Kantoren in cijfers 2016

Transcriptie

1 Kantoren in cijfers 2016 BELEIDSONDERZOEK I [email protected] I

2 Inleiding Sinds 2010 houdt samenwerkingsverband Holland Rijnland gegevens bij over kantoren in de regio. Deze gegevens worden aan de hand van een veldopname verzameld door Kantorenmonitor BV. Jaarlijks verschijnt een feitenblad Kantorenmonitor Holland Rijnland. Daarin worden de ontwikkelingen in de regio als geheel beschreven. Ook is er beperkte informatie per gemeente in beschikbaar. Echter, vooral over de gemeente Leiden is meer te zeggen. Daarom verschijnt nu dit feitenblad speciaal over kantoren in Leiden. 1. Ontwikkeling van de kantorenvoorraad in Leiden Tussen 2010 en 2014 is de kantorenvoorraad in Leiden gestegen van ruim naar bijna vierkante meter, zie figuur 1. De afgelopen twee jaar daalde de voorraad weer, naar m2 op 1 januari Figuur 1: Kantorenvoorraad in m Figuur 2: Ontwikkeling in de kantorenvoorraad - grafiek opgeleverd herbestemd bij herbestemd af 2

3 De voorraadmutaties zijn vooral toe te schrijven aan nieuwbouw enerzijds en transformatie anderzijds, zie figuur 2 en 3. In de afgelopen zes jaar is in totaal m2 aan nieuwbouw opgeleverd. Grote projecten waren het Achmea-gebouw aan de Dellaertweg in 2011, het Astellas-gebouw aan de Sylviusweg en het nieuwe Rijnveste aan de Albinusdreef in 2012 en het Heerema-gebouw aan de Vondellaan in Daarnaast is in totaal m2 aan de kantorenvoorraad toegevoegd als gevolg van transformatie van bestaande panden. Deze hadden eerst een andere bestemming, bijvoorbeeld woning, en worden nu gebruikt als kantoor. In de afgelopen zes jaar is een deel van de kantoren aan de voorraad onttrokken, in totaal m2. Deze panden hebben nu een andere bestemming of zijn gesloopt. In 2014 en 2015 was de transformatie zelfs groter dan de toevoeging door nieuwbouw. De meest in het oog springende voorbeelden zijn: een pand aan de Wassenaarseweg kreeg de bestemming vluchtelingenopvang, een leegstand kantoorgebouw aan de Verbeekstraat werd omgevormd tot studentenwoningen, in de Breestraat is het leegstaande postkantoor gesloopt en tegenover Leiden Centraal zijn enkele panden gesloopt om plaats te maken voor diverse bestemmingen. Figuur 3: Ontwikkeling in de kantorenvoorraad - cijfers stand 1 jan opgeleverd herbestemming bij herbestemming af stand 31 dec Kenmerken van de kantorenvoorraad Kantoren zijn er letterlijk in soorten en maten. Er zijn woningen met aangebouwd kantoor en er zijn enorme, beeldbepalende gebouwen. In figuur 4 en 5 is de verdeling weergegeven van de kantoren naar grootte. Meer dan de helft van de oppervlakte aan kantoren bevindt zich in panden van meer dan m2. Echter, meer de helft van het aantal kantoren is kleiner dan 500 m 2 (niet uit de figuur af te leiden). Uit figuur 5 blijkt dat het percentage grote kantoren in de loop van de tijd toeneemt. Figuur 4: Grootte van de kantorenvoorraad in m 2 ; vanaf m 2 ; < 500 m 2 ; m 2 ; m 2 ; m 2 ;

4 Figuur 5: Ontwikkeling van de grootte van de kantorenvoorraad 49% 50% 53% 55% 56% 57% 58% 39% 39% 36% 34% 34% 33% 33% > m m2 < m2 12% 11% 11% 10% 10% 10% 9% In Leiden zijn verschillende oude, monumentale panden in gebruik als kantoor, bijvoorbeeld aan het Rapenburg. Deze maken echter maar een klein deel uit van de totale voorraad. Ongeveer een kwart is gebouwd voor Al bijna de helft (44%) van de kantoorruimte is gebouwd vanaf 2000 (figuur 7). Figuur 6: Bouwjaar van de kantorenvoorraad in ; m 2 vanaf 2010; m ; m ; m 2 voor 1980; m 2 Figuur 7: Ontwikkeling van het bouwjaar van de kantorenvoorraad 24% 26% 30% 38% 39% 40% 44% 39% 39% 38% 34% 33% 32% 31% vanaf voor % 35% 32% 28% 28% 27% 25% 4

5 Tot slot is de kantorenvoorraad in te delen naar locatie. Leiden is officieel ingedeeld in tien wijken. In figuur 8 staan de vierkante meters kantooroppervlak uitgesplitst naar wijk. De grootste concentratie aan kantoren is het vinden in het Boerhaavedistrict (Bio Science Park). Daarnaast is er ook veel kantoorruimte in het Stationsdistrict. In de woonwijken Merenwijk en Stevenshof zijn vrijwel geen kantoren. Figuur 8: Kantorenvoorraad per district in 2016 m 2 straat met grootste kantorenvoorraad Binnenstad-Zuid Breestraat incl. Stadhuis ( m 2 ) Binnenstad-Noord Langegracht ( m 2 ) Stationsdistrict Schipholweg ( m 2 ) Leiden Noord Eschertoren ( m 2 ) Roodenburgerdistrict Kanaalpark ( m 2 ) Bos- en Gasthuisdistrict Rooseveltstraat ( m 2 ) Morsdistrict Vondellaan ( m 2 ) Boerhaavedistrict Archimedesweg ( m 2 ) Merenwijk Stevenshof Leegstand In verband met kantoren wordt vaak gesproken over leegstand. In Leiden neemt de leegstand de afgelopen jaren af. Van 15,2% in 2010 tot 11,7% in 2016, zie figuur 9. Dit betekent dat 11,7% ( m 2 ) van de kantooroppervlakte leeg staat. Het gaat hier om daadwerkelijk leeg staan, niet om de voorraad kantoor die aangeboden wordt. Figuur 9: Ontwikkeling leegstandpercentage 15,2% 14,6% 14,2% 14,5% 13,8% 13,1% 11,7% In figuur 10 is te zien dat leegstand relatief het meest voorkomt in panden die gebouwd zijn in de jaren tachtig. Ongeveer een vijfde van de oppervlakte in deze panden staat leeg. In nieuwe panden komt relatief gezien de minste leegstand voor. Figuur 11 geeft een uitsplitsing naar grootte van het pand. Kantoorgebouwen tussen en staan relatief gezien het meest leeg: 18,7%. 5

6 Figuur 10: Leegstandpercentage naar bouwjaar op 1 januari ,1% 17,1% 13,3% 7,7% 3,4% voor vanaf 2010 Figuur 11: Leegstandpercentage naar grootte op 1 januari ,7% 16,9% 11,6% 13,2% 9,7% 7,1% < 500 m m m m m2 vanaf m2 Figuur 12 geeft aan dat 40% van de leegstaande kantoorruimte op 1 januari 2016 korter dan een jaar leeg stond. 17% stond al langer dan vijf jaar leeg. Figuur 12: Leegstandpercentage naar duur op 1 januari 2016 > 5 jaar; 17% < 1 jaar; 40% 1-5 jaar; 43% 6