Voor u ligt de Programmabegroting 2012-2015 van de gemeente Eindhoven.



Vergelijkbare documenten
gemeente Eindhoven Raadsnummer 15R6244 Inboeknummer 15BST00413 Dossiernummer april 2015 Commissie notitie Onderwerp: Right to Challenge.

Algemeen. 1.2 Bestuurlijke hoofdlijn

Wettelijke taak decentralisatie mantelzorgcompliment Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college Onvermijdelijk

gemeente Eindhoven opdrachtformulering evaluatie verkeerssituatie Meerhoven

Introductie 1 1 Algemeen Samenstelling bestuur Bestuurlijke hoofdlijn Financiële hoofdlijn 17

Startnotitie Woonvisie Eindhoven 2030

MANIFEST NOVI NAAR EEN NIEUW NEDER LAND

Raads informatiebrief

Tussentijdse evaluatie Uitvoeringsprogramma klimaatbeleid

UPDATE CITYMARKETING & EVENEMENTENBELEID

Voorzitter, Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen.

Raadsvoorstel Programma Inwoners - en Overheidsparticipatie

b Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college a Onvermijdelijk gemeente Eindhoven

Voorstel voor de Raad

gemeente Eindhoven Raadsvragen Van het raadslid dhr. M. van Dorst (D66) Schriftelijke vragen over leges

Programmaonderdeel: 8.1 Duurzame stedelijke ontwikkeling Portefeuille: Wonen, wijken, ruimte en burgerparticipatie Sector: Gebiedsontwikkeling

Motie Ondersteuning Standaardisatie Uitvoeringsprocessen. voor BALV 17 november 2014

TransformatieSociaalDomein

b Onvermijdelijk Zie inleiding en doelstelling gemeente Eindhoven Raadsvoorstelherverdeling gemeentelijk kunstbezit (BKR-collectie)

gemeente Eindhoven Raadsvragen van het raadslid dhr. A. Rennenberg (OAE) over de aanvraag gehandicaptenparkeerkaart en parkeerboetes

GRIFFIE POLITIEKE TERMIJN AGENDA

Inleiding. Tegenbegroting 2015 PvdA Utrecht pagina 2

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant'

Samen naar een toekomstbestendige vrijetijdseconomie

gemeente Eindhoven OplegvelInitiatiefvoorstel Raadscommunicatie Raad in (inter)actie mhe/ed Griffie gemeenteraad

Convenant SPORT LEER BEDRIJF (SLB) Sport & Leren in de Gemeente Eindhoven

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers ,

Conclusies en aanbevelingen Gastvrij voor en door Eindhoven en de Brainport regio

Met het nieuwe welzijnsbeleid werkt de gemeente Tiel vanuit de volgende uitgangspunten:

b Onvermijdelijk Er moeten keuzes worden gemaakt ten aanzien van de investeringsportefeuille.

gemeente Eindhoven Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college

Regiobijdrage aan CLICK, Innovatiecontract Creatief

Berenschot. De ambities, opgaven en uitdag ngen van de gemeente Bladel Rapport. Philip van Veller Johannes ten Hoor

gemeente Eindhoven Evaluatie 2011 Gratis met de bus voor 12- en 65+ Openbare Ruimte, Verkeer & Milieu, Verkeer en Openbare Ruimte jbe/lf

Kerngegevens Arbeidsmarktagenda oktober 2017 MEEST GESTELDE VRAGEN. Aan het werk. voor ouderen!

gemeente Eindhoven Weet wat werkt! Analyse document Strategisch human resource management gemeente Eindhoven Personeel & Organisatie haa/aa

PAOG nascholing JGZ Integrale Aanpak Jeugdzorg Eerder, sneller, beter en goedkoper

Scherp aan de wind! ons ondernemingsplan

Reimerswaal VERKIEZINGSPROGRAMMA RAADSPERIODE HET KAN ANDERS! STEM GEWOON CDA!

Armoedebeleid Plan van aanpak

Samen verder In het sociale domein

SOCIAAL PERSPECTIEF. sociale structuurvisie Zaanstad

Inbreng Kadernota Jeugd

Werken aan een Duurzame Toekomst

Innovatiebudget Sociaal Domein gemeente Arnhem

De begroting van de provincie Utrecht voor Een samenvatting

Samenwerken aan welzijn

2 raadsinformatiebrief inzake uitwerking paragraaf 10 van de conceptbegroting 2014 Economisch stimulerend en Sociaal verbindend

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014

Kiezen, Delen én Doen Samen voor een sterke woningmarkt. platform woningcorporaties noord-holland noord

STERKE STEDEN - STERKE REGIO S - STERK NEDERLAND

KADERNOTA Venlo als Übergang in einem intelligenten. Grenzregion

Zienn gaat verder. Jaarplan 2014

Omgevingswet. Aanzet voor een implementatie plan Niet alles kan tegelijk Veel is duidelijk veel nog niet

opdrachtformulering subsidiëring MEE 2017

gemeente Eindhoven Evenementenbeleid in Eindhoven Gastvrij en veilig

Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG

Station Nieuwe Meer Het internationale & inclusieve woon- en werkgebied van Nieuw West

Daarmee willen we bijdragen aan geluk en levensvoldoening van alle mensen in Roerdalen.

Vanuit een sterke en in meerjarenperspectief sluitende begroting zijn er een aantal punten waar de VVD bij stil wil staan;

gemeente Eindhoven Evenementenbeleid in Eindhoven Gastvrij en veilig

KRIMP INLEIDING. voor de welvaart. Bevolking -1,2% Banen -4% In 2012 hebben het Ministerie van Binnenlandse Zaken en de provincie Zuid-Holland

Raadsvoorstel Vaststellen 'Woonvisie Eindhoven

Ons kenmerk: 2013/280201

F4-GEMEENTEN. Manifest voor de vorming van een nieuw provinciaal coalitieakkoord. Versterk Economie en Werkgelegenheid

b Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college Financiën helder en op orde

Visie op de vernieuwing van het sociaal domein in de gemeente Nijkerk. Iedereen telt en doet mee

gemeente Eindhoven Het college van burgemeester en wethouders van Eindhoven, en de burgemeester van Eindhoven hebben op

VVD- Best. Verkiezingsprogramma Best in Balans

gemeente Eindhoven Commissienotitie Onderwerp: Vernieuwing Mondiale Bewustwording.

Utrecht gezond! Ervaringen in samenwerking

Project Alcohol en Jongeren

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Sturen op effectiviteit re-integratie Opzet:

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling

Opleidingsprogramma DoenDenken

Programmabegroting

Concernverslag

Kaderbrief 2018: Sterker in dialoog

Samen met de klant. Strategieplan

Beleidsregels Artikel 13b Opiumwet in de B5-gemeenten. Breda Eindhoven Helmond s-hertogenbosch Tilburg

Plan van aanpak Nieuwe ruimte 2013

Portefeuille: Mobiliteit, milieu, sport en evenementen Sector: Openbare Ruimte, Verkeer & Milieu

Omdat Alblasserdam ons aan het hart gaat Algemene Beschouwingen van het CDA 25 & 26 juni 2013

Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding

EVALUTIEVERSLAG 3 FM SERIOUS REQUEST EINDHOVEN 18 tot en met 24 december 2010

Adviesgroep Informatievoorziening. Omgevingswet. Erna Roosendaal

nota Strategisch risicomanagement

Bespreekpunt: Herkent het BORA de geformuleerde ambitie, kaders en vraagstelling voor de Dialoog Regioprofilering?

Collegeprogramma Met en voor elkaar aan de slag

Het sociale domein in verandering. Kansen voor verbetering

gemeente Eindhoven Ter inzage liggende documenten niet allemaal openbaar:

Het college van burgemeester en wethouders geeft in zijn reactie aan de conclusies van de rekenkamer te herkennen.

Wie is de eigenaar van een succesvolle invoering van de Omgevingswet binnen onze organisatie? Op welke manier willen we de Omgevingswet benutten?

Kadernota Participatie en Inkomen. Raadsinformatieavond 14 januari 2014

Landelijk Strijp. een unieke Brainport locatie

Jaarbericht auditoren SCOB. Zeven signaleringen over 2015

Van belang. Het verhaal van de Nederlandse Vereniging van Banken

Eén. contract. Eén. opdracht. Eén. missie. Meer dan 100 partners Meer dan 1000 professionals

Ontwikkeling Sociaal Domein, opgave collegeperiode

Transcriptie:

Introductie Voor u ligt de Programmaegroting 2012-2015 van de gemeente Eindhoven. Deze programmaegroting staat in het teken van de tweede jaarschijf van ons werkprogramma Samen werkend aan morgen; amities, intensiveringen en ezuinigingen 2011-2015. Een elangrijk onderdeel hiervan is een omvangrijk palet van 56 miljoen aan omuigingen om de teruglopende inkomsten op te vangen en te kunnen lijven investeren in de stad. Naast deze omuigingen is er ook nog de korting op het Participatiefonds. De programmaegroting is een uitwerking van de esluitvorming en richtlijnen in de Kadernota 2012-2015. Met de Kadernota 2012-2015 evestigen wij de ingezette koers voor de komende jaren. Een totaaloverzicht van alle ezuinigingen treft u aan in de ijlagen In de Programmaegroting 2012-2015 is een aantal vereteringen in het kader van Financiën helder en op orde. Zo zijn, in tegenstelling tot eerdere jaren, alle maatregelen om de egroting sluitend te houden ook verwerkt in de cijfers van dit oek. De programmaegroting is daarmee weer een goed hanteeraar instrument in het kader van uw sturende rol. In de programmaonderdelen is kritisch gekeken naar de indicatoren. Door deze tot de kern te eperken is de leesaarheid vergroot (en de omvang gereduceerd). In de eerstvolgende egroting willen we conform toezegging ij de ehandeling van de jaarrekening de prestatie-indicatoren van onze egroting nog meer dan nu smart formuleren. De programmaegroting estaat uit 3 onderdelen: - een algemeen deel (hoofdstuk 1) met de estuurlijke en financiële hoofdlijn - een deel met de wettelijk voorgeschreven paragrafen (hoofdstuk 2) en - de programmaonderdelen (hoofdstuk 3). De ijlagen worden digitaal eschikaar gesteld. De keuzes ten aanzien van de totale projectenportefeuille van de stad presenteren wij in de tweede uitgave van ons Meerjaren InvesteringsProgramma (MIP) dat wij samen met deze egroting aan u aanieden. De tarieven voor 2012 staan in de Verordeningen gemeentelijke elastingen en rechten 2012. 1

2

Algemeen 3 1

4

Algemeen 1.1 Samenstelling estuur Het college van urgemeester en wethouders is als volgt samengesteld en kent de volgende portefeuilleverdeling: De heer R. van Gijzel Burgemeester integrale veiligheid handhaving en toezicht, juridische zaken, communicatie, externe etrekkingen en urgerzaken Mevrouw drs. M.C.T. Fiers (PvdA) Wethouder van wonen, wijken, ruimte en urgerparticipatie wonen, wijkvernieuwing, urgerparticipatie en stadsdeelgericht werken, ruimtelijke ordening, stedelijke ontwikkeling (o.a. projecten Meerhoven, Strijp S, Stationsgeied) en vergunningverlening De heer H. Brink (VVD) Wethouder van economie, werk en eroepsonderwijs economische zaken, Brainport / MKB / marktzaken, eroeps- en hoger onderwijs, areidsmarkteleid, sociale zaken, re-integratie en sociale werkvoorziening, externe ICT, BOR en studentenstad Mevrouw drs. M.-A. Schreurs (D66) Wethouder van innovatie, cultuur en openare ruimte cultuur, design, innovatie, vastgoed en grondedrijf, openare ruimte (water, groen, licht inclusief onderhoud) cultureel erfgoed, monumenten en archeologie Mevrouw drs. H.T.M. Scholten (Groen Links) Wethouder van jeugd, welzijn en zorg welzijn / WMO, armoedeeleid, gezondheidszorg, jeugdeleid, primair en voortgezet onderwijs/ voorschoolse educatie / Spil, diversiteit / inurgering en dierenaangelegenheden De heer ir. G.C.S.M. Depla (PvdA) Wethouder van financiën, dienstverlening en organisatie financiën, organisatie / personeel, dienstverlening, edrijfsvoering / ICT, minder regels / goed geregeld en inkoop De heer ir. J.B. Helms (VVD) Wethouder van moiliteit, milieu, sport en evenementen moiliteit, verkeer en vervoer, Eindhoven Airport, duurzaamheid en milieu, afvalstoffeneleid, Toerisme en evenementen, Citymarketing, BraantStad en GSB (coördinatie) en sport en recreatie Mevrouw drs. P.M. Pistor gemeentesecretaris 5

Algemeen 1.2 Bestuurlijke hoofdlijn Een heldere koers Met deze Programmaegroting geven we verder invulling aan de koers die is ingezet met het coalitieakkoord Werken aan Morgen en verder is uitgewerkt in het collegeprogramma Samen werkend aan Morgen. Hierin heen wij de amitie geformuleerd om een toekomstestendige stad te zijn. Een stad waarin de asisehoeften zijn gezekerd, waar economie de motor is, waar innovatie en duurzaamheid het nieuwe denken zijn en waarvan de voorzieningen duurzaam gefinancierd kunnen worden. Ons inziens een heldere koers die uitgaat van de kracht van onze stad en haar inwoners. Met een overheid die oog heeft voor wat de samenleving vraagt en niet op de stoel van inwoners of ondernemers gaat zitten. Een overheid die ruimte schept om dingen mogelijk te maken en mensen in de gelegenheid stelt hun leven te leiden op de door hen gewenste manier. Een stad waarin iedereen de kans krijgt om mee te doen en zijn of haar talenten te ontplooien. Een stad waar mensen ook aangesproken worden om hun ijdrage te leveren. Een stad waarin mensen sociaaleconomische en sociaal-culturele verschillen willen en kunnen overruggen. Als dat lukt zijn we in deze tijd in staat om samen van Eindhoven een prettige stad maken om te wonen, te werken en te verlijven. Wat ons daarij helpt is de kracht van de stad. De Eindhovense samenleving heeft in de afgelopen decennia haar veerkracht en vitaliteit ewezen. We heen goud in handen met de gedrevenheid om mee te spelen in de wereldtop van technologische edrijvigheid in cominatie met een omgeving waarin het aangenaam wonen, werken en leven is. Onze uitverkiezing op 3 juni 2011 tot Slimste regio ter wereld door het Intelligent Community Forum is daarvan de ultieme evestiging. Wij evinden ons daarmee in het gezelschap van de mondiale topregio s zoals ijvooreeld Stockholm, Seoul, New York, Waterloo (CA) en Taipei. Deze prestatie schept ook verplichtingen. We heen de kracht van de stad hard nodig om invulling te geven aan onze amities als stad en regio in tijden van financiële krapte. We moeten dingen echt anders gaan doen. We heen fundamenteel nieuwe manieren van denken en doen nodig om onze amities te verwezenlijken. In de Kadernota heen wij onze amities uitgewerkt in het totale pakket aan omuigingen en intensiveringen, die nodig zijn om de rijksezuinigingen op te kunnen vangen, terwijl we tegelijkertijd lijven investeren in onze stad. De Programmaegroting geeft hier voor 2012 concreet invulling aan. Onze koers is sinds de Kadernota niet veranderd. In deze egroting heen wij een financiële vertaling gemaakt van onze keuzes. 6

Algemeen De keuzen uit de Kadernota 2012-2015 in een notendop. Leren en werken in Eindhoven De Brainport-regio heeft de potentie om een stevige ijdrage te leveren aan een sustantiële groei van het Bruto Nationaal Product. Dat lijkt uit het in feruari gepresenteerde programma Brainport 2020. De uitvoering hiervan is een zaak van rijk, provincie en de verschillende regio s. Ook richten wij ons vizier daarij meer en meer op Europa. Wij voelen ons verantwoordelijk voor het maximaal faciliteren van de potentie van onze stad. Niet (alleen) om Eindhoven positief in de etalage te zetten, maar juist omdat dit tot meer welzijn en welvaart voor onze inwoners leidt. We gaan ons daarom scherper profileren en positioneren als stad. De focus moet scherper en er moet meer en eter worden samengewerkt op dit geied. De doorontwikkeling van de stichting Citydynamiek en de Eindhovense VVV naar een nieuwe stichting Eindhoven Marketing is daarop gericht. Om duurzaam succesvol te zijn, kunnen we het ons niet veroorloven om mensen langs de kant te laten staan. Wij willen alle Eindhovenaren mee laten doen in onze stad. Onze amitie is daarij onder andere om de ijstandsafhankelijkheid in de komende vier jaar duurzaam te verlagen. Vanuit het motto wederkerigheid scherpen we het fraudeeleid aan. En we anticiperen op de veranderingen in re-integratie. Wij richten ons op het optimaliseren van de aansluiting van het onderwijs op de areidsmarkt. Enerzijds door aan te sluiten op de amities in de Brainportregio en de daaraan gelieerde eroepsdomeinen (met name techniek) en anderzijds door onderwijs te faciliteren om concreet aan te sluiten ij maatschappelijke vraagstukken. Onze sturing ligt vooral op het geied van de onderwijshuisvesting. Voor het Voortgezet Onderwijs geldt dat de ontwikkelingen van de VMBO s prioriteit krijgen. De gemeentelijke rol op het economisch domein loopt uiteen van initiërend, regisserend tot voorwaardenscheppend. We werken interactief en in overleg met marktpartijen, kennisinstituten en andere overheden. We ezuinigen relatief weinig op economie. Omdat het juist nu elangrijk is dat we als overheid economie en edrijfsleven stimuleren en faciliteren. Onze amitie is om van de stad een levend laoratorium te maken. Waar in nauwe samenwerking tussen urgers, edrijfsleven, kennisinstellingen en overheid op het geied van zorg en gezondheid, urgerparticipatie, veiligheid, educatie, duurzaamheid en sport, innovatieve producten en diensten worden ontwikkeld. En Eindhoven is een Designstad. Wereldwijd erkent men de designkwaliteit van onze stad en de wijze waarop wij design geruiken voor de economische, ruimtelijke en sociaal-maatschappelijke ontwikkeling van de stad en haar inwoners. Vanaf 2012 lijven we daarom ondanks de ezuinigingen structureel middelen inzetten voor design. Samen leven in Eindhoven Op het sociale domein vallen stevige klappen door de rijksezuinigingen. Gelden worden gekort of vallen grotendeels weg. We krijgen er taken ij die we met minder geld moeten uitvoeren. Om een sociale stad te lijven moeten we alle zeilen ijzetten en een aantal zaken fundamenteel anders 7

Algemeen aanpakken. De komende jaren gaan wij actief sturen op het stimuleren van de eigen kracht van individuele urgers door geruik te maken van het collectieve netwerk rondom mensen. Tegelijkertijd gaan we het vangnet voor de meest kwetsare inwoners vereteren. Wij reserveren middelen ter compensatie van rijkskortingen op het geied van armoede en WMO-eleid. De amitie van het geiedsgericht werken staat. De Eindhovense aanpak kenmerkt zich door een intensieve samenwerking van partners, ewoners en gemeente in uurten en wijken. Daarij ligt de nadruk op de concrete uitvoering. We gaan meer focus aanrengen in het aantal geieden en in onze manier van werken. Daarom gaan we op een aantal taken en op de manier van werken ezuinigen. Concreet etekent dit onder andere dat wij de dorpsraad Acht en de wijkraad Vaartroek Heesterakker-Bokt in de huidige vorm afschaffen. Ook gaan wij de amtelijke eleidsinzet verminderen door de gemeentelijke werkplannen en geiedsprogramma s in de huidige vorm af te schaffen. Vereteren van de veiligheid is een van de topprioriteiten. Wij zullen de aangekondigde rijkskortingen op veiligheid opvangen, omdat deze zich niet verdragen met de veiligheidvraagstukken in Eindhoven. Ook de randweerzorg ontkomt niet aan een omuiging. Door verschuiving van repressie naar preventie ontstaat meer (maar andere/planare) inzet aan de voorkant van het proces, waardoor er op een andere manier gekeken kan worden naar de edrijfsvoering. De redere inzet van het randweerpersoneel maakt het mogelijk om esparingen elders op onze egroting te realiseren. En we gaan in deze periode ezuinigen op Halt. Kwaliteit van de stad Eindhoven is een stad met vele kwaliteiten, maar ze zijn niet altijd even zichtaar. De stad is relatief duur in het onderhoud. De openare ruimte is de drager van hoe mensen de stad eleven. Het inrichten en eheren daarvan is dan ook één van de kerntaken van de gemeente. Hierop ezuinigen we dan ook nauwelijks. Ruimtelijke kwaliteit is elangrijk voor de stad. Wij gaan ook op dit terrein voor meer innovatie en meer ruimte voor de kracht van de stad. Dit doen we door meer etrokkenheid van onze opleidingsinstellingen TU/e, Design Academy en Fontys. We gaan ovendien meer ruimte geven aan ewoners en professionele partijen in de stad. Het herzien van het welstandseleid is daarvan een onderdeel. Eindhoven heeft een rijke culturele traditie met veel instellingen en een loeiende laoratoriumcultuur. De cultuuregroting levert ook een ijdrage aan de omuigingen. Niet makkelijk in een periode waarin het gewenst is ook een interessant cultuuraanod te ieden voor internationale kenniswerkers en studenten. Wij heen de oplossing door meer met minder, met flexiilisering als uitgangspunt. We ezuinigen op de asisfinanciering van culturele instellingen en geouwen, we intensiveren op de programmering en sturen op het delen van faciliteiten. De middelen innen cultuur worden dus gerichter ingezet op aanod en activiteiten en niet op de stenen of de instellingen zelf. Dit heeft o.a. gevolgen voor het CKE en de iliotheek en ook voor andere instellingen. Hoewel we rede sportdeelname elangrijk vinden, ontkomen we er niet aan ook op sport te ezuinigen. Hierij proeren we de amateur- en reedtesport zo veel mogelijk te ontzien. Inmiddels is door de raad esloten dat de ijsaan niet gesloten zal worden. De enodigde ezuiniging zal gevonden worden middels differentiatie van de sporttarieven. 8

Algemeen De gemeente heeft de amitie om energieneutraal te worden. Concreet doel is dat Eindhoven ekend staat als een stad die vooroploopt op het geied van duurzaam gedrag en ontwikkelingen. Daarom een structurele intensivering op duurzaamheid. Concreet voeren we nog twee ezuinigingen door. De natuur- en milieueducatie (MEC) kent een regionale component, zonder dat daar een vergoeding tegenover staat. Daarom gaan we ekijken hoe we natuur- en milieueducatie op een andere manier vorm kunnen geven. En de monitoring van geluid van wegverkeer kan minder, aangezien de metingen vrijwel altijd overeenkomen met de modelerekeningen. Met etrekking tot vastgoed gaan we de geruikers centraal stellen. Gemeentelijke panden zijn niet voor één organisatie maar voor meerdere functies. We gaan gemeentelijk vastgoed afstoten en het onderhoud versoeren. Onze investeringsagenda is groter dan de portemonnee. We moeten keuzes maken. Met het Meerjaren InvesteringsProgramma (MIP) sturen we op onze eigen investeringen in de stad. De prioriteit ligt daarij op onderwijs, economie en de strategische projecten. Specifiek is een lange termijn (investerings)planning noodzakelijk om de grote investeringen in projecten op het geied van infrastructuur, openaar vervoer en voorzieningen te kunnen orgen. Door het uitreiden van geieden met etaald parkeren en door indexering van parkeertarieven worden meer inkomsten gegenereerd. Deels dient dit om het structurele verschil tussen egroting en realisatie in te lopen, deels draagt dit ij aan de ezuinigingsopgave. Daarnaast is vanaf 2014 een extra intensivering in het moiliteitsfonds noodzakelijk. Besturen in Eindhoven met een efficiëntere organisatie Zoals aangegeven in het coalitieakkoord rekenen we op de kracht en de wil van de stad om samen aan een toekomstestendig Eindhoven te werken. We werken van uiten naar innen en streven open innovatie na. Deze manier van werken vraagt om een andere gemeentelijke organisatie. Een organisatie die kleiner, maar ook flexieler, goedkoper en doelgerichter is. We heen in afwachting van de uitkomsten van de discussie over regionale samenwerking onze ijdrage aan het Stimuleringsfonds voor het jaar 2012 gereserveerd. En we heen ijzondere aandacht voor Europa, waar de nodige (financiële) kansen liggen om Eindhovense initiatieven mogelijk te maken. We kijken in een tijd van ezuinigingen kritisch naar het werkterrein van mondiale ewustwording. We streven ernaar het aantal stedenanden terug te rengen. Tegelijkertijd willen we komen tot een hernieuwd eleidskader Internationale Betrekkingen. Adequate dienstverlening aan urgers en edrijven vinden wij elangrijk. Het accent komt te liggen op het esparen van kosten. Het niveau van dienstverlening houden we zo veel mogelijk in stand met het slimmer organiseren van eigen werkprocessen. We ontwikkelen onze eigen organisatie door. Minder sectoren en een grotere span of control zijn maatregelen daarij. We kijken allereerst naar hoe we de efficiency van het gemeentelijk apparaat kunnen vergroten. We leggen een relatie leggen tussen de omvang van taken in het primaire proces en de ondersteunende taken (de zogenaamde overhead ). Ook zullen we stevige aanpassingen in de ruimtelijke kolom, van initiatieffase tot en met de realisatiefase, doorvoeren. Wij zijn deze omuigingsoperatie gestart met een werkgarantie voor ons personeel. Medewerkers waarvan taken en/of functies vervallen, zullen we egeleiden naar andere passende plekken 9

Algemeen innen (of mogelijk uiten) de organisatie. Met het Georganiseerd Overleg (GO) gaan wij de discussie aan over het versoeren van de areidsvoorwaarden. Met een persoonlijke aanpak kunnen we ij het afhandelen van ezwaren kosten reduceren. Ook het inkoopeleid scherpen we aan. En we versoeren de interne dienstverlening. Tot slot rengen we de financiën op orde. De egroting moet sturend zijn - zowel voor de politiek, het estuur als het management van de organisatie- en de planning & control cyclus gaan we zo vormgegeven dat de egroting epalend is voor wat er in een egrotingsjaar gedaan wordt en het geld dat daarvoor eschikaar is. Met het MIP heen we een sturingsinstrument voor onze investeringsmiddelen. We lijven investeren in de stad en richten daarvoor een investeringfonds in (gekoppeld aan het MIP), dat we structureel gaan voeden. Een totaaloverzicht van alle ezuinigingen en intensiveringen treft u aan in de ijlagen, die digitaal ter eschikking worden gesteld. We sluiten onze ogen niet voor het feit dat een aantal van deze keuzes pijnlijk kunnen zijn. Maar met de implementatie van deze omuigingen maken we ook weer nieuwe dingen mogelijk. We zijn er van overtuigd dat gericht en vanuit inhoudelijke keuzes stevig ezuinigingen nodig is om te kunnen lijven investeren in Eindhoven zodat nu en in de toekomst de kwaliteit van onze stad en de vitaliteit van onze samenleving verder versterkt wordt. In de Kadernota heen we aangegeven dat we ezig zijn met een schaalsprong om Eindhoven definitief op de kaart te zetten als stad die nationaal en internationaal er toe doet. Met alle kansen van dien voor de Eindhovenaren, zoals werkgelegenheid en toegang tot de nieuwste technologische toepassingen op ijvooreeld het geied van zorg en veiligheid. De financiële mogelijkheden om hierop slagvaardig in te spelen zijn aan de andere kant nog nooit zo klein geweest. Dit is het gevolg van de cominatie van rijksezuinigingen, en groeiend eroep op onze sociale voorzieningen en een grondedrijf dat het door de stagnerende ouwmarkt moeilijk heeft. Het oplossen van deze spagaat is cruciaal om onze amities te realiseren. De omuigingsoperatie is hiervoor een noodzakelijke stap. Hiermee maken we onze meerjarenegroting duurzaam gezond en lijven we zelf aan het stuur zitten om de toekomst van onze stad vorm te geven.. in onzekere tijden.. Deze programmaegroting is opgesteld in een tijd van grote onzekerheden. Sinds het vaststellen van de Kadernota is er weer veel onrust op de financiële markten. Griekenland, Portugal en Ierland heen steun ontvangen uit het Europese noodfonds om te voorkomen dat ze niet meer aan hun etalingsverplichtingen konden voldoen. De Europese Centrale Bank mengt zich ondanks vragen over het mandaat in deze actief in de markt van staatsoligaties van landen waar zorg estaat over hun kredietwaardigheid, zoals Italië en Spanje. De financiële markten lijken echter nog niet tot rust geracht door deze ingrepen. In Europa is het politiek lastig laveren tussen de roep om meer Europese coördinatie en overdracht van evoegdheden aan Brussel versus de Eurosceptische sentimenten ij het electoraat van een groot aantal landen. De Verenigde Staten zitten in een vergelijkare spagaat waarij de aanpak van het enorme egrotingstekort gehinderd wordt door 10

Algemeen een sterke politieke polarisatie tussen gematigde groepen en de meer reactionaire Tea Partyeweging. Zelfs een hard groeiende economie als China is aan het vertragen vanwege de grote staatssteunoperaties tijdens de ankencrisis en de zorg om de grote uitstaande investeringen in Amerikaanse waardepapieren. De Araische lente met regimeveranderingen in onder andere Tunesië, Egypte en Liië vormt een extra onzekere factor. Hoewel de crisis (nog) niet vergelijkaar is met de crisis in 2008, waarij het gehele financiële systeem wankelde, is er wel reden tot zorg. De Europese landen en de VS heen in de afgelopen jaren flinke schulden gemaakt. Daardoor moet er nu fors ezuinigd worden met negatieve effecten op het ontluikende, maar fragiele economisch herstel. Het is de grote vraag of het herstel zich doorzet of dat we aan de vooravond staan van een nieuwe recessie. In de juniraming van het Centraal Planureau wordt de verwachting uitgesproken dat de Nederlandse economie dit jaar naar verwachting groeit met 2%. Voor 2012 wordt een groei van het p van 1¾% voorzien. Het CPB gaat uit van een stijgende inflatie (m.n. door stijgende olieprijzen) en een dalende werkloosheid tot gemiddeld 4% in 2012. Tegelijkertijd geeft het CPB aan dat de onzekerheid rond de raming groot is vanwege de Europese en Amerikaanse schuldencrisis en de gevolgen van de onrust in de Araische wereld. Deze ontwikkelingen raken Eindhoven rechtstreeks. Onze stad kent een groot aantal mondiaal opererende edrijven. De internationale economische ontwikkelingen voelen zij rechtstreeks in hun orderportefeuilles en dat heeft weer effect op de werkgelegenheid in onze stad en regio. De industriële edrijven zijn daarij sterk conjunctuurgevoelig. In de voorije crisis heen de nationale en lokale stimuleringsmaatregelen een dempend effect gehad, waardoor de crisis minder hard is aangekomen dan in de eruchte crisis egin jaren negentig. De afgelopen twee jaar zijn zelfs topjaren geweest voor een groot aantal edrijven (met uitzondering van de ouwsector). Hoewel het merendeel van de edrijven nu goed draait, ervaren zij de nodige onzekerheid en terughoudendheid ij hun klanten voor 2012 en verder. Wanneer er opnieuw een recessie zou komen (de doule dip ), is de overheid echter niet meer in staat ij te springen. Integendeel: het kainet heeft zichzelf de opgave gesteld om de komende jaren een fors ezuinigingspakket van 18 miljard door te voeren. Recent heeft het kainet aangegeven dat er wellicht meer ezuinigd moet worden als de economische groei stagneert. De rijksezuiniging op het gemeentefonds is de elangrijkste reden voor de flinke gemeentelijke ezuinigingen. Rijksezuinigingen heen echter ook impact op de areidsmarkt (flinke ezuinigingen op re-integratieudgetten en inurgering) en de sociale zekerheid. Daarnaast zien wij ook een onacceptaele stapeling van effecten op kwetsare gezinnen afkomen. De decentralisaties en kortingen (korting PGB, WSW, Wajong, speciaal onderwijs etc) van het kainet raken vooral huishoudens met een uitkering of een minimuminkomen en een grote groep kwetsare jongeren. De eslissing om niet langer een deel van de aardgasaten in te zetten voor investeringen in de kennisinfrastructuur is een edreiging voor de Brainport-amities. Een elangrijk deel van de pulieke R&D-ijdrage in de regio Eindhoven (zoals de onmisare ijdragen in het Holstcentrum, het Dutch Polymer Institute en het Emedded Systems Institute) wordt 11

Algemeen namelijk hieruit gefinancierd. In hoeverre het nieuwe Bedrijfsleveneleid van de minister van EL&I hiervoor soelaas iedt, zal nog moeten lijken. Eindhoven lijkt er met de landelijke ezuinigingen op cultuur (we kregen al amper rijksgeld) en defensie (de luchtmacht lijft vooralsnog geruik maken van Eindhoven Airport) relatief gunstig vanaf te komen. Grote kansen liggen er met de decentralisatieeweging die het rijk inzet op het geied van de jeugdzorg en de AWBZ. Kansen omdat de gemeente hiermee in staat wordt gesteld om ontschot maatwerk te ieden tegen lagere kosten. Met name de grote gemeenten in Nederland pleiten al er langer voor om de regie op de totale jeugdketen in gemeentehanden te geven. Eén regeling voor de onderkant van de areidsmarkt is ook een al lang gekoesterde wens. De nieuwe Wet Werken naar Vermogen stelt ons in staat ontschot maatwerk te gaan leveren. Tegelijkertijd gaan de decentralisaties gepaard met forse kortingen. Het financieel kader rondom de Wet Werken naar Vermogen innen het Bestuursakkoord is daarom door de VNG afgewezen. De decentralisaties in cominatie met de onzekere conjunctuur leidt door de eerder genoemde stapeling van maatregelen tot meer eroep op de WMO en het minimaeleid. Op het geied van kennis en innovatie, ten ehoeve van maatschappelijke vraagstukken op de terreinen zorg, duurzaamheid en veiligheid, liggen er goede kansen in Europa. De Europese egroting lijft vooralsnog op niveau, waardoor onze versterkte inzet in Brussel naar verwachting vruchten zal afwerpen. Investeringsmiddelen op ruimtelijk-economisch geied zijn ij rijk en provincie de komende jaren echter schaars, een zorgpunt in relatie tot het onderdeel asics in de Brainport 2020-agenda. Gegeven de grote onzekerheden en risico s kiezen wij voor een ehoedzaam egrotingseleid. We houden vast aan onze omuigingen en volgen de (inter-)nationale ontwikkelingen op de voet. Waar mogelijk creëren we uffers om tegenvallers op te vangen en om te kunnen lijven investeren. Meevallers zetten we niet meteen in. De voortgang van de omuigingen volgen we kritisch en we ontwikkelen alternatieven als ezuinigingen niet mogelijk of haalaar lijken. Financiën helder en op orde is juist in deze tijden noodzakelijk om zelf regie en initiatief te kunnen lijven houden en om te voorkomen dat er een sociale en economische kaalslag in de stad plaatsvindt. Focus en scherpe keuzes zijn onvermijdelijk..zorgt voor een toekomstestendig Eindhoven. En om die keuzes te maken, moeten we helder voor ogen heen wat voor een stad we willen zijn. Zoals aangegeven in ons Collegeprogramma streven we naar een toekomstestendige stad. Met Brainport 2020 is de asis gelegd voor de verdere economische doorontwikkeling. Maar economische ontwikkeling is alleen toekomstestendig wanneer die niet leidt tot grote sociaaleconomische en sociaal-culturele verschillen in de stad. Segregatie en polarisatie zijn de grootste edreigingen voor een vitale en aantrekkelijke stad. Wijkvernieuwing lijft daarom elangrijk. Economisch onzekere tijden werken verschillen tussen evolkingsgroepen in de hand. Aandacht voor elkaar en voor de leefomgeving is een cruciale succesfactor om prettig te kunnen leven, wonen en werken in Eindhoven. En dat is cruciaal voor een stad waarvan het succes zowel in het verleden 12

Algemeen als in de toekomst afhankelijk is van de mate waarin ze in staat is om mensen van uiten nationaal en internationaal aan zich te inden. Het is juist daarom dat wij toe willen naar een ander verhouding tussen overheid en samenleving. Een overheid die alle prolemen overneemt, is niet meer van deze tijd. Los van het feit dat het niet (meer) te etalen is, ondergraaft het ook de veerkracht van de samenleving. Veerkracht is het vermogen om in onvoorspelare of onekende situaties effectief te kunnen handelen. Veerkracht is nodig om onzekere tijden goed door te komen. We gaan ervan uit dat edrijven hun maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen. En daarij past een gemeente die zaken mogelijk maakt in plaats van tegenhoudt. Een gemeente die elemmeringen wegneemt in plaats van opwerpt. Een gemeente die uitgaat van kan wel in plaats van kan niet. Maar ook een gemeente die aanspreekaar is op de kwaliteit waarmee ze haar eigen taken uitvoert en het puliek elang ehartigt. Een gemeente die etrouwaar en transparant is, die streng maar rechtvaardig is. En dus ook een gemeente die soms grenzen trekt ten ehoeve van het maatschappelijk elang. Een gemeente die er is voor die mensen die het echt nodig heen. Door niet alleen voor ze te zorgen, maar - als het kan - door ervoor te zorgen dat ze het juiste duwtje in de rug krijgen om weer de regie over hun eigen leven te nemen. Dit alles vraagt veel. Het is een cultuurverandering die tijd kost. Maar het vraagt ook wat van de samenleving. Het vraagt inzet van eigen kracht. En het vraagt om het nemen van eigen verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van de samenleving door iedereen die er deel van uitmaakt: ewoners, edrijven en maatschappelijke organisaties. Naar vermogen en vanuit een oprechte etrokkenheid. Het vraagt om een houding waarij de instituties en de regels minder elangrijk zijn dan het doen van de goede dingen. Daar zullen we mensen ook op aanspreken. De goede Brainportsamenwerking van overheid, edrijfsleven en kennisinstellingen - de triple-helix - is een wervend vooreeld wat er allemaal mogelijk wordt wanneer er vanuit eigen kracht en met respect voor ieders rol en verantwoordelijkheid samengewerkt wordt. Wanneer verinden en samenwerken prevaleert oven domeindiscussies en territoriumdrift. Een etere garantie voor een toekomstestendige stad is nauwelijks denkaar. waar al veel ereikt is. In de afgelopen periode heen we flinke stappen gezet om deze toekomstestendige stad dichterij te rengen. Ondanks dat het financieel lastige tijden zijn, zijn wij van mening dat we met trots op de afgelopen anderhalf jaar terug kunnen kijken. Mede door onze gerichte inzet heen wij tegen de landelijke tendens in meer mensen aan het werk gekregen. Ons ijstandsestand heeft in de afgelopen periode een daling laten zien. Omdat de landelijke ramingen epalend zijn voor het macroudget BUIG profiteren we daar in financiële zin overigens nauwelijks van. Desalniettemin en ondanks de zorgen over de economische ontwikkeling en de onzekerheden rondom de invoering van de Wet Werken naar Vermogen geeft dit vertrouwen dat we een goede asis heen voor de komende stelselherziening. 13

Algemeen Wij willen ook innovatief zijn in ons streven om mensen aan het werk te helpen. Een goed vooreeld hiervan is onze inzet om deel te nemen aan de Werkschool. De kern hiervan is het ontzorgen van partijen. Op individueel niveau is de Werkschool het centrale contactpunt voor werkgevers, leerlingen, ouders en scholen. Hiermee krijgen jongeren die moeilijk leren wel een kans op een aan in plaats van dat ze zoals nu vaak geeurd in een uitkering terecht komen. Als een van de eerste regio s van het land zijn wij voornemens geld eschikaar te stellen om dit initiatief te starten. Dit past ij onze amities als innovatieve stad, maar ook ij onze overtuiging dat iedereen mee moet kunnen doen in een toekomstestendige stad. Voorwaarde voor dit succes is dat rijksregelingen voor onderwijs, areidsmarkt en zorg zonder schotten mogen worden ingezet. Nog in septemer van dit jaar hopen wij positief te kunnen esluiten, zodat we snel van start kunnen gaan. Volgens ons een houding die ook nodig is om verkregen erkenning als de tweede economie van Nederland en één van de drie economische groeimotoren ten volle waar te kunnen maken. Passend ij onze uitverkiezing als Slimste Regio ter wereld lijven wij inzetten op innovatie. Met het Lokaal Innovatieprogramma geven we zelf het goede vooreeld en leggen we de asis voor vernieuwing in de manier waarop we pulieke taken uitvoeren. Wij zien grote kansen op het geied van zorg, juist omdat in de stad en regio alle ouwstenen aanwezig zijn om te komen tot slimme zorgconcepten gekoppeld aan technologische innovaties. Het ontreken van voldoende investeringsmiddelen voor grootschalige proeftuinen en rede uitrol is op dit moment het grootste knelpunt c.q. de grootste uitdaging daarij. De groeiende vergrijzing en de verwachte personeelstekorten in de zorg laten ons echter geen andere keuze dan samen met onze partners hierop flink in te zetten. De eschikaarheid van voldoende gekwalificeerd personeel op alle niveaus is sowieso één van de grootste opgaven. Elke dag treden er 11 werkers (waarvan 7 op mo niveau) uit. Het is moeilijk deze vacatures in te vullen. Hierdoor missen edrijven in de regio omzet die rechtstreeks doorwerkt op het BNP van Nederlands en de ijehorende elastinginkomsten. Het Brainport 2020-domein People wordt niet voor niets gezien als de meest cruciale factor om de amities waar te maken. Het gaat dan om techniekeducatie in het asisonderwijs, het stimuleren van de keuze voor techniek in het voortgezet onderwijs, het vereteren van de aansluiting onderwijs-areidsmarkt en het aantrekken van (internationale) studenten en kenniswerkers. We geven daarom ook de ouw van nieuwe VMBO s prioriteit omdat we het elangrijk vinden dat er voldoende jongeren worden opgeleid tot vaklui. Bovendien iedt goed onderwijs jongeren een kans op duurzaam werk. We stellen ij de ouw van de nieuwe VMBO s wel eisen aan de schoolesturen met etrekking tot de kwaliteit van het onderwijs zelf (zoals het tegengaan van schooluitval). Daarom heen we ons in de afgelopen periode zeer sterk gemaakt voor een nieuwe enadering van Citymarketing. Juist het verschuiven van de focus naar internationale kenniswerkers en studenten als primaire doelgroepen moet ervoor zorgen dat Eindhoven internationaal goed op de kaart gezet wordt als aantrekkelijke en gastvrije woon-, leef- en werkomgeving. Met de nieuwe Citymarketingstrategie en met de manier waarop wij de relevante activiteiten van CityDynamiek en de VVV samenvoegen en in partnerschap met veel partijen doorontwikkelen, heen we een stevig 14

Algemeen fundament voor succes gelegd. De regio Eindhoven is weliswaar in omvang wereldwijd een kleine speler, maar de kwaliteiten van de stad en regio moeten zeker niet worden onderschat. De cominatie van edrijven en onderzoekinstellingen die ehoren tot de technologisch wereldtop samen met een aantrekkelijke omgeving en goede voorzieningen is ongekend sterk. In dit licht heen we de afgelopen periode al veel ereikt met het programma studentenstad. De reuring in de stad en de zichtaarheid van de studenten in het Eindhovense stadseeld zijn sterk toegenomen. De Glazen Huis-actie is hierin ook een elangrijke katalysator geweest als ook de (voorgenomen) vestiging van studentenverenigingen in het centrum van de stad. Van de gemeente vraagt dit dan ook veel aandacht voor die voorzieningen. Wij zijn daar de afgelopen periode druk mee aan de slag geweest. De succesvolle proef met het Expatcenter is een vooreeld van een voorziening die ervoor zorgt dat de internationale kennismigrant goed ontvangen wordt. Inmiddels werkt deze voorziening vanuit Eindhoven op Zuid-Nederlandse schaal en met een grote ijdrage van het edrijfsleven en andere deelnemende overheden. We zijn hier trots op en heen daarom esloten onze ijdrage het Expatcenter (voor de specifieke overheidstaken in samenwerking met de IND) structureel te maken. De nieuwe Internationale School is een ander vooreeld van een voorziening die wij onmisaar achten voor internationale aantrekkelijkheid. De samenwerking met de campusgemeenten kan het ontwikkelen en instandhouden van deze ovenlokale voorzieningen een stevige impuls geven. Naast onze inzet op de specifiek op internationale kenniswerkers gerichte voorzieningen, heen we in de afgelopen periode veel aandacht gehad voor het versterken van de kwaliteiten van de stad Eindhoven. We willen hier onze inzet noemen ten ehoeve van de internationale school, studentenhuisvesting, de strategische moiliteitsagenda, de ingezette eweging rondom cultuur en de sportvoorzieningen. Ook heen we veel ereikt met de integrale wijkvernieuwing. In wijken als de Barrier, Lakerlopen, Kruidenuurt, Bennekel worden dat lijkt uit de evaluatie wijkvernieuwing - goede resultaten ereikt. Daarnaast heen we ondanks de crisis de afgelopen periode redelijk doorgeouwd in de stad. Het wonen en werken op Strijp S is daarvan een goed vooreeld, het voegt mooie stedelijkheid toe aan onze stad. Met de ontwikkelde quick wins als onderdeel van de strategische moiliteitsagenda geven we een stevige impuls aan de kwaliteit van de stad innen de ring. De maatregelen zijn erop gericht om het verkeer dat niet thuis hoort in het centrum eruit te halen door de aantrekkelijkheid van alternatieve routes te vereteren. Een aan twee kanten snijdend zwaard waarij luchtkwaliteitsveretering en veretering van de eleving en levendigheid van de innenstad (in de geest van Jane Jacos) samen gaan met een vereterde doorstroming van het verkeer dat niet in het centrum van Eindhoven hoeft te zijn. Een levendig straateeld met een onte mengeling van functies op een menselijk schaal is een niet te onderschatten aantrekkelijkheidsfactor. 15

Algemeen Uit recent onderzoek 1 lijkt dat investeringen in cultuur waarde toevoegen aan de stad. Daarom heen wij in de afgelopen periode, ook geruik makend van de noodzaak tot ezuinigen, het fundament gelegd voor het duurzaam in stand houden van relevante culturele functies. Daarij staat voor ons de functie centraal en niet de instelling die de functie aaniedt. Samenwerking tussen instellingen, ijdragen aan cultuureducatie voor de jeugd en werken vanuit heldere visies op de verschillende culturele disciplines mede, maar niet uitsluitend, in de context van de Brainportamities moeten leiden tot kwaliteits- en relevantieveretering tegen lagere kosten. Deze omslag in denken, passend ij de andere verhoudingen tussen overheid en samenleving, heeft ook als neveneffect dat wij geld vrijspelen om te kunnen lijven investeren in de vernieuwing van het culturele aanod in de stad en optimaal in te spelen op kansen zoals Braant Culturele Hoofdstad 2018. De culturele dynamiek op Strijp-S jagen wij onder andere aan met onze plannen voor NatLa 2.0, waarij we tevens het al jaren slepende dossier van Plaza Futura voortvarend en doelmatig oplossen. Naast cultuur is sport een elangrijke kwaliteit van Eindhoven. De voorzieningen voor onze kernsporten zijn kwantitatief en kwalitatief uniek in Nederland. Vooreelden zijn het Nationaal Zwemcentrum De Tongelreep, de innovatieve Field Las (onder andere in het Pieter van den Hoogenand Zwemstadion) en het recent gerealiseerde Eef Kamereek-complex. In de afgelopen maanden heen we indringend met de raad en de etrokkenen in de stad gesproken wat ervoor nodig is om deze voorzieningen overeind te kunnen houden. Met name de dreigende sluiting van de ijsaan heeft veel losgemaakt. Wij zien in de voorstellen voor gedifferentieerde verhoging van de sporttarieven in cominatie met inzet van de verenigingen en vrijwilligers onze visie terug van eigen kracht en gezamenlijke verantwoordelijkheid. Hiermee ligt ons inziens dan ook een goede asis om ook Eindhoven op Olympisch niveau te rengen en te houden. Wij heen ovengenoemde resultaten in deze tijden van financiële krapte kunnen ereiken doordat we ook grote slagen gemaakt heen om onze financiën helder en op orde te krijgen. Het lukt ons steeds eter om onze egroting en onze financiële informatie scherper en relevanter te maken. Een vooreeld hiervan is het sterk vereterde inzicht in de dynamiek van externe inhuur. Met het introduceren van een Meerjarig Investeringsprogramma (MIP) heen we de asis gelegd om met een meerjarige lik onze schaars eschikare middelen integraal af te wegen op asis van heldere criteria. Dit alles geeft ons de zekerheid dat we in deze woelige tijden stevig aan het roer staan en niet het risico lopen uit koers te raken. en waar we verder aan ouwen. We heen het nodige al ereikt in de afgelopen anderhalf jaar, maar we zijn nog lang niet waar we zijn willen. De koers is helder en de asis is gelegd. Nu komt het aan op doorpakken, verduurzamen en uitouwen. 1 onder andere de CPB-pulicatie Stad en Land, decemer 2010 16

Algemeen Het komende jaar staat dan ook in het teken van het verzilveren van Brainport 2020 in cominatie met de Slimste Regio. De aansluiting van onze amities ij de kainetsvoornemens in ijvooreeld de Bedrijfslevenrief en de Structuurvisie Infrastructuur en Milieu vraagt nog de nodige inzet. Dat vraagt gezamenlijk optrekken met alle stakeholders in onze regio en het ontwikkelen van partnerschap met het kainet, waarij een integrale enadering vanuit het rijk naast directe toegang tot het kainet cruciale succesfactoren zijn voor het maximaal enutten van de potentie van stad en regio voor de BV Nederland. Ook internationaal is dit partnerschap tussen rijk en regio nodig om gezamenlijk op te trekken op het geied van internationale acquisitie en het optimaal verzilveren van de mogelijkheden die Europa iedt. Niets voor niets intensiveren wij onze inzet op de Europese agenda en kantoor Brussel. Met de campusgemeenten Eindhoven, Helmond, Veldhoven en Best geven we de suregionale samenwerking een nieuwe impuls. Uit de in de eerste helft van dit jaar uitgevoerde verkenning lijkt dat nauwe samenwerking tussen deze gemeenten - allen sterk etrokken ij de Brainportagenda, onder andere door de aanwezigheid van innovatiecampussen op hun grondgeied - voor de hand ligt. We gaan komend jaar deze samenwerking feitelijk vormgeven. Gericht op het halen van concrete resultaten door focus in de agenda en een flexiel en estuurlijk licht samenwerkingsverand Onze visie over de noodzaak voor een andere verhouding tussen overheid en samenleving wordt versterkt wanneer wij kijken naar de dynamiek in de ouw en de geiedsontwikkeling. De economische crisis heeft in deze sector hard toegeslagen, waardoor flinke stagnatie is opgetreden. Marktpartijen zijn daarij tot het esef gekomen dat het niet meer zal worden zoals het was. Er is sprake van overcapaciteit en overprogrammering in de markt. Gemeenten kunnen niet meer rekenen op hoge grondoprengsten voor de financiering van pulieke voorzieningen. Ook susidies van rijk of provincie voor onrendaele toppen zullen verdwijnen. Dit vraagt om een nieuwe aanpak (ook wel geiedsontwikkeling 2.0 genoemd) en pijnlijke keuzes. Wij zijn en gaan aan de slag met deze nieuwe aanpak. Dit vraagt om keuzes als het gaat om ontwikkelingen en projecten waar we wel of niet aan willen meewerken. Het vraagt om het leveren van geiedsgericht maatwerk en een andere verhouding met marktpartijen. Voor een deel gaat het dan om deregulering en loslaten met vertrouwen in de deskundigheid van de markt. Voor een deel gaat het om het zoeken naar nieuwe verdienmodellen, creatieve (maar solide) financieringsconstructies en het mede nemen van risico om ontwikkelingen mogelijk te maken. Dit alles vanuit een maatwerkgedachte, een ehapare schaal, integrale programmering en fasering en - wellicht als elangrijkste - het vanaf het egin etrekken van de eindgeruikers in ontwikkelingen en deze risicodragend laten deelnemen. Hierdoor maken we meer geruik van de kennis van marktpartijen en eindgeruikers. Onze positieve ervaringen met Collectief Particulier Opdrachtgeverschap evestigen deze visie. Dit is namelijk één van de weinige segmenten waarin de markt niet is teruggevallen. Vanuit deze enadering gaan we de gesprekken met de woningcorporaties aan over de aanpak van de toekomstige fysieke opgaven in de integrale wijkvernieuwing. De enodigde en hieruit 17

Algemeen voortvloeiende investeringen wegen wij integraal af in het MIP. Bij deze enadering past niet langer het enoemen van een grootschalige aanpak, maar het chirurgisch ingrijpen in nauwe samenspraak met de etreffende uurten en de in de wijk actieve organisaties. Want wijkvernieuwing gaat niet alleen om fysieke ingrepen. Juist de sociaal-economische enadering is onmisaar om sociale stijging te ewerkstelligen. Tegelijkertijd heen we daar nog een forse slag te maken, zoals lijkt uit de recente evaluatie van de wijkaanpak. Mede maar zeker niet alleen - om die slag in de wijken te maken, zetten wij de komende periode vol in op de vormgeving en implementatie van het zogenaamde nieuw sociaal eleid. Voortvloeiend uit het rekenkameronderzoek Twee Werelden en vanuit onze visie om uit gaan van de eigen kracht van mensen. We kiezen er ewust voor om het vertrouwen aan de samenleving te geven, meer ruimte voor eigen verantwoordelijkheid en om zaken zo mogelijk zelf te regelen. We gaan, naast de eigen kracht van mensen, uit van de kracht van de informele netwerken waar ze deel van uitmaken. Eindhoven is een stad waarin de onderlinge etrokkenheid met elkaar groot is. We heen ijvooreeld relatief veel vrijwilligers. Ook de informele zorg is hier sterk ontwikkeld (zelfhulpgroepen, maatschappelijke steunsystemen met ervaringsdeskundigheid). Die kracht van de stad willen we inzetten om mensen minder afhankelijk van instanties en hulpverleners te maken. We willen meer ondersteunen dat mensen op eigen kracht met tegenslagen en eperkingen in het leven om kunnen gaan. Het netwerk uit de eigen omgeving - mantelzorgers, uurtewoners, familie en vrienden - speelt een elangrijke rol daarij. Daar gaan we extra op investeren. Vrijwilligers en mantelzorgers kunnen rekenen op meer en etere ondersteuning. We zijn er voor mensen die zich sociaal en/of financieel niet zelf kunnen redden. Tegen deze achtergrond gaan we in 2012 inkomensgrenzen stellen voor sommige voorzieningen. Daarnaast willen we de verkokering in de hulpverlening en voorzieningen tegengaan omdat dat niet efficiënt is, onnodig veel geld kost, en ook omdat mensen de weg kwijt raken in de ureaucratie van de hulpverlening. Dat vraagt een andere rol van de professional, een herijking van organisaties en een verschuiving van udgetten van professionele hulp naar vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties. Dichter ij mensen aansluiten op hun vragen en ehoeftes en niet meer vanuit het eschikare aanod van instellingen. Dit etekent minder inzet van achter het ureau en meer outreachend er op af. Dit is een complexe opgave in een uiterst vloeiare omgeving. De decentralisatie jeugdzorg en de AWBZ ieden hierin kansen vanuit de versterkte regierol van de gemeente, maar voegen ook complexiteit toe, onder andere door de noodzaak tot regionale samenwerking. Werken volgens de uitgangspunten van het nieuw sociaal eleid vraagt ijvooreeld om een andere manier van omgaan met de WMO, met minima- en armoedeeleid en schulddienstverlening. Aan ons en onze partners in het sociale domein de opgave om in de komende jaren een fundamentele koerswijziging zonder precedent te ewerkstelligen in de manier waarop we tot diep in de haarvaten van onze stad mensen naar vermogen in staat stellen hun leven op hun eigen manier te leiden. Gerelateerd aan ovengenoemde ewegingen en aan de andere verhouding tussen overheid en samenleving willen wij de discussie openen over de areidsvoorwaarden van amtenaren. Met het 18

Algemeen strategisch HRM-eleid Weet wat werkt heen we een fundament gelegd voor de kwalitatieve doorontwikkeling van de amtelijke organisatie. We moeten ook met onze areidsvoorwaarden meer sturen om nieuwe medewerkers in tijden van schaarste te interesseren om ij de gemeente te komen werken. Daarnaast vinden we het elangrijk dat de areidsvoorwaarden van frontliniewerkers vereterd worden ten opzichte van medewerkers in kantoorfuncties. Zij zijn namelijk de mensen die het gezicht van de gemeente zijn en die onder vaak lastige omstandigheden ervoor zorgen dat onze stad leefaar lijft en mensen niet tussen wal en schip vallen. Als één van de weinige gemeenten kennen wij nog het systeem van uitloopschalen. De middelen die we esteden aan uitloopschalen, die nu nog automatisch terecht komen ij mensen die al lang voor ons werken, willen we hiervoor gaan geruiken. In 2012 zullen we hierover de discussie starten met onze werknemers. Het orgen van de veiligheid in de stad is ij uitstek een pulieke taak, waar uiteraard iedereen een ijdrage aan kan en moet leveren. We compenseren de rijkskortingen hierop. De omslag die samen met de politie, in het afgelopen jaar gemaakt is onder andere resulterend in een lagere klassering op de AD-misdaadmeter moet de komende jaren verder estendigd worden. Hoewel de ijwerkingen van de Braantse aanpak van de georganiseerde criminaliteit punt van zorg zijn, werpt de aandacht voor schoon, heel en veilig zijn vruchten af voor de veiligheidseleving in Eindhoven. Dit zal in de toekomst verder versterkt worden door de veranderende inzet van de randweer. Ook lijkt de nieuwe aanpak van risicojeugd goede resultaten op te leveren. Dit gaan we het komende jaar dan ook reder uitrollen over de stad. Daarnaast spelen we in op de veranderingen op de woningmarkt. In de huidige markt heen starters volop kansen in de stad. Het regionale verhuisonderzoek van het SRE toont aan dat starters hun weg in de huidige Eindhovens woningmarkt goed weten te vinden. Dat komt omdat starters, in tegenstelling tot de reguliere huizenezitters, niet eerst een eigen woning moeten verkopen. Daarnaast heeft Eindhoven relatief veel etaalare koopwoningen eschikaar voor starters. De slimmer-kopen-woningen aangeoden door de corporaties dragen ook fors ij aan de eschikaarheid van woningen voor starters. Ons inziens is het daarom verantwoord om de Startersregeling af te ouwen en geen nieuwe leningen meer te verstrekken. Deze maatregel levert een ijdrage aan de ezuinigingstaakstelling. In het coalitieakkoord heen we aangegeven dat we streven naar optimale kostendekkendheid voor de gemeentelijke heffingen. Natuurlijk met oog voor de maatschappelijke effecten van de tariefstelling. We gaan daar invulling aan geven door de organisatie lean en mean te maken, zodat niet onnodig veel kosten worden doorelast. Waar nodig leidt dit ook tot het schrappen van vergunningplicht en/of het omzetten naar algemene regels. Deze uitgangspunten passen we vanaf nu toe op de ouwgerelateerde omgevingsvergunningen en op andere vergunningen (ijvooreeld drank, horeca en APV), waardoor de tarieven veelal gefundeerd en aanvaardaar - stijgen. Voor de lange termijn kijken we naar kortingsmogelijkheden als de aanvrager zelf stappen zet die wij nu zetten. Daarvoor kijken we naar de mogelijkheden van certificering. 19

Algemeen Burgerparticipatie lijft voor ons uiteraard speerpunt van eleid. Maar meer nog dan in het verleden vragen wij daar actief urgerschap voor terug. Zoals gezegd kan en wil de gemeente niet overal verantwoordelijk voor zijn of gemaakt worden. Het nemen van eigen verantwoordelijkheid en het werken vanuit eigen kracht en informele netwerken epalen de vitaliteit van de stad en de samenleving. Wij zijn ereid veel vertrouwen te geven (ijvooreeld door de welstandstoets af te schaffen en minder controle op de susidieverordening voor uurtudgetten) en verwachten daar verantwoordelijk gedrag en het elkaar aanspreken op ergernissen (ijvooreeld onschuldige overlast van jeugd) voor terug. Dat geldt voor onze inwoners, maar evenzeer voor de ondernemers. Een vooreeld waar we de komende jaren verder mee aan de slag gaan is het initiatief Business4pulic. Ten tijde van de economische crisis in de jaren 2008 / 2009 heeft de gemeente Eindhoven zich erg ingezet met tijd en geld om de edrijven in de stad en regio de crisis goed door te laten komen. Brainport heeft goed geprofiteerd van deze steunmaatregelen. De werkeloosheid is niet zo hard opgelopen als gevreesd en al snel zagen we omzet en werkgelegenheid weer fors aantrekken. De urgemeester heeft daarom in zijn nieuwjaarsspeech een oproep gedaan aan edrijven en kennisinstellingen om de handen ineen te slaan om samen de uitdagingen aan te gaan op het geied van areidsmarkteleid, oonderwijs, en het niveau van de voorzieningen in de stad. Juist nu heen we in de traditie van Brainport de samenwerking tussen markt en overheid hard nodig om ook in de toekomst als regio concurrerend te lijven. Deze oproep is onder de noemer Business4Pulic opgepakt en zal het komende jaar verder uitgewerkt worden. Een wervend vooreeld passend ij onze visie op de veranderende rol van de overheid is de ereidheid van De Lage Landen om edrijven duurzaam te verinden (ijvooreeld door inzet van deskundigheid) aan een aantal maatschappelijke initiatieven in de stad. Ook TU/e, Fontys en ROC werken samen aan het opzetten van een centrum voor innovatief vakmanschap (eroepsonderwijs) op het geied van techniek. Daarnaast onderzoeken edrijven en kennisinstelling op dit moment de mogelijkheid van een omgekeerde kenniswerkersregeling. Rekening houdend met de intensivering van de investeringsmiddelen vanaf 2012, heen we na een zorgvuldige afweging esloten om deze ruimte te reserveren voor investeringen in de HOV2, een deel van de infrastructuur voor de ontsluiting van Strijp-S (kruising Kastanjelaan), Slowlanes in Brainport Avenue / Landelijk Strijp en de jaarschijf 2012 van de Integrale Wijkvernieuwing. Via het MIP nemen we een project in voorereiding voor vervanging van de openare verlichting in samenhang met Eindhoven als living la. Mede door het verlengen van de afschrijvingstermijnen is innen onderwijs de ijdrage aan de VMBO's veilig gesteld. Ook de ijdrage vanuit het Grondedrijf aan de Internationale School Eindhoven (ISE) waarmee gerekend werd, maar die vanwege de crisis en de effecten daarvan niet haalaar leek, is alternatief opgevangen. Wij heen esloten om projecten te stoppen (on hold te zetten), te faseren, in voorereiding of in uitvoering te nemen. Dit op asis van een mix van inhoudelijke en financiële argumenten. Zo heen wij onder andere esloten om een aantal lackspots vooralsnog on hold te zetten en fietsroutes stadspark De Karpen niet uit te voeren. De onderliggende afweging en projectenlijsten staan in MIP 2012 welke tegelijk met deze programmaegroting aangeoden wordt. 20