Klankletteractiviteiten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Klankletteractiviteiten"

Transcriptie

1 Klankletteractiviteiten Workshop op 22 februari 2012 Willeke Beuker Ine van Schijndel-Boel Programma Ontvangst met koffie en thee Warming-up Opdracht: Wat doe ik al? Beginnende geletterdheid De verschillende soorten klankletteractiviteiten Filmpjes Sesamstraat Coöperatieve werkvorm Filmpje Leraar 24 Koppeling van eigen prentenboek met betekenisvolle klankletteractiviteiten Terugkoppeling en evaluatie 1

2 Doelstelling Je hebt kennis gemaakt met de tussendoelen Beginnende geletterdheid. Je kent het belang van klankletteractiviteiten voor de verdere leesontwikkeling. Je kent de verschillende soorten klankletteractiviteiten. Je kent de mogelijkheden om op een speelse manier met klankletteractiviteiten bezig te zijn in een betekenisvolle context (thema/prentenboek) Warming-up We gaan zelf klanken en letters ervaren door middel - - van: voelen horen uitbeelden 2

3 Opdracht Vertel elkaar kort over: Wat doe jij in je groep aan klankletteractiviteiten? Is dit ingepland? Zo ja per jaar, per thema of per week? Ontluikende geletterdheid Ontluikende geletterdheid van 0-4 jaar de kinderen leren de basisprincipes van taal zoals spreken en luisteren Ze komen al in aanraking met voorlezen, prentenboeken, zien logo s, letters en woorden Peuters zijn soms bezig met het ABC als ongedifferentieerde reeks van A tot Z ( opzegrijtje) Ze hebben nog geen weet van de afzonderlijke letters. 3

4 Beginnende geletterdheid Beginnende geletterdheid 4-7 jaar Boekoriëntatie Verhaalbegrip Functie van geschreven taal en relatie gesproken en geschreven taal Taalbewustzijn Alfabetisch principe Protocol Dyslexie groep 1-2 Workshop Klankletteractiviteiten voor kleuters PPOZO Terminologie Fonologisch bewustzijn Fonemisch bewustzijn Koppeling grafeem - foneem 4

5 Voorspellend Uit onderzoek is gebleken, dat het niveau van het klankbewustzijn en vooral het klankletterbewustzijn bij jonge kinderen de belangrijkste factor is voor het succes bij het leren lezen. Klankletteractiviteiten 1.Rijm 2.Letters 3.Klanken 4.Klankkoppeling 5

6 Rijm Beginrijm alliteratie ( Leentje leerde Lotje lopen) Eindrijm ( kat / mat ) Middenrijm - - Nonsensrijmpjes ( hol / bot) ( O zewieze wo) Letters Vertrouwd raken met de vorm van de letters a p f b t k d M h e n Workshop Klankletteractiviteiten voor kleuters PPOZO W v 6

7 Klanken Zinnen Woorden in zinnen ( ik-ga-naar-school) Woorddelen (bood-schap) Klankdelen ( com-pu-ter-spel) Letterklanken (k-i-p) Workshop Klankletteractiviteiten voor kleuters PPOZO Klankkoppeling Van klank naar letter daarna pas van letter naar klank De richting van links naar rechts Materialen: stempeldoos, magneetletters etc. Hakken en plakken Workshop Klankletteractiviteiten voor kleuters PPOZO 7

8 Filmpjes Liedjes van Sesamstraat Lied van letter L.mpq. Sesamstraat Kermit tekent een K Coöperatieve werkvorm met letterkoekjes Filmpje Voorschotbenadering 8

9 Materialen Map fonemisch bewustzijn - Reader Klankletteract. Letters bv uit tijdschriften Zandschrijven Wenskist - Letterstempels - Klankkast met taalroutines- Kwartetspelen Letterdobbelstenen- Magneetletters- Kletsdobbelstenen - Foamletters Letterstempels, Pen en papier in thema-/huis- en bouwhoek- ABC prentenboeken ICT- letterspelletjes Opdracht Bekijk het werkmateriaal met de klankletteractiviteiten. Zijn er activiteiten je al doet? Kruis die aan. Pak je prentenboek erbij. Bedenk eventueel een deelthema vanuit het verhaal. Neem uit iedere categorie twee activiteiten die aansluiten bij je boek en die je zelf niet zo vaak doet. 9

10 Doelstelling behaald? Je hebt kennis gemaakt met de tussendoelen Beginnende geletterdheid. Je kent het belang van klankletteractiviteiten voor de verdere leesontwikkeling. Je kent de verschillende soorten klankletteractiviteiten. Je kent de mogelijkheden om op een speelse manier met klankletteractiviteiten bezig te zijn in een betekenisvolle context (thema/prentenboek) Terugkoppeling Vragen? Evaluatie met tips en tops! En even de schriftelijke evaluatie invullen 10

11 Afsluiting Succes met het spelenderwijs en betekenisvol omgaan met - - klankletteractiviteiten [email protected] [email protected] 11

Minor Dyslexie Cursus 1: Inleiding Dyslexie Bijeenkomst 4

Minor Dyslexie Cursus 1: Inleiding Dyslexie Bijeenkomst 4 Minor Dyslexie 2016-2017 Cursus 1: Inleiding Dyslexie Bijeenkomst 4 Programma Vragen over theorie Tot nu toe Complexiteit van lezen: tussendoelen deelvaardigheden Minor Dyslexie 1-4 2 Vragen over theorie

Nadere informatie

maken de kinderen een waterorgel en laten elke lettergreep uit een lied horen op dit orgel. Groep 1 Groep 2 samengestelde woorden in

maken de kinderen een waterorgel en laten elke lettergreep uit een lied horen op dit orgel. Groep 1 Groep 2 samengestelde woorden in 7. Raar maar waar! Tijdens deze activiteit: maken de kinderen een waterorgel en laten elke lettergreep uit een lied horen op dit orgel. Taal Ontluikende en beginnende geletterdheid Fonemisch bewustzijn

Nadere informatie

Rekenen voor kleuters

Rekenen voor kleuters Rekenen voor kleuters Spelenderwijs werken aan getalinzicht 2 november 2011 Door Ine van Schijndel-Boel Programma Ontvangst met koffie en thee Kort voorstelrondje Getalinzicht bij kleuters Literatuur Uitwisselen

Nadere informatie

Jong geleerd. Beatrijs Brand en Saskia Snikkers

Jong geleerd. Beatrijs Brand en Saskia Snikkers Jong geleerd. Beatrijs Brand en Saskia Snikkers Programma Kennismaken Presentatie Jong geleerd Warming-up Pauze Praktische oefening Afsluiting Jong geleerd over het belang van actieve stimulering van ontluikende

Nadere informatie

www.vclb-koepel.be www.vclb-koepel.b Voorbeelden van basiscompetenties TAAL/mondelinge taalontwikkeling zijn: Groeiboek Groeiboe

www.vclb-koepel.be www.vclb-koepel.b Voorbeelden van basiscompetenties TAAL/mondelinge taalontwikkeling zijn: Groeiboek Groeiboe van basiscompetenties TAAL/mondelinge taalontwikkeling zijn: [...] De kleuter staat open voor hulp van juf bij De kleuter imiteert andere kleuters bij De kleuter vertelt aan andere kleuters hoe hij De

Nadere informatie

Voorbeelden van Klankletteractiviteiten

Voorbeelden van Klankletteractiviteiten Werkmateriaal Voorbeelden van Klankletteractiviteiten 1 Rijm Activiteiten 1. Alliteratie ( met dezelfde beginletter)met woorden van spullen in een doos. (beker, blik, bord) 2. Kringspelletje waarbij kinderen

Nadere informatie

Rekenen in de Bouwhoek

Rekenen in de Bouwhoek Rekenen voor kleuters Rekenen in de Bouwhoek Workshop op 25 januari 2012 door Ine van Schijndel-Boel Programma Ontvangst met koffie en thee Doelstelling Warming-up Filmpjes Opdracht De plaats van bouwen

Nadere informatie

Protocol Dyslexie. Obs Valkenhorst Bremstraat 14 9404 GD Assen 0592-331393 [email protected] www.devallkenhorst.nl

Protocol Dyslexie. Obs Valkenhorst Bremstraat 14 9404 GD Assen 0592-331393 directie@devalkenhorst.nl www.devallkenhorst.nl Protocol Dyslexie Obs Valkenhorst Bremstraat 14 9404 GD Assen 0592-331393 [email protected] www.devallkenhorst.nl Dyslexie: Het woord dyslexie betekent, letterlijk vertaald uit het Grieks, niet

Nadere informatie

Werken aan getalinzicht voor kleuters 2

Werken aan getalinzicht voor kleuters 2 Rekenen voor kleuters Werken aan getalinzicht voor kleuters 2 Omdat elk kind telt in Zuidoost op 16 november 2011 Door drs. Willeke Beuker Programma Ontvangst met koffie en thee Filmpje Tellen 1 t/m 20

Nadere informatie

verzinnen de kinderen rijmwoorden of woorden met eenzelfde begin- of eindrijm tijdens een spel met sneeuwballen van papier.

verzinnen de kinderen rijmwoorden of woorden met eenzelfde begin- of eindrijm tijdens een spel met sneeuwballen van papier. 12. Sneeuwballenrijm Tijdens deze activiteit: verzinnen de kinderen rijmwoorden of woorden met eenzelfde begin- of eindrijm tijdens een spel met sneeuwballen van papier. Taal Ontluikende en beginnende

Nadere informatie

DC thema 62 Taalbewustzijn stimuleren bij kleuters

DC thema 62 Taalbewustzijn stimuleren bij kleuters DC thema 62 Taalbewustzijn stimuleren bij kleuters 1 Inleiding In dit thema besteden we aandacht aan een onderdeel van het taalonderwijs, namelijk het stimuleren van het taalbewustzijn. We leggen uit wat

Nadere informatie

TULE inhouden & activiteiten Nederlands - Technisch lezen. Kerndoel 4 - Technisch lezen. Toelichting en verantwoording

TULE inhouden & activiteiten Nederlands - Technisch lezen. Kerndoel 4 - Technisch lezen. Toelichting en verantwoording TULE - NEDERLANDS KERNDOEL 4 - TECHNISCH LEZEN 82 TULE inhouden & activiteiten Nederlands - Technisch lezen Kerndoel 4 - Technisch lezen Bij kerndoel 4 - De leestechniek. Toelichting en verantwoording

Nadere informatie

Activiteitenplan leeskastje bedoelt voor leerkrachten werkzaam in de onderbouw.

Activiteitenplan leeskastje bedoelt voor leerkrachten werkzaam in de onderbouw. Activiteitenplan leeskastje bedoelt voor leerkrachten werkzaam in de onderbouw. Inhoudsopgave Boekorientatie Voorlezen van het boek.... 3 Verhaalbegrip Kennismaken met de la en de verteltafel.... 4 Samen

Nadere informatie

Protocol leesproblemen en dyslexie

Protocol leesproblemen en dyslexie De Vlinder 2008-2009 De Vlinder 2008-2009 Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie (lezen) en / of schriftbeeldvorming (spellen)

Nadere informatie

Magnetische en beschrijfbare dobbelsteen: de taalontwikkeling (1)

Magnetische en beschrijfbare dobbelsteen: de taalontwikkeling (1) Magnetische en beschrijfbare dobbelsteen: de taalontwikkeling (1) Vorige week ontving ik de beschrijfbare dobbelsteen van Credu.nl: een webwinkel vol met prachtige educatieve materialen, maar ook voor

Nadere informatie

Activiteitenplan leeskastje. Dikkie Donderkopje wordt groot. Activiteitenplan bedoelt voor groep ½ in het basisonderwijs

Activiteitenplan leeskastje. Dikkie Donderkopje wordt groot. Activiteitenplan bedoelt voor groep ½ in het basisonderwijs Activiteitenplan leeskastje Dikkie Donderkopje wordt groot Activiteitenplan bedoelt voor groep ½ in het basisonderwijs Inhoudsopgave Boekorientatie Voorlezen van het boek... 4 Verhaalbegrip Kennismaken

Nadere informatie

Groepshandelingsplan voor kleuters ( Gebaseerd op het ontwikkelingsvolgmodel)

Groepshandelingsplan voor kleuters ( Gebaseerd op het ontwikkelingsvolgmodel) Groepshandelingsplan voor kleuters ( Gebaseerd op het ontwikkelingsvolgmodel) Groep: Onderbouw 1 (groep 1-2) Datum: Leerkracht: Periode: Leerlijn: Ontluikende geletterdheid. Groep/namen Doelen Inhoud/aanpak

Nadere informatie

Peuters en kleuters op weg naar geletterdheid

Peuters en kleuters op weg naar geletterdheid Peuters en kleuters op weg naar geletterdheid Hoe jij het verschil kunt maken 9 oktober 2013 eindconferentie Moelejaan Ans Rutten-Corsius Visie Expertisecentrum Nederlands Ontluikende geletterdheid: tot

Nadere informatie

Activiteitenplan leeskastje. Kikker en het Nieuwjaar. Activiteitenplan bedoelt voor groep 1/2 in het basisonderwijs

Activiteitenplan leeskastje. Kikker en het Nieuwjaar. Activiteitenplan bedoelt voor groep 1/2 in het basisonderwijs Activiteitenplan leeskastje Kikker en het Nieuwjaar Activiteitenplan bedoelt voor groep 1/2 in het basisonderwijs Inhoudsopgave Boekoriëntatie Voorlezen van het boek... 4 Verhaalbegrip Kennismaken met

Nadere informatie

BROCHURE:-LEZEN? JA-GRAAG!-

BROCHURE:-LEZEN? JA-GRAAG!- -! BROCHURE:-LEZEN? JA-GRAAG!- Lezen? ja graag! Kinderen lezen tegenwoordig veel minder, vinden lezen lastig of beginnen er niet eens aan. Misschien lijkt het lezen van een boek teveel op een schoolopdracht,

Nadere informatie

Tussendoelen Taal: Spraak- Taalontwikkeling

Tussendoelen Taal: Spraak- Taalontwikkeling Tussendoelen Taal: Spraak- Taalontwikkeling 0 1;6 2 2;6 3 3,6 4 4;6 1. Praat in één-woordzinnen ( bal? betekent bijvoorbeeld: ik wil de bal hebben). 2. Kent de betekenis van ongeveer 70 3. Kan woorden

Nadere informatie

Fonemisch Bewustzijn

Fonemisch Bewustzijn Fonemisch Bewustzijn Ellen van der Veen Welkom en Agenda 1. Introductie 2. Fonemisch Bewustzijn 3. Vragen en praktijkervaringen Doelstellingen van vandaag 1. De deelnemers kennen de begrippen taalbewustzijn,

Nadere informatie

Algemene informatie groep 1-2. Ontwikkeling van kleuters:

Algemene informatie groep 1-2. Ontwikkeling van kleuters: Algemene informatie groep 1-2 Ontwikkeling van kleuters: Van kleuters is bekend dat de ontwikkeling veel sprongsgewijs verloopt. Niet alle kinderen ontwikkelen dezelfde gebieden op hetzelfde moment. We

Nadere informatie

Minor Dyslexie Cursus 1: Inleiding Dyslexie Bijeenkomst 3

Minor Dyslexie Cursus 1: Inleiding Dyslexie Bijeenkomst 3 Minor Dyslexie 2016-2017 Cursus 1: Inleiding Dyslexie Bijeenkomst 3 Programma mededelingen terugblik bijeenkomst 2 3 fasen van geletterdheid casus M uitgangspunten handelingsgericht werken Minor Dyslexie

Nadere informatie

Waarom ga je schrijven: Nieuwsbegripfilmpje kijken. Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht over Egypte

Waarom ga je schrijven: Nieuwsbegripfilmpje kijken. Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht over Egypte Les 1: Een gedicht over Egypte schrijven Waarom ga je schrijven: Nieuwsbegripfilmpje kijken 1. Bekijk het Nieuwsbegripfilmpje van het Jeugdjournaal op www.nieuwsbegrip.nl. Het filmpje gaat over de situatie

Nadere informatie

Voorschotbenadering bij kleuters

Voorschotbenadering bij kleuters Voorschotbenadering bij kleuters Voorschotbenadering richt zich vooral op het fonemisch bewustzijn van kleuters en heeft als doel om een kleuter al voor te bereiden op het leesonderwijs in groep 3. In

Nadere informatie

8-10-2015. Nationaal congres Taal en Lezen. 15 oktober 2015 Toetsen. Contactgegevens

8-10-2015. Nationaal congres Taal en Lezen. 15 oktober 2015 Toetsen. Contactgegevens Nationaal congres Taal en Lezen 15 oktober 2015 Toetsen WWW.CPS.NL Contactgegevens Willem Rosier [email protected] 06 55 898 653 Wat betekent dit voor het meten van de 21ste eeuwse taalvaardigheden? We hebben

Nadere informatie

Protocol leesproblemen en dyslexie Groep 1 en 2. Analyse doelen Jonge kind

Protocol leesproblemen en dyslexie Groep 1 en 2. Analyse doelen Jonge kind Protocol leesproblemen en dyslexie Groep 1 en 2 Analyse doelen Jonge kind Maart 2013 Verantwoording 2013 SLO (nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling), Enschede Mits de bron wordt vermeld, is het

Nadere informatie

VCLB De Wissel - Antwerpen

VCLB De Wissel - Antwerpen VCLB De Wissel - Antwerpen Vrij Centrum voor Leerlingenbegeleiding LEERLIJN LEZEN Of Hoe kunnen we voorkomen dat veel kinderen leesmoeilijkheden krijgen? Elke leerkracht, ouder en kind weet dat lezen de

Nadere informatie

Bijlage 14 Registratie- en planningsformulier gehele groep

Bijlage 14 Registratie- en planningsformulier gehele groep Bijlage 14 Registratie- en planningsformulier gehele groep Toelichting In de kolom aanbieding vult u de datum in waarop u de activiteit aan de gehele groep heeft aangeboden. U hoeft dit dan niet bij iedere

Nadere informatie

Waarom ga je schrijven: Nieuwsbegripfilmpje kijken. Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht over Egypte

Waarom ga je schrijven: Nieuwsbegripfilmpje kijken. Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht over Egypte Les 1: Een gedicht over Egypte schrijven Waarom ga je schrijven: Nieuwsbegripfilmpje kijken 1. Bekijk het Nieuwsbegripfilmpje van het Jeugdjournaal op www.nieuwsbegrip.nl. Het filmpje gaat over de situatie

Nadere informatie

Welkom en Agenda. Workshop Fonemisch Bewustzijn. Doelstellingen van vandaag. Fonologie. Doorgaande lijn

Welkom en Agenda. Workshop Fonemisch Bewustzijn. Doelstellingen van vandaag. Fonologie. Doorgaande lijn Welkom en Agenda 1. Introductie 2. Fonemisch Bewustzijn 3. Vragen en praktijkervaringen Workshop Fonemisch Bewustzijn Ellen van der Veen Doelstellingen van vandaag 1. De deelnemers kennen de begrippen

Nadere informatie

Spelend Rekenen. Workshop Samenwerkingsprogramma Zuidoost 6 maart 2013 door Ine van. Programma

Spelend Rekenen. Workshop Samenwerkingsprogramma Zuidoost 6 maart 2013 door Ine van. Programma Spelend Rekenen met peuters en kleuters Ine van Schijndel-Boel Workshop Samenwerkingsprogramma Zuidoost 6 maart 2013 door Ine van Programma Doelstelling Wat doe je al? Hoe leren jonge kinderen? Rekenroutines

Nadere informatie

Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht over de Paralympische Spelen

Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht over de Paralympische Spelen Les 1: Een gedicht over de Paralympische Spelen schrijven Waarom ga je schrijven: Nieuwsbegripfilmpje kijken 1. Bekijk het Nieuwsbegripfilmpje van het Jeugdjournaal op www.nieuwsbegrip.nl. Het filmpje

Nadere informatie

Peuters Groep 1 Groep 2 Groep 3 BP MP EP M1 E1 M2 E2 M3

Peuters Groep 1 Groep 2 Groep 3 BP MP EP M1 E1 M2 E2 M3 1. Ontluikende- en beginnende geletterdheid Peuters Groep 1 Groep 2 Groep 3 BP MP EP M1 E1 M2 E2 M3 Boekoriëntatie Verhaalbegrip - Tonen belangstelling voor boekjes het boek goed vasthouden - Doen ervaring

Nadere informatie

Doelenlijst G-start voor GO!

Doelenlijst G-start voor GO! 1 1. OVER -START -start is een CTO-uitgave over het stimuleren van geletterdheid bij jonge kinderen (2,5 tot 7 jaar). -start is een boek vol achtergrondinformatie en concreet uitgewerkte activiteiten.

Nadere informatie

Protocol leesproblemen en dyslexie, groep 1 en 2

Protocol leesproblemen en dyslexie, groep 1 en 2 Protocol leesproblemen en dyslexie, groep 1 en 2 Een vertaling Ivonne Vossen Steffi Nowacki Wie zijn wij? Ivonne Vossen Steffi Nowacki Wie zijn jullie? Wat gaan we in deze workshopronde doen? Sprookje

Nadere informatie

Protocol. Leesproblemen en dyslexie. Basisschool De Bonte Mol Schermerhorn. Groep 1 en 2

Protocol. Leesproblemen en dyslexie. Basisschool De Bonte Mol Schermerhorn. Groep 1 en 2 Protocol Leesproblemen en dyslexie Basisschool De Bonte Mol Schermerhorn Voorwoord Dit Protocol Leesproblemen en dyslexie voor groep 1 en 2 van De Bonte Mol dient als leidraad voor de leerkrachten en leesspecialisten

Nadere informatie

Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2

Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2 Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2 Mondelinge taalvaardigheid: aanbod doelen voor groep 1 en 2 verwerkt in de kleuterthema s Woordenschat en woordgebruik Th 1 2 3 4 5 6 totaal uitbreiden van

Nadere informatie

Doelenlijst G-start voor VVKBaO

Doelenlijst G-start voor VVKBaO 1 1. OVER -START -start is een CTO-uitgave over het stimuleren van geletterdheid bij jonge kinderen (2,5 tot 7 jaar). -start is een boek vol achtergrondinformatie en concreet uitgewerkte activiteiten.

Nadere informatie

betekenis van het woord vastgesteld.

betekenis van het woord vastgesteld. technisch lezen en schrijven betekenis van het woord vastgesteld. Goed leren lezen is belangrijk Zoals we gezien hebben, is het mogelijk om op school voort te bouwen op de spontaan verworven geletterdheid

Nadere informatie

Kritiek op de inhoud speelse manieren

Kritiek op de inhoud speelse manieren Bespreking van Protocol Preventie van leesproblemen groep 1 en 2 van Druenen en anderen, uitgave Expertisecentrum Nederlands, Nijmegen 2017 Luc Koning Pravoo Een relativering Een boekje dat je op veel

Nadere informatie

Leeskastje Mama kwijt

Leeskastje Mama kwijt Leeskastje Mama kwijt Inhoud leeskastje Mama kwijt 1: Boekoriëntatie La 2: Verhaalbegrip La 3: Functies van geschreven taal Grote Uil Kleine Uil Groot nest Eventueel andere dieren uit het verhaal Afbeeldingen

Nadere informatie

Activiteitenplan leeskastje. Elmer. Activiteitenplan bedoelt voor groep 1/2 in het basisonderwijs

Activiteitenplan leeskastje. Elmer. Activiteitenplan bedoelt voor groep 1/2 in het basisonderwijs Activiteitenplan leeskastje Elmer Activiteitenplan bedoelt voor groep 1/2 in het basisonderwijs Inhoudsopgave Boekorientatie Voorlezen van het boek.... 4 Verhaalbegrip Kennismaken met de la en de verteltafel....

Nadere informatie

Geef me een duwtje zodat ook ik de finish kan bereiken! afstemmen van het aanbod op de verschillen tussen kleuters.

Geef me een duwtje zodat ook ik de finish kan bereiken! afstemmen van het aanbod op de verschillen tussen kleuters. Geef me een duwtje zodat ook ik de finish kan bereiken! afstemmen van het aanbod op de verschillen tussen kleuters. Marijke Ceunen Onderwijscentrum Brussel Eveline Wouters, Seminarium voor Orthopedagogiek

Nadere informatie

Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006

Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006 1 Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006 Mondeling onderwijs Kerndoel 1 Kerndoel 2 Kerndoel 3 Schriftelijk onderwijs Kerndoel 4 Bijlage kerndoel 4 leestechniek Kerndoel 5 Kerndoel

Nadere informatie

WELKOM Twee ICT voorbeelden in het Rekenen-wiskunde onderwijs op de Pabo van Avans hogeschool

WELKOM Twee ICT voorbeelden in het Rekenen-wiskunde onderwijs op de Pabo van Avans hogeschool WELKOM Twee ICT voorbeelden in het Rekenen-wiskunde onderwijs op de Pabo van Avans hogeschool Nicole Poulussen, Cindy Stienen, Esther Woertman Inhoud Jaar 1 Pabo Avans Voorbeeld 1 ICT in de vorm van een

Nadere informatie

Signaleringslijst voor Kleuters 2.0 1)

Signaleringslijst voor Kleuters 2.0 1) Spreken en luisteren Beheerst het Nederlandse klanksysteem Spreekt vrijuit Neemt actief deel aan gesprekken in kleine groepen Neemt actief deel aan gesprekken in grote groepen Kan op eigen initiatief een

Nadere informatie

Protocol Leesproblemen & Dyslexie

Protocol Leesproblemen & Dyslexie Protocol Leesproblemen & Dyslexie Een opfrisbijeenkomst Groep 1 & 2 SWV duin- & bollenstreek Werken met ondersteuningsniveaus PLD zorgniveau PLD arrangement SWV D&B ondersteuningsniveau I Basis 1. Algemene

Nadere informatie

Informatie. Heterogene kleutergroep -de kinderen leren van elkaar -de kinderen helpen elkaar en oudsten kunnen dit voordoen.

Informatie. Heterogene kleutergroep -de kinderen leren van elkaar -de kinderen helpen elkaar en oudsten kunnen dit voordoen. Welkom in groep 2 Informatie Heterogene kleutergroep -de kinderen leren van elkaar -de kinderen helpen elkaar en oudsten kunnen dit voordoen. Hulpjes - iedere dag 2 nieuwe kinderen - dagritmekaarten, kalender,

Nadere informatie

Beginnende geletterdheid - ROC 3. Beginnende geletterdheid ROC 3

Beginnende geletterdheid - ROC 3. Beginnende geletterdheid ROC 3 Beginnende geletterdheid ROC 3 231 232 Beginnende geletterdheid - ROC 3 1. Lezen en schrijven: meer dan een kunstje? Waar gaat het over? Jij kunt lezen en schrijven, anders zat je hier nu niet. Gefeliciteerd!

Nadere informatie

Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht voor op een poëziekaart. Hoe pak je het schrijven van een gedicht aan?

Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht voor op een poëziekaart. Hoe pak je het schrijven van een gedicht aan? Les 1: Een poëziekaart maken Wat voor tekst schrijf je en voor wie: een gedicht voor op een poëziekaart Lees over Verbonden zijn. Verbonden zijn De Nieuwsbegrip leesles gaat over de ramadan. Tijdens de

Nadere informatie

Leerlijnen peuters en jonge kind (MET extra doelen) versie juli 2015. Naam leerling. Taal Beginnende geletterdheid

Leerlijnen peuters en jonge kind (MET extra doelen) versie juli 2015. Naam leerling. Taal Beginnende geletterdheid Leerlijnen peuters en jonge kind (MET extra doelen) versie juli 2015 Taal eginnende geletterdheid eginnende geletterdheid-stap 1 OEKORIËNTATIE: Herkent een boek en weet dat er een verhaal in staat -20--20

Nadere informatie

Villa letterpret 2440,00

Villa letterpret 2440,00 Villa letterpret 2440,00 Implementatie taal Didaktische poppenkast Poppenset Twee bijenkomsten van 2,5 uur op de school Themapakket Villa letterpret Digitale games Villa letterpret Villa letterpret bestaat

Nadere informatie

Week 1 twee weken voorafgaand aan het Voorleesontbijt. Bijeenkomst 1. Materiaal

Week 1 twee weken voorafgaand aan het Voorleesontbijt. Bijeenkomst 1. Materiaal Introductie Deze lesmodule is geschreven voor een project van 5 bijeenkomsten van elk 60 minuten, waarvan de laatste bijeenkomst het werkelijke Voorleesontbijt is. Het aantal, de duur en inhoud van de

Nadere informatie

Effectief aanvankelijk leesonderwijs

Effectief aanvankelijk leesonderwijs Effectief aanvankelijk leesonderwijs [email protected] @Leesonderwijs www.goedleesonderwijs.nl Inhoud: Technisch lezen in groep 3 Effectief aanvankelijk leesonderwijs Differentiatie Stel jezelf vragen

Nadere informatie

Welkom op de informatie-avond voor groepen 1-2: -Vierde kleutergroep -Onderbouwd -Enkele praktische zaken

Welkom op de informatie-avond voor groepen 1-2: -Vierde kleutergroep -Onderbouwd -Enkele praktische zaken Welkom op de informatie-avond voor groepen 1-2: -Vierde kleutergroep -Onderbouwd -Enkele praktische zaken Vierde kleutergroep: -Na de herfstvakantie -Combinatie groep 1-2 -Zorgvuldige samenstelling -Leerkracht

Nadere informatie

screening oudste kleuters t.a.v. risicofactoren voor leren lezen / spellen

screening oudste kleuters t.a.v. risicofactoren voor leren lezen / spellen screening oudste kleuters t.a.v. risicofactoren voor leren lezen / spellen Door Anneke Smits (O.S.O. Windesheim te Zwolle) en Marijke Visser (SBO Koningin Emmaschool Nijkerk) Hoe dichter de toetsen/ observatiepunten

Nadere informatie

Handreiking Groepsplan voorbereidend lezen:

Handreiking Groepsplan voorbereidend lezen: Handreiking Groepsplan voorbereidend lezen: groep: Leerkracht: Periode: Schooljaar: Gebaseerd op groepsplan voorbereidend lezen vco Drakensteyn / Gerard Regeling Handreiking groepsplannen M.Forrer en Yvonne

Nadere informatie

DKJL PPOZO deel 3 27 januari 2016 Nienke Bakker

DKJL PPOZO deel 3 27 januari 2016 Nienke Bakker DKJL PPOZO deel 3 27 januari 2016 Nienke Bakker 1 De opbouw van de middag Hoe gaat het? -Coachende procesfeedback - Een geschikte stelling Geschikte subvragen -Het leiden van een debat - Ontwerp je eigen

Nadere informatie

Protocol dyslexie voor groep 1 3

Protocol dyslexie voor groep 1 3 Protocol dyslexie voor groep 1 3 Volgens de gezondheidsraad moet de behandeling van kinderen met dyslexie gericht zijn op: Het zo snel mogelijk bereiken van een zo hoog mogelijk niveau van automatisering

Nadere informatie

SPECIMEN. (na)vertellen in chronologische volgorde begrijpend luisteren

SPECIMEN. (na)vertellen in chronologische volgorde begrijpend luisteren Matrix Taal (1) interactief taalgebruik beginnende geletterdheid woordenschat taalbewustzijn taal thema 1 thema 2 thema 3 thema 4 thema 5 thema 6 thema 7 thema 8 eigen aanbod ontwikkelen woordenschat (passief

Nadere informatie

Aanvankelijk en voortgezet technisch lezen. Werkconferentie 24 september 2014 Ebelien Nieman. [email protected] www.niemantaal.nl

Aanvankelijk en voortgezet technisch lezen. Werkconferentie 24 september 2014 Ebelien Nieman. info@niemantaal.nl www.niemantaal.nl Aanvankelijk en voortgezet technisch lezen Werkconferentie 24 september 2014 Ebelien Nieman [email protected] www.niemantaal.nl Doel Aan de slag met je eigen leespraktijk didactiek informatie leerlijnen

Nadere informatie

Wat schrijf je en voor wie: een gedicht voor op een. Hoe pak je het schrijven van een gedicht aan?

Wat schrijf je en voor wie: een gedicht voor op een. Hoe pak je het schrijven van een gedicht aan? Les 1: Een poëziekaart maken poëziekaart Lees over Verbonden zijn. Wat schrijf je en voor wie: een gedicht voor op een Verbonden zijn De Nieuwsbegrip leesles gaat over de ramadan. Tijdens de ramadan voelen

Nadere informatie

Leeskastje Boekoriëntatie Begrip boek leren kennen. VB : Voorkant, achterkant, rug, titel (woord, zin, hoeveel

Leeskastje Boekoriëntatie Begrip boek leren kennen. VB : Voorkant, achterkant, rug, titel (woord, zin, hoeveel Leeskastje Boekoriëntatie Begrip boek leren kennen. VB : Voorkant, achterkant, rug, titel (woord, zin, hoeveel woorden, lange of korte zin ), bladzijden (dik boek, dun boek), tekst, illustraties/tekeningen,

Nadere informatie

De inrichting van de speelleeromgeving bij In elke hoek een boek.

De inrichting van de speelleeromgeving bij In elke hoek een boek. De inrichting van de speelleeromgeving bij In elke hoek een boek. Een rijke speelleeromgeving biedt kinderen volop kansen om zich spelenderwijs te ontwikkelen. Het werken met thema s is een aanleiding

Nadere informatie

Succesvol beginnend lezen

Succesvol beginnend lezen Succesvol beginnend lezen Een school heeft de volgende plannen: In groep 1 en 2 gaan we werken aan een voorschotaanpak met betrekking tot beginnende geletterdheid. Voor groep 3 hebben we een nieuwe methode

Nadere informatie

Beoordeling power-point groep 5

Beoordeling power-point groep 5 Beoordeling power-point groep 5 Leerkracht: Leerling: Onderdeel 2 4 6 8 10 Opmerkingen Titeldia: Duidelijke titel met onderwerp/naam/groep Inhoudsopgave: Puntsgewijs wat ga je behandelen. Plaatjes: Functioneel

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 5. pagina

Inhoud. Voorwoord 5. pagina Inhoud pagina Voorwoord 5 1. Inleiding fonemisch bewustzijn 7 1.1 Het leren lezen 7 1.2 Wat is fonemisch bewustzijn? 8 1.3 Waarom is fonemisch bewustzijn belangrijk? 9 1.4 Voor welke leerlingen is (met

Nadere informatie

Creatief schrijven met leerlingen in de onderbouw (groep 1, 2 en 3)

Creatief schrijven met leerlingen in de onderbouw (groep 1, 2 en 3) Creatief schrijven met leerlingen in de onderbouw (groep 1, 2 en 3) 19 april 2018 Carina van Sommeren & Margriet Dekker Seminarium voor Orthopedagogiek, Utrecht Doel van deze bijeenkomst Inspiratie krijgen

Nadere informatie

OPBRENGSTGERICHT WERKEN. Handleiding groepsoverzicht en groepsplan. versie 1

OPBRENGSTGERICHT WERKEN. Handleiding groepsoverzicht en groepsplan. versie 1 OPBRENGSTGERICHT WERKEN Handleiding groepsoverzicht en groepsplan versie 1 Kleuterplein Inhoud 1 Invullen van het groepsoverzicht 2 Opstellen van het groepsplan Rekenen 3 Opstellen van het groepsplan Klanken

Nadere informatie

maakt (kirrende) geluidjes of brabbelt (tegen personen en speelgoed) begint steeds meer woorden te herhalen en (na) te zeggen

maakt (kirrende) geluidjes of brabbelt (tegen personen en speelgoed) begint steeds meer woorden te herhalen en (na) te zeggen Mondelinge taal 1 Spraak-taalontwikkeling Baby blauw maakt (kirrende) geluidjes of brabbelt (tegen personen en speelgoed) herhaalt geluidjes Dreumes brabbelt bij (eigen) spel oranje begint steeds meer

Nadere informatie

Rapport Lotje H. Naam Lotje H. Geboortedatum School/Locatie Boogschutter 0-7. Schooljaar Aanmaakdatum

Rapport Lotje H. Naam Lotje H. Geboortedatum School/Locatie Boogschutter 0-7. Schooljaar Aanmaakdatum Naam Geboortedatum 2-5-2012 School/Locatie Boogschutter 0-7 Schooljaar 2017-2018 Aanmaakdatum 9-10-2017 Groep Beren 2 Leraar Lieve van W. Bazalt Basisbehoeften Basiskenmerken Een kind dat lekker in zijn

Nadere informatie

Beoordelingsinstrument Digitale Leermiddelen Taalonderwijs

Beoordelingsinstrument Digitale Leermiddelen Taalonderwijs kennisnet.nl Beoordelingsinstrument Digitale Leermiddelen Taalonderwijs Op de volgende pagina s treft u het beoordelingsinstrument Digitale Leermiddelen Taalonderwijs. Het instrument is ingedeeld in acht

Nadere informatie

Maak betekenisvolle onderwerpen bespreekbaar Individuele docententraining DAG 3 PPOZO Marije Fris trainer & masterclassdocent St.

Maak betekenisvolle onderwerpen bespreekbaar Individuele docententraining DAG 3 PPOZO Marije Fris trainer & masterclassdocent St. Maak betekenisvolle onderwerpen bespreekbaar Individuele docententraining DAG 3 PPOZO Marije Fris trainer & masterclassdocent St. DKJL Met de deur in huis.. Schrijf zoveel mogelijk thema s op die jij geschikt

Nadere informatie

Wat ga je schrijven: een verklarende tekst. Een oorzaak-gevolg-schema maken met je schrijfmaatje

Wat ga je schrijven: een verklarende tekst. Een oorzaak-gevolg-schema maken met je schrijfmaatje Les 1: Een verklarende tekst schrijven Wat ga je schrijven: een verklarende tekst 1. Bekijk het filmpje van Nieuwsbegrip. Praat erover met je schrijfmaatje of met de klas. - Wat is plastic soep? - Wat

Nadere informatie

Groepsplan voorbereidend lezen: -fonemisch bewustzijn -letterkennis

Groepsplan voorbereidend lezen: -fonemisch bewustzijn -letterkennis Groepsplan voorbereidend lezen: -fonemisch bewustzijn -letterkennis groep: Leerkracht: Periode: Schooljaar: Gebaseerd op groepsplan voorbereidend lezen vco Drakensteyn / Gerard Regeling Handreiking groepsplannen

Nadere informatie

Tussendoel 1: Boekoriëntatie is kennismaken met de functies van boeken.

Tussendoel 1: Boekoriëntatie is kennismaken met de functies van boeken. Tussendoel 1: Boekoriëntatie is kennismaken met de functies van boeken. 1. Boekoriëntatie. 1.1 Kinderen begrijpen dat illustraties en tekst samen een verhaal vertellen. 1.2 Ze weten dat boeken worden gelezen

Nadere informatie

Waarom ga je schrijven: het Jeugdjournaalfilmpje bekijken. Wat voor tekst schrijf je en aan wie?

Waarom ga je schrijven: het Jeugdjournaalfilmpje bekijken. Wat voor tekst schrijf je en aan wie? Les 1: Je eigen reclameposter maken Waarom ga je schrijven: het Jeugdjournaalfilmpje bekijken Bekijk met de klas het Jeugdjournaalfilmpje op www.nieuwsbegrip.nl. Let vooral op de leerlingen van Het Geuzencollege

Nadere informatie

Doelen groep 1 augustus tot januari

Doelen groep 1 augustus tot januari SPRINGEN: Landt op zijn voeten en kan meteen weer verder gaan. GOOIEN EN VANGEN: Vangt een grote, zachte bal. BALANCEREN: Loopt over de bank waarbij hij over een hindernis van 10 cm hoog kan stappen. Plaatst

Nadere informatie

In het thema Sil redt het koraal! kunt u in dagelijkse situaties ook aandacht besteden aan de volgende doelen:

In het thema Sil redt het koraal! kunt u in dagelijkse situaties ook aandacht besteden aan de volgende doelen: Kansen grijpen en kansen creëren In Sil redt het koraal! wordt gewerkt aan doelen rondom taal, rekenen, motoriek en de sociaalemotionele ontwikkeling. Om zo goed mogelijk te werken aan de ontwikkelingskansen

Nadere informatie

Spelenderwijs rijmen. Linda Willemsen. www.klasvanjuflinda.nl. www.klasvanjuflinda.nl

Spelenderwijs rijmen. Linda Willemsen. www.klasvanjuflinda.nl. www.klasvanjuflinda.nl Spelenderwijs rijmen Linda Willemsen www.klasvanjuflinda.nl www.klasvanjuflinda.nl Spelenderwijs rijmen Spelenderwijs rijmen Tekst & vormgeving: Linda Willemsen 2014 www.klasvanjuflinda.nl Linda Willemsen

Nadere informatie

TAAL EN LEESMETHODEN Aanbod voor Jonge Kinderen Doe meer met Bas

TAAL EN LEESMETHODEN Aanbod voor Jonge Kinderen Doe meer met Bas TAAL EN LEESMETHODEN Aanbod voor Jonge Kinderen Doe meer met Bas Praktische handvatten voor het taallees- en rekenonderwijs zoals deze methode zijn te vinden op www.taalpilots.nl en www.rekenpilots.nl.

Nadere informatie

Activiteit Doel Beschrijving doel Planning Uitvoering. De kinderen: - oriënteren zich op het thema. - activeren hun voorkennis.

Activiteit Doel Beschrijving doel Planning Uitvoering. De kinderen: - oriënteren zich op het thema. - activeren hun voorkennis. Hier vind je een overzicht van de lesdoelen die worden aangeboden in dit project. Houd er rekening mee dat je tijdens de uitvoering van de lessen waarschijnlijk met méér doelen bezig zult zijn, voortkomend

Nadere informatie

Observatieformulier Leerlijn Engelse taal (TPO) Groep 1 & 2

Observatieformulier Leerlijn Engelse taal (TPO) Groep 1 & 2 Kindgegevens: Voornaam... Achternaam... Geboortedatum... Observatieformulier Leerlijn Engelse taal (TPO) Groep 1 & 2 Thuistaal... Opvoeding tweetalig n.v.t. ja nee Groep... notatiewijze: kijkpunt is nog

Nadere informatie

Spinners. Veel plezier! Juf Els en juf Anke

Spinners. Veel plezier! Juf Els en juf Anke Spinners Een nieuwe rage: spinners! Heb jij ze al gespot in jouw klas? Vervelend, al dat speelgoed op school, of handig! spinners in de klas, daar kun je leuke, leerzame activiteiten mee doen! Wij bedachten

Nadere informatie

Dyslexieprotocol PCB de Schakel

Dyslexieprotocol PCB de Schakel Dyslexieprotocol PCB de Schakel Hoe herken je vroegtijdig dyslexie? Een handreiking voor leerkrachten en ouders. B.Vos en C.Bulk 15-4-2007 Inhoudsopgave: Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Dyslexie in het kort...3

Nadere informatie

Samen kunnen we alles.

Samen kunnen we alles. Ingrid & Dieter Schubert. Inhoudsopgave: Activiteiten die betrekking hebben op de tussendoelen en gerelateerd zijn aan het prentenboek: 1. Introductieactiviteit: - Het kastje, boeken en plaatjes, letters

Nadere informatie

Taal in Blokjes software

Taal in Blokjes software Taal in Blokjes software Leermodules Taal in Blokjes is een uitsnede van de F&L methode. De Taal in Blokjes software is gekoppeld aan de 11 leermodules van de Taal in Blokjes workshop. Deze modules bevatten

Nadere informatie

PROFESSIONELE BACHELOR IN HET ONDERWIJS KLEUTERONDERWIJS

PROFESSIONELE BACHELOR IN HET ONDERWIJS KLEUTERONDERWIJS PROFESSIONELE BACHELOR IN HET ONDERWIJS KLEUTERONDERWIJS Zelfstandig project Hoe kunnen we het alfabetisch principe aanpakken in verschillende leergebieden in de derde kleuterklas? PROMOTOR LAURA GERAERTS

Nadere informatie

Navorming rond poëzie Sandrine Lambert

Navorming rond poëzie Sandrine Lambert Navorming rond poëzie Sandrine Lambert Dit document bevat een reeks praktische oefeningen om poëzie te maken met een groep en zo te streven naar een individueel resultaat. OEFENING Gebruik steeds een heel

Nadere informatie

Themabrief. Wij gaan op vakantie 11-05-2015-09-07-2015. PSZ Het Talent, De Wildestraat 38-40, Schiedam t: 06-42062584 e:pszhettalent@komkids.

Themabrief. Wij gaan op vakantie 11-05-2015-09-07-2015. PSZ Het Talent, De Wildestraat 38-40, Schiedam t: 06-42062584 e:pszhettalent@komkids. Themabrief Wij gaan op vakantie 11-05-2015-09-07-2015 PSZ Het Talent, De Wildestraat 38-40, Schiedam t: 06-42062584 e:[email protected] Wat willen wij? Het laatste thema van dit schooljaar staat

Nadere informatie

De inrichting van de speelleeromgeving bij Geen troep op de stoep.

De inrichting van de speelleeromgeving bij Geen troep op de stoep. De inrichting van de speelleeromgeving bij Geen troep op de stoep. Een rijke speelleeromgeving biedt kinderen volop kansen om zich spelenderwijs te ontwikkelen. Het werken met thema s is een aanleiding

Nadere informatie

expertisecen trum nederlands

expertisecen trum nederlands Kleuterplein en het nieuwe Protocol Leesproblemen en Dyslexie voor groep 1 en 2 expertisecen trum nederlands Het Protocol Leesproblemen en Dyslexie van het Expertisecentrum Nederlands (EN) wordt door veel

Nadere informatie

De Voorleesvogel. Tips bij interactief voorlezen

De Voorleesvogel. Tips bij interactief voorlezen De Voorleesvogel Tips bij interactief voorlezen 1 Dienst Openbare Bibliotheek Den Haag Onderwijsbureau 070-3534552 [email protected] 2 Interactief voorlezen Het is de kunst van interactief voorlezen om

Nadere informatie

De inrichting van de speelleeromgeving bij Sil op safari. Het safaripark met restaurant

De inrichting van de speelleeromgeving bij Sil op safari. Het safaripark met restaurant De inrichting van de speelleeromgeving bij Sil op safari. Een rijke speelleeromgeving biedt kinderen volop kansen om zich spelenderwijs te ontwikkelen. Het werken met thema s is een aanleiding om de speelleeromgeving

Nadere informatie

Informatieavond schooljaar 2015-2016. Cluster 1/2

Informatieavond schooljaar 2015-2016. Cluster 1/2 Informatieavond schooljaar 2015-2016 Cluster 1/2 Programma Even voorstellen Ik & Ko KIJK! het observatiesysteem Het rapport De ontwikkelingslijnen/hoe werken we in de kleuterklas? naar eigen klas Praktische

Nadere informatie

TOS en Dyslexie. De grenzen van mijn taal....zijn de grenzen van mijn wereld

TOS en Dyslexie. De grenzen van mijn taal....zijn de grenzen van mijn wereld TOS en Dyslexie De grenzen van mijn taal....zijn de grenzen van mijn wereld Inhoud: Wie zijn wij? Wat is een TOS? TOS en dyslexie, cormobiditeit TOS en dyslexie, dé aanpak Wie zijn wij? Auris: helpt mensen

Nadere informatie

Schooljaar 2013/2014 KBS DE ZONNEWENDE PROTOCOL DYSLEXIE. Caroline Wenum

Schooljaar 2013/2014 KBS DE ZONNEWENDE PROTOCOL DYSLEXIE. Caroline Wenum Schooljaar 2013/2014 KBS DE ZONNEWENDE PROTOCOL DYSLEXIE Caroline Wenum Inhoudsopgave 1. Theorie... 2 1.1 Wat is dyslexie... 2 1.2 Stadia van geletterdheid... 2 1.3 risicofactoren... 3 1. 4 Aanpak mogelijke

Nadere informatie