Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 4 juli 2017 www.nijmegen.nl Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 1
Inhoudsopgave Vooraf 3 Naar een toekomstbestendige markt 4 Aanbod 6 Locatie en inrichting 8 Evenementen 10 Regels 11 Marktbeheeer 13 Uitvoeringsagenda 16
Vooraf De markt in Nijmegen houdt de gemoederen al lange tijd bezig. Ontwikkelingen die we op alle markten in Nederland zien, hebben ook hun effect gehad op onze markt. Het aantal bezoekers en aanbieders op de markt liep terug, de concurrentie nam toe. De samenwerking tussen gemeente en markt verliep stroef. Tegelijkertijd bleef de waardering van de bezoekers van de Nijmeegse centrummarkten hoog. Daarmee is de markt anno 2017 nog altijd één van de economische motoren van het centrum. Dat willen we ook in de toekomst graag zo houden. Gezien alle ontwikkelingen op en rondom de markt is dat evenwel niet vanzelfsprekend. Met deze toekomstvisie en de bijbehorende marktverordening scheppen we de randvoorwaarden waarbinnen marktkooplieden kunnen ondernemen en blijvend kunnen bijdragen aan de aantrekkelijkheid van onze stad. In de periode september 2016 tot juli 2017 hebben markt kooplieden in diverse bijeenkomsten een bij drage geleverd aan deze toekomstvisie. Daarnaast is gesproken met andere belanghebbende partijen, de Centrale Vereniging voor Ambulante Handel, het Huis voor de Binnenstad, organisatoren van evenementen, bewonersorganisaties, en ondernemers uit horeca en detailhandel en culturele instellingen. Zoveel betrokkenen, zoveel meningen, maar al met al toch ook een herkenbare rode draad. Deze is verwerkt in de voorliggende toekomstvisie. Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 3
Naar een toekomstbestendige markt Net als andere centrumgebieden heeft ook de binnenstad van Nijmegen de gevolgen van de economische crisis en van de veranderde winkelmarkt ondervonden. Mede door de snelle opkomst van internet worden sfeer en beleving in de binnenstad steeds belangrijker. Mensen gaan steeds meer naar de binnenstad om te winkelen, te markten én om elkaar te ontmoeten: Een bezoek aan de binnenstad is een vorm van vrijetijdsbesteding, waarbij de mix van winkels, horeca, leisure, cultuur en de warenmarkt belangrijk is. De binnenstad verandert van place tot buy in place to meet. We willen de binnenstad van Nijmegen dé plek laten zijn waar bewoners en bezoekers wonen, werken, verblijven en ontspannen. Onze ambitie is om de binnenstad nationaal en internationaal méér en beter op de kaart te zetten en nog aantrekkelijker te maken voor bewoners en bezoekers. Markt is één van de motoren van het centrum Een florerende markt draagt bij aan de aantrekkelijkheid van ons centrum. Samen met andere functies in de binnen stad zorgt de markt voor sfeer, levendigheid en een aan trekkelijk en divers aanbod. We zien de warenmarkt nu en in de toekomst als één van de economische motoren die bijdragen aan het aantrekken en bedienen van bezoekers. In de gemeente Nijmegen organiseren we anno 2017 wekelijks drie centrummarkten. Deze vinden plaats op maandag en zaterdag in de Augustijnenstraat, Grote Markt, Burchtstraat, Hoogstraat, Kelfkensbos en Grote Markt. Als onderdeel van de warenmarkt vindt op maandag ook de Luizenmarkt plaats. De centrummarkten hebben overwegend een lokale verzorgingsfunctie, circa 80% van de bezoekers komt uit Nijmegen zelf. Het merendeel van de bezoekers komt dan ook met de fiets, ongeveer een kwart komt met de auto. Bezoekers zijn afkomstig uit verschillende leeftijdscate gorieën en komen vooral voor groente en fruit, vis en kaas. Circa de helft van de bezoekers komt wekelijks naar de markt. 1 2 3 Top 3 best verkochte producten op de markt 4 Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt
Nijmeegse marktbezoekers beoordelen hun markt hoger dan het landelijk gemiddelde. Vooral locatie, sfeer, klantvriendelijkheid van de marktkooplieden en het aanbod in food scoren goed onder de bezoekers. Deze positieve waardering is terug te vinden in de bestedingen, die in Nijmegen per bezoek hoger liggen dan het landelijke gemiddelde. Toekomstbestendige markt vraagt om aanpassing van speelveld en spelregels Autonome trends en ontwikkelingen hebben de afgelopen jaren ook in Nijmegen invloed gehad op het functioneren van de markt. Schaalvergroting en filialisering in de detailhandel zorgt voor meer concurrentie, vooral van formules zoals Aldi, Lidl en Action. Ook de groeiende verkoop via internet en een groei van de rommelmarkten zet de bestedingen op de markt onder druk, met name in de non-food. Tot slot zien we ook in Nijmegen vergrijzing voor en achter de kraam. Om de hoge waardering van de markt te behouden, het aanbod blijvend aan te laten sluiten op de wensen van de consument en in te kunnen spelen op de ontwikkelingen in de sector, is aanpassing van het speelveld en de spelregels noodzakelijk. Het gaat om een samenhangende ontwik ke ling van het aanbod, locatie en inrichting en de afstem ming met evenementen. Synergie van markt, winkels, horeca en cultuur versterkt de aantrekkelijkheid en concurrentiepositie van het stadscentrum. Een goede locatie en inrichting van de markt maken die wisselwerking mogelijk, met oog voor alle eco no mische belangen en ook de bewoners in het centrum. Organisatie van de markt komt op termijn in handen van de markt zelf We blijven als gemeente ook in de toekomst betrokken bij de markt. We zien toe op de samenhang tussen de eco nomische motoren in ons centrum, de kwaliteit van het woon- en verblijfsklimaat en de openbare orde. Deze toekomstvisie vormt het kader voor onze betrokkenheid. We stimuleren de samenwerking tussen marktkooplieden, winkeliers en horecaondernemers, organisatoren van evenementen, culturele instellingen en bewoners. De organisatie van de markt geven we in handen van de marktkooplieden. Het doel is om beter in te kunnen spelen op de wensen van de consument en meer omzet te gene reren. Kortom, te ondernemen. Daarmee willen we de markt ook in de toekomst één van de economische motoren van ons centrum laten zijn. Samenhangend pakket van beleid, regels en uitvoeringsprogramma In deze toekomstvisie beschrijven we de keuzes die we op verschillende onderwerpen aangaande de markt hebben gemaakt. Het gaat achtereenvolgens over: aanbod, locatie en inrichting, evenementen, regels en marktbeheer. We sluiten af met een uitvoeringsprogramma, als vertrekpunt voor de uitvoering van de toekomstvisie. Deze visie maakt onderdeel uit van een breder pakket van kaders voor het functioneren van de markt. De toekomst visie werken we uit in een marktverordening en een markt reglement. Verder hebben we ook ons beleid voor stand plaatsen geactualiseerd. Door modernisering van onze regels bieden we meer ruimte voor ondernemerschap. Hierdoor kan de markt beter aansluiten op de vraag van de consument, met onder andere meer aandacht voor kwaliteit en duurzaamheid. Ook biedt het mogelijkheden voor het aantrekken van nieuwe doelgroepen, zoals bezoekers van buiten de regio. Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 5
Aanbod De diversiteit aan zelfstandige ondernemers en een gevarieerd aanbod aan producten is de belangrijkste kracht van de markt. Het maakt de markt in potentie tot het grootste warenhuis van de stad. Van belang is om in te blijven spelen op veranderende wensen van de consument zoals gezonde producten uit de streek en voldoende variatie te blijven bieden. Verruimen branchering, kunnen inspelen op de vraag van de consument Doel: stimuleren ondernemerschap door flexibiliteit en ruimte voor nieuwe concepten Toelichting: Het is van belang dat marktkooplieden kunnen inspelen op steeds veranderende consumentenbehoeften. Daarbij hechten wij aan voldoende variatie in het totale aanbod op de markt. Tot nu toe hanteerden wij een vrij gedetailleerde branchering, die onvoldoende ruimte biedt om in te kunnen spelen op veranderende omstandigheden. Wij verruimen de branchering van de markt door het samenvoegen van branches. Door over te gaan op ruimere hoofdgroepen verruimen we de moge lijkheden voor het werven en plaatsen van nieuwe markt kooplieden. We werken de nieuwe branchering met marktkooplieden nader uit. Themamarkten Doel: ontwikkelen van divers aanbod, met themamarkten op zondag die toevoegen aan aanbod Toelichting: In de afgelopen jaren vonden er in het cen trum gemiddeld zo n 10 à 12 markten plaats op koopzondagen aan de hand van thema s. Voor deze markten verleenden we aan de organisatoren een evenementenvergunning of een standplaatsvergunning op basis van de Algemeen Plaatselijke Verordening. In de praktijk blijkt echter dat deze markten qua aanbod weinig afwijken van de reguliere centrummarkten en dat de markten op zondag van invloed zijn op het bezoek aan de reguliere markt op maandag. We vinden dat themamarkten in het centrum qua aanbod en variatie moeten toevoegen aan onze reguliere markten. Themamarkten: bijvoorbeeld biologisch, eigen kweek- of boerenmarkten 6 Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt
Daarom stellen we dat tenminste 70% van de te verkopen waren of de te houden activiteiten verband moeten houden met het thema. We vergunnen themamarkten voortaan door middel van een organisatievergunning. Als locaties voor deze markten in de binnenstad wijzen we aan: Grote Markt, Burchtstraat, Kelfkensbos, Mariënburg (hoge plein), Plein 1944 en de Waalkade. De Luizenmarkt blijft onderdeel van de warenmarkt op maandag. Overige markten in de stad Doel: moderniseren van marktstructuur, aansluiten bij trends en ontwikkelingen in de sector Toelichting: De wijkmarkten zijn de afgelopen jaren in omvang afgenomen. Naast de centrummarkten valt alleen de wijkmarkt in Hatert nog onder de nieuwe markt verordening. De standplaatsen op de kleine wijk markten tot maximaal zeven kooplieden vergunnen we als solitaire standplaatsen. We hebben ons standplaatsenbeleid hierop aangepast. De markt in Lent wordt georganiseerd door een organisatie die hiervoor een organisatie vergunning krijgt. Deze mogelijkheid hebben we opgenomen in de markt verordening. Marketing en promotie Doel: vergroten van naamsbekendheid, aantrekken van nieuwe doelgroepen Toelichting: Op dit moment vindt er nauwelijks actieve marketing of promotie van de Nijmeegse centrummarkten plaats. Marktkooplieden zien veel mogelijkheden om structureel promotie- en marketingactiviteiten te ontplooien. Daarbij kan de markt aanhaken bij de door het Huis voor de Binnenstad opgezette PR activiteiten voor de binnenstad, en bij regionale campagnes gericht op het aantrekken van bezoekers van buiten de regio, bijvoorbeeld in samenwerking met het Regionaal Bureau voor Toerisme. We vinden marketing en promotie primair een zaak van de marktkooplieden zelf. Om dit in beweging te zetten, gaan we in de komende periode samen met de mark t koop lieden een gerichte actie uitvoeren om extra bezoekers naar de markt te trekken. We stellen hiervoor als gemeente eenmalig een financiële bijdrage ter beschikking. NIEUW Blijf verrassen met nieuw aanbod Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 7
Locatie en inrichting Synergie van markt, winkels, horeca en cultuur versterkt de aantrekkelijkheid en concurrentiepositie van het stadscentrum. Locatie en inrichting van de markt maken die wisselwerking mogelijk, met oog voor alle economische belangen en de bewoners in het centrum. Concentratie van de markt op Burchtstraat, Grote Markt en Kelfkensbos Doel: realiseren van één herkenbare markt met wisselwerking met andere centrumfuncties Toelichting: In 2014 hebben we onderzoek gedaan naar de locatie voor de centrummarkten. Het toenmalige Hoofdbedrijfschap Detailhandel heeft daarnaast in same n werking met de Centrale Vereniging voor Ambulante Handel de economische effecten van een mogelijke verplaatsing van de markt in beeld gebracht. Uit de onderzoeken is gebleken dat de huidige locatie van de centrummarkten goed scoort op alle basisvereisten voor een goede markt. Door te concentreren op de Burchtstraat, Grote Markt en Kelfkensbos maken we de markt over zichtelijker en voorkomen we lege stukken. In overleg met de marktkooplieden en andere belanghebbenden komen we tot een definitieve inrichting. Om flexibel in te kunnen spelen op groei en evenementen houden we de Augustijnenstraat als locatie beschikbaar. Opstelling met aantrekkelijke routing en in balans met andere functies Doel: versterken van uitstraling en aantrekkelijkheid van markt én centrum Toelichting: Een goede routing en positionering dragen bij aan het functioneren van de markt. Een compacte opstel ling zorgt voor sfeer en daarmee voor meer verkoop. Lege plekken zorgen voor het tegenovergestelde. Vaste plekken voor marktkooplieden dragen bij aan de herken baarheid voor consumenten. We maken in overleg met de markt kooplieden en andere belanghebbenden een nieuwe opstelling, waarin we aandacht besteden aan verbetering van de routing en de wisselwerking met winkels, horeca, historische gebouwen en museum Het Valkhof. We kiezen voor kleinere blokken die zoveel mogelijk op regelmatige afstand worden geplaatst. Dit geeft lucht en ruimte en zorgt voor zichtbaarheid en toegankelijkheid van winkels en horeca. We zien toe dat de doorsteken voldoende breedte zijn en blijven. We plaatsen de markt op de Burchtstraat meer op het midden van de straat, zodat er meer ruimte langs winkels en horeca ontstaat. Om de opstelling tot zijn recht te laten komen, is een bijpassende uitstraling van kramen en wagens belangrijk. Deze moet voldoen aan eisen van comfort en veiligheid en bijdragen aan de gewenste zichtbaarheid van andere functies. Goede routing en plaatsing is belangrijk 8 Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt
Naast opstelling en uitstraling is tot slot ook de marktindeling van sterke invloed op hoe bezoekers de markt beleven. Clustering, bijvoorbeeld van food, bevordert het gericht boodschappen doen. Tegelijkertijd kan een eenzijdige clustering van food of dezelfde foodproducten en non-food de markt eentonig maken en weinig uit nodi gend werken voor de consument. Gezien de sterke trek kracht van food willen we met deze branche strategisch omgaan, bijvoorbeeld door met kleinere clusters of thema s te werken. Parkeren zoveel mogelijk buiten de marktlocatie Doel: bieden van ruimte aan (nieuwe) kramen, verbeteren van uitstraling Toelichting: we verbeteren de uitstraling van de markt en de ruimte voor (nieuwe) kramen en verkoopwagens door het parkeren van de vrachtauto s, busjes en personen wagens van de marktkooplieden buiten de marktlocatie te organiseren. De marktkooplieden kunnen hun auto s parkeren in de parkeergarages en in het parkeervergun ning en gebied in het centrum. Het plaatsen van koelwagens voor bederfelijke waren blijft mogelijk op de marktlocatie. Het aanvragen van een parkeervergun ning blijft de verant woordelijkheid van de markt koop lieden. Afstemming met andere ontwikkelingen in de binnenstad Doel: versterken van uitstraling en aantrekkelijkheid van de binnenstad Toelichting: in het centrum van de stad zullen ook in de toekomst ontwikkelingen plaatsvinden in het kader van versterking van de uitstraling en aantrekkelijkheid van de binnenstad. Daarbij denken we onder andere aan vergroening en ontwikkeling van het Valkhofkwartier. Nu de kaders voor de markt helder zijn kunnen we daarbinnen invulling geven aan deze en andere ontwikkelingen in de binnenstad. Zorg voor een aansprekende en eigentijdse uitstraling Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 9
Evenementen Net als de markt dragen ook evenementen bij aan de aantrekkingskracht en economische waarde van de stad. We vragen organisatoren van evenementen en de markt om met elkaar in gesprek te gaan om te komen tot passende oplossingen. We geven uitgangspunten over hoe we om willen gaan met situaties waarop evenementen en marktdagen (deels) samen vallen. Maximering van het aantal evenementen waarvoor de markt wordt verplaatst Doel: bieden van duidelijkheid over beschikbaarheid van de marktlocatie Toelichting: In het centrum vinden diverse evenementen plaats. Bij evenementen van bovenregionaal belang is de vaste marktlocatie niet of beperkt beschikbaar. Tegelijkertijd zijn er veel mensen in de stad en leveren evenementen voor marktkooplieden en organisatoren kansen op. Samenwerking, wederzijds begrip en de bereid heid om onderling afspraken te maken zijn essentieel. We verwachten van organisatoren van evenementen en de markt de bereidheid om met elkaar in gesprek te gaan over passende oplossingen. Om vooraf duidelijkheid te scheppen hanteren we het principe dat de markt wekelijks plaatsvindt op zaterdag en maandag in het centrum van Nijmegen. We hebben de mogelijkheid om bij uitzondering de markt te verplaatsen in verband met vooraf bekend gemaakt evenementen van bovenregionaal belang. Dat zijn in elk geval de Vierdaagse en de najaarskermis. Uitgangspunt bij verplaatsing is dat we uitwijken naar een vaste locatie in het centrum met voldoende aanloop van bezoekers, of maatwerk in overleg met markt en evenement. In overleg met de markt hebben we de mogelijkheid om de eindtijd van de markt te ver vroegen in verband met (de voorbereiding van) evenementen. Georganiseerd overleg tussen organisatoren van evenementen en marktkooplieden Doel: komen tot wisselwerking tussen evenementen en markt met profijt voor beiden Toelichting: we faciliteren het gesprek tussen marktkooplieden en organisatoren van evenementen over de mogelijkheden voor marktkooplieden om tijdens evenementen te verkopen. Dit overleg vindt plaats tussen de organisator van het evenement en een afvaardiging van de markt en de marktmeester. We informeren alle marktkooplieden actief via nieuwsbrieven. Communicatie over evenementen vindt tijdig plaats en afspraken worden schriftelijk vastgelegd. Zorgen voor een goede wisselwerking tussen markt en evenementen 10 Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt
Regels Met een geactualiseerde marktverordening willen we meer dynamiek en ondernemerschap op de markt mogelijk maken. De keuzes die we in deze toekomstvisie maken, vertalen we in een nieuwe marktverordening en een nieuw marktreglement. Deze vormen de juridische basis voor het verlenen van vergunningen en het reilen en zeilen op de markt. Van anciënniteit naar selectie op kwaliteit en toegevoegde waarde Doel: bieden van ruimte voor ondernemerschap, kansen voor nieuwe ondernemers en concepten Toelichting: Een goed functionerende markt is gebaat bij een gevarieerd aanbod dat verschillende groepen consumenten aantrekt. Ons huidig stelsel is gebaseerd op anciënniteit. Daarbij kijken we bij de invulling van vrijgekomen plekken eerst naar marktkooplieden die het langst op de markt staan. Zij hebben een eerste recht op de vrijgekomen marktplaats. Om ruimte te geven aan vernieuwing kiezen we voor een systeem waarbij de kwaliteit en toegevoegde waarde voor de markt leidend zijn. Een vrijgekomen marktplaats wordt door middel van een sollicitatie opgevuld. Toewijzing vindt plaats door een selectiecommissie op basis van kwaliteit, toegevoegde waarde, uitstraling en anciënniteit. Deze werkwijze biedt mogelijkheden om bij vrijkomende marktplaatsen actief branches of kwaliteiten te gaan werven om variatie in en vernieuwing van het aanbod mogelijk te maken. Continuïteit in de bezetting Doel: voorkomen van het ontstaan van lege plekken door afwezigheid Toelichting: We maken het mogelijk een vervanger of bedrijfsleider aan te wijzen. Hierdoor maken we het eenvoudiger om te zorgen voor een continue bezetting op de markt. Vergunninghouders of vervangers zijn maximaal 4 van de 52 weken afwezig. Met de deelnemers aan de Luizenmarkt maken we separaat afspraken. Voorkom het onstaan van lege plekken Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 11
Nader overleg met marktkooplieden over openingstijden Doel: aansluiten bij consumentenwensen, combinatiebezoek stimuleren Toelichting: Om bezoekers te blijven trekken, moet niet alleen worden aangesloten bij hun wisselende voorkeuren voor producten, maar ook bij hun tijdsbesteding. Klantgerichte openingstijden, afgestemd op doelgroepen. We zien op de markt zowel doelgerichte aankopen, onder andere in de foodsector op Kelfkensbos, als mensen die shoppen op de hele markt. Uit oogpunt van uitstraling, onderlinge wisselwerking en gelijkschakeling van op- en afbouw zien wij voordelen in gelijke openingstijden voor de hele markt. We vinden het evenwel aan de marktkooplieden om slim in te spelen op de behoeften van de consument en hierover nadere afspraken met ons te maken. Actualiseren vergunningenstelsel in marktverordening Doel: handelen op basis van een eigentijds systeem dat in lijn is met jurisprudentie Toelichting: Voor het organiseren van een toekomstbestendige markt actualiseren we onze marktverordening. Een belangrijke verandering is dat we vergunningen, gelet op jurisprudentie omtrent schaarse vergunningen, niet langer uitgeven voor onbepaalde maar voor bepaalde tijd. De termijn bepalen we dusdanig dat het terugverdienen van investeringen door marktkooplieden mogelijk blijft. Verder nemen we in de marktverordening de moge lijkheid op voor het afgeven van een organisatievergunning, onder meer voor de ontwikkeling van de themamarkten. Handhaving volgens nieuw beleid Doel: uitvoeren van handhaving die bijdraagt aan realisatie ambities toekomstvisie Toelichting: Recent hebben we nieuw handhavingsbeleid vastgesteld. Deze schept helderheid over de manier van handhaven bij overtreding van de regels uit de marktverordening en het markreglement. De rolverdeling tus sen marktmeester en handhavers is hierop aangepast. Ons nieuwe beleid biedt de basis voor handhaving die een duidig, tijdig en consequent is. Bij het opstellen van regels en de handhaving daarvan zoeken we steeds naar een goede balans tussen levendigheid en ruimte voor ondernemerschap, eenduidigheid in regelgeving en de belangen van andere functies in de binnenstad. Nadere regels van marktverordening naar marktreglement Doel: bieden van flexibiliteit, mogelijkheid sneller in te spelen op nieuwe ontwikkelingen en trends Toelichting: In de oude marktverordening zijn nadere regels opgenomen. Deze hebben onder meer betrekking op het verkrijgen van een vaste marktplaats (vereisten, toetsingscriteria, toewijzing, vervanging, overschrijving), de meeloperslijst, standwerkersplaatsen en marktkramen (opstelling, afstandseisen, overige eisen). Voor wijziging van de marktverordening is een raadsbesluit nodig. Het marktreglement is een bevoegdheid van het college van burgemeester en wethouders. Aanpassing van het marktreglement kan langs die weg sneller worden gerealiseerd. 12 Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt
Marktbeheer Tot nu toe waren we als gemeente verantwoordelijk voor de organisatie van de markt. De organisatie van de toekomstbestendige markt is gebaat bij een bedrijfsmatige aanpak, gericht op wendbaarheid, flexibiliteit en ondernemerschap. Marktorganisatie in handen van marktkooplieden Doel: bieden van mogelijkheid voor bedrijfsmatige en toekomstbestendige markt Toelichting: De organisatie en het beheer van de markt is op dit moment in handen van de gemeente. Om een toekomstbestendige markt te ontwikkelen, krijgen de marktkooplieden meer ruimte om zelf verantwoordelijkheid te nemen voor het reilen en zeilen op de markt. Zij maken in de toekomst zelf onderling afspraken over onder andere aanbod, werving van nieuwe marktkoop lieden en promotie en marketing. Het doel is om beter in te kunnen spelen op de wensen van de consument, en uiteindelijk meer omzet te genereren. We maken in overleg met de marktkooplieden zakelijke afspraken en leggen deze vast in contracten, in plaats van veror de ningen en reglementen. Zo willen we de markt ook in de toekomst één van de economische motoren van ons centrum laten zijn. Marktkooplieden krijgen meer ruimte om zelf verantwoordelijkheid te nemen Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 13
Invullen randvoorwaarden voor verzelfstandiging Doel: zorgen voor een goede basis van waaruit verzelfstandiging haalbaar is Toelichting: Om een overgang naar een verzelfstandigde markt haalbaar te maken, zorgen we de komende tijd samen met marktkooplieden dat de basis op orde is. Dat bestaat uit: snelle start met uitgifte van nieuwe vergunningen, verruiming van de regels rondom branchering, een werkorganisatie die namens de markt aan de slag kan, inzicht in de begroting en adequate handhaving, Om dit te realiseren is voldoende tijd nodig. We zetten in op een verzelfstandiging per 1 januari 2019. We maken samen met de marktkooplieden en in overleg met andere belanghebbenden een businessplan voor de verzelfstandiging. Ook bij een verzelfstandigde markt blijven wij betrokken. We zien toe op de samenhang tussen de economische motoren in ons centrum, de kwaliteit van het woonen verblijfsklimaat en de openbare orde. Verder zijn we betrokken bij de randvoorwaarden in de openbare ruimte om de markt te kunnen laten functioneren, zoals: een locatie die vrij is van hindernissen en obstakels, vlak is en eenvoudig te reinigen toegankelijkheid marktlocatie, voor vracht- en verkoopwagens, ruime op- en afritten marktlieden, voldoende manoeuvreerruimte, bereikbaarheid kramen bij opbouwen en afbreken betrouwbare elektriciteitsvoorziening (verlichting, vriezen, koelen, betalen), stormvoorzieningen, sanitaire voorzieningen en mogelijkheden voor afwatering handhaving voldoende ruimte voor hulpdiensten op de marktlocatie en toegangswegen Dat de gemeente de verantwoordelijkheid voor de openbare ruimte heeft en houdt, betekent overigens niet automatisch dat wij zelf de voorzieningen regelen en beschikbaar stellen van de voorzieningen. De gemeente kan hierin ook de nieuwe marktorganisatie faciliteren, die zelf zorgt voor (delen van de) voorzieningen. We maken hierover nadere afspraken met de marktkooplieden in het traject van verzelfstandiging. Tot dat moment zorgen we in ieder geval voor adequate voorzieningen op de markt. Welke taken kunnen de marktkooplieden zelf oppakken? 14 Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt
Werkgroep en klankbordgroep Doel: organiseren van een aanspreekpunt namens de markt en andere belanghebbenden Toelichting: we organiseren structureel overleg met een delegatie van marktkooplieden, verenigd in een werkgroep. Deze werkgroep is het platform van marktkooplieden waarin wordt gesproken over het functioneren van de markt en waarin voorstellen voor beleid, regelgeving en operationele zaken worden gevormd. De werkgroep is samengesteld zoals de markt, met een vertegen woor di ging van verschillende branches en locaties op de markt. De leden van de werkgroep fungeren als vertegenwoor diger van het brede belang van de markt. Naast de werkgroep organiseren we een klankbordgroep. Deze is bedoeld om ook de belangen van andere ondernemers, maatschappelijke organisaties en de inwoners van de binnenstad te borgen. Werkgroep en klankbordgroep fungeren ook als project organisatie voor het proces van verzelfstandiging. Na verzelfstandiging van de markt kan de nieuwe marktorganisatie onderdeel worden van de reguliere overlegplatforms waar de verschillende belangen van de binnenstad bij elkaar komen. Selectiecommissie Doel: uitgeven van nieuwe vergunningen om aanbod op de markt aan te vullen en te vernieuwen Toelichting: We werven nieuwe ondernemers, in geval van vervanging of uitbreiding, via een sollicitatieprocedure. Ondernemers worden via meerdere kanalen uitgenodigd hun belangstelling kenbaar te maken. Op basis van alle inschrijvingen selecteert een commissie die ondernemers die samen het beste de markt kunnen invullen. De selectie commissie bestaat uit een delegatie van drie leden uit de werkgroep, de marktmeester en een medewerker van de gemeente. Kansen voor nieuwe ondernemers Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 15
Uitvoeringsagenda Marktkooplieden en gemeente werken samen met andere belanghebbenden elke week aan een goed functionerende markt. Daarmee werken we aan een toekomstbestendige markt. In 2017 en 2018 voeren we gericht onderstaande stappen uit om invulling te geven aan deze toekomstvisie. STAP 1 UITWERKEN VERORDENING EN REGLEMENT JULI SEPTEMBER 2017 We werken in overleg met de werkgroep en klankbordgroep marktverordening en -reglement verder uit. Deze zijn nodig om over te kunnen gaan tot uitgifte van nieuwe vergunningen in lijn met de keuzes in deze toekomstvisie. Het gaat vooral om de nieuwe plattegrond van de opstelling van de markt en de nieuwe, verruimde branchering. De uitgangspunten uit deze toekomstvisie vormen het vertrekpunt. Op basis van vooronderzoek en gesprekken met marktkooplieden doen wij een voorstel dat we met de werkgroep en klankbordgroep bespreken. STAP 2 WERVEN NIEUWE MARKTKOOPLIEDEN OKTOBER 2017 DECEMBER 2018 Na vaststelling van toekomstvisie en marktverordening starten we met de uitgifte van nieuwe vergunningen. Marktkooplieden worden via diverse kanalen uitgenodigd om hun belangstelling kenbaar te maken. De selectiecommissie selecteert die kandidaten die de meeste waarde toevoegen aan onze markt, zoals omschreven in de toekomstvisie. STAP 3 VOORZIENINGEN OP ORDE NOVEMBER 2017 FEBRUARI 2018 We brengen op basis van de nieuwe opstelling de voorzieningen in de openbare ruimte voor de markt op orde, zoals energiekasten, stormvoorzieningen en bestrating. Marktkooplieden brengen waar nodig verbeteringen aan in de uitstraling van hun kramen of verkoopwagens. 16 Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt
STAP 4 PILOT PROMOTIE EN MARKETING OKTOBER DECEMBER 2017 We voeren in overleg met de marktkooplieden een gerichte actie uit om meer bezoekers naar de markt te trekken. We stellen als gemeente hiervoor 15.000 beschikbaar. Voor reguliere promotie stellen we de gemeentelijke communicatiekanalen ter beschikking aan de markt. STAP 5 PARKEERVERGUNNINGEN AUGUSTUS SEPTEMBER 2017 Marktkooplieden kunnen hun auto s parkeren in de parkeergarages en in het parkeervergunningengebied in en om het centrum. Het plaatsen van koelwagens voor bederfelijke waren blijft mogelijk op de marktlocatie. Het aanvragen van een parkeervergunning is de verantwoordelijkheid van de marktkooplieden zelf. We bespreken de wensen van de aanvrager in relatie tot de mogelijkheden in en om het centrum. STAP 6 VERZELFSTANDIGING OKTOBER 2017 DECEMBER 2018 We werken in overleg met de werkgroep en klankbordgroep een businessplan uit voor de verzelfstandiging van de markt. Daarin maken we keuzes voor de toekomstige taakverdeling tussen marktorganisatie en gemeente, de marktorganisatie, de randvoorwaarden en het onderliggend juridisch model. Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt 17
Financiële paragraaf We zien de markt als één van de economische motoren van ons centrum. De toegevoegde economische en maatschappelijke waarde is lastig in Euro s uit te drukken. De inkomsten en uitgaven die met de markt zijn gemoeid zijn dat wel. In onderstaand overzicht schetsen we de financiële paragraaf van de markt, mede om inzicht te geven in de condities voor verzelfstandiging. De financiële situatie zoals deze wordt na verzelfstan di ging is afhankelijk van de afspraken die worden gemaakt tussen gemeente en de marktorganisatie. Situatie zoals hij was* INKOMSTEN UITGAVEN Gemeente Marktgelden (precario) 200.000 Vergunningen (leges) PM Energie 10.000 Marktmeesters Energie Schoonmaak Logistiek Administratie Openbare Ruimte Vergunningen (leges) Beleid en advies Overig 114.000 10.000 51.000 12.000 6.000 PM PM 25.000 PM Situatie na verzelfstandiging INKOMSTEN UITGAVEN Gemeente Marktorganisatie Marktgelden Energie INKOMSTEN Organisatievergunning (leges) Marktmanagement Marktkramen Promotie en marketing Organisatievergunning Energie Schoonmaak Logistiek Administratie UITGAVEN Openbare ruimte Vergunningverlening Toezicht Beleid en advies * Dit is gebaseerd op de realisatie van 2016. In de gemeentebegroting zijn de begrote baten voor de centrummarkt ruim hoger dan de 200.000 die binnenkomen. 18 Toekomstvisie Nijmeegse centrummarkt
Bijeenkomst Toekomstvisie Nijmeegse markt 8 mei 2017
Deel 2 ontwerpers, Nijmegen