Chirurgie. Borstkanker

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Chirurgie. Borstkanker"

Transcriptie

1 Chirurgie Borstkanker Inleiding Deze brochure is bedoeld voor vrouwen die een behandeling ondergaan vanwege borstkanker. Wanneer iemand met kanker te maken krijgt, is dit een zeer ingrijpende ervaring. Veel vrouwen willen weten wat deze ziekte inhoudt en welke behandelingen mogelijk zijn. U krijgt algemene informatie over borstkanker, de onderzoeken die kunnen plaatsvinden en de mogelijke behandelingen. De behandeling die aan u wordt voorgesteld, is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Daarom komt u wellicht ook informatie tegen die niet direct op u van toepassing is. Ook voor uw partner of naaste kan het goed zijn om deze brochure te lezen. Dat maakt het wellicht gemakkelijker om samen over de situatie te praten. Omdat uw ziekte vaak ook gevolgen heeft voor uw omgeving, adviseren wij om altijd iemand mee te nemen naar het spreekuur. Niet alleen kan deze persoon vragen stellen, maar twee horen ook meer dan een. Bovendien kunt u zo thuis nog eens bespreken wat u hebt gehoord. Wat is kanker? Borstkanker is een bepaalde vorm van kanker. In totaal zijn er meer dan honderd verschillende vormen van kanker. De vorm en de naam die we eraan geven, wordt bepaald door de plaats in het lichaam waar de ziekte ontstaat. Elke vorm is een andere ziekte met eigen kenmerken, zowel qua klachten, behandelmethoden en kansen op genezing. Eén ding hebben deze ziekten echter gemeen: er is sprake van een ongeremde celdeling. Wat is celdeling? Ons lichaam is opgebouwd uit zeer kleine deeltjes: de cellen. Cellen verouderen of kunnen worden beschadigd. Daarom is het noodzakelijk dat er constant nieuwe cellen worden gevormd. Deze cellen ontstaan door middel van celdeling. Bij celdeling ontstaat uit één cel twee nieuwe cellen, die zich op hun beurt ook weer delen, enzovoort. Ongeremde celdeling Bij kanker is er eveneens sprake van celdeling. Deze celdeling komt echter niet tot stand omdat er behoefte aan is. Bij kanker blijven cellen zich zonder noodzaak delen. Bij uitbreiding van het aantal kankercellen ontstaat een opeenhoping van deze afwijkende cellen. Deze vormen een kwaadaardige tumor. De tumor woekert onbeperkt door en dringt op den duur het omringende weefsel binnen. Uitzaaiingen (metastasen) Kankercellen kunnen losraken van een tumor en via de lymfe en/of het bloed in het lichaam worden verspreid. Op deze wijze kunnen kankercellen op andere plaatsen in het lichaam terechtkomen en daar uitgroeien tot nieuwe tumoren. Men spreekt dan van uitzaaiingen (of metastasen). Een uitzaaiing is geen andere vorm van kanker; het is een woekering van de oorspronkelijke kanker, maar op een andere plaats in het lichaam. Goedaardig/kwaadaardig Naast kwaadaardige (maligne) tumoren komen ook goedaardige (benigne) tumoren voor.

2 Een voorbeeld van zo n goedaardig tumor is een vetbult. Ook hierbij is er sprake van een overmatige deling van cellen, maar deze deling komt op een gegeven moment wel tot stilstand. Bij een goedaardige tumor is er geen sprake van ingroei in omringend weefsel en treden ook geen uitzaaiingen op. Soms is het nodig een goedaardige tumor te verwijderen, bijvoorbeeld als deze klachten veroorzaakt. Gewoonlijk komt de tumor daarna niet meer terug. Alleen bij een kwaadaardige tumor is er sprake van kanker. Het lymfestelsel Zoals u op de voorgaande pagina s hebt kunnen lezen, kunnen bij kanker uitzaaiingen ontstaan via de lymfe en/of het bloed. Het systeem van bloedvaten is waarschijnlijk wel bekend. Minder mensen weten hoe het lymfestelsel eruit ziet en werkt. Daarom volgt hieronder een beschrijving van dit stelsel. Het lymfestelsel bestaat uit lymfevaten en lymfeweefsel (klieren en andere organen). Lymfevaten Lymfevaten vormen de kanalen van het lymfestelsel. Deze kanalen worden vanuit het weefsel gevuld met een kleurloze vloeistof, de lymfe. In de lymfe worden afvalstoffen uit het lichaam opgenomen. Ook bevinden zich witte bloedcellen in de lymfe. Via steeds grotere kanalen komt dit weefselvocht uiteindelijk in de bloedbaan terecht. Voordat de lymfe in het bloed komt, passeert zij ten minste één lymfeklier. Lymfeklieren Lymfeklieren zijn de zuiveringsstations van het lymfestelsel: daarin worden ziekteverwekkers, vooral bacteriën en virussen, onschadelijk gemaakt. Verder worden daar afvalstoffen uit de lymfe gefilterd. De lymfeklieren bevinden zich op verschillende plaatsen in ons lichaam. Borstkanker In Nederland krijgt ongeveer 1 op de 10 vrouwen borstkanker. Het is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen. Vóór het dertigste levensjaar is borstkanker zeldzaam. Daarna komt de ziekte steeds meer voor. Driekwart van alle borstkankerpatiënten is ouder dan vijftig jaar. Borstkanker komt ook voor bij mannen, zij het in veel mindere mate dan bij vrouwen. Zoals bij alle vormen van kanker, is er bij borstkanker sprake van ongeremde celdeling. De afwijkende cellen blijven zich delen en groeien uit tot een kwaadaardige tumor. Als de tumor niet wordt verwijderd of bestraald, wordt deze steeds groter en bestaat de kans dat de kwaadaardige cellen zich uitzaaien naar de lymfeklieren. Meestal bevindt de eerste aangetaste lymfeklier zich in de oksel aan de kant van de aangedane borst. Op de tekening ziet u een afbeelding van de lymfeklieren in de directe omgeving van een van de borsten. Kankercellen kunnen zich ook via het bloed uitzaaien. Deze cellen kunnen op die manier ver van de oorspronkelijke tumor uitgroeien tot een metastase. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren in de botten. We spreken dan niet van botkanker maar van een botmetastase afkomstig van borstkanker. Bij borstkanker kunnen ook uitzaaiingen optreden in andere organen, bijvoorbeeld in de longen en de lever. Zoals bij de meeste kankersoorten geldt ook voor borstkanker dat vroege ontdekking de kans op genezing vergroot. Oorzaken Over de oorzaken van borstkanker is nog weinig met zekerheid bekend. Wel weten we dat sommige vrouwen een wat grotere kans op borstkanker hebben dan andere vrouwen.

3 Dit zijn vrouwen: die eerder borstkanker hebben gehad; van wie de moeder of één of meer zusters borstkanker hebben (gehad), vooral in die gevallen waarbij borstkanker vóór de overgang werd vastgesteld. Evenals alle andere vormen van kanker is borstkanker niet besmettelijk. Bij 5 tot 10% van alle patiënten is erfelijkheid de doorslaggevende factor bij het ontstaan van borstkanker. Een erfelijke vorm van borstkanker onderscheidt zich op een aantal punten van een gewone borstkanker. Zo wordt de erfelijke vorm meestal op jongere leeftijd vastgesteld, namelijk tussen dertig tot vijftig jaar. Daarnaast wordt bij patiënten met zo n erfelijke vorm van borstkanker vaak niet één maar een aantal van deze tumoren in de borsten vastgesteld. Behandeling Bij de behandeling van borstkanker kunnen verschillende methoden worden toegepast: een operatie (chirurgie); een bestralingskuur (radiotherapie); een behandeling met medicijnen die de celdeling remmen (chemotherapie); een behandeling met hormoonpreparaten (hormonale therapie). De behandeling is gericht op genezing van de patiënte. Vaak adviseert uw behandelend arts een combinatie van behandelingsmethoden. Bij de keuze voor behandeling(en) speelt onder andere de grootte van de tumor een rol. Meestal wordt een operatie geadviseerd. Er is echter een kleine groep vrouwen bij wie het beter is om eerst te starten met chemotherapie. Onderzoek U hebt al een aantal onderzoeken achter de rug, zoals een punctie en een mammografie. Het kan zijn dat voor de operatie nog enkele onderzoeken plaatsvinden, zoals een foto van uw longen, een echografie van de lever, een botscan of een schildwachtklierscintigrafie. Vrouwen bij wie de borstafwijking zo klein is dat deze niet voelbaar is, krijgen ook een mammalokalisatie. Over genoemde onderzoeken zijn aparte folders beschikbaar, vraag gerust hiernaar wanneer u deze niet hebt ontvangen. Hieronder krijgt u een globale beschrijving van de schildwachtklier-scintigrafie en de mammalokalisatie. Schildwachtklierscintigrafie Met de schildwachtklierscintigrafie wordt bepaald of er uitzaaiingen van de tumor zijn in de lymfeklieren van uw oksel. Dit gebeurt door die lymfeklier op te sporen die als eerste uitzaaiingen bevat. Deze lymfeklier wordt de schildwachtklier genoemd. Wanneer de schildwachtklier geen uitzaaiingen bevat, hoeven de overige klieren in uw oksel niet te worden verwijderd. Uit onderzoek blijkt namelijk dat bij een schone schildwachtklier de kans op uitzaaiingen in andere lymfeklieren zeer klein is. U krijgt de eventuele schildwachtklierscintigrafie de dag voor de operatie, soms wordt deze op de dag van de operatie s ochtends verricht. Mocht het tijdens de operatie niet lukken de schildwachtklier op te sporen dan wordt gelijk een okselkliertoilet uitgevoerd. Daarbij worden uw okselvet en lymfeklieren verwijderd. Houdt u daarom rekening hiermee. De schildwachtklier en het gezwel worden na de operatie onderzocht, dit duurt ongeveer tien dagen. Als blijkt dat er in uw schildwacht-klier een uitzaaiing zit, volgt meestal een tweede operatie waarbij alle lymfeklieren in uw oksel worden verwijderd (okselkliertoilet). Het inspuiten van de radioactieve stof in uw borst kan een kort moment onaangenaam zijn. Het onderzoek kent geen noemenswaardige risico s. Mammalokalisatie Wanneer bij u het gezwel zo klein is dat deze niet voelbaar is, krijgt u een mammalokalisatie. Dit betekent plaatsbepaling in de borst. Een dergelijk kleine afwijking wordt nogal eens ontdekt bij vrouwen die aan het bevolkingsonderzoek hebben deelgenomen. Soms bestaat de afwijking

4 alleen uit een groepje kalkvlekjes, zogeheten micro-calcificaties. Voorafgaand aan de operatie wordt de afwijking met behulp van een metalen draadje in de borst gemarkeerd, zodat uw chirurg precies weet welk stukje weefsel hij moet verwijderen. Het markeren gebeurt onder röntgendoorlichting of met behulp van geluids-golven (echografie). Dit onderzoek kan pijnlijk zijn en kent geen noemenswaardige risico s. Borstoperatie Er zijn twee soorten borstoperaties: een borstsparende behandeling en een borstamputatie (afzetting). Het is goed te weten dat na een borstamputatie de mogelijkheid van borstreconstructie bestaat. U kunt dit het beste in een vroeg stadium met de chirurg bespreken. Over borstreconstructie zijn aparte informatiefolders beschikbaar. Borstsparende behandeling De borstsparende behandeling omvat een operatie en een bestralingskuur. De chirurg verwijdert de tumor met een randje omringend gezond weefsel en neemt ook de schildwachtklier (en eventueel de okselklieren) aan uw aangedane kant weg. Het is hierbij vaak onvermijdelijk of zelfs noodzakelijk om de zenuw die tussen de okselklieren doorloopt, door te snijden. Als gevolg hiervan kunt u aan de binnenkant van de bovenarm een prikkelend, dof of pijnlijk gevoel ervaren. Dit gevoel is blijvend, maar veel vrouwen ervaren dit in de loop van de tijd als minder hinderlijk. De patholoog heeft ongeveer tien dagen nodig om uw borstweefsel en de weggenomen klieren te onderzoeken. Daarna kan de arts bepalen of naast de radiotherapie een andere vervolgbehandeling nodig is. Uiteraard bespreekt hij dit met u. Vier of vijf weken na uw ontslag, krijgt u een bestralingskuur om eventueel in uw borst achtergebleven kankercellen te vernietigen. De bestralingsperiode duurt in totaal ongeveer zeven weken. In deze tijd krijgt u vier à vijf keer per week bestraling. U wordt hiervoor niet opgenomen, maar gaat voor iedere bestraling naar een academisch ziekenhuis. Omdat wij een samenwerkingsverband hebben met het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) gaan de meeste patiënten naar Leiden. Borstamputatie Bij een borstamputatie wordt uw gehele borst verwijderd. Soms is het nodig om zekerheidshalve ook een gedeelte van de borstwand-spieren te verwijderen zodat de tumor ruim wordt weggehaald. Bij deze operatie wordt eveneens de schildwachtklier (en eventueel de okselklieren) aan uw aangedane kant weggenomen. Het is hierbij vaak onvermijdelijk of zelfs noodzakelijk om de zenuw die tussen de okselklieren doorloopt, door te snijden. Als gevolg hiervan kunt u aan de binnenkant van de bovenarm een prikkelend, dof of pijnlijk gevoel ervaren. Dit gevoel is blijvend, maar veel vrouwen ervaren dit in de loop der tijd als minder hinderlijk. Ook bij deze ingreep heeft de patholoog ongeveer tien dagen nodig om het borstweefsel en de weggenomen klieren te onderzoeken. Daarna kan de arts bepalen of vervolgbehandeling nodig is. Uiteraard bespreekt hij dit met u. Meestal kan na een borstamputatie de bestraling achterwege blijven. Risico s na een borstoperatie Bij iedere ingreep is een kans op complicaties. Ook bij een borstoperatie is een normaal risico op complicaties aanwezig. Door een narcose kan bijvoorbeeld longontsteking of trombose van de aders in de benen voorkomen of kan een nabloeding of wondinfectie optreden. Specifiek voor een borstoperatie zijn: Seroomvorming Vaak hoopt, als gevolg van de operatie, het wondvocht (seroom) zich op in het wondgebied. Wanneer de vochtophoping zo groot is dat u er last van hebt, dan wordt deze via een naald aangeprikt en weggezogen. Dit is soms

5 meerdere keren noodzakelijk maar is niet pijnlijk. Stijve arm en schouder Door de operatie kan de beweeglijkheid van uw arm en schouder aan de geopereerde kant minder worden. U krijgt daarom oefeninstructies mee. Zie hiervoor de folder Oefeninstructies na borstoperatie en/of verwijdering lymfklieren in de oksel. Meestal kunt u na een paar maanden uw arm en schouder weer vrijwel normaal bewegen. Dikke arm Wanneer bij de operatie uw okselklieren zijn verwijderd, wordt het lymfevocht vanuit die arm minder gemakkelijk afgevoerd. Hierdoor kunt u een dikke arm krijgen. De kans hierop na verwijdering van de okselklieren is 5 tot 10 procent. Dat wil zeggen dat van iedere honderd vrouwen, ongeveer vijf tot tien hiervan last krijgen. U kunt voor lymfoedeem worden behandeld door de fysiotherapeut. Daarom: hebt u klachten, raadpleeg dan uw (huis-)arts of de verpleegkundige. Meer informatie vindt u in de folder Lymfoedeem. Er ontstaat extra lymfevocht als u te veel zwaar werk doet met de arm van de aangedane kant of wanneer u aan die arm of hand een ontsteking krijgt. Ontzie daarom uw arm en draag handschoenen bij huishoudelijk werk en tuinieren. Na de operatie De uitkomst van het onderzoek van het weggenomen weefsel wordt besproken in het overleg dat wij hebben met het Leids Universitair Medisch Centrum. De uitslag en de vervolgbehandeling die wordt geadviseerd, bespreekt uw chirurg zo snel mogelijk met u. Het kan zijn dat een tweede operatie noodzakelijk is, bijvoorbeeld omdat er uitzaaiingen in de schildwachtklier zijn gevonden. Het kan ook zijn dat u als advies krijgt om chemotherapie, hormonale therapie of radiotherapie te volgen, of een combinatie van deze therapieën. Zoals gezegd komt bij een aantal vrouwen een erfelijke vorm van borstkanker voor. Deze kans is niet groot: van de honderd vrouwen hebben vijf tot tien vrouwen deze vorm. Van een erfelijke vorm van borstkanker kan sprake zijn wanneer er bijvoorbeeld veel borstkanker bij u in de familie voorkomt. Dit kan echter ook toeval zijn en hoeft niet te betekenen dat u per definitie deze erfelijke vorm hebt. Wanneer wij vermoeden dat bij u sprake kan zijn van een erfelijke vorm van borstkanker, dan bespreken wij dit met u. Zonodig verwijzen wij u door voor een erfelijkheidsonderzoek. De mammacareverpleegkundige Tijdens uw bezoek aan ons ziekenhuis zult u de mammacareverpleegkundige ontmoeten. De mammacareverpleegkundige is een verpleegkundige die gespecialiseerd is in de zorg rondom borstkanker. Zij geeft aanvullende informatie over de ziekte, de behandeling en helpt u met het omgaan met de gevolgen hiervan. De mammacareverpleegkundige is aanwezig op de polikliniek Chirurgie (Bleulandlocatie) van dinsdag tot en met donderdag van uur. Wanneer u wilt, wordt uw afspraak aansluitend aan uw gesprek met de chirurg gepland. Bent u opgenomen op een van de verpleegafdelingen op de Jozef- of Bleulandlocatie dan bezoekt de mammacareverpleegkundige u op de afdeling. U kunt de mammacareverpleegkundige bellen van dinsdag tot en met vrijdagochtend tussen uur op telefoonnummer (0182) Buiten deze tijden kunt u inspreken op het antwoordapparaat en wordt u zo spoedig mogelijk teruggebeld. Contact met lotgenotes Het kan zijn dat u tijdens de periode van onderzoek en behandeling, maar ook daarna behoefte hebt aan contact met medepatiënten. Mogelijk voelt u zich daardoor minder onzeker doordat u uw angst en verdriet kunt delen. Ook kunnen deze lotgenoten u allerlei praktische informatie geven. Dit zogeheten lotgenotencontact is mogelijk via de BorstkankerVereniging Nederland. Deze patiëntenorganisatie is eenmaal in de

6 maand in ons ziekenhuis aanwezig. Zie hiervoor de folder Inloopmiddagen voor vrouwen met borstkanker. Wilt u meer weten over de activiteiten van deze vereniging, kijk dan op of bel naar het landelijk nummer (030) De BorstkankerVereniging Nederland heeft tevens een contactgroep opgericht die zich speciaal richt op jonge vrouwen. Deze groep is voor vrouwen tot 45 jaar. Voor informatie over deze groep kunt u bellen naar: (030) Meer informatie Wilt u meer informatie dan kunt u terecht bij: Nederlandse Kankerbestrijding/KWF telefoon: internetsite: Integraal Kankercentrum West telefoon: (071) internetsite: informatie over uw ziekte en behandeling te krijgen. Ook kunt u uw situatie met uw huisarts bespreken. Tijdens uw behandeling wordt deze regelmatig door ons ziekenhuis geïnformeerd over het verloop en de behandeling van uw ziekte. Colofon uitgave : Groene Hart Ziekenhuis, Gouda productie : Marketing & Communicatie februari Vragen? Voor informatie over het ziekenhuis kunt u terecht op onze internetsite: Ook kunt u bellen naar het algemene informatienummer (0182) Vanaf het moment dat u te horen hebt gekregen dat u borstkanker hebt, komt er veel op u af. U komt terecht in een medische molen en het kan lijken alsof u daar zelf geen invloed meer op kunt uitoefenen. Wij willen graag benadrukken dat wij het belangrijk vinden dat u zelf bepaalt wat gebeurt. Oftewel: dat u degene bent die de regie heeft over uw leven. Stel daarom gerust uw vragen en laat het ons weten wanneer u twijfels hebt of ergens mee zit. Neem ook voldoende bedenktijd bij het nemen van beslissingen. Hebt u vragen over uw persoonlijke situatie of ziekte, dan kunt u deze het beste bespreken met uw behandelend specialist of de mammacare-verpleegkundige. Om geen vragen te vergeten, kunt u deze van te voren opschrijven. De brochure Kanker in gesprek met je arts kan hierbij een hulpmiddel zijn. Hierin staan een aantal vragen welke u kunt stellen om

Behandeling van borstkanker

Behandeling van borstkanker Behandeling van borstkanker De behandeling van borstkanker Deze folder geeft u algemene informatie over de behandeling van borstkanker. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders

Nadere informatie

Borstkanker. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven

Borstkanker. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Borstkanker Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Borstkanker is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen. Vóór het dertigste jaar is borstkanker zeldzaam, maar met het stijgen

Nadere informatie

OPERATIE VOOR BORSTKANKER

OPERATIE VOOR BORSTKANKER OPERATIE VOOR BORSTKANKER OPERATIE VOOR BORSTKANKER Algemeen Elke vrouw die te maken krijgt met borstkanker heeft haar eigen vragen en problemen. Deze informatie is bedoeld als algemene voorlichting; een

Nadere informatie

Borstkanker. Borstcentrum Máxima locatie Eindhoven

Borstkanker. Borstcentrum Máxima locatie Eindhoven Borstkanker Borstcentrum Máxima locatie Eindhoven Borstkanker is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen. Vóór het dertigste jaar is borstkanker zeldzaam, maar met het stijgen van de leeftijd

Nadere informatie

Okselklierdissectie. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven

Okselklierdissectie. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Okselklierdissectie Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Vooraf U heeft met uw specialist besproken dat u binnenkort een operatie ondergaat in verband met borstkanker. Hierbij worden de

Nadere informatie

Operatie ten adviezen na een hernia-operatie. borstkanker. ZorgSaam

Operatie ten adviezen na een hernia-operatie. borstkanker. ZorgSaam Operatie ten adviezen gevolge na een van hernia-operatie borstkanker ZorgSaam 1 Algemeen Er is bij u borstkanker vastgesteld. De diagnose borstkanker brengt veel emoties en onzekerheden met zich mee. Deze

Nadere informatie

Okselklierdissectie. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven

Okselklierdissectie. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Okselklierdissectie Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven U heeft met uw specialist besproken dat u binnenkort een operatie ondergaat in verband met borstkanker. Hierbij worden de lymfeklieren

Nadere informatie

Borstsparende operatie bij borstkanker

Borstsparende operatie bij borstkanker Chirurgie Borstsparende operatie bij borstkanker www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Hoe ontstaat kanker?... 3 Voorbereiding op de operatie... 4 De opname... 4 De operatie... 4 Na de operatie... 5 Mogelijke

Nadere informatie

Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker

Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker Uw chirurg heeft met u besproken dat binnenkort bij u een okselklierverwijdering plaatsvindt (ook wel okselklierdissectie of okselkliertoilet genoemd).

Nadere informatie

Chirurgie. Okselkliertoilet.

Chirurgie. Okselkliertoilet. Chirurgie Okselkliertoilet www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Voorbereiding... 3 De operatie... 3 Na de operatie... 4 Drains... 4 Mogelijke complicaties... 4 Het ontslag... 5 Wanneer moet u contact opnemen?...

Nadere informatie

Okselklierdissectie. Mammapoli

Okselklierdissectie. Mammapoli 00 Okselklierdissectie Mammapoli U wordt binnenkort opgenomen voor een okselklierdissectie, al dan niet in combinatie met een operatie aan de borst. De opname vindt plaats op afdeling Heelkunde, (4e etage).

Nadere informatie

Borstverwijdering bij borstkanker

Borstverwijdering bij borstkanker Chirurgie Borstverwijdering bij borstkanker www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Hoe ontstaat kanker?... 3 De opname... 4 Voorbereiding op de operatie... 4 De operatie... 4 Na de operatie... 5 Drains... 5

Nadere informatie

Chirurgie. Operatie voor borstkanker

Chirurgie. Operatie voor borstkanker Chirurgie Operatie voor borstkanker 1 Inleiding Wanneer u deze folder ontvangt heeft u zojuist een gesprek met de chirurg/ verpleegkundig specialist gehad. Uit onderzoeken is gebleken dat u borstkanker

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek

Schildwachtklieronderzoek Chirurgie Schildwachtklieronderzoek www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Het onderzoek... 4 Bijwerkingen... 6 De uitslag... 6 Aanvullende behandelingen... 6 Vragen... 7 Contactgegevens... 7 Patiëntenvoorlichting:

Nadere informatie

Het okselkliertoilet

Het okselkliertoilet Afdeling: Onderwerp: Chirurgie 1 Inleiding Borstkanker verspreidt zich doorgaans het eerst naar de lymfeklieren in de oksel (okselklieren). Vanuit deze klieren kan borstkanker zich verder in het lichaam

Nadere informatie

Behandeling van DCIS. Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl

Behandeling van DCIS. Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl Behandeling van DCIS Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Wat is DCIS 3 Borstsparende behandeling 4 Ablatio: verwijdering van de gehele borstklier en borst 5 Preventieve

Nadere informatie

Operatie voor borstkanker bij mannen

Operatie voor borstkanker bij mannen CHIRURGIE Operatie voor borstkanker bij mannen BEHANDELING Operatie voor borstkanker bij mannen Van uw arts en de verpleegkundige hebt u informatie gekregen over borstkanker en de behandeling daarvan.

Nadere informatie

Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE. onderdeel BORSTKANKER

Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE. onderdeel BORSTKANKER Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE onderdeel BORSTKANKER Inhoud Wat is borstkanker?... 3 Vormen van kanker... 4 DCIS... 4 Ductaal carcinoom... 4 Lobulair carcinoom... 4 Erfelijke en familiare belasting...

Nadere informatie

Operatie voor borstkanker. Chirurgie

Operatie voor borstkanker. Chirurgie Operatie voor borstkanker Chirurgie Inleiding De diagnose borstkanker brengt veel emoties en onzekerheden met zich mee. De informatie in deze folder is bedoeld als algemene voorlichting. Mogelijk heeft

Nadere informatie

Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE. onderdeel OKSELKLIERTOILET

Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE. onderdeel OKSELKLIERTOILET Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE onderdeel OKSELKLIERTOILET INHOUDSOPGAVE Inleiding... 3 Wanneer wordt een okselkliertoilet uitgevoerd?... 4 Wat houdt een okselkliertoilet in?... 4 Fysiotherapie...

Nadere informatie

Borstsparende operatie. Mammapoli

Borstsparende operatie. Mammapoli 00 Borstsparende operatie Mammapoli 1 U wordt binnenkort opgenomen voor een borstsparende operatie De operatie vindt plaats in dagopname via het Dagcentrum. Op deze afdeling worden patiënten van verschillende

Nadere informatie

OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ

OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ 854 Inhoudsopgave Inleiding 3 Mammacareverpleegkundigen 3 Voorbereiding op de behandeling 3 Behandeling 3 Wat houdt een borstsparende operatie

Nadere informatie

Borstamputatie met of zonder poortwachtersklier

Borstamputatie met of zonder poortwachtersklier Borstamputatie met of zonder poortwachtersklier 2 Inleiding Als u deze folder krijgt heeft u zojuist een gesprek met uw chirurg gehad. Uit het onderzoek is gebleken dat u borstkanker heeft. U staat inmiddels

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker

Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker Uw chirurg heeft met u besproken, dat binnenkort bij u een schildwachtklieronderzoek en -verwijdering plaatsvindt. In deze folder leest u hier

Nadere informatie

Operatie voor borstkanker

Operatie voor borstkanker Operatie voor borstkanker 1 Wanneer u deze folder ontvangt heeft u zojuist een gesprek met de chirurg/ verpleegkundig specialist /Physician Assistant gehad. Uit onderzoeken is gebleken dat u borstkanker

Nadere informatie

Okselklieroperatie.

Okselklieroperatie. Okselklieroperatie Inleiding De kanker is bij u uitgezaaid naar de lymfeklieren. Er is met u overlegd dat de lymfeklieren uit de oksel worden verwijderd. Deze operatie noemt men okselklieroperatie. Een

Nadere informatie

Schildwachtklierbiopsie

Schildwachtklierbiopsie Schildwachtklierbiopsie Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven U heeft met uw specialist besproken dat u binnenkort een schildwachtklierbiopsie ondergaat in verband met borstkanker. Deze

Nadere informatie

I N F O R M A T I E. o v e r borstsparende operatie met of zonder poortwachtersklier

I N F O R M A T I E. o v e r borstsparende operatie met of zonder poortwachtersklier I N F O R M A T I E o v e r borstsparende operatie met of zonder poortwachtersklier U hebt met uw arts besproken dat u binnenkort geopereerd moet worden vanwege borstkanker. Ook besproken is dat u in principe

Nadere informatie

Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie)

Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie) Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie) Uw chirurg heeft met u besproken dat u in aanmerking komt voor een borstbesparende behandeling bij borstkanker. Deze behandeling bestaat altijd uit

Nadere informatie

De operaties worden in verschillende combinaties uitgevoerd.

De operaties worden in verschillende combinaties uitgevoerd. De operatie bij borstkanker De operatie bij borstkanker en de nabehandeling Inhoud 1. Inleiding 2. Borstoperatie 2.1: Borstsparende operatie 2.2: Borstsparende operatie met oncoplastische reductie 2.3:

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Okselklierdissectie (OKD) Informatie over verwijdering van lymfeklieren in de oksel

Patiënteninformatie. Okselklierdissectie (OKD) Informatie over verwijdering van lymfeklieren in de oksel Patiënteninformatie Okselklierdissectie (OKD) Informatie over verwijdering van lymfeklieren in de oksel Okselklierdissectie (OKD) Informatie over verwijdering van lymfeklieren in de oksel Naast het systeem

Nadere informatie

Inleiding De kanker is bij u uitgezaaid naar de lymfeklieren. Er is met u overlegd dat de lymfeklieren uit de oksel worden verwijderd. Deze operatie n

Inleiding De kanker is bij u uitgezaaid naar de lymfeklieren. Er is met u overlegd dat de lymfeklieren uit de oksel worden verwijderd. Deze operatie n Okselklieroperatie Inleiding De kanker is bij u uitgezaaid naar de lymfeklieren. Er is met u overlegd dat de lymfeklieren uit de oksel worden verwijderd. Deze operatie noemt men okselklieroperatie. Een

Nadere informatie

Borstsparende operatie met schildwachtklierprocedure

Borstsparende operatie met schildwachtklierprocedure Chirurgie Patiënten informatie dossier Borstsparende operatie met schildwachtklierprocedure Dit patiënten informatie dossier bevat aanvullende informatie op het gesprek dat u met uw specialist heeft gehad

Nadere informatie

Okselkliertoilet (okselklierdissectie)

Okselkliertoilet (okselklierdissectie) Chirurgie Patiënten informatie dossier Mammacare Okselkliertoilet (okselklierdissectie) Binnenkort wordt u in het ziekenhuis opgenomen voor een okselkliertoilet. Bij deze operatie verwijdert de chirurg

Nadere informatie

Duur van de operatie De operatie duurt ongeveer een tot twee uur. Informatie over de operatie heeft u van de chirurg gekregen.

Duur van de operatie De operatie duurt ongeveer een tot twee uur. Informatie over de operatie heeft u van de chirurg gekregen. Opname borstoperatie Operatie aan de borst Binnenkort wordt u opgenomen op de chirurgische afdeling van VU medisch centrum (VUmc) om een operatie aan uw borst te ondergaan. In deze folder vindt u informatie

Nadere informatie

Mammacare-verpleegkundigen. Behandelwijzer borstkanker

Mammacare-verpleegkundigen. Behandelwijzer borstkanker Mammacare-verpleegkundigen Behandelwijzer borstkanker Inhoud 1. Inleiding 2 2. Operatie 3 - borstsparende operatie - borstamputatie na de operatie tijdelijke borstprothese seroompunctie borstreconstructie

Nadere informatie

Behandeling borstkanker

Behandeling borstkanker Behandeling borstkanker Kanker in het algemeen Er zijn meer dan honderd soorten kanker die op verschillende plaatsen in het lichaam kunnen voorkomen. Elke soort kanker is een andere ziekte. Een gemeenschappelijk

Nadere informatie

Operatieve ingrepen bij borstkanker

Operatieve ingrepen bij borstkanker CHIRURGIE Operatieve ingrepen bij borstkanker BEHANDELING Operatieve ingrepen bij borstkanker Van uw arts en de verpleegkundige hebt u veel informatie gekregen over borstkanker en de behandeling daarvan.

Nadere informatie

Borstkanker. Normale cellen in borstklierweefsel Augustus 2016

Borstkanker. Normale cellen in borstklierweefsel Augustus 2016 Borstkanker In Nederland wordt per jaar bij ongeveer 12.000 vrouwen borstkanker (mammacarcinoom) ontdekt. Daarnaast wordt bij ongeveer 1.300 vrouwen Ductaal Carcinoom In Situ (DCIS) geconstateerd. Dit

Nadere informatie

Behandeling bij borstkanker

Behandeling bij borstkanker Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Behandeling bij borstkanker z 1 Er is borstkanker bij u geconstateerd en met de chirurg of verpleegkundig specialist mammacare

Nadere informatie

8.1 Intra Operatieve Radiotherapie (IORT) bij borstkanker

8.1 Intra Operatieve Radiotherapie (IORT) bij borstkanker 8.1 Intra Operatieve Radiotherapie (IORT) bij borstkanker Van uw arts heeft u te horen gekregen dat u in aanmerking komt voor Intra Operatieve Radiotherapie (IORT). In dit hoofdstuk leggen we u in het

Nadere informatie

BOTTUMOREN. 1. Normaal botweefsel

BOTTUMOREN. 1. Normaal botweefsel BOTTUMOREN Om beter te kunnen begrijpen wat een bottumor juist is, wordt er in deze brochure meer uitleg gegeven over de normale structuur van het bot. Op die manier krijgt u een beter zicht op wat abnormaal

Nadere informatie

Borstsparende behandeling

Borstsparende behandeling Patiënteninformatie Borstsparende behandeling Borstsparende behandeling 899960 Borstsparende behandeling.indd 1 1 12-07-16 14:31 Borstsparende behandeling Martini Borstcentrum, route 1.7 Telefoon: (050)

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Een afwijking in de borst

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Een afwijking in de borst Refaja Ziekenhuis Stadskanaal Een afwijking in de borst EEN AFWIJKING IN DE BORST INLEIDING U heeft van uw huisarts of via het bevolkingsonderzoek het advies gekregen om u verder te laten onderzoeken op

Nadere informatie

Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma)

Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma) Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma) Uw chirurg heeft met u besproken, dat u in aanmerking komt voor een gehele verwijdering van de borst. In deze folder leest u hier meer over. Wanneer wordt

Nadere informatie

Borstsparende behandeling

Borstsparende behandeling Borstsparende behandeling Chirurgie Beter voor elkaar Algemeen U heeft van de chirurg en/ of nurse practitioner een schokkend bericht gekregen: u heeft borstkanker. Er komt veel op u af en er zullen ongetwijfeld

Nadere informatie

Informatie over de schildwachtklier. Afdeling Chirurgie

Informatie over de schildwachtklier. Afdeling Chirurgie Informatie over de schildwachtklier Afdeling Chirurgie Inleiding Deze folder geeft u informatie over de procedure bij het verwijderen van een schildwachtklier. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk

Nadere informatie

Operatief verwijderen van alle okselklieren

Operatief verwijderen van alle okselklieren Operatief verwijderen van alle okselklieren Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC-Havenziekenhuis U wordt behandeld in het Academisch Borstkankercentrum Erasmus MC - Havenziekenhuis. In deze folder

Nadere informatie

De schildwachtklierprocedure

De schildwachtklierprocedure Afdeling: Onderwerp: Chirurgie De schildwachtklierprocedure 1 De schildwachtklierprocedure Inleiding In uw borst is een kwaadaardige tumor ontdekt. Om die reden wordt u binnenkort geopereerd. Bij een operatie

Nadere informatie

H Okselklierdissectie

H Okselklierdissectie H.323039.0416 Okselklierdissectie Inleiding Het lymfestelsel in ons lichaam bestaat uit lymfevaten en lymfeklieren. De lymfeklieren werken als een zuiveringsstation: ze maken bacteriën, virussen en andere

Nadere informatie

Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie)

Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie) Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie) Uw chirurg heeft met u besproken dat u in aanmerking komt voor een borstbesparende behandeling bij borstkanker. Deze behandeling bestaat altijd uit

Nadere informatie

Zowel bij een borstsparende als een borstverwijderende operatie zal de chirurg de lymfeklieren uit de oksel verwijderen als:

Zowel bij een borstsparende als een borstverwijderende operatie zal de chirurg de lymfeklieren uit de oksel verwijderen als: Algemeen Bij een okselklierdissectie worden alle lymfeklieren uit de oksel verwijderd. Lymfeklieren zijn te vergelijken met zuiveringsstations, die gezamenlijk het lymfestelsel vormen. Het lymfestelsel

Nadere informatie

Chirurgie. Borstamputatie. Afdeling: Onderwerp:

Chirurgie. Borstamputatie. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Operatieve behandeling borstkanker Algemeen U heeft van de chirurg en/ of nurse practitioner een schokkend bericht gekregen: u heeft borstkanker. Er komt veel op u af en

Nadere informatie

Ductaal Carcinoma In Situ (DCIS)

Ductaal Carcinoma In Situ (DCIS) Bij u is een voorstadium van borstkanker geconstateerd. Deze afwijking wordt Ductaal Carcinoma In Situ (afgekort DCIS) genoemd. Uw arts of verpleegkundig specialist heeft uitgelegd wat DCIS inhoudt en

Nadere informatie

Soms vindt de patholoog, die het weefsel onderzoekt, dat niet al het tumorweefsel is verwijderd. Er volgt dan een tweede operatie.

Soms vindt de patholoog, die het weefsel onderzoekt, dat niet al het tumorweefsel is verwijderd. Er volgt dan een tweede operatie. Borstsparende operatie In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten om een borstsparende operatie te ondergaan ter behandeling van een tumor in uw borst. Het doel van de operatie is om het tumorweefsel

Nadere informatie

Borstverwijdering Ablatio mamma

Borstverwijdering Ablatio mamma Borstverwijdering Ablatio mamma Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven De arts heeft met u besproken dat u voor een borstverwijdering in aanmerking komt. Wanneer wordt voor een borstverwijdering

Nadere informatie

Verwijderen van een borst (ablatio)

Verwijderen van een borst (ablatio) Verwijderen van een borst (ablatio) Inleiding Als u deze folder krijgt, heeft u zojuist een gesprek gehad met uw chirurg. Uit onderzoek is gebleken dat u borstkanker heeft. In principe zijn bij borstkanker

Nadere informatie

P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E

P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E Het verwijderen van een borst (ablatio) P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E Inleiding Als u deze folder krijgt, heeft u zojuist een gesprek gehad met uw chirurg. Uit onderzoek is gebleken dat u borstkanker

Nadere informatie

Borstkanker. Celdeling

Borstkanker. Celdeling Borstkanker In Nederland wordt per jaar bij ongeveer 12.000 vrouwen borstkanker (mammacarcinoom) ontdekt. Daarnaast wordt bij ongeveer 1.300 vrouwen in Nederland een voorstadium van borstkanker (ductaal

Nadere informatie

H.323039.1014. Okselklierdissectie

H.323039.1014. Okselklierdissectie H.323039.1014 Okselklierdissectie Inleiding Het lymfestelsel in ons lichaam bestaat uit lymfevaten en lymfeklieren. De lymfeklieren werken als een zuiveringsstation: ze maken bacteriën, virussen en andere

Nadere informatie

Borstsparende operatie en schildwachtklierprocedure

Borstsparende operatie en schildwachtklierprocedure Borstsparende operatie en schildwachtklierprocedure In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten om een borstsparende operatie te ondergaan ter behandeling van een tumor in uw borst. Het doel van

Nadere informatie

Borstsparende operatie met okselkliertoilet

Borstsparende operatie met okselkliertoilet Chirurgie Patiënten informatie dossier Borstsparende operatie met okselkliertoilet Er is bij u borstkanker vastgesteld. In een korte tijd krijgt u veel informatie. Juist in een periode van spanning en

Nadere informatie

Borstsparende behandeling (lumpectomie in het kader van mammasparende therapie)

Borstsparende behandeling (lumpectomie in het kader van mammasparende therapie) Borstsparende behandeling (lumpectomie in het kader van mammasparende therapie) Inleiding U hebt met uw arts besproken dat u binnenkort geopereerd gaat worden vanwege borstkanker. Ook is met u besproken

Nadere informatie

Operatie bij borstkanker

Operatie bij borstkanker Operatie bij borstkanker Augustus 2015 Inleiding In overleg met uw arts is besloten dat u een borstoperatie zult ondergaan. In deze folder leest u meer over de operatie, de voorbereiding op de operatie,

Nadere informatie

Verwijderen van lymfeklieren in de oksel

Verwijderen van lymfeklieren in de oksel Verwijderen van lymfeklieren in de oksel (Het okselkliertoilet) U heeft een kwaadaardige tumor in uw borst. De chirurg heeft u voorgesteld om via een operatie de lymfeklieren in uw oksel te verwijderen.

Nadere informatie

Chirurgie. Ductaal carcinoma in situ (DCIS)

Chirurgie. Ductaal carcinoma in situ (DCIS) Chirurgie Ductaal carcinoma in situ (DCIS) 1 Inleiding Wanneer u deze folder ontvangt, heeft u zojuist een gesprek gehad met de chirurg/ verpleegkundig specialist. Uit onderzoek is gebleken dat u een ductaal

Nadere informatie

Borstamputatie. De opname. Voorbereiding op de operatie

Borstamputatie. De opname. Voorbereiding op de operatie Borstamputatie Uw chirurg heeft met u gesproken over een borstamputatie. Bij een dergelijke operatie verwijdert de chirurg de gehele borst met tepel. In deze folder vindt u meer informatie over de opname,

Nadere informatie

Schildwachtklier- onderzoek bij borst- kanker

Schildwachtklier- onderzoek bij borst- kanker F Schildwachtklieronderzoek bij borstkanker December 2015 Inleiding Bij u is borstkanker vastgesteld of dit wordt vermoed. Binnenkort wordt u opgenomen voor operatieve behandeling. De chirurg heeft u voorgesteld

Nadere informatie

H Borstsparende operatie

H Borstsparende operatie H.327178.0416 Borstsparende operatie Inleiding Uit onderzoeken blijkt dat u borstkanker heeft. Uw chirurg heeft u voorgesteld u te behandelen, waarbij u geopereerd en bestraald wordt. Dit wil zeggen dat

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek. borstkanker

Schildwachtklieronderzoek. borstkanker Schildwachtklieronderzoek bij borstkanker Oktober 2014 Inleiding Bij u is borstkanker vastgesteld of dit wordt vermoed. Binnenkort wordt u opgenomen voor operatieve behandeling. De chirurg heeft u voorgesteld

Nadere informatie

Diagnostiek en behandeling van borstkanker

Diagnostiek en behandeling van borstkanker Diagnostiek en behandeling van borstkanker Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht over de diagnostiek en de behandeling van borstkanker. Onze behandeling is geheel in overeenkomst met de landelijke

Nadere informatie

Verwijderen van lymfeklieren in de oksel

Verwijderen van lymfeklieren in de oksel Verwijderen van lymfeklieren in de oksel De borstkanker heeft zich bij u verspreid naar de lymfeklieren in de oksel. Vanuit deze klieren kan borstkanker zich verder in het lichaam uitzaaien. Daarom is

Nadere informatie

Schildwachtklierprocedure bij borstkanker

Schildwachtklierprocedure bij borstkanker Schildwachtklierprocedure bij borstkanker Bij u is een vorm van borstkanker vastgesteld. Om de tumor te verwijderen is een operatie nodig. Een onderdeel van uw operatie is het verwijderen van de schildwachtklier

Nadere informatie

De mammapolikliniek. IJsselland Ziekenhuis. Behandeling van borstkanker

De mammapolikliniek. IJsselland Ziekenhuis. Behandeling van borstkanker De mammapolikliniek IJsselland Ziekenhuis Behandeling van borstkanker Inhoudsopgave Voorwoord 3 1. Wat is borstkanker? 5 2. De behandeling van borstkanker 2.1 Operatie 2.2 De schildwachtklier procedure

Nadere informatie

Borstsparende behandeling

Borstsparende behandeling Borstsparende behandeling Inleiding U hebt met uw arts besproken dat u binnenkort geopereerd gaat worden vanwege borstkanker. Ook is met u besproken dat u in principe in aanmerking komt voor een borstsparende

Nadere informatie

Intra-Operatieve Radiotherapie

Intra-Operatieve Radiotherapie Intra-Operatieve Radiotherapie Eenmalige bestraling bij borstkanker Informatie voor patiënten MB0003-1500 oktober 2014 Bronovo www.bronovo.nl Bronovolaan 5 2597 AX Den Haag Postbus 96900 2509 JH Den Haag

Nadere informatie

Welke vragen stel ik mijn dokter?

Welke vragen stel ik mijn dokter? Welke vragen stel ik mijn dokter? INLEIDING Goede algemene voorlichting over het onderzoek en de behandeling van borstkanker is enorm belangrijk. Goede voorlichting over het eigen ziektebeeld is nog belangrijker,

Nadere informatie

Vanaf het moment dat het vermoeden bestaat dat u borstkanker heeft Hoe ontdek ik of ik borstkanker heb

Vanaf het moment dat het vermoeden bestaat dat u borstkanker heeft Hoe ontdek ik of ik borstkanker heb Vanaf het moment dat het vermoeden bestaat dat u borstkanker heeft Hoe ontdek ik of ik borstkanker heb Inleiding Zoals bij alle soorten kanker, is er bij borstkanker sprake van cellen met een ontregelde

Nadere informatie

Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker

Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker z Chirurg en verpleegkundig specialist 1 Medische ontrole Na een borstsparende

Nadere informatie

H.327185.0214. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie)

H.327185.0214. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) H.327185.0214 Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) Inleiding Uw specialist heeft u verteld dat u geopereerd moet worden aan een kwaadaardige tumor in uw borst. Meestal is een kwaadaardige tumor

Nadere informatie

Risicofactoren Niet erfelijke factoren: Erfelijke factoren:

Risicofactoren Niet erfelijke factoren: Erfelijke factoren: Zoals bij alle soorten kanker, is er bij borstkanker sprake van cellen met een ontregelde celdeling. Door deze ontregeling kunnen cellen zich ongeremd vermenigvuldigen en uitgroeien tot een tumor. Deze

Nadere informatie

Borstsparende behandeling (lumpectomie in het kader van mammasparende therapie)

Borstsparende behandeling (lumpectomie in het kader van mammasparende therapie) Borstsparende behandeling (lumpectomie in het kader van mammasparende therapie) Inleiding U hebt met uw arts besproken dat u binnenkort geopereerd gaat worden vanwege borstkanker. Ook is met u besproken

Nadere informatie

Sentinel node procedure

Sentinel node procedure Sentinel node procedure Inleiding Omdat uw behandelend chirurg bij u in de oksel geen verdikte lymfeklieren heeft gevoeld, heeft hij met u gesproken over de mogelijkheid van het toepassen van de sentinel

Nadere informatie

Intra- Operatieve Radiotherapie. Eenmalige bestraling bij borstkanker

Intra- Operatieve Radiotherapie. Eenmalige bestraling bij borstkanker IntraOperatieve Radiotherapie Eenmalige bestraling bij borstkanker Belangrijkste punten van deze folder: U wordt geopereerd voor borstkanker en tijdens de operatie eenmalig inwendig bestraald. De operatie

Nadere informatie

Inleiding Deze folder is bedoeld om u uit te leggen wat een borstsparende operatie is en waar u bij de gehele behandeling rekening mee moet houden. U

Inleiding Deze folder is bedoeld om u uit te leggen wat een borstsparende operatie is en waar u bij de gehele behandeling rekening mee moet houden. U Borstsparende operatie Inleiding Deze folder is bedoeld om u uit te leggen wat een borstsparende operatie is en waar u bij de gehele behandeling rekening mee moet houden. U vindt hier adviezen voor de

Nadere informatie

Schildwachtklier procedure voor neoadjuvante chemotherapie

Schildwachtklier procedure voor neoadjuvante chemotherapie Chirurgie Patiënten informatie dossier Schildwachtklier procedure voor neoadjuvante chemotherapie Inhoud 1 Het gebruik van het patiënten informatie dossier... 2 2 Borstkanker..................................................

Nadere informatie

verwijderen van de oksellymfeklier

verwijderen van de oksellymfeklier patiënteninformatie verwijderen van de oksellymfeklier U wordt opgenomen voor een oksellymfeklierverwijdering. Dit heet ook wel okselklierdissectie. Hoe verloopt deze operatie? Wat kunt u verwachten na

Nadere informatie

FYSIOTHERAPIE. Lymfoedeem voorkomen ADVIES

FYSIOTHERAPIE. Lymfoedeem voorkomen ADVIES FYSIOTHERAPIE Lymfoedeem voorkomen ADVIES Lymfoedeem voorkomen Enkele dagen geleden hebt u een operatie ondergaan waarbij ook de lymfeklieren in uw oksel zijn verwijderd. Een zeer klein percentage van

Nadere informatie

Borstcentrum Bernhoven. Yvonne Paquay Chirurg

Borstcentrum Bernhoven. Yvonne Paquay Chirurg Borstcentrum Bernhoven Yvonne Paquay Chirurg Klachten van de borst? Verwijzing naar het borstcentrum voor analyse en zonodig behandeling 2 3 4 Verwijsredenen: > Knobbeltje voelbaar > BOBZ (de bus) > Controle

Nadere informatie

Deel 2. Kanker van de vulva

Deel 2. Kanker van de vulva . Kanker van de vulva Inhoud Wat is kanker van de vulva? 1 Aantallen 2 Het ontstaan van kanker van de vulva 3 Uitzaaiingen 3 Onderzoek 4 Behandeling 4 Mogelijke bijwerkingen en complicaties van de behandelingen

Nadere informatie

Kanker in het hoofd-halsgebied

Kanker in het hoofd-halsgebied Kanker in het hoofd-halsgebied Afdeling Keel- Neus- en Oorheelkunde Deze patiënteninformatie map is eigendom van: Naam: Adres: Postcode: Plaats: Telefoon: 10-2015-6094 Geachte... U heeft een bezoek gebracht

Nadere informatie

Schildwachtklierprocedure (sentinel node- of poortwachtersklier procedure)

Schildwachtklierprocedure (sentinel node- of poortwachtersklier procedure) Schildwachtklierprocedure (sentinel node- of poortwachtersklier procedure) Inleiding Omdat uw behandelend chirurg bij u in de oksels geen verdikte lymfeklieren heeft gevoeld, heeft hij met u gesproken

Nadere informatie

H.327185.0416. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie)

H.327185.0416. Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) H.327185.0416 Het verwijderen van uw borst (Borstamputatie) Inleiding Uw specialist heeft u verteld dat u geopereerd moet worden aan een kwaadaardige tumor in uw borst. Meestal is een kwaadaardige tumor

Nadere informatie

borstbesparende operatie

borstbesparende operatie patiënteninformatie borstbesparende operatie U wordt opgenomen in het ziekenhuis voor een borstbesparende operatie in verband met borstkanker. Hieronder leest u meer informatie over de operatie. Dit is

Nadere informatie

Borstkanker, wat nu?

Borstkanker, wat nu? Borstkanker, wat nu? Oktober 2014 Inleiding U bent verwezen naar de mammapolikliniek voor borstonderzoek. Uit de onderzoeken die zijn uitgevoerd, blijkt dat er bij u sprake is van een kwaadaardige afwijking

Nadere informatie

Eenmalige bestraling bij borstkanker

Eenmalige bestraling bij borstkanker Deze folder geeft u informatie over Eenmalige bestraling bij borstkanker patiënteninformatie Intra-Operatieve Radiotherapie Inleiding Deze folder gaat over eenmalige inwendige bestraling tijdens een borstsparende

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Borstamputatie. Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd)

Patiënteninformatie. Borstamputatie. Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd) Patiënteninformatie Borstamputatie Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd) Borstamputatie Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd)

Nadere informatie

Kanker. Inleiding. Wat is kanker. Hoe ontstaat kanker

Kanker. Inleiding. Wat is kanker. Hoe ontstaat kanker Kanker Inleiding Ik heb dit onderwerp gekozen omdat veel mensen niet weten wat kanker precies inhoud en ik zelf er ook meer van wil weten omdat mijn oma er in de zomervakantie aan gestorven is. Dat je

Nadere informatie

Inleiding In deze folder leest u meer over de diagnose maagkanker, de onderzoeken en de behandelmogelijkheden.

Inleiding In deze folder leest u meer over de diagnose maagkanker, de onderzoeken en de behandelmogelijkheden. MAAGKANKER 17852 Inleiding In deze folder leest u meer over de diagnose maagkanker, de onderzoeken en de behandelmogelijkheden. Maagkanker is een kwaadaardige tumor in de maag, het wordt ook wel maagcarcinoom

Nadere informatie

3.3 Borstkanker bij de man

3.3 Borstkanker bij de man 3.3 Borstkanker bij de man Bij u is zojuist de diagnose borstkanker vastgesteld. Alle patiënten die voor borstkanker worden behandeld in het Catharina-ziekenhuis ontvangen een Persoonlijke Informatie Map.

Nadere informatie