buurtprofiel Het Franse Gat

Transcriptie

1 buurtprofiel Het Franse Gat bevolking Het Franse Gat is een volksbuurt in het zuidwesten Veenendaal met bewoners of is 0,7% van de Veenendaalse bevolking. Er wonen relatief veel jonge gezinnen in de buurt: er zijn meer kinderen en jonge volwassenen dan gemiddeld, en veel minder jongeren, bewoners van middelbare leeftijd en ouderen. De grootte van de huishoudens is ongeveer gelijk aan het gemiddelde in Veenendaal, maar er zijn wat minder huishoudens met kinderen, en wat meer eenpersoonshuishoudens en huishoudens zonder kinderen. Er zijn ook veel meer bewoners gescheiden, en minder gehuwden dan in de rest van Veenendaal. De buurt is veel gekleurder dan gemiddeld: er zijn vooral veel meer bewoners van Marokkaanse komaf in het Franse Gat. De inkomens zijn in het Franse Gat relatief laag. Gemiddeld ontvangen bewoners in de buurt ongeveer per jaar per inkomensontvanger; dat is wat minder dan in Veenendaal als geheel. Een groot deel van bewoners (12,7%) heeft een lager inkomen; 8,9% leeft rond of onder het sociaal minimum, tegen 6,6% in Veenendaal als geheel. Maar liefst 17,0% van alle bijstandsuitkeringen, 13,5% van de arbeidsongeschiktheidsuitkeringen en 12% van de werkloosheidsuitkeringen gaat naar het Franse Gat.

2 In het Franse Gat wonen relatief veel mensen; de bevolkingsdichtheid is twee keer zo hoog als het Veens gemiddelde. In de buurt staan woningen; overwegend eengezins huurwoningen uit de wederopbouwperiode. De gemiddelde waarde van de woningen is met ( per m²) lager dan het Veense gemiddelde van ( 1921 per m²). leefbaarheid De bewoners van het Franse Gat geven hun buurt gemiddeld een 7,3 in het LEMON-onderzoek dat eind 2015 is uitgevoerd. Dat is een voldoende, maar lager dan het gemiddelde oordeel van Veenendalers over hun buurt (7,6). Bewoners van het Franse Gat zijn uitgesproken ontevreden over onderling aanspreken op gedrag in de buurt, en minder tevreden het gebrek aan speelvoorzieningen. In Franse Gat waarderen de bewoners hun omgeving en hun woningen lager dan de gemiddelde Veenendaler. Ook over de sociale contacten en betrokkenheid in de buurt zijn de bewoners minder te spreken. Overlast van personen en evenementen is wel wat minder dan gemiddeld in Veenendaal. Ook de scores voor criminaliteit in de buurt is wat beter dan elders in Veenendaal. Score leefbaarheidsmonitor 2015 Franse Gat oordeel gemeente 7,7 oordeel buurt 7,3 kwaliteit eigen woning 7,4 kwaliteit flatgebouw 7,0 kwaliteit woningen 7,0 levensloopbestendigheid woning 6,7 woonomgeving 6,8 groenvoorziening 6,5 speelvoorzieningen 5,6 algemene voorzieningen 7,5 toegankelijkheid voorzieningen 8,2 sociale contacten 6,8 mogelijkheden participatie 6,4 betrokkenheid 6,3 omgang etnische groepen 6,4 aanspreken op gedrag 4,3 overlast personen 7,0 overlast activiteiten 8,3 vervuiling 6,5 criminaliteit 7,1 veiligheidsgevoel buurt 7,3 veiligheidsgevoel centrum 7,0 veiligheidsgevoel winkelen 7,1 veiligheidsgevoel uitgaan 6,6 ontwikkeling buurt 6,0

3 Het aantal inbraken in de buurt is veel lager dan gemiddeld in Nederland. In het postcodegebied 3904 (de dominante postcode voor het Franse Gat) zijn de afgelopen drie maanden (november 2016-februari 2017) vijftien inbraken (1,1 per inwoners) en veertien pogingen tot inbraak gemeld; dit is gelijk aan het Veense gemiddelde. Meldingspercentages zijn onbekend. voorzieningen Buurtcentrum Na sluiting van buurtcentrum De Geut in het centrum van de wijk hebben bewoners het tijdelijke buurtcentrum Plein Zuid gestart in een voormalige basisschool aan de Colijnstraat. In het buurtcentrum kunnen bewoners terecht voor curssussen en workshops, yoga, een kinderclub, voorlichting, ontmoeting, gezamenlijke maaltijden, sport, spelletjes, rommelmarkt en het mamacafé. Gezondheid en zorg Het zorggebruik in het Franse Gat is hoog; bijna eenvijfde van de ondersteuningsvraag in de Wmo komt uit de buurt; daarnaast is de vraag naar hulpmiddelen, vervoer en woningaanpassing in de buurt relatief groot. In de wijk is een groot aantal buurtteams voor thuiszorg actief: Buurtzorg team Zuid, Opella vanuit buurtteam Petenbos en Vitras vanuit het gezondheidscentrum in Het Ambacht. Vitras heeft met MediPoint aan de Frans Halslaan een thuiszorgwinkel en een uitleenpunt voor hulpmiddelen. Bij de thuiszorgwinkel kunnen bewoners hulpmiddelen als bloedsuikermeters, bandages, rollators, badliften, luchtbevochtigers, allergeendicht beddengoed, anti-decubitusmateriaal, en hometrainers huren, kopen of lenen. Voor ouderen zijn er seniorenwoningen in de buurt te vinden in de Marechausseehof, de in 1997 door de Veenendaalse Woningstichting gerenoveerde Marechausseekazerne; een goed onderhouden hofje dichtbij het centrum van Veenendaal. Winkels en voorzieningen zijn op loopafstand beschikbaar. In het complex is beperkte ondersteuning mogelijk. Onderwijs Aan de Rembrandtlaan ligt het Rembrandtcollege, de enige openbare middelbare school in Veenendaal. Het Rembrandtcollege is een bewuste cultuurprofielschool en een universum-volgschool. De school heeft een dependance in Petenbos: villa Rembrandt. Leerlingen van het Rembrandtcollege krijgen extra cursussen op het gebied van kunst en cultuur; de school doet ook veel aan culturele vorming door excursies; buurtgerichte activiteiten zijn niet bekend. Aan de Gerard Terborchstraat ligt School Juul, een nieuwe protestantse basisschool die onderdeel uitmaakt van de Juliana van Stolbergschool in Engelenburg en Molenbrug. De school heeft vier combinatiegroepen en werkt samen met VVE peuterspeelzaal De Peutergeut, die in hetzelfde gebouw huist. De school heeft geen buurtgerichte activiteiten. De Patrimoniumschool aan de Patrimoniumlaan is een Hervormde basisschool met 14 groepen en bijna dertig docenten. De school doet mee met buurtactiviteiten, zoals de buurtmakt Beleef! de Patrimoniumlaan voor lokale ondernemers; op het schoolplein van de Patrimoniumschool werd een kinderkleedjesmarkt georganiseerd.

4 Tot slot is in het Franse Gat ook een school voor christelijk Speciaal Onderwijs gevestigd: De Blink. De school biedt basisonderwijs aan ongeveer 40 jonge leerlingen van 4 tot en met 12 jaar en voortgezet onderwijs aan ongeveer 60 leerlingen van 13 tot 20 jaar. De IQ-range van de leerlingen ligt tussen de 30 en 70; ze gaan na school vaak naar dagbesteding of krijgen begeleid werk. De buitenschoolse opvang wordt verzorgd door Reinaerde in de Vlindervallei op dezelfde locatie. Veel scholen in het Franse Gat deden in 2016 mee met een grote opruimactie in het kader van de landelijke opschoondag. De actie wordt georganiseerd in samenwerking met de Bewonerscommissie 't Franse Gat. In totaal waren meer dan driehonderdvijftig leerlingen in hun vrije tijd aan het schoonmaken. Kerken De Sionskerk van de Hervormde Gemeente in Veenendaal is actief in het Franse Gat en Petenbos. De kerk organiseert open maaltijden voor kleine groepen bij gemeenteleden thuis, voor nieuwkomers is er een alphacursus, en een jaarlijks nieuwjaarsconcert. Voor jongeren en ouderen zijn er activiteiten in 'de Ark'. Met de Poortkerk zamelde de Sionskerk eind 2016 voedsel in voor de Voedselbank. In de Rooms-katholieke Sint Salvatorkerk uit de jaren vijftig komt de Sint Willibrord geloofsgemeenschap uit Veenendaal samen, onderdeel van de Titus Brandsmaparochie. De parochie heeft tien locaties. De gemeenschap bestaat uit parochianen en heeft 200 actieve vrijwilligers. De kerk organiseert regelmatig activiteiten, zoals filmavonden, die open staan voor de buurt. Kledingwinkel Het Leger des Heils heeft op de Patrimoniumlaan een tweedehands kledingwinkel voor en door bewoners. Bewoners kunnen kleding die over is inleveren. De kleding wordt uitgezocht en in de winkel verkocht; de opbrengst gaat naar het Leger. De winkel is van dinsdagmiddag tot en met vrijdagmiddag geopend van tot uur voor buurtbewoners en anderen die goedkope kleding nodig hebben.

5 Sport Bij het Rembrandtcollege is een grote sporthal beschikbaar voor activiteiten van bewoners en sportverenigingen. Daarnaast is er aan de Binnenronde een kleine gymzaal waar Sportservice ook wijkactiviteiten voor jongeren organiseert. Voor buitensporten zijn de bewoners van het Franse Gat aangewezen op de sportparken buiten de wijk;met name de accomodaties van Sportservie in West. Winkels Aan de Patrimoniumlaan en rond het Slotemaker de Bruïneplein zijn veel winkels gevestigd, waaronder een de buurtsupermarkt van Jumbo Huibers, een drogist, tabakszaak, bloemenwinkel, slijterij, apotheek, kapper, opticiën, edelsmid, viswinkel, slagerij en cafetaria. De winkeliers rond het plein hebben een eigen vereniging die regelmatig activiteiten in de buurt onderneemt. Bedrijven Aan de rand van de buurt aan de Kerkewijk is veel kantoorruimte te vinden voor dienstverlenende bedrijven, zoals makelaars en financieel adviseurs. Daarnaast zijn er in de wijk relatief veel bedrijven gevestigd voor de bouw- en woningmarkt, en in de ICT; meestal zijn dit eenpitters. De bedrijven hebben weinig relaties met de buurt. interventies en intiatieven Bewonerscommissie t Franse Gat De bewonerscommissie t Franse Gat bestaat zeven bewoners die zich inzetten voor de buurt. De commissie pakt knelpunten in de wijk aan, maakt zaken bespreekbaar, bieden een helpende hand en organiseert activiteiten, zoals informatieavonden of het Zomerfestival. De bewonerscommissie heeft nauw contact met het wijkteam. De bewonerscommissie maakt gebruik van een vrijwilligerspool van bewoners. Dementievriendelijke wijk In 2016 hebben de gemeente Veenendaal met mantelzorgers, zorgaanbieders Quarijn, RST Zorg, Opella, Vitras, Koning Arthur Groep, Joost Zorgt en Charim, Alzheimer Nederland, Patrimonium Woonservice, Veens en de politie gewerkt aan een meer dementievriendelijke buurt. Het doel was om knelpunten op te lossen in het dagelijks leven voor mensen met dementie, om trainingen te organiseren voor mantelzorgers om beter te reageren op mensen met dementie, om de onbekendheid met dementie bij buurtbewoners weg te nemen en om werkzaamheden van zorgaanbieders op elkaar af te stemmen. Doorgeefluik In 2016 richtten Johnny en Gabriëlle uit het Franse Gat de Stichting Doorgeefluik Veenendaal op, een organisatie om de minder draagkrachtigen te steunen en stille armoede te bestrijden. De stichting zamelt eten, huisraad, huishoudelijke middelen, aanbiedingen van winkels, tips en activiteiten voor minima in, en geeft die door via een Facebookgroep met meer dan leden. trends Het Franse Gat is een bruisende volksbuurt met betrokken bewoners. De buurt is ook zeer divers: er zijn veel verschillen tussen etnische groepen, en tussen rijk en arm. De bewoners maken relatief erg veel gebruik van zorg en inkomensregelingen. Doorgaans zijn de bewoners tevreden, maar er is een

6 gebrek aan speelvoorzieningen; veel woningen zijn oud en slecht onderhouden. De belangrijkste trends volgens de bewoners: Kwetsbare doelgroepen: vroeg signaleren Laag inkomen en opgroeien in armoede Meer (betaalbare) sport voor verschillende doelgroepen Slechte woningen: achterstallig onderhoud Multifunctioneel buurtcentrum (welzijn, zorg, onderwijs) nodig buurtrapport sterk Betrokkenheid van bewoners in actieve bewonerscommissies die druk bezig zijn met de buurt: zomerfestival, boekenclub Veel voorzieningen: alles is aanwezig in de buurt Variatie in woningen, afwisseling laagbouw met tuin en hoogbouw Bereikbaarheid: makkelijk te bereiken met de fiets, station in de buurt en de ouderenbus (voor 55+!) Gebiedsvisie: met (betrokken) bewoners en organisaties visie maken voor de buurt: activering en participatie Buurtinitiatief: geven en delen via Doorgeefluik (Facebook), zowel spullen als eten dat over is Buurtmaaltijd: zelfgemaakt eten voor (oudere) bewoners uit de buurt (doel: iedereen elke dag een warme maaltijd) Nieuw buurtcentrum! Ontmoetingsplaats en uitwisseling tussen mensen met verschillende afkomst en kennis Meer mensen betrekken: vragen wat zij willen (doen!) zwak De Geut (midden in de buurt) gesloten; nieuwe buurtcentrum is verder weg en onbekender Openbaar vervoer: buurt is slecht bereikbaar met de bus Verkeer: geluidsoverlast en veiligheid (aanrijdingen) Slechte staat van onderhoud oudere woningen: lage energielabels, gedateerde indeling en veel reparaties Veel bewoners op of rond armoedegrens Wateroverlast in tuinen en kelders bij hevige regen Weinig speelvoorzieningen voor groot aantal kinderen Gebrek aan vrijwilligers (teruglopend aantal); tegenprestatie (participatie) geeft problemen Groeiende eenzaamheid (ouderen en statushouders) Weinig voorzieningen: geen zorgsteunpunt of huisarts Kinderen groeien op in armoede (slechte kleding, slechte woningen: gezondheid) en in gezinnen met problemen Segregatie, polarisatie: kinderen gaan buiten de wijk naar school (mogelijke bron van conflicten) Meer verwarde personen op straat kans bedreiging groeimogelijkheden en verbeterpunten Hoe kunnen we een gedragen gebiedsvisie te formuleren om te komen tot beter onderhouden woningen? Hoe kunnen we een gedragen gebiedsvisie te formuleren om te komen tot minder wateroverlast? Hoe kunnen we buurtinitiatief en activiteiten als een buurtmaaltijd stimuleren en uit te breiden door betrokken bewoners te mobiliseren? Hoe kunnen we buurtinitiatief en activiteiten als een buurtmaaltijd stimuleren en uit te breiden door voorzieningen in de wijk te gebruiken? Hoe kunnen we buurtinitiatief en activiteiten als een buurtmaaltijd stimuleren en uit te breiden door een nieuw, centraler gelegen buurtcentrum te openen? Hoe kunnen we de goede bereikbaarheid van de buurt verder verbeteren door gebrek aan OV te compenseren? Hoe kunnen we de verkeersveiligheid in de buurt verbeteren om te voorkomen dat ouderen de straat niet op durven en eenzaam worden? Hoe kunnen we voorkomen dat vrijwilligers afhaken door meer betrokken bewoners te mobiliseren? Hoe kunnen we voorkomen dat vrijwilligers afhaken door tegenprestatie als beloning in te zetten?

7 Hoe kunnen we armoede bestrijden om segregatie en polarisatie tegen te gaan? Hoe kunnen we eenzaamheid onder ouderen en statushouders voorkomen door armoede te bestrijden? Hoe kunnen we eenzaamheid onder ouderen en statushouders voorkomen door actieve bewoners te mobiliseren? Hoe kunnen we eenzaamheid onder ouderen en statushouders voorkomen door voorzieningen in de wijk beter te gebruiken? Hoe kunnen we verwarde personen op straat beter helpen door armoede te bestrijden en voorzieningen te verbeteren? ambities Bewoners en maatschappelijke organisaties stelden als prioriteiten voor de buurt de volgende doelen: 1. Betere verkeersveiligheid (doorgaande wegen) 2. Meer omzien naar elkaar (bijvoorbeeld door meer thuiskoks) 3. Een centraal gelegen buurtcentrum 4. Armoedebestrijding