Rioleringsbeheerplan Terschelling

Transcriptie

1 Rioleringsbeheerplan Terschelling augustus 2016 Team Techniek en Uitvoering 1

2 2

3 Inhoudsopgave 1 Samenvatting Inleiding Doelen Afvalwater Hemelwater Grondwater Doelmatig beheer en goed gebruik riolering Inventarisatie Algemeen Aanwezige voorzieningen Beheer en onderhoud Algemeen Kwantiteit en kwaliteit Het onderhoud Financiële onderhoudsbehoefte Risicoparagraaf

4 1 Samenvatting Riolering is een onmisbare voorziening voor het verwijderen van afvalwater uit de woonomgeving. De vier hoofddoelstellingen ten aanzien van deze voorziening zijn: bescherming van de volksgezondheid; voorkomen van wateroverlast; beperken van de milieubelasting; doelmatige inzameling en transport van afvalwater, inclusief doelmatig onderhoud en beheer. In het vastgestelde verbreed gemeentelijk rioleringsplan Terschelling (hierna: vgrp) zijn bovengenoemde doelstellingen voor de gemeente Terschelling vastgelegd in het raadsbesluit 2014/22 Het volgende grootschalig onderhoud wordt in de komende onderhoudsperiode van vijf jaar gerealiseerd: vervangen riolering Parnassiaweg e.o., het verder afkoppelen van hemelwater, het vervangen van de kolkenzuiger Aandachtspunten en risico s voor de gemeente Terschelling op het gebied van rioolbeheer staan samengevat in de risicoparagraaf. 4

5 2 Inleiding 2.1 Doelen De riolering is een onmisbare voorziening voor het verwijderen van afvalwater uit de woonomgeving. De vier hoofddoelstellingen ten aanzien van deze voorziening zijn: bescherming van de volksgezondheid; voorkomen van wateroverlast; beperken van de milieubelasting; doelmatige inzameling en transport van afvalwater, inclusief doelmatig onderhoud en beheer. In het Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan Terschelling (hierna: vgrp) zijn bovengenoemde doelstellingen voor de gemeente Terschelling vastgelegd in het raadsbesluit 2014/ Afvalwater De eerste twee doelen hebben betrekking op de wettelijke verplichting om afvalwater in te zamelen en te transporteren. De Wet Milieubeheer (art , lid 2) voegt hieraan toe: Te realiseren door middel van een openbaar vuilwaterriool. Hiervan kan worden afgeweken indien blijkens het GRP eenzelfde graad van milieubescherming wordt bereikt. De gemeente Terschelling heeft ervoor gekozen om in ieder geval binnen de bebouwde kom alle percelen waar afvalwater vrijkomt te voorzien van een aansluiting op de riolering. Ook buiten de bebouwde kom zijn de percelen voorzien van een rioolaansluiting, tenzij lokale behandeling doelmatiger is. De gemeente Terschelling wil zich inspannen om minder schoonwater naar de zuivering te brengen door het treffen van doelmatige maatregelen (bijv. afkoppelen van hemelwaterafvoeren, rioolvergroting i.c.m. werkzaamheden, drempelverlaging) zodat de belasting van het milieu ten minste gelijk blijft (emissie neutraal) of liever nog verbetert. 2.3 Hemelwater Het landelijk beleid dat onder meer vertaald is in het Activiteiten Besluit en de lozingenbesluiten in het kader van de Wet milieubeheer is ook dat hemelwater zoveel mogelijk lokaal wordt geloosd in de bodem of op het oppervlaktewater. De systeemkeuze voor inzameling en verwerking van regenwater wordt afgestemd op de functie van het oppervlaktewater en de bodem waarop het systeem loost en de aard, samenstelling en hoeveelheid van het ingezamelde regenwater. De keuzes hiervoor worden in de gemeente Terschelling op lokaal niveau gemaakt als onderdeel van een integrale afweging. Daarbij spelen bijvoorbeeld ook ruimtelijke aspecten een rol. In principe wordt gekozen voor een gescheiden inzameling waarbij regenwater het liefst zoveel mogelijk bovengronds wordt afgevoerd naar greppels en sloten. De voorkeur gaat hierbij uit naar het afkoppelen (of niet aansluiten) bij de bron. Hierbij worden de oplossingen zoveel mogelijk gezocht in de openbare ruimte en op kleine schaal. 5

6 Bij het inzamelen van hemelwater wordt de zogenaamde voorkeursvolgorde aangehouden: preventie afvoeren hemelwater; preventie verontreiniging; gescheiden houden, tenzij ; hergebruik (zo nodig zuiveren); lokaal in milieu terugbrengen (zo nodig inzamelen, zuiveren); transport naar de rioolwaterzuiveringsinstallatie 2.4 Grondwater De zorgplicht voor het in het openbaar gemeentelijke gebied treffen van maatregelen teneinde structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand voor de aan de grond gegeven bestemming zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken, voor zover het treffen van die maatregelen doelmatig is en niet tot de zorg van het waterschap of de provincie behoort staat ook in de Waterwet (art. 3.6). 2.5 Doelmatig beheer en goed gebruik riolering De gemeente Terschelling moet voorwaarden scheppen om een doelmatige inzameling en transport van afvalwater te kunnen realiseren. Hieronder wordt verstaan een doelmatig beheer en goed gebruik van de riolering. Hier ligt ook de relatie met de eis uit de Wet Milieubeheer (art. 4.22) dat bekend moet zijn wat er aan rioleringsvoorzieningen aanwezig is en in welke staat deze voorzieningen verkeren. Daarnaast moet de gemeente voldoen aan de Wet Informatie-uitwisseling Ondergrondse Netten (WION) oftewel de Grondroerdersregeling. Hierin staat onder andere dat alle (ondergrondse) kabels en leidingen binnen vastgestelde nauwkeurigheid, digitaal beschikbaar moeten zijn. Het rioleringsbeheer moet goed worden afgestemd met andere werkzaamheden, zoals wegenonderhoud, reconstructies en groenvoorziening. en de mogelijkheden in de markt. Hierbij moet voldoende inzicht bestaan in het functioneren van de riolering en de toestand van de objecten. De gebruikers van de riolering moeten bekend zijn en ongewenste lozingen moeten worden voorkomen. 6

7 3 Inventarisatie 3.1 Algemeen In dit hoofdstuk vindt de beschrijving en toetsing van de huidige situatie plaats. Deze toetsing is het uitgangspunt voor het bepalen van de benodigde maatregelen. De beschrijving van de huidige situatie bestaat uit een overzicht van de hoeveelheid en toestand van de aanwezige voorzieningen gebaseerd op diverse bronnen die gezamenlijk het rioleringssysteem beschrijven (zoals rioolbeheerbestanden, rioolplannen en Optimalisatie Afvalwatersysteem Studies). 3.2 Aanwezige voorzieningen Er is op Terschelling in totaal 69 km riolering aanwezig, waarvan 16 km drukriolering en 53 km vrijvervalriolering. In figuur 3.1 en tabel 3.1. zijn de verdeling van het type riolering en het jaar van aanleg weergegeven. Figuur 3.1. Aanwezige riolering gemeente Terschelling verdeeld naar type en aanlegjaar (januari 2013). Een uitgebreide beschrijving van de basisgegevens van de gemeentelijke rioleringsinfrastructuur is weergegeven in de diverse basisrioleringsplannen (BRP s). In de BRP s is onderscheid gemaakt tussen de gemengde riolering, droogweerafvoer riolering (dwa) en regenwaterafvoer riolering (rwa). De aanwezige uitlaat-/overstortvoorzieningen zijn specifiek aangegeven. Tabel 3.1. Jaar van aanleg per type riolering (grafiek 3.1) 7

8 Totaal aantal voorzieningen: 7 hoofdgemalen (eindgemaal vrijvervalriolering); 92 pompunits (drukriolering of mechanische riolering); 3 bergbezinkbakken (West-Terschelling en 2x Midsland); 2 bergbezinkleidingen (Baaiduinen en Formerum/Lies). Een voorwaarde voor effectief beheer is een overzicht van de in beheer zijnde voorzieningen. Actuele gegevens zijn voor adequaat rioleringsbeheer erg belangrijk. Het actueel krijgen en houden van het gegevensbestand is een voortdurend proces in het beheer van de riolering. Bovendien is het een wettelijke verplichting om gegevens van de riolering vast te leggen op grond van de WION. Vanaf 2012 werd een keer per 5 jaar een update gedraaid van het databeheerpakket. Dit vindt inmiddels jaarlijks plaats en wordt door een externe partij uitgevoerd, die ook de gegevens beheert. 8

9 4 Beheer en onderhoud 4.1 Algemeen Op West Terschelling is ongeveer m riool van voor In het kader van het VGRP zullen deze riolen voor 2024 moeten worden vervangen. Hiervoor zijn de benodigde gelden opgenomen. 4.2 Kwantiteit en kwaliteit Totaal wordt er m2 verhardoppervlak afgekoppeld, dit betekent dat er op jaarbasis ca m3 wordt geïnfiltreerd in de bodem. Naast het vervangen van de riolen worden ook de bovengenoemde straten opnieuw ingericht. De huidige situatie van de wegen en voetpaden is matig. Met de bewoners willen wij komen tot een nieuwe inrichting, tevens willen wij een goed begaanbaar looppad ( trottoir) realiseren tussen de Stilen en de Torenstraat. Uitgangspunten zijn wel om zoveel mogelijk materiaal her te gebruiken. Parnassiaweg In 2015 stond het al op het programma om de riolering in de Parnassiaweg te vervangen. Omdat het de wens is om extra verhard oppervlak af te koppelen van het vuilwaterriool, worden ook de riolen vervangen in de Duindoornstraat, Zeedistelstraat, Pirolastraat, Pilvarenstraat en de Brandarisstraat. Naast het vervangen van de riolen van bovengenoemde straten wordt dan een infiltratieriool aangebracht, waarop het verhard oppervlak wordt aangesloten. Ook het parkeerterrein wordt op het infiltratieriool aangesloten. Om bij hevige regen water op straat te voorkomen, wordt een uitlaat gemaakt bij de Dennenweg, die het water loost op de vijver in het bosje. Aanschaf kolkenzuiger In 2017 staat de aanschaf van een nieuwe kolkenzuiger gepland. De oude kolkenzuiger is dan definitief afgeschreven. In 2012 heeft de oude kolkenzuiger nog een forse grote beurt gehad en hieruit is gebleken dat de kosten voor onderhoud te hoog worden om nog langer door te rijden. Voor de aankoop van de nieuwe kolkenzuiger is ,- gereserveerd. Dit bedrag wordt in 7 jaar afgeschreven. Zoals in het evaluatiehoofdstuk al staat vermeld is extra aandacht nodig voor het planmatig invullen van het kolken zuigen. Voor begin 2017 wordt beoordeeld hoe deze taak doelmatig kan worden uitgevoerd. Inspectie en klein onderhoud bestaande vrijvervalriolering Tot 2015 is ongeveer 20% van de vrijvervalrioleringen onderzocht (10,5 km). De onderzochte riolen dateren uit de vroegste periode, vanaf Uit het rapport van Leitec volgt dat 50 % goed is en dat het overige deel door geringe maatregelen weer optimaal kan functioneren. In combinatie met de bodemgesteldheid (zand) en omdat er geen industrieel afvalwater hoeft te worden afgevoerd, is de conclusie, dat de levensduur kan worden verlengd van 60 naar 80 jaar (ook op andere eilanden wordt dit gehanteerd). Als in 80 jaren alle riolen worden vervangen, heeft het geen zin gezien ook de bovengenoemde beoordeling om alle inspecties de komende jaren uit te voeren. Er is daarom voor gekozen om in een planperiode van 5 jaar 10% te inspecteren. Dit geeft een besparing op de exploitatiekosten.om de bovengenoemde geringe maatregelen uit te kunnen voeren zodat de levensduur van dit rioleringsstelsel met 20 jaar wordt verlengd, is een budget van en een systematische inspectie nodig. 9

10 4.3 Langetermijnbudget investeringsprojecten Kosten vervanging riolering 2016/2017 Parnassiaweg ,00 Kosten afkoppelen 2016/2017 Parnassiaweg ,00 Voor de aankoop van de nieuwe kolkenzuiger ,00 Klein onderhoud na inspectie 2016 tot en met ,00 (voor 10,5 km) Door de combinatie van vervangen en infiltreren en de grotere omvang kan relatief goedkoop worden afgekoppeld. Totaal wordt ca m2 afgekoppeld (waterketen). Hierdoor wordt m3 geïnfiltreerd in de bodem. Dit betekent tevens een besparing op de energiekosten, omdat m3 niet naar de RWZI wordt verpompt en dus niet gezuiverd hoeft te worden. 10

11 5 Financiële onderhoudsbehoefte 5.1 Algemeen Op basis van de gegevens zoals hiervoor beschreven is een doorrekening gemaakt om de onderhoudskosten van de rioleringen te bepalen. 5.2 Uitgangspunten Bij het rekenwerk zijn (aanvullend op paragraaf 5.3) de volgende uitgangspunten gehanteerd: Er wordt uitgegaan van het huidige rioleringsstelsel. Met toekomstige uitbreidingen is geen rekening gehouden. Er wordt gewerkt met het huidige prijsniveau. De kosten zijn exclusief btw. Bij vervanging wordt uitgegaan van hetzelfde verhardingsmateriaal. Bij vervanging wordt rekening gehouden met (co)financiering als er ook sprake is van andere werkzaamheden zoals wegenonderhoud. Er wordt geen rekening gehouden met klimatologische ontwikkelingen. De kosten dekken enkel het opnieuw veilig en/of functioneel maken van het huidige rioleringsstelsel. 5.3 Kosten versus budgetten Planjaar Lasten exploitatie gem totaal derden Totaal expl kapitaalslasten nieuw kapitaalslasten oud kolkenzuiger Totaal kapitaallasten Totaal lasten Heffingen niet-woningen woningen Totaal Heffingen Saldo BTW correctie Storting in de voorziening Voorziening per Investeringen vrijverval riolen maatregelen herstel afkoppelen kolkenzuiger Totaal expl aansluitingen rioolrecht 176,49 176,49 176,49 181,80 181,80 11

12 6 Risicoparagraaf In deze paragraaf worden de aandachtspunten en risico s met betrekking tot het rioolbeheer samengevat: Er is uitgegaan van een inschatting van de huidige marktomstandigheden. Als deze wijzigen, dan heeft dit ook gevolgen voor de kosten van het rioolbeheer. Er wordt uitgegaan van het huidige rioleringsstelsel; met toekomstige uitbreidingen is geen rekening gehouden. Bij vervanging wordt uitgegaan van hetzelfde verhardingsmateriaal. Bij vervanging wordt rekening gehouden met (co)financiering door externe werkzaamheden zoals wegenonderhoud. Er wordt geen rekening gehouden met klimatologische ontwikkelingen. 12