VAN GESCHIL TOT OPLOSSING

Transcriptie

1 VAN GESCHIL TOT OPLOSSING Onder redactie van Mr. P.C. van Schelven Met bijdragen van A.J. van den Berg J.J. Borking E.R. Gathier R. Grandia F.D. von Hombracht-Brinkman L.F.A. Husson A.P. Meijboom J.B.F. Mulder Th.J. Mulder M. Pel H.D. van Romburgh P.C. van Schelven J. Slager B.W. Slijk C. Stuurman KLUWER - Deventer

2 Inhoudsopgave Voorwoord Afkortingenlijst VII XVII 1. Conflictanalyse: met distantie adviseren over conflicthantering 1 op maat Mr. M. Pel. 1 Inleiding 1.2 De adviseur 2.3 Verschil van mening, conflict of geschil 4.4 Standpunten en belangen 7.5 Conflictstijlen en culturen ] ].6 Methoden van conflicthantering 14.7 Conflictdiagnose 15.8 Totslot Nut en noodzaak van gewijzigde arbitragewetgeving in Nederland 19 Prof. mr. A.J. van den Berg 2.1 Inleiding Redenen voor wijziging van de huidige arbitragewet Voornaamste voorgestelde wijzigingen Conclusie Taken en verantwoordelijkheden van arbitrage-instituten nader 29 bekeken Mr. FD. von Hombracht-Brinkman Inleiding Taken Vöorwaarden Gewijzigde taken Gewijzigde vöorwaarden Toekomstige wijzigingen in taken

3 X Inhoudsopgave 3.7 Toekomstige wijzigingen in vöorwaarden Slot Het arbitraal kort geding: opbergen of oppoetsen? 55 Mr. J. Slager : Introductie arbitraal kort geding De wettelijke regeling van het arbitraal kort geding Art lid 1 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering De overeenkomst tot het arbitrale kort geding Een geldige overeenkomst tot arbitrage in kort geding Bevoegdheid: wie beslist? Bevoegdheid in (arbitraal) kort geding: complicaties en processtrategie Zelfstandig en onzelfstandig arbitraal kort geding Kaders van het arbitraal kort geding Voorlopige voorzieningen en voorlopige maatregelen Analoge toepassing van het kort geding recht? Wettelijke opdracht aan arbiters in arbitraal kort geding Het vonnis in arbitraal kort geding Wettelijke regeis; schikkingsvonnis in arbitraal kort geding Verlof tot tenuirvoerlegging van een vonnis in arbitraal kort geding Executie kort geding: bij wie? Dwangsom Verhouding tussen arbitraal kort geding en gewoon kort geding Wettelijke regeling Voorzieningenrechter kan zieh onbevoegd verklaren Geen verwijzing naar arbitraal kort geding Jurisprudentie Expertise in IT-geschülen Voordelen van de burgerlijke rechter Technische kwesties: geschiloplossing 'op maat' Het arbitraal kort geding in de reglementen van bekende 84 arbitrage-instituten 5. Aanbesteden en arbitrage: een solide stel! 89 Mr. dr. H.D. van Romburgh 5.1 Aanleiding Arbitrage op vaste grond Het ontstaan van de aanbestedingsregelgeving in Nederland Geschilbeslechting Kritiek op Raad van Arbitrage De nieuwe aanbestedingswet 108

4 Inhoudsopgave XI 5.7 Toch nog perspectief? Uitleiding Toetsing van de overeenkomst tot arbitrage aan de open norm 117 van onredelijk bezwarendheid Mr. R. Grandia 6.1 Inleiding Overeenkomst tot arbitrage Algemene vöorwaarden Overeenkomst tot arbitrage en algemene vöorwaarden Toetsing in de praktijk Slotbeschouwing en art lid 3 van het voorstel tot wijziging 128 Arbitragewet 7. Alternatieve geschillenbeslechting in het intellectueel eigendomsrecht 131 Mr. A.P. Meijboom 7.1 Geschillen over intellectuele eigendom Is arbitrage toegelaten? Geihstitutionaliseerde ADR op het gebied van het intellectuele eigendom Kabelcontracten De Vaste Commissie Plagiaat Alternatieve geschillenbeslechting voorcollectiefrechtenbeheer Geschillenregelingen Alternatieve beslechting van domemnaamgeschillen Adoptie van online geschillenoplossing door organisaties 149 Drs. J.J. Borking 8.1 Ontwikkelingen Online geschillenoplossing, een innovatie? Verspreiding en toepassing van technologische innovaties Adoptie door personen tegenover toepassing door organisaties Factoren die van invloed zijn op de toepassing van technologische 156 innovaties door organisaties 8.6 Empirisch onderzoek Complexiteit Kosten De rol van adviserende instellingen, advocaat en rechtsbij stand- 160 verzekeringen 8.10 Maturiteitsmodel voor online geschillenoplossing? Conclusie 161

5 XII Inhoudsopgave 9. De afdwingbaarheid van de mediationclausule 163 Mr. E.R. Gathier 9.1 Inleiding De wenselijkheid van opname van een mediationclausule in 164 een contract 9.3 Totstandkoming en uitleg van de mediationclausule Totstandkoming van de mediationclausule Uitleg van de mediationclausule De materieel- en procesrechtelijke betekenis van een mediationclausule Kantonrechter Amsterdam 21 december Rechtbank Amsterdam 16 Oktober Rechtbank Haarlem 4 juni Gerechtshof Den Haag 12 december Rechtbank Arnhem 14 januari Rechtbank Maastricht 9 november HogeRaad 20 januari Hoge Raad 14 april Voorzieningenrechter Rechtbank Utrecht 15 augustus Nederlands Arbitrage Instituut -Arbitraal kort geding 9 februari De mediation en vrijwüligheid De mediationclausule en de toegang tot de rechter De mediationclausule en de mediator De wenselijkheid van een afdwingbare mediationclausule De mediationclausule vanuit internationaal perspectief Californie Belgie Verenigd Koninkrijk Frankrijk Elementen van een mediationclausule Toepasselijkverklaring van regeis en procedures van bekend 187 mediationinstituut De selectie van de mediator Duidelijke verplichting om mediation te beproeven Opschortende voorwaarde Concrete betekenis van de inspanningsverbintenis Een duidelijk tijdschema en een tijdslimiet Voorziening in een procesgang als de mediation mislukt Sanctie op niet-nakoming van de in de mediationclausule genoemde 191 verplichtingen Uitdrukkelijke bepaling dat de mediationclausule afdwingbaar is Conclusie en aanbeveling 191

6 Inhoudsopgave XIII 10. De Europese Mediationrichtlijn Mr. P.C. van Schelven 10.1 Mediation en recht: een vierluik Doelstelling, rechtsbasis en kort overzicht van verplichtingen volgens 198 de Europese Mediationrichtlijn 10.3 Implementatie Bemiddeling en mediation volgens de Europese Mediationrichtlijn Mediation en vrijwilligheid De mediator in de Europese Mediationrichtlijn Grensoverschrijdende burgerlijke en handelsgeschillen Woonplaats Tijdsaspecten en de werkingssfeer van de Europese Mediationrichtlijn Vertrouwelijkheid en het verschoningsrecht Mediation en verjaring: noodzaak tot wetswijziging Mediation en verjaring: slotopmerkingen Uitvoerbaarheid van een vaststellingsovereenkomst volgens geldend 218 Nederlands recht Uitvoerbaarheid van een vaststellingsovereenkomst volgens de 220 Europese Mediationrichtlijn Kwaliteitsverbetering van mediation Conclusie Kwaliteitsverbetering van het dcskundigenbericht 225 B. W. Slijk en mr. L.F.A. Husson A. In civiele zaken Inleiding De voortgang van de civiele procedure Gebrekkige kwaliteit leidt in elk geval tot vertraging Het beeindigen van procedures Kostenafweging Geen belang (meer) bij onderzoek Voortschrijdend inzicht bij partijen tijdens het onderzoek door de 230 deskundige 11.5 Kwaliteit Casus vakantiewoningen Partijdigheid Opdracht onjuist geinterpreteerd Ontslagen deskundigen Mantel der liefde Deskundige wordt in persoon benoemd Debat na deskundigenbericht De drie normatieve kaders 240

7 XTV Inhoudsopgave Eisen aan deskundigen Het PKD-project Leidraad deskundigen in civiele zaken Drie eisen 243 B. In strafzaken Toetsingsmogelijkheden Publieke discussie Selectie op deskundigheid is lastig 247 C. Actuele initiatieven in civiele en strafzaken Landelijk Register van Gerechtelijke Deskundigen Register voor deskundigen in strafrecht DIX Andere registers Deskundigen en arbiters 256 D. Toekomst Voorkomen is beter dan genezen. ICT-contracten en 259 conflictpreventie Prof. mr. drs. C. Stuurman 12.1 Inleiding Conflicten Inleiding Slaag- en faalfactoren van projecten Juridische faalfactoren Tekortschietende invulling van informatieplichten Onzorgvuldige voorbereiding contractfase Inadequate vastlegging en uitvoering van afspraken; kwaliteitstoets Slotopmerkingen Informatietechnologie als middel om tot de kernwaarden van 271 conflicten door te dringen Prof. Th.J. Mulder enprof. dr. ing. J.B.E Mulder, MBA 13.1 ICT als bron van conflicten Communicatie als kern van organisatie en ICT Discussie en discours als kern van conflicten Analyse van zakelijke conflicten volgens een communicatietheorie Oplossen van conflicten met behulp van ICT Elektronische geschillenoplossing met e-adr Een communicatieperspectief op e-adr Lessons-learned en verder Conclusies en aanbevelingen 290

8 Inhoudsopgave XV Bijlagen Bijlage A Voorstellen tot wijziging van het Vierde Boek (Arbitrage) 293 Artikelen Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering Bijlage B Europese Mediationrichtlijn d.d. 21 mei Bijlage C Europese Gedragscode voor Bemiddelaars 377