandingconcept. - Verzorgen van ontvangsten van buitenlandse delegaties in het kader van het economische promotiebeleid. - Uitwerking van een promotiestrategie gericht op het aantrekken van logistieke bedrijvigheid in het kader van de samenwerkingsovereenkomst tussen Haven Antwerpen en Limburg gericht op de ontwikkeling van de Extended Gateway Antwerpen-Limburg. Zie bij 2.1.1. - Uitbouw van de China Desk: zie bij 2.2.3. 2.2.2. Internationale en Interregionale samenwerking Doelstelling: Versterking van het eigen economisch ontwikkelingspotentieel door strategische samenwerking met andere regio s. De taakstelling van de POM op dit vlak heeft enerzijds betrekking op het ondersteunen van het tot stand komen en uitvoeren van structurele samenwerkingsverbanden tussen regio s die tot doel hebben voor de betrokken regio s toegevoegde waarde te realiseren gericht op het verhogen van de economische activiteit in de regio s. Anderzijds zal de POM gericht interregionale samenwerkingsverbanden opzetten met partnerorganisaties uit de omliggende regio s die gericht zijn op een meer optimale ontwikkeling van de eigen taakstelling van de POM. Er is sprake van een lange traditie van samenwerking in de grensregio (o.m. Euregio Maas-Rijn, Euregio Benelux-Middengebied). In recente jaren zijn een aantal nieuwe initiatieven ontwikkeld om met name samenwerking op het gebied van kennisintensieve economie en innovatie te bevorderen. Zo is in 2004 ELAt gestart, werd in 2004 een intentieverklaring tussen Vlaanderen en Nederland ondertekend, en werden in 2008 samenwerkingsverbanden m.b.t. TTR en de Kennisas Leuven-Hasselt-Maastricht opgestart. Recent werd ook de inter-limburgse samenwerking versterkt door het Limburgcharter, gericht op de socio-economische vooruitgang van beide Limburgen en op de verbetering van de welvaart en het welzijn van de Limburgers. Maar er is ook duidelijk behoefte aan een strategisch kader. Er dient een gezamenlijk grensoverschrijdend regionaal beleid dient te ontstaan, met meer focus nodig in de economische prioriteiten en een betere strategische samenwerking op dit vlak. - Participatie in het samenwerkingsverband TTR - TopTechnologieRegio en de Kennisas Leuven-Hasselt-Maastricht: zie onder 2.1.4. - 19 -

- De ontwikkeling van nieuwe grensoverschrijdende samenwerkingsverbanden in relatie tot de kerndomeinen van POM-ERSV dient verder onderzocht te worden. 2.2.3. China Desk Doelstelling: Versterken van de economische relaties tussen Limburg en China, zowel ten behoeve van ondernemers uit de regio als ten behoeve van buitenlandse investeerders. POM Limburg heeft tot taak de ontwikkeling van een strategie en instrumenten m.b.t. de economische link tussen Limburg en China, als onderdeel van de economische regiopromotie van Limburg. Uitbouw van de China Desk binnen POM Limburg op 4 domeinen: - Uitbouw van een China-infopunt: De Limburg China Desk staat in voor informatieverlening over China in het algemeen en de Chinese economie in het bijzonder. Waar nodig wordt doorverwezen naar andere organisaties of worden de juiste netwerkcontacten gelegd. Binnen dit kader is de Limburg China Desk ook actief op het vlak van het ontwikkelen van regioinformatie in het Chinees. - Organisatiepunt voor ontvangst Chinese delegaties in Limburg: Het ontvangen van Chinese delegaties veronderstelt kennis en inzicht in de cultuur en belangstellingssfeer van deze groepen. - Uitbouw van een netwerk van partners die contacten onderhouden met China: Om resultaatgericht te kunnen werken is het noodzakelijk om zoveel mogelijk aansluiting te zoeken bij de werking van organisaties, bedrijven, die reeds contacten onderhouden met instanties in China. - Bekendmaking van de werking van de Limburg China Desk ten behoeve van Limburgse bedrijven, organisaties, door de organisatie van events en seminaries. - Ondersteuning van de organisatie van de Limburgweek tijdens de wereldtentoonstelling Shanghai 2010. De invulling van het Business Center is thematisch: Automotive, Clean Tech, Patient Safety, verkeerskunde en fruit/gastronomie. 2.3. Dataverwerking en -verspreiding Doelstelling: Ontwikkeling van een pro-actief sociaal-economisch beleid gebaseerd op analyses van prestatie-indicatoren en omgevingsfactoren. Permanente opvolging van de prestaties van het economisch weefsel en toetsing van deze prestaties via vergelijkende analyses met andere regio s. De taak van het ERSV Limburg omvat het verzamelen van data en het maken van omgevingsanalyses als basis voor de ontwikkeling van het regionaal economisch beleid, het beschikbaar maken van deze data ten behoeve van de sociaal-economische beleidsontwikkeling door diverse actoren in de regio en het ondersteunen van de uitwerking van regionaal-economische beleidsplannen. - 20 -