Ductaal Carcinoma In Situ (DCIS)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ductaal Carcinoma In Situ (DCIS)"

Transcriptie

1 Bij u is een voorstadium van borstkanker geconstateerd. Deze afwijking wordt Ductaal Carcinoma In Situ (afgekort DCIS) genoemd. Uw arts of verpleegkundig specialist heeft uitgelegd wat DCIS inhoudt en welke behandeling voor u het beste is. In deze folder kunt u deze informatie nog eens rustig nalezen. De normale borst Bij het bevoelen van uw borsten zult u merken dat ze onder de gladde huid wat bobbelig aanvoelen. De bobbeltjes die u voelt zijn melkklieren. De borst is opgebouwd uit een aantal melkklieren die samen het borstklierweefsel vormen. Om de melkklieren heen ligt vet- en steunend bindweefsel. Deze drie soorten weefsel bij elkaar vormen de borst. In de melkklieren wordt moedermelk aangemaakt. In de melkgangen vloeit de melk naar de tepels. Op de tekening hieronder ziet u hoe de borst is opgebouwd. ^ _ A = steunweefsel B = rib C = melkklier D = borstspier E = melkgang F = tepel ` a b c (bron: brochure 'Borstafwijkingen, waar moet je op letten?', KWF Kankerbestrijding) MCL Patiënteninformatie

2 Wat is DCIS In het weefsel van uw borst zijn door de patholoog onrustige/afwijkende cellen gevonden. Het is een celtype waarvan we weten dat het vaak leidt tot borstkanker. Dit zou over 5 maanden kunnen zijn, maar ook pas over 5 jaar. Vaak wordt DCIS opgespoord via een röntgenfoto van de borst (een mammografie), bijvoorbeeld bij het bevolkingsonderzoek op borstkanker. Er zijn vaak kalkspatjes te zien (microcalcificaties). Het is bijna nooit te voelen, alleen onder de microscoop zichtbaar te maken bij weefselonderzoek. DCIS komt meestal maar op één plaats in de borst voor, maar de afwijking is vaak wel groot. In de helft van de gevallen is de doorsnede meer dan 3 centimeter. Het verschil tussen DCIS en borstkanker is het volgende: Borstkanker groeit in de omliggende weefsels en organen en kan uitzaaien. Uitzaaien wil zeggen dat cellen losraken en zich via bloedvaten en/of lymfvaten door het lichaam verspreiden. DCIS groeit niet in de omliggende weefsels en kan ook niet uitzaaien. DCIS is beperkt tot de melkgangen in de borst MCL Patiënteninformatie

3 Vormen van DCIS We onderscheiden 3 vormen van DCIS: De cellen zijn afwijkend, maar lijken nog goed op de oorspronkelijke cellen. Dit noemt men goed gedifferentieerd DCIS, graad 1. Een vorm die tussen goed- en slecht gedifferentieerd in zit. Dit noemt men matig gedifferentieerd DCIS, graad 2. De cellen zijn afwijkend en lijken nauwelijks meer op de oorspronkelijke cellen. Dit noemt men weinig of slecht gedifferentieerd DCIS, graad 3. Onderzoek DCIS is bijna nooit te voelen. Vaak wordt het ontdekt bij het bevolkingsonderzoek op borstkanker. Er worden op de röntgenfoto kalkspatjes met een kwaadaardig aspect gezien. Deze kalkspatjes zijn vaak aanleiding om weefselonderzoek te gaan doen. Weefselonderzoek kan gedaan worden met een dikkenaaldpunctie. Dit is het wegnemen van een pijpje weefsel uit de borst met een soort injectienaald. Het onderzoek vindt meestal plaats onder plaatselijke verdoving op de afdeling radiologie. Soms kan de diagnose echter pas gesteld worden door weefselonderzoek na een operatie, waarbij de chirurg het afwijkende stukje weefsel ruim wegneemt. Behandeling Operatie De behandeling bestaat uit het wegnemen van de afwijking met rondom een rand gezond weefsel (een excisiebiopsie). Omdat de afwijking vaak niet te voelen is zal de chirurg aan de radioloog vragen de plaats van de afwijking aan te wijzen door het inbrengen van een radioactief jodiumzaadje of een ragfijn ijzerdraadje. Dat gebeurt dan op de röntgenafdeling, meestal enkele dagen (bij jodiumzaadje) of enkele uren (bij ijzerdraadje) vóór de operatie. Zo weet de chirurg vrij MCL Patiënteninformatie

4 nauwkeurig waar hij moet opereren. Daarna bekijkt de patholoog het weefsel onder de microscoop. Dit onderzoek duurt ten minste een week. Vervolgens zal de chirurg of de verpleegkundig specialist mammacare de uitslag met u bespreken. Als is aangetoond dat het om DCIS gaat, is het noodzakelijk dat bij een operatie alle DCIS wordt weggenomen. Met andere woorden: de snijranden moeten vrij van DCIS zijn. Als de snijranden niet vrij van DCIS zijn, moet er opnieuw een stukje weefsel uit de randen verwijderd worden door middel van operatie. Dit noemt men een re-excisie. Als dit weefsel dan nog niet schoon is of als de afwijking door de gehele borst zit is het soms zelfs nodig om de hele borst weg te halen (= ablatio). Bij sommige vormen van DCIS wordt ook onderzoek gedaan naar de lymfeklieren die bij de borst horen. Dit wordt gedaan als het om DCIS graad 2 of 3 gaat en ook als de afwijking te voelen is of in een wat groter gebied voorkomt. Wanneer besloten wordt de hele borst weg te halen, wordt altijd onderzoek gedaan naar de lymfeklieren. Uw chirurg of verpleegkundig specialist mammacare zal met u bespreken of in uw situatie onderzoek van de lymfeklieren zinvol is. Eén of enkele klieren worden dan weggehaald door middel van de schildwachtklierprocedure. Meer informatie over dit onderzoek kunt u lezen in de brochure Schildwachtklierprocedure van het MCL. Soms vindt de patholoog niet alleen DCIS, maar ook borstkanker in het weefsel dat is weggehaald. De cellen zijn dan wel door de wand van de melkgang heen gegroeid, in het omliggende weefsel. In dat geval volgt nog een operatie om eventuele uitzaaiingen in de oksel op te sporen, als dat nog niet gelijktijdig gebeurd is bij de borstoperatie. Bestraling Nadat alle DCIS is weggenomen wordt de borst gedurende vier tot vijf weken bestraald (radiotherapie). Bij bestraling (radiotherapie) wordt gebruik gemaakt van straling om kankercellen te vernietigen. Kankercellen verdragen bestraling slechter dan gezonde cellen. Ze groeien niet verder, terwijl de gezonde weefsels zich zullen herstellen MCL Patiënteninformatie

5 Radiotherapie is een plaatselijke behandeling en heeft daarom alleen effect op de plaats waar bestraald wordt, dus de borst. Het geeft weinig bijwerkingen, omdat de borst zich vrijwel uitwendig van het lichaam bevindt. Vermoeidheid kan optreden en de huid van de borst kan rood worden. De borst kan na verloop van tijd wat stugger aanvoelen. Als de hele borst wordt weggenomen, hoeft er (meestal) niet bestraald te worden. Meer informatie over bestraling kunt u vinden in de brochure Radiotherapie van de KWF Kankerbestrijding. Chemotherapie Chemotherapie, de behandeling voor kanker met medicijnen, wordt niet toegepast bij alleen DCIS. Resultaat Ondanks dat DCIS geen borstkanker is, wordt het toch intensief behandeld. Dit is nodig, want als er DCIS in de borst achterblijft na de behandeling, bestaat de kans dat daaruit alsnog borstkanker ontstaat. De genezingskansen zijn bij een juiste behandeling van DCIS vrijwel 100%. Bij borstkanker ligt de kans op genezing lager. Borstreconstructie Er zijn twee mogelijkheden voor reconstuctie: U krijgt een excisiebiopsie: Hierbij is het mogelijk dat de plastisch chirurg direct na de chirurg opereert tijdens dezelfde ingreep. De plastisch chirurg vult de holte die ontstaat door de excisiebiopsie direct op met borstweefsel uit dezelfde borst. De borst wordt hierdoor kleiner. Het is mogelijk dat de plastisch chirurg meteen de andere borst verkleint, zodat uw borsten na de operatie weer even groot zijn. Dit heeft niet de voorkeur. Bij voorkeur wordt het definitieve resultaat van de behandeling afgewacht (operatie en bestraling) en wordt de andere borst hierop aangepast MCL Patiënteninformatie

6 Of u voor deze reconstructietechniek in aanmerking komt hangt af van verschillende factoren. Dit kunt u met uw chirurg, verpleegkundig specialist mammacare en plastisch chirurg bespreken. Uw hele borst wordt weggenomen (ablatio): Als u de hele borst moet missen is het vaak mogelijk om tijdens de operatie waarbij de borst wordt weggehaald een reconstructie uit te laten voeren. Dit betekent dan wel dat de operatie langer duurt. Ook de tijd om te herstellen duurt langer. De chirurg werkt in dit geval samen met de plastisch chirurg. Als u een borstreconstructie overweegt, kunt u dit het beste met uw chirurg of verpleegkundig specialist bespreken. Deze zal dan een verwijzing regelen naar de plastisch chirurg. In een gesprek met de plastisch chirurg kunt u zich laten informeren over de mogelijkheden die er voor u persoonlijk zijn. De resultaten van een borstreconstructie lopen uiteen. Meer informatie vindt u in de brochure Borstreconstructie van de KWF Kankerbestrijding en de folder Borstreconstructie van het MCL. Tot slot U hebt een aandoening die moeilijk te begrijpen is. Er wordt wel gezegd: goed nieuws en slecht nieuws. Enerzijds gaat het niet om borstkanker, anderzijds moet er wel een ingrijpende behandeling plaatsvinden. Sommige vrouwen moeten opnieuw geopereerd worden, anderen moeten de hele borst missen. Bij een borstsparende behandeling moet er worden bestraald. Dat is moeilijk te verwerken en ook voor uw familie en kennissen soms onbegrijpelijk. Als u uw borst moet missen en voor directe reconstructie kiest, denken mensen in de omgeving vaak dat u een cosmetische ingreep hebt gehad. Dan zijn de reacties naar u toe niet altijd gepast. DCIS is een aandoening die bij weinig mensen bekend is. Omdat borstkanker bij meer dan 10% van de vrouwen in Nederland voorkomt, denken velen te weten wat u mankeert en hoe u behandeld zou moeten worden. Dit kan veel verwarring geven en onzekerheid oproepen MCL Patiënteninformatie

7 Uw behandeling wordt afgestemd op uw situatie. Een behandelingsadvies komt in teamverband tot stand en wordt stap voor stap met u besproken. Deze brochure is een aanvulling op het gesprek met de chirurg of verpleegkundig specialist. In deze brochure staat algemene informatie beschreven. Het kan zijn dat voor uw situatie een ander behandelplan meer geschikt is. Graag bespreken we dat met u. Het is belangrijk dat u vertrouwen kunt hebben in de chirurg of verpleegkundig specialist en in de voorgestelde behandeling. Aarzel niet om vragen te stellen als zaken u niet duidelijk zijn. U beleeft een ingrijpende periode in uw leven, die gepaard gaat met gevoelens van onzekerheid, boosheid en verwarring. Kortom, uw hele leven staat op de kop. Het kost tijd en energie om alles te verwerken. Probeer uzelf de tijd te gunnen en vraag hulp als het u teveel wordt. Hulp bij het verwerken kan gegeven worden door onder andere het medisch maatschappelijk werk of door een gespecialiseerde psycholoog. Meer informatie kunt u vinden in de brochure Ondersteuning bij kanker van het MCL. Mocht u nog vragen hebben naar aanleiding van deze informatie, dan kunt u altijd de verpleegkundig consulent mammacare bellen. Telefoonnummer De genoemde brochures van de KWF Kankerbestrijding kunt u ook bij de verpleegkundig consulent mammacare verkrijgen of bij het KWF via het gratis telefoonnummer ; 24 uur per dag of via de website Oncologisch Centrum Leeuwarden MCL februari 2014 MCL-OCL-FOL-015 /3-7 - MCL Patiënteninformatie

Chirurgie. Ductaal carcinoma in situ (DCIS)

Chirurgie. Ductaal carcinoma in situ (DCIS) Chirurgie Ductaal carcinoma in situ (DCIS) 1 Inleiding Wanneer u deze folder ontvangt, heeft u zojuist een gesprek gehad met de chirurg/ verpleegkundig specialist. Uit onderzoek is gebleken dat u een ductaal

Nadere informatie

Ductaal carcinoom in situ (DCIS) Voorstadium van borstkanker

Ductaal carcinoom in situ (DCIS) Voorstadium van borstkanker Ductaal carcinoom in situ (DCIS) Voorstadium van borstkanker Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Wat betekent het als je te horen krijgt dat je een voorstadium van borstkanker hebt? In

Nadere informatie

Behandeling van DCIS. Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl

Behandeling van DCIS. Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl Behandeling van DCIS Ductaal carcinoma in situ (DCIS) gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Wat is DCIS 3 Borstsparende behandeling 4 Ablatio: verwijdering van de gehele borstklier en borst 5 Preventieve

Nadere informatie

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ)

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ) Afdeling Heelkunde, locatie AZU Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ) Inleiding Na een aantal onderzoeken blijkt dat u een voorstadium van borstkanker heeft. Het medische woord hiervoor is carcinoma

Nadere informatie

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ)

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ) Afdeling Heelkunde, locatie AZU Voorstadium van borstkanker (Carcinoma in situ) Inleiding Na een aantal onderzoeken blijkt dat u een voorstadium van borstkanker heeft. Het medische woord hiervoor is carcinoma

Nadere informatie

Knobbeltje in de borst

Knobbeltje in de borst Knobbeltje in de borst Deze brochure informeert u over de gang van zaken bij een afwijking (knobbeltje) in de borst. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan zijn dan beschreven.

Nadere informatie

Chirurgie. Operatie voor borstkanker

Chirurgie. Operatie voor borstkanker Chirurgie Operatie voor borstkanker 1 Inleiding Wanneer u deze folder ontvangt heeft u zojuist een gesprek met de chirurg/ verpleegkundig specialist gehad. Uit onderzoeken is gebleken dat u borstkanker

Nadere informatie

Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE. onderdeel BORSTKANKER

Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE. onderdeel BORSTKANKER Patiënteninformatiedossier (PID) MAMMACARE onderdeel BORSTKANKER Inhoud Wat is borstkanker?... 3 Vormen van kanker... 4 DCIS... 4 Ductaal carcinoom... 4 Lobulair carcinoom... 4 Erfelijke en familiare belasting...

Nadere informatie

Onderzoek naar een borstafwijking

Onderzoek naar een borstafwijking Onderzoek naar een borstafwijking Inleiding Uw huisarts heeft u verwezen naar de Ommelander Ziekenhuis Groep (OZG) in verband met een afwijking in uw borst. Het kan ook zijn dat u via het bevolkingsonderzoek

Nadere informatie

De Mammapolikliniek (polikliniek voor borstafwijkingen)

De Mammapolikliniek (polikliniek voor borstafwijkingen) De Mammapolikliniek (polikliniek voor borstafwijkingen) Inleiding Deze brochure informeert u over de gang van zaken op de mammapoli (mamma is de medische term voor borst ). U bent hier naar verwezen omdat

Nadere informatie

Operatie voor borstkanker

Operatie voor borstkanker Operatie voor borstkanker 1 Wanneer u deze folder ontvangt heeft u zojuist een gesprek met de chirurg/ verpleegkundig specialist /Physician Assistant gehad. Uit onderzoeken is gebleken dat u borstkanker

Nadere informatie

Chirurgie / mammacare

Chirurgie / mammacare Afdeling: Onderwerp: Chirurgie / mammacare Algemeen U heeft van de chirurg en/ of nurse practitioner een schokkend bericht gekregen: u heeft borstkanker. Er komt veel op u af en er zullen ongetwijfeld

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Een afwijking in de borst

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Een afwijking in de borst Refaja Ziekenhuis Stadskanaal Een afwijking in de borst EEN AFWIJKING IN DE BORST INLEIDING U heeft van uw huisarts of via het bevolkingsonderzoek het advies gekregen om u verder te laten onderzoeken op

Nadere informatie

Mijn pathologieverslag begrijpen

Mijn pathologieverslag begrijpen Mijn pathologieverslag begrijpen Deze brochure bevat zeker niet alle gedetailleerde informatie over uw pathologieverslag. We geven u vooral de belangrijkste en juiste informatie mee over de resultaten

Nadere informatie

Borstsparende operatie bij borstkanker

Borstsparende operatie bij borstkanker Chirurgie Borstsparende operatie bij borstkanker www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Hoe ontstaat kanker?... 3 Voorbereiding op de operatie... 4 De opname... 4 De operatie... 4 Na de operatie... 5 Mogelijke

Nadere informatie

Behandeling borstkanker

Behandeling borstkanker Behandeling borstkanker Kanker in het algemeen Er zijn meer dan honderd soorten kanker die op verschillende plaatsen in het lichaam kunnen voorkomen. Elke soort kanker is een andere ziekte. Een gemeenschappelijk

Nadere informatie

Behandelwijzer Borstkanker

Behandelwijzer Borstkanker Behandelwijzer Borstkanker - Behandelteam - Algemene informatie borstkanker - Informatie over het behandeltraject Inleiding U heeft zojuist gehoord dat u een afwijking aan de borst heeft en welke behandeling

Nadere informatie

P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E

P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E Onderzoek naar een borstafwijking P A T I Ë N T E N I N F O R M A T I E Verwijzing door huisarts of via het bevolkingsonderzoek Uw huisarts heeft u verwezen naar de locatie Delfzicht van de Ommelander

Nadere informatie

3.3 Borstkanker bij de man

3.3 Borstkanker bij de man 3.3 Borstkanker bij de man Bij u is zojuist de diagnose borstkanker vastgesteld. Alle patiënten die voor borstkanker worden behandeld in het Catharina-ziekenhuis ontvangen een Persoonlijke Informatie Map.

Nadere informatie

Risicofactoren Niet erfelijke factoren: Erfelijke factoren:

Risicofactoren Niet erfelijke factoren: Erfelijke factoren: Zoals bij alle soorten kanker, is er bij borstkanker sprake van cellen met een ontregelde celdeling. Door deze ontregeling kunnen cellen zich ongeremd vermenigvuldigen en uitgroeien tot een tumor. Deze

Nadere informatie

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Gang van zaken bij een borstreconstructie

Afdeling Heelkunde, locatie AZU. Gang van zaken bij een borstreconstructie Afdeling Heelkunde, locatie AZU Gang van zaken bij een borstreconstructie Inleiding Deze folder geeft u informatie over de gang van zaken bij een primaire borstreconstructie. Bij een primaire borstreconstructie

Nadere informatie

Directe borstreconstructie

Directe borstreconstructie Directe borstreconstructie Informatie voor patiënten MB0006-1500 oktober 2014 Bronovo www.bronovo.nl Bronovolaan 5 2597 AX Den Haag Postbus 96900 2509 JH Den Haag 070 312 41 41 Medisch Centrum Haaglanden

Nadere informatie

Chirurgie. Borstamputatie. Afdeling: Onderwerp:

Chirurgie. Borstamputatie. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Operatieve behandeling borstkanker Algemeen U heeft van de chirurg en/ of nurse practitioner een schokkend bericht gekregen: u heeft borstkanker. Er komt veel op u af en

Nadere informatie

Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma)

Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma) Borstverwijdering bij borstkanker (ablatio mamma) Uw chirurg heeft met u besproken, dat u in aanmerking komt voor een gehele verwijdering van de borst. In deze folder leest u hier meer over. Wanneer wordt

Nadere informatie

Borstkanker, wat nu?

Borstkanker, wat nu? Borstkanker, wat nu? Oktober 2014 Inleiding U bent verwezen naar de mammapolikliniek voor borstonderzoek. Uit de onderzoeken die zijn uitgevoerd, blijkt dat er bij u sprake is van een kwaadaardige afwijking

Nadere informatie

Operatie ten adviezen na een hernia-operatie. borstkanker. ZorgSaam

Operatie ten adviezen na een hernia-operatie. borstkanker. ZorgSaam Operatie ten adviezen gevolge na een van hernia-operatie borstkanker ZorgSaam 1 Algemeen Er is bij u borstkanker vastgesteld. De diagnose borstkanker brengt veel emoties en onzekerheden met zich mee. Deze

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Borstamputatie. Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd)

Patiënteninformatie. Borstamputatie. Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd) Patiënteninformatie Borstamputatie Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd) Borstamputatie Informatie over een borstamputatie (ook wel ablatio of mastectomie genoemd)

Nadere informatie

Behandeling van borstkanker

Behandeling van borstkanker Behandeling van borstkanker De behandeling van borstkanker Deze folder geeft u algemene informatie over de behandeling van borstkanker. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders

Nadere informatie

KNOBBELTJE IN DE BORST

KNOBBELTJE IN DE BORST KNOBBELTJE IN DE BORST Inleiding Deze folder informeert u over de gang van zaken bij een afwijking (knobbeltje) in de borst. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan zijn

Nadere informatie

Borstkanker. Celdeling

Borstkanker. Celdeling Borstkanker In Nederland wordt per jaar bij ongeveer 12.000 vrouwen borstkanker (mammacarcinoom) ontdekt. Daarnaast wordt bij ongeveer 1.300 vrouwen in Nederland een voorstadium van borstkanker (ductaal

Nadere informatie

Borstsparende behandeling

Borstsparende behandeling Borstsparende behandeling Chirurgie Beter voor elkaar Algemeen U heeft van de chirurg en/ of nurse practitioner een schokkend bericht gekregen: u heeft borstkanker. Er komt veel op u af en er zullen ongetwijfeld

Nadere informatie

Borstverwijdering bij borstkanker

Borstverwijdering bij borstkanker Chirurgie Borstverwijdering bij borstkanker www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Hoe ontstaat kanker?... 3 De opname... 4 Voorbereiding op de operatie... 4 De operatie... 4 Na de operatie... 5 Drains... 5

Nadere informatie

Medische Publieksacademie

Medische Publieksacademie Medische Publiekacademie Medisch Centrum Leeuwarden Leeuwarder Courant Aan de winnende hand Borstkanker 27 oktober 2015 Welkom! #mclmpa 1 Borstkanker aan de winnende hand Marloes Emous, oncologisch chirurg

Nadere informatie

Behandeling bij borstkanker

Behandeling bij borstkanker Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Behandeling bij borstkanker z 1 Er is borstkanker bij u geconstateerd en met de chirurg of verpleegkundig specialist mammacare

Nadere informatie

Borstverwijdering Ablatio mamma

Borstverwijdering Ablatio mamma Borstverwijdering Ablatio mamma Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven De arts heeft met u besproken dat u voor een borstverwijdering in aanmerking komt. Wanneer wordt voor een borstverwijdering

Nadere informatie

Knobbeltje in de borst

Knobbeltje in de borst Knobbeltje in de borst Vooraf Borstafwijkingen bij vrouwen komen veel voor. Vaak zijn dit onschuldige afwijkingen, slechts in een minderheid van de gevallen hebben we met kwaadaardige gezwellen te maken.

Nadere informatie

Borstreconstructie. na een borstverwijdering. Poli Plastische Chirurgie

Borstreconstructie. na een borstverwijdering. Poli Plastische Chirurgie 00 Borstreconstructie na een borstverwijdering Poli Plastische Chirurgie 1 Inleiding Het verwijderen van een borst is voor een vrouw een emotioneel moment. Aan de ene kant geeft het de mogelijkheid tot

Nadere informatie

Borstkanker. hoe moet het nu verder?

Borstkanker. hoe moet het nu verder? Borstkanker hoe moet het nu verder? Deze brochure bevat zeker niet alle gedetailleerde informatie over borstkanker. We geven u vooral de belangrijkste en juiste informatie mee over borstkanker. 2 We proberen

Nadere informatie

Eenmalige bestraling bij borstkanker

Eenmalige bestraling bij borstkanker Deze folder geeft u informatie over Eenmalige bestraling bij borstkanker patiënteninformatie Intra-Operatieve Radiotherapie Inleiding Deze folder gaat over eenmalige inwendige bestraling tijdens een borstsparende

Nadere informatie

Borstsparende operatie en schildwachtklierprocedure

Borstsparende operatie en schildwachtklierprocedure Borstsparende operatie en schildwachtklierprocedure In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten om een borstsparende operatie te ondergaan ter behandeling van een tumor in uw borst. Het doel van

Nadere informatie

OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ

OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ OPERATIEVE BEHANDELING VAN BORSTKANKER MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJ 854 Inhoudsopgave Inleiding 3 Mammacareverpleegkundigen 3 Voorbereiding op de behandeling 3 Behandeling 3 Wat houdt een borstsparende operatie

Nadere informatie

Operatie voor borstkanker. Chirurgie

Operatie voor borstkanker. Chirurgie Operatie voor borstkanker Chirurgie Inleiding De diagnose borstkanker brengt veel emoties en onzekerheden met zich mee. De informatie in deze folder is bedoeld als algemene voorlichting. Mogelijk heeft

Nadere informatie

De operaties worden in verschillende combinaties uitgevoerd.

De operaties worden in verschillende combinaties uitgevoerd. De operatie bij borstkanker De operatie bij borstkanker en de nabehandeling Inhoud 1. Inleiding 2. Borstoperatie 2.1: Borstsparende operatie 2.2: Borstsparende operatie met oncoplastische reductie 2.3:

Nadere informatie

WEKE DELEN SARCOOM Wat betekent het?

WEKE DELEN SARCOOM Wat betekent het? WEKE DELEN SARCOOM Wat betekent het? Oncologie/0145 1 Deze informatiebrochure is voor personen met een weke delen sarcoom en alle anderen die hier heel dichtbij betrokken zijn: familie, vrienden We geven

Nadere informatie

St. Anna Borstzorg (mammapoli)

St. Anna Borstzorg (mammapoli) St. Anna Borstzorg (mammapoli) Uw huisarts heeft u doorverwezen naar St. Anna Borstzorg (mammapoli), van het St. Anna Ziekenhuis. In deze folder geven wij u meer informatie over de werkwijze binnen St.

Nadere informatie

Borstkanker, wat nu?

Borstkanker, wat nu? Borstkanker, wat nu? Mei 2015 Inleiding U bent verwezen naar de mammapolikliniek voor borstonderzoek. Uit de onderzoeken die zijn uitgevoerd, blijkt dat er bij u sprake is van een kwaadaardige afwijking

Nadere informatie

Mammapoli. Poli chirurgie

Mammapoli. Poli chirurgie Mammapoli Poli chirurgie De mammapoli Inleiding U bent doorverwezen naar de mammapoli (mamma=borst) van het Diaconessenhuis Meppel, omdat u een verandering hebt bemerkt aan uw borst, bijvoorbeeld een zwelling,

Nadere informatie

Mammacare-verpleegkundigen. Behandelwijzer borstkanker

Mammacare-verpleegkundigen. Behandelwijzer borstkanker Mammacare-verpleegkundigen Behandelwijzer borstkanker Inhoud 1. Inleiding 2 2. Operatie 3 - borstsparende operatie - borstamputatie na de operatie tijdelijke borstprothese seroompunctie borstreconstructie

Nadere informatie

Verwijderen van een borst (ablatio)

Verwijderen van een borst (ablatio) Verwijderen van een borst (ablatio) Inleiding Als u deze folder krijgt, heeft u zojuist een gesprek gehad met uw chirurg. Uit onderzoek is gebleken dat u borstkanker heeft. In principe zijn bij borstkanker

Nadere informatie

Borstonderzoek op de Mammapolikliniek

Borstonderzoek op de Mammapolikliniek Borstonderzoek op de Mammapolikliniek Belangrijkste punten van deze folder: U bent verwezen naar de mammapolikliniek voor borstonderzoek. De duur van het bezoek aan de mammapolikliniek hangt af van welke

Nadere informatie

De poortwachtersklierprocedure

De poortwachtersklierprocedure De poortwachtersklierprocedure Inleiding Bij een operatie wegens borstkanker werden tot voor kort ook de lymfeklieren uit de oksel aan de geopereerde zijde weggehaald. Men noemt dit een okselkliertoilet.

Nadere informatie

Borstamputatie. De opname. Voorbereiding op de operatie

Borstamputatie. De opname. Voorbereiding op de operatie Borstamputatie Uw chirurg heeft met u gesproken over een borstamputatie. Bij een dergelijke operatie verwijdert de chirurg de gehele borst met tepel. In deze folder vindt u meer informatie over de opname,

Nadere informatie

Borstcentrum Bernhoven. Yvonne Paquay Chirurg

Borstcentrum Bernhoven. Yvonne Paquay Chirurg Borstcentrum Bernhoven Yvonne Paquay Chirurg Klachten van de borst? Verwijzing naar het borstcentrum voor analyse en zonodig behandeling 2 3 4 Verwijsredenen: > Knobbeltje voelbaar > BOBZ (de bus) > Controle

Nadere informatie

Afwijking in de borst

Afwijking in de borst 1/7 Chirurgie / mammacare Afwijking in de borst Inhoudsopgave pagina Inleiding 2 Mammasneldiagnostiek 2 Procedure mammasneldiagnostiek 3 Achtergrond informatie 4 Onderzoeken 5 Adviezen voor thuis 6 Adressen

Nadere informatie

Borstsparende operatie met schildwachtklierprocedure

Borstsparende operatie met schildwachtklierprocedure Chirurgie Patiënten informatie dossier Borstsparende operatie met schildwachtklierprocedure Dit patiënten informatie dossier bevat aanvullende informatie op het gesprek dat u met uw specialist heeft gehad

Nadere informatie

Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie)

Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie) Borstsparende operatie bij borstkanker (lumpectomie) Uw chirurg heeft met u besproken dat u in aanmerking komt voor een borstbesparende behandeling bij borstkanker. Deze behandeling bestaat altijd uit

Nadere informatie

Mammacare Borstafwijkingen

Mammacare Borstafwijkingen Mammacare Borstafwijkingen Voor wie is deze brochure Deze brochure is bedoeld voor vrouwen die zelf een verandering in of aan hun borst hebben ontdekt. En voor vrouwen bij wie uit het bevolkingsonderzoek

Nadere informatie

Borstkanker? meander medisch centrum. Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen. www.meandermedischcentrum.

Borstkanker? meander medisch centrum. Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen. www.meandermedischcentrum. Borstkanker? Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen meander medisch centrum www.meandermedischcentrum.nl Inleiding Uw huisarts heeft u doorverwezen naar de mammapoli van

Nadere informatie

Markering van tumor bij borstkanker

Markering van tumor bij borstkanker Markering van tumor bij borstkanker Wat is een mammalokalisatie met behulp van een jodiumzaadje. Uw behandelend arts of de Verpleegkundig Specialist (VS) mammacare heeft met u besproken dat in uw borst

Nadere informatie

Voor wie is deze brochure?

Voor wie is deze brochure? Borstkanker Inhoud Voor wie is deze brochure? 3 Borstkanker 4 Symptomen 9 Onderzoek voor de diagnose 10 Onderzoek na de diagnose 14 Behandeling 23 Operatie 27 Bestraling 32 Chemotherapie 37 Hormonale therapie

Nadere informatie

borstafwijkingen waar moet je op letten?

borstafwijkingen waar moet je op letten? borstafwijkingen waar moet je op letten? Inhoud Voor wie is deze brochure? pagina 3 Wat is normaal aan de borsten? pagina 4 Veranderingen in de borsten pagina 6 Overmatige celdeling pagina 7 Goedaardige

Nadere informatie

Borstkanker? Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen

Borstkanker? Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen Borstkanker? Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen Bezoekadressen: Meander Medisch Centrum Maatweg 3 3813 TZ Amersfoort Locatie Baarn Molenweg 2 3743 CM Baarn Locatie Barneveld

Nadere informatie

Mastopathie kan in beide borsten voorkomen maar ook in één borst. Veel vrouwen met mastopathie hebben klachten. De één meer dan de ander.

Mastopathie kan in beide borsten voorkomen maar ook in één borst. Veel vrouwen met mastopathie hebben klachten. De één meer dan de ander. U heeft van de specialist of verpleegkundig specialist gehoord dat u mastopathie heeft. In deze folder kunt u lezen wat dit is, hoe mastopathie ontstaat, welke behandelingen er zijn en waar u terecht kunt

Nadere informatie

Borstzelfonderzoek. Voor wie is deze brochure? Wanneer borstzelfonderzoek? Menstruatie

Borstzelfonderzoek. Voor wie is deze brochure? Wanneer borstzelfonderzoek? Menstruatie Borstzelfonderzoek Voor wie is deze brochure? Borstkanker openbaart zich in veel gevallen door een knobbeltje in de borst. Veel vrouwen ontdekken zo n knobbeltje bij toeval. Anderen doordat zij regelmatig

Nadere informatie

Neoadjuvante chemotherapie bij borstkanker

Neoadjuvante chemotherapie bij borstkanker Neoadjuvante chemotherapie bij borstkanker Samen met uw behandelend specialist is gekozen voor neoadjuvante chemotherapie. Dit is chemotherapie voorafgaand aan een operatie. In deze folder leest u meer

Nadere informatie

Project Kwaliteitsindicatoren Borstkanker 2007-2008

Project Kwaliteitsindicatoren Borstkanker 2007-2008 Project Kwaliteitsindicatoren 2007-2008 De borstkliniek: Iedere nieuwe diagnose van een borsttumor dient door de borstkliniek te worden geregistreerd bij het Nationaal Kankerregister. Het Project Kwaliteitsindicatoren

Nadere informatie

Borstkanker, wat nu?

Borstkanker, wat nu? Borstkanker, wat nu? Informatie voor patiënten MB0001-1500 april 2015 Bronovo www.bronovo.nl Bronovolaan 5 2597 AX Den Haag Postbus 96900 2509 JH Den Haag 070 312 41 41 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker

Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker Schildwachtklieronderzoek en -verwijdering bij borstkanker Uw chirurg heeft met u besproken, dat binnenkort bij u een schildwachtklieronderzoek en -verwijdering plaatsvindt. In deze folder leest u hier

Nadere informatie

Polikliniek mammacare

Polikliniek mammacare Polikliniek mammacare Afspraak polikliniek mammacare Datum: Tijd: Poli nummer: 16 Inleiding U bent door de huisarts of specialist verwezen naar de polikliniek mammacare van het Gemini Ziekenhuis, omdat

Nadere informatie

Beentumoren (=bottumoren)

Beentumoren (=bottumoren) Beentumoren (=bottumoren) Inleiding Gezwellen in beenderen worden beentumoren genoemd. Er zijn verschillende typen beentumoren te onderscheiden. Zo zijn er vormen waarbij de tumor of het gezwel direct

Nadere informatie

Informatie over borstreconstructie vindt u in het hoofdstuk Borstreconstructie.

Informatie over borstreconstructie vindt u in het hoofdstuk Borstreconstructie. Borstamputatie Bij een tumor in de borst zijn verschillende operatieve behandelingen mogelijk: een borstsparende operatie of een borstamputatie. Beide ingrepen kunnen ook direct gecombineerd worden met

Nadere informatie

Schildwachtklier- onderzoek bij borst- kanker

Schildwachtklier- onderzoek bij borst- kanker F Schildwachtklieronderzoek bij borstkanker December 2015 Inleiding Bij u is borstkanker vastgesteld of dit wordt vermoed. Binnenkort wordt u opgenomen voor operatieve behandeling. De chirurg heeft u voorgesteld

Nadere informatie

Chirurgie Oncologie Radiologie. Diagnostische onderzoeken bij een afwijking in de borst

Chirurgie Oncologie Radiologie. Diagnostische onderzoeken bij een afwijking in de borst Chirurgie Oncologie Radiologie Diagnostische onderzoeken bij een afwijking in de borst Chirurgie Oncologie Radiologie U bent verwezen naar de ééndagdiagnostiek van de Mammapoli van het UMCG, omdat het

Nadere informatie

Borstkanker, wat nu?

Borstkanker, wat nu? Borstkanker, wat nu? Belangrijkste punten van deze folder: Een gespecialiseerd behandelteam van het A12 Oncologisch Centrum bespreekt samen met u de verschillende onderzoeken en behandelmogelijkheden en

Nadere informatie

Inleiding Deze folder is bedoeld om u uit te leggen wat een borstsparende operatie is en waar u bij de gehele behandeling rekening mee moet houden. U

Inleiding Deze folder is bedoeld om u uit te leggen wat een borstsparende operatie is en waar u bij de gehele behandeling rekening mee moet houden. U Borstsparende operatie Inleiding Deze folder is bedoeld om u uit te leggen wat een borstsparende operatie is en waar u bij de gehele behandeling rekening mee moet houden. U vindt hier adviezen voor de

Nadere informatie

De behandelwijzer: borstsparend rechts de borst en eventueel de oksel- en sleutelbeenklieren

De behandelwijzer: borstsparend rechts de borst en eventueel de oksel- en sleutelbeenklieren De behandelwijzer: borstsparend rechts de borst en eventueel de oksel- en sleutelbeenklieren Onze website: www.mst.nl/radiotherapie PI-011070 versie 1.0 /08-10-2015 1 Inhoudsopgave Borstkanker 3 Groeiwijze

Nadere informatie

Radiotherapie Medische Oncologie Chemoradiotherapie gevolgd door chirurgie bij slokdarmkanker

Radiotherapie Medische Oncologie Chemoradiotherapie gevolgd door chirurgie bij slokdarmkanker Radiotherapie Medische Oncologie Chemoradiotherapie gevolgd door chirurgie bij slokdarmkanker Uitwendige bestraling van slokdarmkanker in combinatie met chemotherapie, voorafgaand aan een operatie van

Nadere informatie

Borstkanker. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven

Borstkanker. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Borstkanker Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Borstkanker is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen. Vóór het dertigste jaar is borstkanker zeldzaam, maar met het stijgen

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek. borstkanker

Schildwachtklieronderzoek. borstkanker Schildwachtklieronderzoek bij borstkanker Oktober 2014 Inleiding Bij u is borstkanker vastgesteld of dit wordt vermoed. Binnenkort wordt u opgenomen voor operatieve behandeling. De chirurg heeft u voorgesteld

Nadere informatie

De mammapoli onderzoek bij een afwijking in de borst. IJsselland Ziekenhuis

De mammapoli onderzoek bij een afwijking in de borst. IJsselland Ziekenhuis De mammapoli onderzoek bij een afwijking in de borst IJsselland Ziekenhuis Inleiding U ontvangt deze folder omdat u door uw huisarts bent doorverwezen naar de mammapoli van het IJsselland Ziekenhuis. De

Nadere informatie

Intra-Operatieve Radiotherapie

Intra-Operatieve Radiotherapie Intra-Operatieve Radiotherapie Eenmalige bestraling bij borstkanker Informatie voor patiënten MB0003-1500 oktober 2014 Bronovo www.bronovo.nl Bronovolaan 5 2597 AX Den Haag Postbus 96900 2509 JH Den Haag

Nadere informatie

Schildwachtklieronderzoek

Schildwachtklieronderzoek Chirurgie Schildwachtklieronderzoek www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Het onderzoek... 4 Bijwerkingen... 6 De uitslag... 6 Aanvullende behandelingen... 6 Vragen... 7 Contactgegevens... 7 Patiëntenvoorlichting:

Nadere informatie

Afwijking in de borst

Afwijking in de borst 1/6 Chirurgie / mammacare Afwijking in de borst Inleiding U bent voor nader onderzoek van een afwijking in de borst verwezen naar het Streekziekenhuis Koningin Beatrix. Het kan zijn dat u zelf een knobbeltje

Nadere informatie

Diagnostische onderzoeken bij een afwijking in de borst

Diagnostische onderzoeken bij een afwijking in de borst Diagnostische onderzoeken bij een afwijking in de borst Chirurgie Oncologie Radiologie U bent verwezen naar de ééndagdiagnostiek van de Mammapoli van het UMCG, omdat het vermoeden bestaat dat u een afwijking

Nadere informatie

Leefregels na een operatie aan de borst Oncologisch Centrum Leeuwarden

Leefregels na een operatie aan de borst Oncologisch Centrum Leeuwarden U wordt binnenkort in het MCL opgenomen voor een operatie aan uw borst. Hoewel het medisch gezien niet een grote operatie is, wordt het door veel vrouwen als ingrijpend ervaren. Een operatie en/of de okselklieren

Nadere informatie

Knobbeltje in de borst

Knobbeltje in de borst Knobbeltje in de borst 2 Uw behandelend arts heeft u voor een knobbeltje in de borst naar de mammapoli of chirurg van het CWZ verwezen. Deze folder geeft u informatie over goedaardige knobbeltjes in de

Nadere informatie

Mammapolikliniek. Algemene informatie

Mammapolikliniek. Algemene informatie Mammapolikliniek Algemene informatie 1 Poli chirurgie Tel. 0591-69 14 00, keuze 3 2 De mammapoli Uw huisarts heeft u doorverwezen naar het Scheper Ziekenhuis om een afwijking in uw borst te laten onderzoeken.

Nadere informatie

Borstsparende operatie. Mammapoli

Borstsparende operatie. Mammapoli 00 Borstsparende operatie Mammapoli 1 U wordt binnenkort opgenomen voor een borstsparende operatie De operatie vindt plaats in dagopname via het Dagcentrum. Op deze afdeling worden patiënten van verschillende

Nadere informatie

9.1 Chemotherapie voorafgaand aan de operatie bij borstkanker

9.1 Chemotherapie voorafgaand aan de operatie bij borstkanker 9.1 Chemotherapie voorafgaand aan de operatie bij borstkanker Uw behandelend chirurg heeft na overleg met de internist-oncoloog (internist gespecialiseerd in de behandeling van kanker) en in overleg met

Nadere informatie

Inhoud. KWF Geverslijn: 0900 202 00 41 ( 0,01/pm) Giro 26000. KWF Kanker Infolijn 0800 022 66 22 (gratis) www.kwfkankerbestrijding.

Inhoud. KWF Geverslijn: 0900 202 00 41 ( 0,01/pm) Giro 26000. KWF Kanker Infolijn 0800 022 66 22 (gratis) www.kwfkankerbestrijding. Borstkanker Inhoud Voor wie is deze brochure? 3 Wat is kanker? 4 Het lymfestelsel 6 Borstkanker 8 Risicofactoren 11 Symptomen 14 Onderzoek 15 Verder onderzoek 18 Behandeling 21 Na de behandeling 37 Lymfoedeem

Nadere informatie

directe borstreconstructie

directe borstreconstructie patiënteninformatie directe borstreconstructie met prothese of Tissue Expander Als uw borst vanwege borstkanker geamputeerd moet worden is het mogelijk de borst te reconstrueren. Er zijn verschillende

Nadere informatie

Wilhelmina Ziekenhuis Assen. Vertrouwd en dichtbij. Informatie voor patiënten. Chirurgie. Mastopathie

Wilhelmina Ziekenhuis Assen. Vertrouwd en dichtbij. Informatie voor patiënten. Chirurgie. Mastopathie Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Chirurgie Mastopathie 1 Mastopathie De chirurg of verpleegkundig specialist mammacare heeft geconstateerd dat u mastopathie hebt.

Nadere informatie

Vanaf het moment dat het vermoeden bestaat dat u borstkanker heeft Hoe ontdek ik of ik borstkanker heb

Vanaf het moment dat het vermoeden bestaat dat u borstkanker heeft Hoe ontdek ik of ik borstkanker heb Vanaf het moment dat het vermoeden bestaat dat u borstkanker heeft Hoe ontdek ik of ik borstkanker heb Inleiding Zoals bij alle soorten kanker, is er bij borstkanker sprake van cellen met een ontregelde

Nadere informatie

Chirurgie I Plastische Chirurgie I Oncologie Borstkanker (mammacarcinoom)

Chirurgie I Plastische Chirurgie I Oncologie Borstkanker (mammacarcinoom) Chirurgie I Plastische Chirurgie I Oncologie Borstkanker (mammacarcinoom) Een borstsparende operatie (lumpectomie) met oncoplastisch sluiten Belangrijke telefoonnummers Algemeen nummer UMCG (050) 361 61

Nadere informatie

Chirurgie. Borstkanker

Chirurgie. Borstkanker Chirurgie Borstkanker Inleiding Deze brochure is bedoeld voor vrouwen die een behandeling ondergaan vanwege borstkanker. Wanneer iemand met kanker te maken krijgt, is dit een zeer ingrijpende ervaring.

Nadere informatie

Bijlage 5 Verbeterscores

Bijlage 5 Verbeterscores Bijlage 5 Verbeterscores In deze bijlage wordt een overzicht gegeven van de gemiddelde belangscores, de percentages patiënten die negatieve ervaring rapporteerden en de resulterende verbeterscores. De

Nadere informatie

Directe borstreconstructie

Directe borstreconstructie Directe borstreconstructie September 2015 Inleiding Met uw arts is gesproken over de mogelijkheid om een directe (primaire) borstreconstructie uit te voeren. Dit houdt in dat na verwijdering van het kwaadaardige

Nadere informatie

Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker

Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker Okselklierverwijdering (-dissectie) bij borstkanker Uw chirurg heeft met u besproken dat binnenkort bij u een okselklierverwijdering plaatsvindt (ook wel okselklierdissectie of okselkliertoilet genoemd).

Nadere informatie

Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker

Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker z Chirurg en verpleegkundig specialist 1 Medische ontrole Na een borstsparende

Nadere informatie

Melanoom. Dermatologie. 5958p DER.083/0512

Melanoom. Dermatologie. 5958p DER.083/0512 Melanoom Dermatologie Inleiding Bij u is (mogelijk) sprake van een melanoom. De dermatoloog heeft dit met u besproken. In deze folder leest u meer over het ontstaan, de onderzoeken en de behandeling van

Nadere informatie