Hormonale therapie bij borstkanker
|
|
|
- Stijn van der Ven
- 10 jaren geleden
- Aantal bezoeken:
Transcriptie
1 Hormonale therapie bij borstkanker Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC-Havenziekenhuis Uw arts heeft met u besproken de borstkanker te behandelen met een hormonale therapie. Bij de normale ontwikkeling van de borsten spelen vrouwelijke hormonen (oestrogenen en progesteron) een belangrijke rol. Deze hormonen kunnen ook de groei van kwaadaardige cellen vanuit het borstklierweefsel stimuleren. Sommige borstkankercellen zijn gevoelig voor de effecten van vrouwelijke geslachtshormonen en sommige niet. Hormonale therapie is er op gericht de aanmaak van deze hormonen te remmen of het effect ervan te blokkeren. Omdat hormonen hun effect in het gehele lichaam kunnen hebben, is het een zogenaamde systeemtherapie. Deze behandeling kan zowel adjuvant (aanvullend) gegeven worden als ook palliatief (ter bestrijding van klachten of symptomen ten gevolge van de ziekte). Hoe werkt hormonale therapie? Het belangrijkste doel van hormonale therapie is het uitschakelen van de productie van het vrouwelijke hormoon bij hormoongevoelige tumoren. De eierstokken zorgen voor de grootste aanmaak van de vrouwelijke hormonen. Dit kan dus de groei van kwaadaardige cellen van het borstklierweefsel stimuleren. Als u borstkanker heeft en nog menstrueert, is het daarom soms nodig de werking van de eierstokken (en dus van de vrouwelijke hormonen) stil te leggen. Dit kan door middel van het verwijderen van de eierstokken of (verschillende) medicijnen. Als de functie van de eierstokken eenmaal is uitgeschakeld, treedt als gevolg daarvan de overgang in. Dit kan leiden tot de volgende (overgangs) verschijnselen: opvliegers, een droge vagina, toegenomen kalkverlies uit de botten (op den duur), verandering in de vetstofwisseling en stemmingswisselingen. Havenziekenhuis en Instituut voor Tropische Ziekten B.V. is een dochteronderneming van
2 Het kan ook zijn dat vrouwen al in de overgang zijn en een kwaadaardige afwijking hebben waarvan de groei door vrouwelijke hormonen wordt gestimuleerd. Dan kan hormonale therapie nodig zijn om de aanmaak en de gevolgen van deze hormonen te remmen. Het is belangrijk te weten dat de eierstokken na de overgang geen vrouwelijke hormonen meer produceren, maar dat dit in het vetweefsel en de bijnier nog wel gebeurt. Remming van aanmaak of blokkering van het effect van deze hormonen kan dan ook bij vrouwen na de overgang een zinvolle behandeling zijn. De behandeling bestaat uit tabletten, soms aangevuld met injecties. Deze behandeling moet meestal vijf jaar gevolgd worden. Bijwerkingen en adviezen Opvliegers - draag luchtige kleding van natuurlijke materialen; - vermijd cafeïne, alcohol, scherpe kruiden, roken; - doe regelmatig aan (matige) lichaamsbeweging, bijvoorbeeld wandelen of fietsen; - vermijd/bestrijd stress zoveel mogelijk, ontspanningsoefeningen kunnen helpen; - bij hevige klachten kan in overleg gestart worden met Efexor / Clonidine. Vaginale droogheid - draag niet knellend, katoenen ondergoed; - neem tijd voor het voorspel; - probeer volgens uw oude patroon te vrijen; - gebruik zo nodig speeksel/glijmiddel/replens / Cicatridina ; - wees alert op symptomen van vaginale schimmelinfectie (veranderde afscheiding, vaginale jeuk). Neem dan contact op met de huisarts. - bij hevige klachten kan in overleg met de gynaecoloog vaginale crème/ tabletten met oestrogenen voorgeschreven worden van 6 - Hormonale therapie bij borstkanker
3 Misselijkheid Misselijkheid kan vooral op tijdens de eerste weken optreden - drink voldoende: 1,5 tot 2 liter per dag; - eet ieder 2-3 uur een kleine maaltijd; - eet op de momenten dat de misselijkheid minder is; - zoek afleiding; - neem de tabletten 's avonds voor het slapen gaan in; - bij hevige klachten kan de oncoloog anti-emetica voorschrijven. Gewrichtspijn/-stijfheid - een warme douche/bad/pakking kan verlichting geven; - kom en blijf in beweging; - gebruik zo nodig paracetamol ( maximaal 4 maal daags 1000 mg); - bij hevige klachten kan de oncoloog/chirurg sterkere pijnstilling of NSAID s voorschrijven of besluiten over te stappen op een andere hormonale behandeling. Invloed op de stemming - maak de veranderde gevoelens bespreekbaar met de partner/omgeving; - probeer een vaste dagindeling aan te houden; - doe regelmatig aan (matige) lichaamsbeweging, bijvoorbeeld wandelen of fietsen; - neem deel aan lotgenoten contact/revalidatieprogramma (bijvoorbeeld Herstel en Balans, via de Borstkankervereniging); - eventueel verwijzen naar maatschappelijk werk/psycholoog; - bij hevige klachten kan de oncoloog/chirurg besluiten over te stappen op een andere hormonale behandeling. Gewichtstoename/ vocht vasthouden - eet minder vette producten; - beperk het suikergebruik; - adviezen voor omgaan met hongergevoel; - doe regelmatig aan (matige) lichaamsbeweging, bijvoorbeeld wandelen of fietsen; - eventueel verwijzen naar diëtiste; - indien er sprake is van oedeem, kan de oncoloog/chirurg eventueel diuretica voorschrijven van 6 - Hormonale therapie bij borstkanker
4 Haaruitval - zorg voor gezonde voeding met voldoende vitaminen; - was het haar met milde shampoo en lauw water; - föhnen op de koudste stand; - het haar niet bleken/chemisch kleuren/permanenten. Vermoeidheid - neem voldoende rust na activiteit; - zorg voor een goede nachtrust, eventueel met rustgevende medicatie/ ontspanningsoefeningen; - verdeel activiteiten over de dag/week; - probeer hulp te accepteren voor zware klussen; - als aanvullende hulp nodig is, kan de verpleegkundige/huidarts dit aanvragen; - deelname aan herstelprogramma wordt aanbevolen. Ongewenst haargroei - ongewenst haar kan tijdelijk of permanent verwijderd worden. Vraag advies aan de schoonheidsspecialiste. - vergoeding via ziektekostenverzekeraar: waarschijnlijk is dit via polikliniek Dermatologie wel mogelijk. Risico op versnelde botontkalking - zorg voor voldoende gewichtsdragende lichaamsbeweging, zoals wandelen; - dagelijks minimaal 15 minuten daglicht; - gebruik tenminste 3 keer (vette) zuivelproducten per dag; - in overleg met oncoloog/chirurg zo nodig extra calcium/vitamine D tabletten; - bij ernstige botontkalking kan gestart worden met bisfosfonaten van 6 - Hormonale therapie bij borstkanker
5 Contact Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC-Havenziekenhuis Locatie Havenziekenhuis Haringvliet TD Rotterdam Telefoon: [email protected] Website: van 6 - Hormonale therapie bij borstkanker
6 Wat is uw mening? Het Havenziekenhuis wil haar patiënten goede zorg mét persoonlijke aandacht bieden. Als u tevreden bent over onze zorg, dan horen we het graag. Maar ook ideeën voor verbetering van onze zorg en service zijn van harte welkom. U kunt uw suggesties doorgeven via onze website bij 'patiënten' of uw mening delen via Vragen Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen, dan kunt u deze stellen aan uw medisch specialist via ons algemene telefoonnnummer Afspraak afzeggen of wijzigen Bent u onverwacht verhinderd? Laat u dit dan zo spoedig mogelijk aan ons weten. Een andere patiënt kan dan wellicht eerder worden geholpen. Meer informatie Voor meer informatie kunt u kijken op www. academischborstkankercentrum.nl Deze folder is met de grootste zorg samengesteld. Het betreft algemene informatie waaraan geen rechten kunnen worden ontleend. Havenziekenhuis ABC/14/04/Hormonale therapie bij borstkanker POSTADRES Postbus LN Rotterdam Telefoon & fax HOOFDLOCATIE buitenpolikliniek krimpen Haringvliet 2 Patrijzenstraat 59 Rotterdam Krimpen aan den IJssel - 6 van 6 - Hormonale therapie bij borstkanker
Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE. onderdeel HORMONALE THERAPIE
Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE onderdeel HORMONALE THERAPIE Inhoudsopgave Inleiding... 3 Hoe werkt hormonale therapie?... 4 Vóór de overgang... 4 Tijdens en na de overgang... 5 De verschillende
Mammacare Hormoonbehandeling
Mammacare Hormoonbehandeling Inleiding Tijdens het pathologisch onderzoek is gebleken dat de tumor die bij u verwijderd is hormoongevoelig was. De hormoonbehandeling is een systematische behandeling dat
Follow-up bij borstkanker
Follow-up bij borstkanker Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC- Havenziekenhuis U heeft in de afgelopen periode verschillende behandelingen i.v.m. borstkanker ondergaan. Hiervoor kunnen verschillende
Ziekte van Parkinson
Ziekte van Parkinson De ziekte van Parkinson is een chronische aandoening van de hersenen die progressief is. In deze folder leest u meer over deze ziekte en over de polikliniek Neurologie van het Havenziekenhuis.
Multiple Sclerose is een ziekte van de hersenen en het ruggenmerg. Deze ziekte wordt ook wel MS genoemd. In deze folder leest hier meer over.
Multiple Sclerose Multiple Sclerose is een ziekte van de hersenen en het ruggenmerg. Deze ziekte wordt ook wel MS genoemd. In deze folder leest hier meer over. Wat is multipele Sclerose (MS) MS is een
Hartfalen dagboek. U moet telefonisch contact opnemen met de hartfalenverpleegkundige: - toename van uw gewicht met... kilo in... dagen
Hartfalen dagboek In dit dagboek kunt u bijhouden wat uw gewicht is. Ook kunt u noteren wanneer u uw medicijnen heeft ingenomen. Neem dit dagboek altijd mee naar uw afspraak met de hartfalenverpleegkundige.
Patiënteninformatiedossier (PID) PROSTAATKANKER. onderdeel HORMONALE THERAPIE. PROSTAATKANKER Hormonale therapie
Patiënteninformatiedossier (PID) PROSTAATKANKER onderdeel HORMONALE THERAPIE PROSTAATKANKER Hormonale therapie INHOUD Inleiding... 3 Hoe werkt hormonale therapie?... 3 Wanneer hormonale behandeling?...
Doel van het onderzoek Een MIBI-scan is bedoeld om de doorbloeding van uw hartspier te beoordelen.
MIBI-scan U hebt van uw cardioloog een verwijzing gekregen voor een MIBI-scan van het hart in het Erasmus MC. In deze folder staat de informatie over dit onderzoek. Inschrijving Wij verzoeken u om u tenminste
Behandeling met galantamine
Behandeling met galantamine Behandeling bij dementie De geriater heeft bij u een vorm van dementie vastgesteld. Voor deze hersenziekte kan de arts u medicatie voorschrijven. In uw geval is dit galantamine
Operaties aan de schildklier
Operaties aan de schildklier Strumectomie Het kan om verschillende redenen nodig zijn dat u aan uw schildklier wordt geopereerd. Kort samengevat volgen ze hier: De schildklier werkt te hard. Als dat niet
Reumapoli. Havenziekenhuis. Diagnose en behandeling
Reumapoli Diagnose en behandeling Vroeg opsporen en behandelen van reuma is belangrijk. Mensen met klachten die de huisarts of specialist verdacht vindt voor gewrichtsontsteking/reuma, zien we daarom graag
Wat mag u wel en niet doen als uw arm of been in het gips zit
Gipsverband Wat mag u wel en niet doen als uw arm of been in het gips zit Uw arm of been zit in een gipsverband. Dit is een verband van kunststof of van gips dat ervoor zorgt dat het bot in een goede stand
Informatie over de behandeling bij diabetes (suikerziekte)
Diabeteszorg Informatie over de behandeling bij diabetes (suikerziekte) Vanwege suikerziekte (diabetes mellitus) wordt u doorgestuurd naar de diabetespolikliniek van het Havenziekenhuis. Diabetes mellitus
Bij u is onderzocht of uw tumor hormoongevoelig is en omdat dit bij u het geval is, heeft de arts voorgesteld om te starten met hormonale therapie.
Wat zijn hormonen? Hormonen zijn stoffen die ons lichaam zelf maakt en die een groot aantal lichaamsfuncties regelen. Een aantal klieren, organen en weefsels, bijvoorbeeld de eierstokken, maken hormonen.
Brok in de keel. Havenziekenhuis
Brok in de keel In deze folder staat beschreven wat een brok in de keel inhoudt en wat hiervan de oorzaak kan zijn. Uw KNO-arts kan de brok in de keel op verschillende manieren onderzoeken. Welke manieren
Naar huis met een drain
Naar huis met een drain De verzorging van een wond met een drain thuis U heeft een operatie gehad waarbij uw okselklieren zijn weggehaald. Voor de afvoer van bloed en weefselvocht is er een dun plastic
Algemene informatie polikliniek Cardiologie
Algemene informatie polikliniek Cardiologie U heeft binnenkort een afspraak op de polikliniek Cardiologie van het Havenziekenhuis. In deze folder leest u wat er op deze poli gebeurt en welke onderzoeken
Verrichtingen longziekten
Verrichtingen longziekten Wat voor onderzoeken kunnen er gedaan worden als u last heeft van uw longen De longarts kan verschillende onderzoeken bij u laten doen. In deze folder leest u welke onderzoeken
Afdeling Longziekten en Tuberculose
Afdeling Longziekten en Wat er gebeurt bij een opname? U bent opgenomen op de verpleegafdeling Longziekten en. In deze folder leest u wat er op deze afdeling gebeurt. Zowel de artsen als de verpleging
Amandelen verwijderen bij kinderen
Amandelen verwijderen bij kinderen Wanneer en hoe worden de neus- en keelamandelen verwijderd Binnenkort worden bij uw kind de amandelen verwijderd. In deze folder kunt u meer lezen over deze behandeling.
H Hormonale therapie bij borstkanker
H.40017.0316 Hormonale therapie bij borstkanker Inleiding Hormonen zijn stoffen die ons lichaam zelf maakt en deze stoffen regelen een groot aantal lichaamsfuncties. Hormonen worden in een aantal klieren,
Photodynamische therapie (PDT)
Photodynamische therapie (PDT) De arts heeft met u gesproken over photodynamische therapie (PDT). In deze folder wordt deze vorm van therapie uitgelegd. Voor wie is deze behandeling bedoeld? PDT wordt
Hormoonbehandeling bij prostaatkanker Urologie
Hormoonbehandeling bij prostaatkanker Urologie Inleiding Bij u is een kwaadaardig gezwel in de prostaat aangetroffen (prostaatkanker). De uroloog heeft er samen met u voor gekozen om de prostaatkanker
Dementie. Havenziekenhuis
Dementie Uw arts heeft met u en uw naasten besproken dat er (waarschijnlijk) sprake is van dementie. Mogelijk bent u hiervan geschrokken. Het kan ook zijn dat u of uw omgeving hier al op voorbereid was.
Afdeling Cardiologie
Afdeling Cardiologie Wat gebeurt er bij een opname? U bent opgenomen op de verpleegafdeling Cardiologie. In deze folder leest u wat er op deze afdeling gebeurt. Zowel de artsen als de verpleging proberen
Wat gebeurt er met iemand die aan een beademingsmachine ligt
Beademing Wat gebeurt er met iemand die aan een beademingsmachine ligt Uw familielid of naaste wordt beademd door een zogenaamde beademingsmachine. Dit is een ingrijpende gebeurtenis voor de patiënt zelf
Behandeling met rivastagmine capsules
Behandeling met rivastagmine capsules Behandeling bij dementie De geriater heeft bij u een vorm van dementie vastgesteld. Voor deze hersenziekte kan de dokter u medicijnen voorschrijven. In uw geval is
Oorzaak, hoe komt het en hoe is het te voorkomen?
Een niersteen Oorzaak, hoe komt het en hoe is het te voorkomen? Bij u is onlangs een niersteen vastgesteld. Nadat een steen is uitgeplast of door uw uroloog is verwijderd komen altijd de vragen: Hoe komt
Amputatie van de borst
Amputatie van de borst Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC- Havenziekenhuis U wordt behandeld in het Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC - Havenziekenhuis. In deze folder leest u wat u kunt verwachten
Therapeutische infiltraties
Therapeutische infiltraties Bij therapeutische infiltraties wordt de plaats van de pijn geïnfiltreerd met een prednison depot-preparaat. In deze folder wordt uitgelegd wat deze behandeling inhoudt. Medicijnen
Laparoscopische pyelumplastiek
Laparoscopische pyelumplastiek Nierbekkenplastiek Zoals u reeds van uw uroloog heeft vernomen is vastgesteld dat er bij u een vernauwing in de urineleider aanwezig is die de afvloed van urine uit uw nier
Geestelijke verzorging
Geestelijke verzorging Zorg met aandacht - Aandacht voor wat u gelooft Onlangs bent u opgenomen in het Havenziekenhuis. Opname in een ziekenhuis kan vragen en emoties oproepen. Het kan prettig zijn om
Behandeling met memantine
Behandeling met memantine Behandeling bij dementie De geriater heeft bij u een vorm van dementie vastgesteld die ook wel de ziekte van Alzheimer wordt genoemd. Voor deze hersenziekte kan de arts u medicatie
Informatie over een goed en snel herstel na een behandeling aan de kaak
Kaakchirurgie Informatie over een goed en snel herstel na een behandeling aan de kaak U bent behandeld op de polikliniek Kaakchirurgie. Om snel en goed te herstellen, raden wij u aan deze folder goed te
Slijtage van het netvlies
Slijtage van het netvlies Maculadegeneratie (MD) Deze folder geeft u informatie over de diagnose maculadegeneratie (MD). Dit wordt in de volksmond ook wel slijtage van het netvlies genoemd. De diagnose
MRI van de dunne darm
MRI van de dunne darm Uw behandelend arts heeft voor u een MRI-onderzoek aangevraagd. In deze folder leest u wat u moet doen om het onderzoek te laten slagen. Verder vindt u hier informatie over hoe het
Stereotactisch biopsie
Stereotactisch biopsie Weefselonderzoek bij een afwijking in de borst Een onderzoek waarbij weefsel door middel van een biopsie uit de borst wordt genomen. Uw behandelend arts heeft voor u een weefselonderzoek
De transferverpleegkundige kan u helaas niet helpen bij het aanvragen van huishoudelijke hulp en bij huisvestingsproblemen.
Transfer Zorg na uw ziekenhuisopname Het is mogelijk dat u na uw ziekenhuisopname nog zorg nodig heeft. Deze zorg wordt in het Havenziekenhuis geregeld via de afdeling Transfer. In deze folder leest u
Voedselprovocatie. Havenziekenhuis. april 2012
Voedselprovocatie april 2012 Een allergie is een reactie van het afweersysteem van het lichaam gericht tegen niet schadelijke stoffen als stuifmeel, huidschilfers of voedingsmiddelen met allergische klachten
Periodieke beenbewegingen in de slaap
Periodieke beenbewegingen in de slaap Periodieke beenbewegingen in de slaap (Periodic limb movement disorder (PLMD)) is een slaapstoornis. Tijdens de slaap treden schokkende bewegingen op in de benen.
U bent opgenomen in het Havenziekenhuis, omdat u een klaplong heeft. In deze folder vindt u informatie over de behandeling van deze aandoening.
Klaplong Pneumothorax U bent opgenomen in het Havenziekenhuis, omdat u een klaplong heeft. In deze folder vindt u informatie over de behandeling van deze aandoening. Wat is een klaplong? De longen liggen
C. 1. Hormoonbehandeling
C. 1. Hormoonbehandeling Heeft u een hormoongevoelige tumor? Dan krijgt u in overleg met uw oncoloog zo nodig een hormoonbehandeling. Een hormoonbehandeling is de behandeling van kanker met hormonen. Dit
5 borstkanker Adviezen over omgaan met bijwerkingen 7 Vragen / informatie 11
Wat zijn hormonen? Hormonen zijn stoffen die ons lichaam zelf maakt en die een groot aantal lichaamsfuncties regelen. Een aantal klieren, organen en weefsels, bijvoorbeeld de eierstokken, maken hormonen.
De transurethrale blaastumor resectie
De transurethrale blaastumor resectie Een operatie waarbij een blaastumor via de plasbuis wordt weggehaald U heeft van uw uroloog gehoord dat u een blaastumor heeft. Het is verstandig om deze tumor weg
In deze folder leest u wat u moet doen om het onderzoek te laten slagen. Verder vindt u hier informatie over hoe het onderzoek gaat. Dag... Tijd...
MRI-onderzoek Uw behandelend arts heeft voor u een MRI-onderzoek aangevraagd. MRI is de afkorting voor Magnetic Resonance Imaging. MRI is een techniek om afbeeldingen van het lichaam te maken met behulp
Interne Geneeskunde/ Neurologie
Interne Geneeskunde/ Neurologie Wat gebeurt er op de afdeling? U bent opgenomen op de verpleegafdeling Interne Geneeskunde/Neurologie. In deze folder leest u wat er op deze afdeling gebeurt. Zowel de artsen
Deze folder gaat over de behandeling van aambeien.
Aambeien Behandeling Deze folder gaat over de behandeling van aambeien. Hoe ontstaan aambeien en slijmvliesverzakkingen? Aambeien zijn gezwollen bloedvaten, te vergelijken met spataderen. Vlak voor de
Neuropsychologisch onderzoek
Neuropsychologisch onderzoek Uw behandelend arts heeft voor u een neuropsychologisch onderzoek aangevraagd. Bij dit onderzoek wordt het functioneren van uw hersenen onderzocht. Het onderzoek richt zich
Hormoontherapie bij borstkanker
Hormoontherapie bij borstkanker Groepsvoorlichting hormonale therapie Het TweeSteden ziekenhuis (vestiging Tilburg) organiseert regelmatig een groepsvoorlichting hormonale therapie. Deze vindt plaats in
Zenuwwortelblokkade. Op de volgende pagina leest u wat u met uw arts besproken heeft over uw medicatie.
Zenuwwortelblokkade Elektrisch Doel van de behandeling Bij deze behandeling wordt de wortel van de zenuw die de pijn veroorzaakt met gepulseerde stroom behandeld. Deze behandeling is meestal vooraf gegaan
Behandeling van kaakgewrichtsklachten
Behandeling van kaakgewrichtsklachten U bent bij de polikliniek mondziekten en kaakchirurgie in behandeling voor kaakgewrichtsklachten. Deze brochure beschrijft een aantal oefeningen en adviezen voor patiënten
Chirurgie/Orthopedie
Chirurgie/Orthopedie Wat gebeurt er op de afdeling Chirurgie/Orthopedie U bent opgenomen op de verpleegafdeling Chirurgie/Orthopedie. Soms kan het voorkomen dat u op deze afdeling wordt opgenomen, terwijl
Barbotage behandeling van de schouder
Barbotage behandeling van de schouder Behandeling van kalkafzetting in de schouder U krijgt binnenkort een behandeling aan uw schouder. Dit wordt een barbotage behandeling van de schouder genoemd. In deze
Dagdiagnostisch Centrum Geriatrie
Dagdiagnostisch Centrum Geriatrie Informatie over het onderzoeksprogramma dat u krijgt U bent door de huisarts doorverwezen naar een klinisch geriater. U bent door het ziekenhuis uitgenodigd voor een onderzoeksprogramma
Amandelen verwijderen bij kinderen
Amandelen verwijderen bij kinderen Wanneer en hoe worden de neus- en keelamandelen verwijderd Binnenkort worden bij uw kind de amandelen verwijderd. In deze folder kunt u meer lezen over deze behandeling.
Stoma. Havenziekenhuis
Stoma U heeft van uw arts gehoord dat er bij u een stoma moet worden aangelegd of dat de kans op een stoma bij uw operatie aanwezig is. In deze folder kunt u de informatie over het aanleggen van een stoma
JJ-katheter. Havenziekenhuis. JJ-katheter
JJ-katheter In overleg met uw uroloog is besloten om een JJ-katheter (buisje) in uw urineleider in te brengen. Uw uroloog heeft u al verteld wat u kunt verwachten. De belangrijkste punten zijn in deze
Slaapadviezen. Havenziekenhuis. Bij slapeloosheid
Slaapadviezen Bij slapeloosheid Heeft u moeite met inslapen en/of doorslapen? In deze folder leest u een aantal tips voor een goede nachtrust. Ga voor uzelf na of u deze slaapadviezen echt toepast en neem
CT-onderzoek van de darmen
CT-onderzoek van de darmen CT colonografie Binnenkort wordt u verwacht op de afdeling Radiologie voor een CT onderzoek van de darmen. Dit is een onderzoek van de dikke darm (het colon) dat uitgevoerd wordt
Draininstructie. Havenziekenhuis
Draininstructie In de afgelopen dagen bent u geopereerd en heeft u één of meerdere drain(s) gekregen. Met u is afgesproken dat u met deze drain(s) naar huis gaat. Het doel van deze folder is u informatie
Hormoontherapie bij borstkanker
Hormoontherapie bij borstkanker Inleiding Uw arts heeft u aan de hand van de Patiëntenbrief uitgelegd, waarom u in aanmerking komt voor een hormoontherapie. In de Patiëntenbrief staan alle gegevens van
Vergroeiing van de grote teen
Vergroeiing van de grote teen hallux valgus U heeft met uw arts gesproken en er is vastgesteld dat u last heeft van hallux valgus. Een hallux valgus is een vergroeiing van de grote teen. In deze folder
CT-onderzoek van de darmen
CT-onderzoek van de darmen CT colonografie Binnenkort wordt u verwacht op de afdeling Radiologie voor een CT onderzoek van de darmen. Dit is een onderzoek van de dikke darm (het colon) dat uitgevoerd wordt
Suprapubische katheter
Suprapubische katheter Een katheter die ervoor zorgt dat de urine goed uit de blaas stroomt Een suprapubische katheter is een buis die door de uroloog door de buikwand boven het schaambeen in de blaas
Ingrepen longziekten
Ingrepen longziekten Op welke manieren kunnen uw longen onderzocht worden Om uw longen te onderzoeken kan een longarts verschillende onderzoeken doen. In deze folder leest u welke onderzoeken er zijn en
Aromataseremmer als antihormonale therapie
Chirurgie Aromataseremmer als antihormonale therapie www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Het effect van aromatase remmers... 3 Mogelijke bijwerkingen van aromatase remmers:... 4 Wat kunt u zelf doen bij
Kijkoperatie van de knie
Kijkoperatie van de knie Wat gebeurt er bij een kijkoperatie van de knie? De knie is een scharnierverbinding in het been die het scheenbeen en kuitbeen (onderkant) verbindt met het dijbeen (bovenkant).
Maatschap Chirurgie. Hormonale therapie bij borstkanker
Maatschap Chirurgie Hormonale therapie bij borstkanker Algemeen Uw specialist heeft met u besproken dat u in aanmerking komt voor een aanvullende (preventieve) hormonale behandeling. In deze folder kunt
Lipoedeem is een ophoping van vet en vocht. In deze folder leest u hier meer over.
Lipoedeem Informatie en behandeling Lipoedeem is een ophoping van vet en vocht. In deze folder leest u hier meer over. Wat is lipoedeem? Lipoedeem betekent letterlijk vetzwelling. Het is een chronische
Hebt u een klacht? Waar kunt u terecht als u niet tevreden bent?
Hebt u een klacht? Waar kunt u terecht als u niet tevreden bent? In het Havenziekenhuis doen wij er alles aan om u tijdens uw verblijf in het ziekenhuis zo goed mogelijk te behandelen, te verzorgen en
Uw ogen bij suikerziekte
Uw ogen bij suikerziekte diabetes mellitus U heeft een afspraak bij een oogarts in het Havenziekenhuis in verband met uw diabetes (suikerziekte). Jaarlijkse oogcontrole bij suikerziekte (diabetes mellitus)
De behandeling van borstkanker met Nolvadex
Meer informatie Voor meer informatie kunt u kijken op de internetsite www.astrazeneca.nl (onder het kopje Patiënteninformatie en vervolgens 'Kanker'). U kunt ook de brochure Borstkanker roept vragen op
Hygiëne/infectiepreventie
Hygiëne/infectiepreventie Hoe we ervoor zorgen dat u bij een verblijf in het ziekenhuis geen infectie oploopt. Van elke honderd patiënten, die in de Nederlandse ziekenhuizen worden opgenomen, lopen ongeveer
Epiduraal/wortelinfiltratie
Epiduraal/wortelinfiltratie met corticosteroiden Een epiduraalblokkade of zenuwwortelinfiltratie met corticosteroïden is een behandeling om de pijn te verminderen ter plaatse van het ruggenmerg of in het
Duizeligheid. Havenziekenhuis
Duizeligheid In deze folder leest u wat duizeligheid precies inhoudt. De oorzaken van duizeligheid worden beschreven. En u kunt lezen hoe duizeligheid in het ziekenhuis wordt onderzocht. Tenslotte wordt
Patiënteninformatie De behandeling van borstkanker met Zoladex
Patiënteninformatie De behandeling van borstkanker met Zoladex Uw arts heeft u Zoladex voorgeschreven. Zoladex kan worden toegepast bij vrouwen met borstkanker bij wie sprake is van uitzaaiingen. In deze
Operatief verwijderen van alle okselklieren
Operatief verwijderen van alle okselklieren Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC-Havenziekenhuis U wordt behandeld in het Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC - Havenziekenhuis. In deze folder
Hormoontherapie bij borstkanker
Hormoontherapie bij borstkanker Inleiding Uw arts heeft u aan de hand van de patiëntenbrief uitgelegd, waarom u in aanmerking komt voor een hormoontherapie. In de Patiëntenbrief staan alle gegevens van
Wie is er bang voor de overgang?
Wie is er bang voor de overgang? Overgangsklachten De overgang is een levensfase die voor de meeste vrouwen niet ongemerkt voorbij gaat. Er treden lichamelijke en geestelijke veranderingen op. De effecten
Wat is een liesbreuk, hoe ontstaat het en hoe kan het behandeld worden
Liesbreuk Wat is een liesbreuk, hoe ontstaat het en hoe kan het behandeld worden Een liesbreuk is een uitstulping van het buikvlies ter hoogte van de lies. Dit is te zien door een verdikking in één of
Behandeling S. aureus bacterie
Behandeling S. aureus bacterie Instructies voor behandeling U heeft gehoord dat u drager bent van de S. aureus bacterie. Deze bacterie kan bij een ziekenhuisopname infecties veroorzaken. Om de kans op
Hormoongebruik rond de overgang
Hormoongebruik rond de overgang Afdelingen gynaecologie en verloskunde Inhoudsopgave Inleiding 2 Wat is de overgang? 2 Klachten tijdens de overgang 2 Het gebruik van oestrogenen tijdens de overgang 2 De
Nefrostomie katheter
Nefrostomie katheter In overleg met uw uroloog is besloten om bij u een nefrostomie katheter in te brengen. In deze folder kunt u rustig nalezen wat er gebeurt. Aanleiding Het doel van deze katheter is
Interne geneeskunde. Endocriene therapie: Hormoontherapie bij borstkanker
Interne geneeskunde Endocriene therapie: Hormoontherapie bij borstkanker Inhoudsopgave Hormoontherapie bij borstkanker 4 Wat zijn hormonen? 4 Hormoongevoelige borstkanker 5 Hormoontherapie bij borstkanker
Deze folder is bedoeld voor mensen met COPD en bevat algemene informatie over de rol van voeding bij COPD.
COPD en voeding Deze folder is bedoeld voor mensen met COPD en bevat algemene informatie over de rol van voeding bij COPD. Wat is COPD? De afkorting COPD staat voor Chronic Obstructive Pulmonary Disease.
Borstkanker en hormoontherapie
Chirurgie Borstkanker en hormoontherapie www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat is hormoontherapie?... 3 Vrouwelijke geslachtshormonen... 3 Wanneer komt u in aanmerking voor een hormoonbehandeling?... 4
Infoblad KANKER ALGEMEEN. Hormonale therapie
Infoblad KANKER ALGEMEEN Hormonale therapie HORMONALE THERAPIE Hormonale therapie is de behandeling van kanker met hormonen. Artsen noemen het ook: hormoontherapie, hormonale behandeling of hormoonbehandeling.
Blaasspoelingen. Havenziekenhuis. Andere vormen van behandeling
Blaasspoelingen Zoals u reeds van uw uroloog heeft vernomen, is de blaastumor die recent bij u is verwijderd, kwaadaardig. Deze tumor groeide slechts oppervlakkig en kon bij de operatie geheel worden verwijderd.
De impact van hormonale therapie bij borstkanker. Annette Stutterheim, maatschappelijk werker Marjo Holtkamp, MANP verpleegkundig specialist
De impact van hormonale therapie bij borstkanker Annette Stutterheim, maatschappelijk werker Marjo Holtkamp, MANP verpleegkundig specialist Inleiding Werkingsmechanisme hormoontherapie Bijwerkingen Wat
Hormoontherapie bij borstkanker
Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Hormoontherapie bij borstkanker z Hormoontherapie 1 Er is met u gesproken over hormoontherapie bij borstkanker. In deze brochure
Het gebruik van tamoxifen. Bij retroperitoneale fibrose
Het gebruik van tamoxifen Bij retroperitoneale fibrose Inleiding U heeft deze folder gekregen, omdat u retroperitoneale fibrose (RPF) heeft. Bij de behandeling van RPF kan de arts meerdere medicijnen
Thema: "Overgankelijkheden" D.H. Bogchelman. 10 november 2012
Thema: "Overgankelijkheden" 10 november 2012 D.H. Bogchelman Inleiding Wat is de overgang? Wat gebeurt er in de overgang? Verschijnselen van de overgang Hoe behandelen we overgangsklachten? Wat zijn de