MYTHEN IN DE REKENDIDACTIEK

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "MYTHEN IN DE REKENDIDACTIEK"

Transcriptie

1 Jan van de Craats (UvA, OU) MYTHEN IN DE REKENDIDACTIEK of: waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen Panama conferentie, 18 januari 2007

2 Jan van de Craats (UvA, OU) MYTHEN IN DE REKENDIDACTIEK of: Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen Panama conferentie, 18 januari 2007

3 Klachten over gebrek aan rekenvaardigheid: rapport Onderwijsraad (december 2006) vmbo, havo, vwo mbo beroepspraktijk instaptoetsen pabo hbo (met name heao, hts, gezondheidsstudies) universiteit (met name economische, medische, exacte en technische studierichtingen)

4 NRC-Handelsblad, gisteren: First Prev Next Last Go Back Full Screen Close Quit

5 Wat zijn er voor gebreken in het rekenonderwijs op de basisschool? en: Hoe lossen we ze op?

6 Wat zijn er voor gebreken in het rekenonderwijs op de basisschool? en: Hoe lossen we ze op?

7 Moderne rekendidactiek Positief: veel aandacht voor rekenopgaven uit de dagelijkse praktijk mooie realistische voorbeelden uitdagende rekenpuzzels leuke rekenprojecten aantrekkelijke vormgeving Negatief: te weinig systematisch oefenmateriaal meerdere rekenmethodes door elkaar, waaronder veel hapsnapmethodes leerlingen kunnen daardoor geen zelfvertrouwen opbouwen rampzalig voor matige en zwakke leerlingen

8 Moderne rekendidactiek Positief: veel aandacht voor rekenopgaven uit de dagelijkse praktijk mooie realistische voorbeelden uitdagende rekenpuzzels leuke rekenprojecten aantrekkelijke vormgeving Negatief: te weinig systematisch oefenmateriaal meerdere rekenmethodes door elkaar, waaronder veel hapsnapmethodes leerlingen kunnen daardoor geen zelfvertrouwen opbouwen rampzalig voor matige en zwakke leerlingen

9 Moderne rekendidactiek Positief: veel aandacht voor rekenopgaven uit de dagelijkse praktijk mooie realistische voorbeelden uitdagende rekenpuzzels leuke rekenprojecten aantrekkelijke vormgeving Negatief: te weinig systematisch oefenmateriaal meerdere rekenmethodes door elkaar, waaronder veel hapsnapmethodes leerlingen kunnen daardoor geen zelfvertrouwen opbouwen rampzalig voor matige en zwakke leerlingen

10 Negatieve effecten worden vooral veroorzaakt door MYTHEN IN DE REKENDIDACTIEK

11 MYTHE 1: eerst begrijpen, dan oefenen Varianten: oefenen zonder inzicht geeft kennis zonder uitzicht het inoefenen van een vaardigheid kan pas met vrucht gebeuren nadat inzicht in die vaardigheid is verkregen. let op: leer geen onbegrepen regels uit je hoofd!

12 DOCENTENWIJSHEID: oefening baart kunst Succesvol leerproces: 1. Oriëntering (context, voorbeelden) 2. Oefenen, eerst makkelijk, dan moeilijk. Geen contexten! 3. Verdieping met contexten en voorbeelden 4. Meer oefeningen, zonder contexten 5. Verdere verdieping, voorbeelden, contexten,... Op die manier wordt begrip geleidelijk aangebracht, mede door oefening! Bovendien bouwen leerlingen zo zelfvertrouwen op.

13 DOCENTENWIJSHEID: oefening baart kunst Succesvol leerproces: 1. Oriëntering (context, voorbeelden) 2. Oefenen, eerst makkelijk, dan moeilijk. Geen contexten! 3. Verdieping met contexten en voorbeelden 4. Meer oefeningen, zonder contexten 5. Verdere verdieping, voorbeelden, contexten,... Op die manier wordt begrip geleidelijk aangebracht, mede door oefening! Bovendien bouwen leerlingen zo zelfvertrouwen op.

14 DOCENTENWIJSHEID: oefening baart kunst Succesvol leerproces: 1. Oriëntering (context, voorbeelden) 2. Oefenen, eerst makkelijk, dan moeilijk. Geen contexten! 3. Verdieping met contexten en voorbeelden 4. Meer oefeningen, zonder contexten 5. Verdere verdieping, voorbeelden, contexten,... Op die manier wordt begrip geleidelijk aangebracht, mede door oefening! Bovendien bouwen leerlingen zo zelfvertrouwen op.

15 MYTHE 2: leerlingen vinden rijtjes sommen vreselijk DOCENTENWIJSHEID: Leerlingen maken graag rijtjes sommen, mits die goed en systematisch zijn opgebouwd. Misleid door Mythe 1 is systematisch oefenen de laatste tijd in het verdomhoekje geplaatst. Er is ook een aparte, kleinerende term voor bedacht: CIJFEREN.

16 MYTHE 2: leerlingen vinden rijtjes sommen vreselijk DOCENTENWIJSHEID: Leerlingen maken graag rijtjes sommen, mits die goed en systematisch zijn opgebouwd. Misleid door Mythe 1 is systematisch oefenen de laatste tijd in het verdomhoekje geplaatst. Er is ook een aparte, kleinerende term voor bedacht: CIJFEREN.

17 MYTHE 2: leerlingen vinden rijtjes sommen vreselijk DOCENTENWIJSHEID: Leerlingen maken graag rijtjes sommen, mits die goed en systematisch zijn opgebouwd. Misleid door Mythe 1 is systematisch oefenen de laatste tijd in het verdomhoekje geplaatst. Er is ook een aparte, kleinerende term voor bedacht: CIJFEREN.

18 MYTHE 3: Het is goed als leerlingen meerdere oplossingsstrategieën leren hanteren en zelf kunnen kiezen welke methode ze bij een concrete opgave willen gebruiken. DOCENTENWIJSHEID: Voor elk type opgaven (optellen, aftrekken, vermenigvuldigen, delen) is één rekenrecept het beste. Leer dat de leerlingen en besteed geen tijd aan hap-snapmethodes ( handig rekenen ) die alleen in bepaalde gevallen vlot werken.

19 MYTHE 3: Het is goed als leerlingen meerdere oplossingsstrategieën leren hanteren en zelf kunnen kiezen welke methode ze bij een concrete opgave willen gebruiken. DOCENTENWIJSHEID: Voor elk type opgaven (optellen, aftrekken, vermenigvuldigen, delen) is één rekenrecept het beste. Leer dat de leerlingen en besteed geen tijd aan hap-snapmethodes ( handig rekenen ) die alleen in bepaalde gevallen vlot werken.

20 Gruwelvoorbeelden: Kolomsgewijs rekenen bij optellen, aftrekken en vermenigvuldigen (dwz. rekenen van links naar rechts). Onhandige, omslachtige, verwarrende, en bij grotere getallen bijna onvermijdelijk tot veel rekenfouten aanleiding gevende rekenmethodes. Het is historisch gezien ook een tegennatuurlijke methode. Onze getallen zijn in decimale notatie onder invloed van het arabische schrift VAN RECHTS NAAR LINKS opgebouwd: eenheden, tientallen, honderdtallen, etc. Je moet 487 dus niet lezen als 480 = maar als 480 =

21 Gruwelvoorbeelden: Kolomsgewijs rekenen bij optellen, aftrekken en vermenigvuldigen (dwz. rekenen van links naar rechts). Onhandige, omslachtige, verwarrende, en bij grotere getallen bijna onvermijdelijk tot veel rekenfouten aanleiding gevende rekenmethode. Het is historisch gezien ook een tegennatuurlijke methode. Onze getallen zijn in decimale notatie onder invloed van het arabische schrift VAN RECHTS NAAR LINKS opgebouwd: eenheden, tientallen, honderdtallen, etc. Je moet 487 dus niet lezen als 480 = maar als 480 =

22 Gruwelvoorbeelden: Kolomsgewijs rekenen bij optellen, aftrekken en vermenigvuldigen (dwz. rekenen van links naar rechts). Onhandige, omslachtige, verwarrende, en bij grotere getallen bijna onvermijdelijk tot veel rekenfouten aanleiding gevende rekenmethode. Het is historisch gezien ook een tegennatuurlijke methode. Onze getallen zijn in decimale notatie onder invloed van het arabische schrift VAN RECHTS NAAR LINKS opgebouwd: eenheden, tientallen, honderdtallen, etc. Je moet 485 dus niet lezen als 485 = maar als 485 =

23 Gruwelvoorbeeld 1: kolomsgewijs optellen 78, 12 13, , 57 92, , 89 +

24 Gruwelvoorbeeld 1: kolomsgewijs optellen 78, 12 13, , 57 92, , , , 00 19, 00 2, 30 0, 25 +

25 Gruwelvoorbeeld 1: kolomsgewijs optellen 78, 12 13, , 57 92, , , , 00 19, 00 2, 30 0, , 00 20, 00 11, 00 0, 50 0, 05 +

26 Gruwelvoorbeeld 1: kolomsgewijs optellen 78, 12 13, , 57 92, , , , 00 19, 00 2, 30 0, , 00 20, 00 11, 00 0, 50 0, , 55

27 Gruwelvoorbeeld 2: kolomsgewijs aftrekken 413, , , 00 60, 00 tekort 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 40, 00 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 37, 00 0, 20 0, 03 tekort 37, 20 0, 03 tekort 37, 17

28 Gruwelvoorbeeld 2: kolomsgewijs aftrekken 413, , , 00 60, 00 tekort 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 40, 00 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 37, 00 0, 20 0, 03 tekort 37, 20 0, 03 tekort 37, 17

29 Gruwelvoorbeeld 2: kolomsgewijs aftrekken 413, , , 00 60, 00 tekort 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 40, 00 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 37, 00 0, 20 0, 03 tekort 37, 20 0, 03 tekort 37, 17

30 Gruwelvoorbeeld 2: kolomsgewijs aftrekken 413, , , 00 60, 00 tekort 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 40, 00 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 37, 00 0, 20 0, 03 tekort 37, 20 0, 03 tekort 37, 17

31 Gruwelvoorbeeld 2: kolomsgewijs aftrekken 413, , , 00 60, 00 tekort 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 40, 00 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 37, 00 0, 20 0, 03 tekort 37, 20 0, 03 tekort 37, 17

32 Gruwelvoorbeeld 2: kolomsgewijs aftrekken 413, , , 00 60, 00 tekort 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 40, 00 3, 00 tekort 0, 20 0, 03 tekort 37, 00 0, 20 0, 03 tekort 37, 20 0, 03 tekort 37, 17

33 Gruwelvoorbeeld 3: kolomsgewijs vermenigvuldigen

34 Gruwelvoorbeeld 3: kolomsgewijs vermenigvuldigen

35 Gruwelvoorbeeld 3: kolomsgewijs vermenigvuldigen

36 Vergelijk:

37 Moraal: KOLOMSGEWIJS REKENEN IS ONTZETTEND ONHANDIG!! First Prev Next Last Go Back Full Screen Close Quit

38 Voor delen met rest ligt de staartdeling onder vuur. Er een beter begrijpelijke manier bedacht: de hapmethode. Kenmerkend is: de leerling doet maar wat, maar houdt daarvan wel een nauwkeurige administratie bij. Ook dat is een ontzettend ONHANDIGE methode. Een methode die bovendien volstrekt ONSYSTEMATISCH is. Staartdelen is eigenlijk SYSTEMATISCH happen. Het is bovendien een recept dat iedereen kan leren en begrijpen.

39 Voor delen met rest ligt de staartdeling onder vuur. Er een beter begrijpelijke manier bedacht: de hapmethode. Kenmerkend is: de leerling doet maar wat, maar houdt daarvan wel een nauwkeurige administratie bij. Ook dat is een ontzettend ONHANDIGE methode. Een methode die bovendien volstrekt ONSYSTEMATISCH is. Staartdelen is eigenlijk SYSTEMATISCH happen. Het is bovendien een recept dat iedereen kan leren en begrijpen.

40 Voor delen met rest ligt de staartdeling onder vuur. Er een beter begrijpelijke manier bedacht: de hapmethode. Kenmerkend is: de leerling doet maar wat, maar houdt daarvan wel een nauwkeurige administratie bij. Ook dat is een ontzettend ONHANDIGE methode. Een methode die bovendien volstrekt ONSYSTEMATISCH is. Staartdelen is eigenlijk SYSTEMATISCH happen. Het is bovendien een recept dat iedereen kan leren en begrijpen.

41 Voor rekenen met gehele getallen en kommagetallen zijn er vier hoofdbewerkingen: optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en delen. Voor elk van die vier hoofdbewerkingen is er één universeel, altijd werkend rekenrecept. Die recepten moeten Sanne en Daan leren!

42 Optellen van gehele getallen onder elkaar: Controle: ook van beneden naar boven optellen. Optellen van kommagetallen onder elkaar: 3, , 2 33, , , 10 5, , , 389 Zorg dat de komma s recht onder elkaar staan! Controle: ook van beneden naar boven optellen.

43 Optellen van gehele getallen onder elkaar: Controle: ook van beneden naar boven optellen. Optellen van kommagetallen onder elkaar: 3, , 2 33, , , 10 5, , , 389 Zorg dat de komma s recht onder elkaar staan! Controle: ook van beneden naar boven optellen.

44 Aftrekken van twee gehele getallen onder elkaar: Controle: van beneden naar boven optellen. Aftrekken van twee kommagetallen onder elkaar: 1028, , , 505 Zorg dat de komma s recht onder elkaar staan. Voeg eventueel na de komma extra nullen toe (hier grijs gemaakt). Controle: van beneden naar boven optellen.

45 Aftrekken van twee gehele getallen onder elkaar: Controle: van beneden naar boven optellen. Aftrekken van twee kommagetallen onder elkaar: 1028, , , 505 Zorg dat de komma s recht onder elkaar staan. Voeg eventueel na de komma extra nullen toe (hier grijs gemaakt). Controle: van beneden naar boven optellen.

46 Vermenigvuldigen van twee gehele getallen onder elkaar: Vermenigvuldigen van twee kommagetallen onder elkaar: 349,823 2, ,06281

47 Vermenigvuldigen van twee gehele getallen onder elkaar: Vermenigvuldigen van twee kommagetallen onder elkaar: 349,823 2, ,06281

48 Staartdeling: / / / / Deze staartdeling laat zien dat : 37 = 2249 rest 5. Controle: = ( ) + 5.

49 CONCLUSIES: Herstel SYSTEMATISCH OEFENEN in ere, maar behoud daarbij ook de leuke contextopgaven als motiverende voorbeelden. Eén methode per bewerking! Doe handig rekenen de deur uit. Het is verwarrend en kost alleen maar tijd. VERBIED kolomsgewijs rekenen! Zo leren Daan en Sanne weer rekenen!

50 CONCLUSIES: Herstel SYSTEMATISCH OEFENEN in ere, maar behoud daarbij ook de leuke contextopgaven als motiverende voorbeelden. Eén methode per bewerking! Doe handig rekenen de deur uit. Het is verwarrend en kost alleen maar tijd. VERBIED kolomsgewijs rekenen! Zo leren Daan en Sanne weer rekenen!

51 CONCLUSIES: Herstel SYSTEMATISCH OEFENEN in ere, maar behoud daarbij ook de leuke contextopgaven als motiverende voorbeelden. Eén methode per bewerking! Doe handig rekenen de deur uit. Het is verwarrend en kost alleen maar tijd. VERBIED kolomsgewijs rekenen! Zo leren Daan en Sanne weer rekenen!

52 CONCLUSIES: Herstel SYSTEMATISCH OEFENEN in ere, maar behoud daarbij ook de leuke contextopgaven als motiverende voorbeelden. Eén methode per bewerking! Doe handig rekenen de deur uit. Het is verwarrend en kost alleen maar tijd. VERBIED kolomsgewijs rekenen! Zo leren Daan en Sanne weer rekenen!

53 CONCLUSIES: Herstel SYSTEMATISCH OEFENEN in ere, maar behoud daarbij ook de leuke contextopgaven als motiverende voorbeelden. Eén methode per bewerking! Doe handig rekenen de deur uit. Het is verwarrend en kost alleen maar tijd. VERBIED kolomsgewijs rekenen! Zo leren Daan en Sanne weer rekenen!

54 CONCLUSIES: Herstel SYSTEMATISCH OEFENEN in ere, maar behoud daarbij ook de leuke contextopgaven als motiverende voorbeelden. Eén methode per bewerking! Doe handig rekenen de deur uit. Het is verwarrend en kost alleen maar tijd. VERBIED kolomsgewijs rekenen! Zo leren Daan en Sanne weer rekenen!

55 P.S.:... en noem cijferen weer gewoon rekenen! Website: craats of Google op Jan van de Craats

56 P.S.:... en noem cijferen weer gewoon rekenen! Website: craats of Google op Jan van de Craats

Mythen in de rekendidactiek

Mythen in de rekendidactiek Mythen in de rekendidactiek Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen Rekensymposium De Rekenacademie Leopoldsburg, België, 8 mei 2014 Jan van de Craats Universiteit van Amsterdam Reken mee (pen en papier

Nadere informatie

Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen

Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen Mythen in de rekendidactiek Jan van de Craats 13 februari 2007 Een steeds weer terugkerend thema in de media is het gebrek aan rekenvaardigheid bij scholieren en

Nadere informatie

8000-4000=4000 900-600=300 90-90 =0 7-8= 1 tekort! 4000 + 300+0-1 = 4299

8000-4000=4000 900-600=300 90-90 =0 7-8= 1 tekort! 4000 + 300+0-1 = 4299 Rekenstrategieën Voor de basisbewerkingen optellen en aftrekken, vermenigvuldigen en delen en voor het rekenen met breuken en rekenen met decimale getallen, wordt een overzicht gegeven van rekenstrategieën

Nadere informatie

Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen

Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen 1 132 NAW 5/8 nr. 2 juni 2007 Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen Jan van de Craats Jan van de Craats Korteweg-De Vries Instituut Universiteit van Amsterdam Plantage Muidergracht 24 1018 TV Amsterdam

Nadere informatie

Hoofdrekenen als struikelblok

Hoofdrekenen als struikelblok Hoofdrekenen als struikelblok Jan van de Craats 18 oktober 2007 Op de basisschool neemt hoofdrekenen tegenwoordig een belangrijke plaats in. Daarbij gaat het vooral om sommen waarbij de manier waarop je

Nadere informatie

Voorbereidend Cijferend rekenen Informatie voor ouders van leerlingen in groep 3 t/m 8

Voorbereidend Cijferend rekenen Informatie voor ouders van leerlingen in groep 3 t/m 8 nummer 2 bijgesteld in nov. 2013 Voorbereidend Cijferend rekenen Informatie voor ouders van leerlingen in groep 3 t/m 8 Hoe cijferend rekenen wordt aangeleerd Deze uitgave van t Hinkelpad gaat over het

Nadere informatie

Domeinbeschrijving rekenen

Domeinbeschrijving rekenen Domeinbeschrijving rekenen Discussiestuk ten dienste van de Expertgroep Doorlopende Leerlijnen Rekenen en Taal auteur: Jan van de Craats 11 december 2007 Inleiding Dit document bevat een beschrijving van

Nadere informatie

De rekenmethode telt (1)

De rekenmethode telt (1) De rekenmethode telt (1) Adri Treffers Marja van den Heuvel-Panhuizen Inleiding Volgens de KNAW-commissie Rekenonderwijs op de basisschool is niet overtuigend aangetoond dat de traditionele en realistische

Nadere informatie

Basiswiskunde: met of zonder context?

Basiswiskunde: met of zonder context? Jan van de Craats (UvA, OU) Basiswiskunde: met of zonder context? MathMatch eindconferentie Universiteit Twente, 15 februari 2007 KORTE (RECENTE) GESCHIEDENIS: begin 2006: Actie LieveMaria, debat Tweede

Nadere informatie

Leerlingen aan de peilstok van Plasterk

Leerlingen aan de peilstok van Plasterk Leerlingen aan de peilstok van Plasterk Evaluatie op systeemniveau Kees van Putten Universiteit Leiden putten@fsw.leidenuniv.nl Panama 2009 Noordwijkerhout Commissie Dijsselbloem Eindrapport: Tijd voor

Nadere informatie

Rekenvaardigheden op de basisschool

Rekenvaardigheden op de basisschool Rekenvaardigheden op de basisschool Discussiestuk ten dienste van de Expertgroep Doorlopende Leerlijnen Rekenen en Taal auteur: Jan van de Craats 8 augustus 2007 Dit discussiestuk bevat in hoofdstuk 1

Nadere informatie

De rekenmethode telt (1)

De rekenmethode telt (1) De rekenmethode telt (1) Adri Treffers Marja van den Heuvel-Panhuizen Inleiding Volgens de KNAW-commissie Rekenonderwijs op de basisschool is niet overtuigend aangetoond dat de traditionele en realistische

Nadere informatie

31 Rekenonderwijs: traditioneel of realistisch. 1 Inleiding

31 Rekenonderwijs: traditioneel of realistisch. 1 Inleiding DC 31 Rekenonderwijs: traditioneel of realistisch 1 Inleiding Het rekenonderwijs is in de laatste vijfentwintig jaar veranderd. De traditionele methode is aan de kant geschoven en het realistisch rekenen

Nadere informatie

Programma: De rekendocent voor het MBO

Programma: De rekendocent voor het MBO Rekenen op Rekenen Didactische training tot rekendocent info@rekenenoprekenen.nl http://www.rekenenoprekenen.nl Programma: De rekendocent voor het MBO Doel: zelfstandig rekenonderwijs kunnen verzorgen

Nadere informatie

Wat is er mis met ons rekenonderwijs?

Wat is er mis met ons rekenonderwijs? Wat is er mis met ons rekenonderwijs? Jan van de Craats en Gerard Verhoef Het gaat niet goed met het rekenonderwijs. Het bedrijfsleven klaagt dat jonge mensen niet kunnen rekenen, verpleegsters en artsen

Nadere informatie

didactische vaardigheden rekenen ROC Albeda secretarieel & administratief

didactische vaardigheden rekenen ROC Albeda secretarieel & administratief didactische vaardigheden rekenen ROC Albeda secretarieel & administratief bijeenkomst 1 30 november 2011 monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut Programma vervolgcursus Didactische vaardigheid

Nadere informatie

Reken uit en Leg uit Eerste bijeenkomst maandag 14 mei 2012 monica wijers en vincent jonker

Reken uit en Leg uit Eerste bijeenkomst maandag 14 mei 2012 monica wijers en vincent jonker Reken uit en Leg uit Eerste bijeenkomst maandag 14 mei 2012 monica wijers en vincent jonker hoeveel totaal? pleziervaartuigen deel 0 WIE ZIJN WIJ Wie doen er mee? Marjolein Bos Marja Bosch George Cooke

Nadere informatie

Realistisch versus traditioneel rekenonderwijs: Welke leerlingen presteren beter?

Realistisch versus traditioneel rekenonderwijs: Welke leerlingen presteren beter? BSc. Mireille Hubers & dr. Marjolein Gompel Realistisch versus traditioneel rekenonderwijs: Welke leerlingen presteren beter? Inhoud Geschiedenis Kenmerken Voor- & tegenstanders Methode Resultaten Implicaties

Nadere informatie

REKENEN EEN RAMP? Lezing tijdens de studieochtend van de. Landelijke Beroepsvereniging Remedial Teachers. 29 maart 2008.

REKENEN EEN RAMP? Lezing tijdens de studieochtend van de. Landelijke Beroepsvereniging Remedial Teachers. 29 maart 2008. REKENEN EEN RAMP? Lezing tijdens de studieochtend van de Landelijke Beroepsvereniging Remedial Teachers 29 maart 2008 Jan van de Craats Universiteit van Amsterdam, Open Universiteit FOTO: MICHEL SCHNATER

Nadere informatie

Reken zeker: leerlijn kommagetallen

Reken zeker: leerlijn kommagetallen Reken zeker: leerlijn kommagetallen De gebruikelijke didactische aanpak bij Reken Zeker is dat we eerst uitleg geven, vervolgens de leerlingen flink laten oefenen (automatiseren) en daarna het geleerde

Nadere informatie

Cursus Rekenspecialist. Amarantis tweede bijeenkomst 25 oktober 2011 Monica Wijers

Cursus Rekenspecialist. Amarantis tweede bijeenkomst 25 oktober 2011 Monica Wijers Cursus Rekenspecialist Amarantis tweede bijeenkomst 25 oktober 2011 Monica Wijers Een rekenspelletje vooraf Canadees vermenigvuldigen Tafelweb Trek lijntjes tussen sommen die bij elkaar horen en leg uit

Nadere informatie

Waarom Daan en Sanne. niet kunnen rekenen

Waarom Daan en Sanne. niet kunnen rekenen Jan van de Craats Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen Zwartboek rekenonderwijs Homepage van de auteur: https://staff.fnwi.uva.nl/j.vandecraats/ LATEX-opmaak: Jan van de Craats Prof. dr. J. van de

Nadere informatie

Waarom Daan en Sanne. niet kunnen rekenen

Waarom Daan en Sanne. niet kunnen rekenen Jan van de Craats Waarom Daan en Sanne niet kunnen rekenen Zwartboek rekenonderwijs versie 20 maart 2008 LATEX-opmaak: Jan van de Craats Prof. dr. J. van de Craats is hoogleraar wiskunde en maatschappij

Nadere informatie

Reken zeker: leerlijn kommagetallen

Reken zeker: leerlijn kommagetallen Reken zeker: leerlijn kommagetallen De gebruikelijke didactische aanpak bij Reken Zeker is dat we eerst uitleg geven, vervolgens de leerlingen flink laten oefenen (automatiseren) en daarna het geleerde

Nadere informatie

CIJFEREN: DE TRAPVERMENIGVULDIGING

CIJFEREN: DE TRAPVERMENIGVULDIGING CIJFEREN: DE TRAPVERMENIGVULDIGING Luc Cielen Ik noem dit een trapvermenigvuldiging omdat deze bewerking een trap vormt als de vermenigvuldiger een getal is met 2 of meer cijfers. In een opbouw die 10

Nadere informatie

Rekendidactiek van ffrekenen in beeld

Rekendidactiek van ffrekenen in beeld Rekendidactiek van ffrekenen in beeld De doelgroep van ffrekenen is (jong)volwassenen die beter willen worden in functioneel rekenen. Deze (jong)volwassenen in onze maatschappij hebben een zeer diverse

Nadere informatie

Elementaire rekenvaardigheden

Elementaire rekenvaardigheden Hoofdstuk 1 Elementaire rekenvaardigheden De dingen die je niet durft te vragen, maar toch echt moet weten Je moet kunnen optellen en aftrekken om de gegevens van de patiënt nauwkeurig bij te kunnen houden.

Nadere informatie

Cursus voor Rekenondersteuners rekenen de 3 e slag. Bijeenkomst 3 28 februari 2012 Ceciel Borghouts & Monica Wijers Freudenthal Instituut

Cursus voor Rekenondersteuners rekenen de 3 e slag. Bijeenkomst 3 28 februari 2012 Ceciel Borghouts & Monica Wijers Freudenthal Instituut Cursus voor Rekenondersteuners rekenen de 3 e slag Bijeenkomst 3 28 februari 2012 Ceciel Borghouts & Monica Wijers Freudenthal Instituut deel 0 EVEN DE KRANT 1. Huiswerk Programma 16 februari doen

Nadere informatie

Uit De Ophaalbrug, werkmateriaal bij de overstap basisonderwijs voortgezet onderwijs, sept. 2003

Uit De Ophaalbrug, werkmateriaal bij de overstap basisonderwijs voortgezet onderwijs, sept. 2003 Uit De Ophaalbrug, werkmateriaal bij de overstap basisonderwijs voortgezet onderwijs, sept. 2003 REKENEN-WISKUNDE VERSLAG Samenstelling De BOVO-kwaliteitsgroep rekenen-wiskunde bestond uit: Sira Kamermans,

Nadere informatie

Cursus Rekenspecialist. Amarantis tweede bijeenkomst 8 mei 2012 Monica Wijers

Cursus Rekenspecialist. Amarantis tweede bijeenkomst 8 mei 2012 Monica Wijers Cursus Rekenspecialist Amarantis tweede bijeenkomst 8 mei 2012 Monica Wijers Een rekenspelletje vooraf Canadees vermenigvuldigen De krant krant krant krant Doelen Kennismaking met huidige rekendidactiek

Nadere informatie

Opleiding docent rekenen MBO. 23 januari 2014 vijfde bijeenkomst Groep 3

Opleiding docent rekenen MBO. 23 januari 2014 vijfde bijeenkomst Groep 3 Opleiding docent rekenen MBO 23 januari 2014 vijfde bijeenkomst Groep 3 Inhoud 1. Opening 2. Getallen hoofdrekenen en rm 3. Portfolio & onderzoek 4. Lunch 5. ERWD 6. Huiswerk en afsluiting domein getallen

Nadere informatie

Getallen 1 is een computerprogramma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip).

Getallen 1 is een computerprogramma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip). Getallen 1 Getallen 1 is een computerprogramma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip). Doelgroep Rekenen en Wiskunde Getallen 1 Getallen 1 is geschikt voor groep 7 en 8 van de basisschool

Nadere informatie

Bij het cijferend optellen beginnen we bij de eenheden en werken we van rechts naar links:

Bij het cijferend optellen beginnen we bij de eenheden en werken we van rechts naar links: Cijferend optellen t/m 1000 Voor u ligt de verkorte leerlijn cijferend optellen groep 5 van Reken zeker. Deze verkorte leerlijn is bedoeld voor de leerlingen die nieuw instromen in groep 6 en voor de leerlingen

Nadere informatie

Handleiding. Reken-wiskundemethode voor het primair onderwijs. Katern 1S en 1F

Handleiding. Reken-wiskundemethode voor het primair onderwijs. Katern 1S en 1F I Handleiding Reken-wiskundemethode voor het primair onderwijs Katern 1S en 1F Handleiding bij de katernen 1F en 1S 1 In 2010 hebben de referentieniveaus een wettelijk kader gekregen. Basisscholen moeten

Nadere informatie

Bij de volgende opgaven vragen we je een kleine opteltabel in te vullen. De eerste hebben we zelf ingevuld om je te laten zien hoe zoiets gaat. 1.

Bij de volgende opgaven vragen we je een kleine opteltabel in te vullen. De eerste hebben we zelf ingevuld om je te laten zien hoe zoiets gaat. 1. I Natuurlijke getallen Dit deel gaat over getallen waarmee je aantallen kunt weergeven: vijf vingers aan je hand, twaalf appels op een schaal, zestig minuten in een uur, zestien miljoen Nederlanders, nul

Nadere informatie

TULE inhouden & activiteiten Rekenen/wiskunde (Getallen en bewerkingen) Kerndoel 30. Toelichting en verantwoording

TULE inhouden & activiteiten Rekenen/wiskunde (Getallen en bewerkingen) Kerndoel 30. Toelichting en verantwoording TULE - REKENEN/WISKUNDE KERNDOEL 30 130 TULE inhouden & activiteiten Rekenen/wiskunde (Getallen en bewerkingen) Kerndoel 30 De leerlingen leren schriftelijk optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en delen

Nadere informatie

Wereld in Getallen Blok 4A groep 6

Wereld in Getallen Blok 4A groep 6 Wereld in Getallen Blok 4A groep 6 Minimumtoets 1. Oriëntatie in de getallen tot en met 10.000. Als kinderen deze som moelijk vinden, kunnen ze het positieschema gebruiken. Daar vullen ze het getal in

Nadere informatie

Download gratis de PowerPoint rekenen domein getallen:

Download gratis de PowerPoint rekenen domein getallen: Getallen Bron: Examenbladmbo.nl, SYLLABUS REKENEN 2F en 3F vo en mbo, Versie mei 2015 Download gratis de PowerPoint rekenen domein getallen: http://nielspicard.nl/download/powerpoint-rekenen-domein-getallen/

Nadere informatie

Welkom. Het rekenexamen als kader. Consequenties voor het onderwijs. Presentatie door: Karin Snoodijk

Welkom. Het rekenexamen als kader. Consequenties voor het onderwijs. Presentatie door: Karin Snoodijk Welkom Het rekenexamen als kader Consequenties voor het onderwijs Presentatie door: Karin Snoodijk Resultaten mbo 2014: cijferverdeling Verdeling cijfers rekenen over de drie afnameperiodes in 2013-2014

Nadere informatie

Appels en peren (naar Hans Freudenthal)

Appels en peren (naar Hans Freudenthal) Willem Uittenbogaard Hoe Juliette en Jo Appels en peren (naar Hans Freudenthal) Op donderdag 18 januari 2007 hield Jan van de Craats een lezing op de 25ste Panamaconferentie onder de titel: Mythen in de

Nadere informatie

parate rekenvaardigheden

parate rekenvaardigheden parate rekenvaardigheden Rinske Stelwagen & Teun Hommersom parate rekenvaardigheden wie zijn wij workshop tijdens de vorige conferentie de som van de dag een wiskunde- / reken-website een diagnostische

Nadere informatie

Cursus Rekenspecialist. Amarantis - Leusden tweede bijeenkomst 1 februari 2011

Cursus Rekenspecialist. Amarantis - Leusden tweede bijeenkomst 1 februari 2011 Cursus Rekenspecialist Amarantis - Leusden tweede bijeenkomst 1 februari 2011 een laatste 4 2/5 x 2 1/2 Vier bijeenkomsten De kaders De rekendidactiek De praktijk Verdiepingsonderwerpen Programma Huiswerk

Nadere informatie

Rekenen: vroeger en nu! Karin Lukassen Suzanne Sjoers

Rekenen: vroeger en nu! Karin Lukassen Suzanne Sjoers Rekenen: vroeger en nu! Karin Lukassen Suzanne Sjoers Rekenen: vroeger en nu! Colofon Titel Rekenen: vroeger en nu! Auteurs Karin Lukassen, Suzanne Sjoers Vormgeving APS, Marije Koopmans Foto s Shutterstock

Nadere informatie

Cursus Rekenspecialist. Amarantis tweede bijeenkomst 12 oktober 2010

Cursus Rekenspecialist. Amarantis tweede bijeenkomst 12 oktober 2010 Cursus Rekenspecialist Amarantis tweede bijeenkomst 12 oktober 2010 programma Huiswerk Artikel Hoofdrekenen of andere activiteit Didactiek basisonderwijs Potpourri van activiteiten Karakterisering realistische

Nadere informatie

Cursus Rekenen. Albeda tweede bijeenkomst 10 mei 2011

Cursus Rekenen. Albeda tweede bijeenkomst 10 mei 2011 Cursus Rekenen Albeda tweede bijeenkomst 10 mei 2011 volkskrant, 10 mei 2011 volkskrant, 9 mei 2011 meter millimeter micrometer nanometer 10 0 10-3 10-6 10-9 deel 0 WAT GAAN WE DOEN VANDAAG? 12 cursisten

Nadere informatie

Beter rekenonderwijs

Beter rekenonderwijs Beter rekenonderwijs Jan van de Craats Dit document geeft een systematische beschrijving van een wenselijk minimumniveau voor het vak rekenen op de basisschool, uitgesplitst naar verschillende domeinen.

Nadere informatie

1 Een geruchtmakende lezing

1 Een geruchtmakende lezing Hoe Juliette en Jonas leren rekenen Appels en peren - naar Hans Freudenthal W. Uittenbogaard Tijdens de 25 ste Panama-conferentie bracht J. van de Craats zijn visie rond het realistisch reken-wiskundeonderwijs

Nadere informatie

Voor scholen die overstappen van Pluspunt 2 naar Pluspunt 3

Voor scholen die overstappen van Pluspunt 2 naar Pluspunt 3 Dat is duidelijk! Voor scholen die overstappen van Pluspunt 2 naar Pluspunt 3 Dit overstapdocument biedt per jaargroep (4 t/m 8) inzicht in de verschillen in de opbouw van de lesstof tussen de oude en

Nadere informatie

Referentieniveaus rekenen en de overgang van po naar vo. Probleemloos de brug over 16 november 2011 Monica Wijers

Referentieniveaus rekenen en de overgang van po naar vo. Probleemloos de brug over 16 november 2011 Monica Wijers Referentieniveaus rekenen en de overgang van po naar vo Probleemloos de brug over 16 november 2011 Monica Wijers Tafelweb Trek lijntjes tussen sommen die bij elkaar horen en leg uit wat ze met elkaar

Nadere informatie

Verdiepingsmodule Getallen Tweede bijeenkomst maandag 8 april 2013 monica wijers en vincent jonker

Verdiepingsmodule Getallen Tweede bijeenkomst maandag 8 april 2013 monica wijers en vincent jonker Verdiepingsmodule Getallen Tweede bijeenkomst maandag 8 april 2013 monica wijers en vincent jonker Programma Breuken PPON Leerlijn Didactiek van bewerkingen Breuken en kommagetallen in het echt Kommagetallen

Nadere informatie

D A G 1 : T W E E D O M E I N E N

D A G 1 : T W E E D O M E I N E N REKENEN 3F DAG 1 :TWEE DOMEINEN DAG 2 : TWEE DOMEINEN DAG 3: EXAMENTRAINING DAG 4:EXAMENTRAINING EN A FRONDING Programma: Voorstellen 13.30 uur 16.15 uur Pauze: 15 minuten Theorie dag 1: Domein Getallen

Nadere informatie

Het weetjesschrift. Weetjesschrift Galamaschool

Het weetjesschrift. Weetjesschrift Galamaschool Het weetjesschrift Dit is het weetjesschrift. In dit schrift vind je heel veel weetjes over taal, rekenen en andere onderwerpen. Sommige weetjes zal je misschien al wel kennen en anderen leer je nog! Uiteindelijk

Nadere informatie

Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar

Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar 24/04/2013 Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar Sint-Ursula-Instituut Rekenprocedures eerste leerjaar Rekenen, hoe doe ik dat? 1. E + E = E 2 + 5 = 7 Ik heb er 2. Er komen er 5 bij. Dat is

Nadere informatie

Vervolgcursus Rekenen

Vervolgcursus Rekenen Vervolgcursus Rekenen Bijeenkomst 2 31 mei 2011 Freudenthal Ins>tuut deel 0 DE KRANT VAN VANDAAG Volkskrant, 31-5-2011 nu.nl, 31-5-2011, 6.45 deel 1 VOORAF De mensen Vorige keer Marcel Broekman Koos van

Nadere informatie

Overstapdocument Pluspunt. Groep 4. Voor scholen die overstappen van de vorige versie naar de nieuwe versie

Overstapdocument Pluspunt. Groep 4. Voor scholen die overstappen van de vorige versie naar de nieuwe versie Overstapdocument Pluspunt Voor scholen die overstappen van de vorige versie naar de nieuwe versie Deze overstapdocumenten bieden per jaargroep (4 t/m 8) inzicht in de verschillen in de opbouw van de lesstof

Nadere informatie

Zwakke rekenaars sterk maken

Zwakke rekenaars sterk maken Zwakke rekenaars sterk maken Bijeenkomst 3 9 maart 2011 monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut In de planning Hoe geef je lessen vorm waarin je rekening houdt met zwakke rekenaars? De volgende

Nadere informatie

Een voorstel voor een alternatieve kennisbasis rekenen en wiskunde voor de pabo

Een voorstel voor een alternatieve kennisbasis rekenen en wiskunde voor de pabo Stichting Goed Rekenonderwijs 1 Een voorstel voor een alternatieve kennisbasis rekenen en wiskunde voor de pabo 7 december 2009 Teachers cannot be expected to teach what they do not know National Mathematics

Nadere informatie

Opleiding docent rekenen MBO. 26 januari 2017 Bijeenkomst 5 Groep Da Vinci 2

Opleiding docent rekenen MBO. 26 januari 2017 Bijeenkomst 5 Groep Da Vinci 2 Opleiding docent rekenen MBO 26 januari 2017 Bijeenkomst 5 Groep Da Vinci 2 Inhoud Domein getallen Onderzoek Lunch Kees Hoogland: ontwikkelingen in het vak rekenen en het bijbehorende onderzoek domein

Nadere informatie

Testdatum 17 maart 2015 Naam deelnemer. Johanna Aartsen Geboortedatum 28 juni 2003 Deelnemersnummer

Testdatum 17 maart 2015 Naam deelnemer. Johanna Aartsen Geboortedatum 28 juni 2003 Deelnemersnummer PO AMN Testdatum 17 maart 2015 Naam deelnemer Johanna Aartsen Geboortedatum 28 juni 2003 Deelnemersnummer 00348567 Zie het productinformatieblad voor een algemene uitleg van de factoren en scores. pagina

Nadere informatie

Reken uit en Leg uit Twee vaardigheden hand in hand

Reken uit en Leg uit Twee vaardigheden hand in hand Reken uit en Leg uit Twee vaardigheden hand in hand Presentatie Alledaags Rekenen Nieuwegein woensdag 21 november 2012 Giel Hanraets en Vincent Jonker deel 0 PROGRAMMA Programma 1. Korte schets van de

Nadere informatie

1. Optellen en aftrekken

1. Optellen en aftrekken 1. Optellen en aftrekken Om breuken op te tellen of af te trekken maak je de breuken gelijknamig. Gelijknamig maken wil zeggen dat je zorgt voor 'gelijke noemers': Om de breuken met 'derden' en 'vijfden'

Nadere informatie

Rekenvaardigheid in relatie tot wiskunde

Rekenvaardigheid in relatie tot wiskunde Rekenvaardigheid in relatie tot wiskunde Auteur: Liesbeth van der Plas Een wiskundeleraar in de brugklas van het VWO kan nog niet beginnen met wiskunde omdat hij zijn klas eerst nog moet leren rekenen

Nadere informatie

BASISWISKUNDE voor HAVO en VWO. Wat moet er in, en waarom?

BASISWISKUNDE voor HAVO en VWO. Wat moet er in, en waarom? Jan van de Craats (UvA, OU) BASISWISKUNDE voor HAVO en VWO Wat moet er in, en waarom? Studiedag NVVW, 6 november 2004 Wat is Basiswiskunde in dit verband? Basiswiskunde heeft betrekking op het ingangsniveau

Nadere informatie

basiscursus rekenen tweede bijeenkomst woensdag 31 oktober 2012 vincent jonker

basiscursus rekenen tweede bijeenkomst woensdag 31 oktober 2012 vincent jonker basiscursus rekenen tweede bijeenkomst woensdag 31 oktober 2012 vincent jonker Hoe lang is de Costa Concordia? even een wat makkelijker foto Hoe lang is de Costa? Overleg in groepjes hoe je dit probleem

Nadere informatie

Aandachtspunten. blok 7, les 1 blok 7, les 3 blok 7, les 6 blok 7, les 8 blok 7, les 11 blok 9, les 1

Aandachtspunten. blok 7, les 1 blok 7, les 3 blok 7, les 6 blok 7, les 8 blok 7, les 11 blok 9, les 1 Aandachtspunten 291 Aandachtspuntenlijst 3, bij blok 7, 8 en 9 1 Getalbegrip. Het kind ziet de structuur niet tussen getallen boven en beneden 1 miljoen. uitspreken en opschrijven van grote getallen boven

Nadere informatie

INSIGHT Rekentoets. Spoorboekje. Tijd voor rekenen!

INSIGHT Rekentoets. Spoorboekje. Tijd voor rekenen! INSIGHT Rekentoets Spoorboekje Tijd voor rekenen! Colofon Titel: Subtitel: Uitgave door: Adres: Insight Rekentoets Spoorboekje AMN b.v. Arnhem Oude Oeverstraat 120 6811 Arnhem Tel. 026-3557333 info@amn.nl

Nadere informatie

Tot het onderwijs in het vo horen naast de eerder genoemde getalsoorten ook nog machten, wortels en bijzondere getallen als π.

Tot het onderwijs in het vo horen naast de eerder genoemde getalsoorten ook nog machten, wortels en bijzondere getallen als π. De operationalisering voor Getallen Uit: Over de drempels met rekenen, Consolideren, onderhouden, gebruiken en verdiepen (zie voor het hele hoofdstuk en rapport: www.taalenrekenen.nl) Getallen 7.. Inleiding

Nadere informatie

i n s t a p h a n d l e i d i n g

i n s t a p h a n d l e i d i n g jaargroep 7 reken-wiskundemethode voor het basisonderwijs i n s t a p h a n d l e i d i n g k o l o m s g e w i j s d e l e n Inleiding Het programma laat de leerlingen kennismaken met vernieuwende elementen

Nadere informatie

Getallen 1 is een programma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip).

Getallen 1 is een programma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip). Getallen 1 Getallen 1 is een programma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip). Doelgroep Rekenen en Wiskunde Getallen 1 Getallen 1 is geschikt voor groep 7 en 8 van de basisschool

Nadere informatie

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets is overzichtelijk en ziet er aantrekkelijk uit IEP Eindtoets - informatie voor ouders Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets voor een goed beeld van uw kind Vanaf

Nadere informatie

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets is overzichtelijk en ziet er aantrekkelijk uit IEP Eindtoets - informatie voor ouders Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets voor een goed beeld van uw kind Sinds

Nadere informatie

Getallen 2. Doelgroep Rekenen en Wiskunde Getallen 2

Getallen 2. Doelgroep Rekenen en Wiskunde Getallen 2 Getallen 2 Getallen 2 bestrijkt de uitbreiding van de basisvaardigheden van het rekenen, regels en vaardigheden die in het vmbo en de onderbouw van havo/vwo worden aangeleerd, geoefend en toegepast. Doelgroep

Nadere informatie

Rekenen getoetst in vmbo en mbo consequenties voor het onderwijs

Rekenen getoetst in vmbo en mbo consequenties voor het onderwijs 1 Rekenen getoetst in vmbo en mbo consequenties voor het onderwijs Mieke Abels Universiteit Utrecht Freudenthal Institute for Science and mathematics Education 2 Resultaten medio 2012 rekenen 2F vmbo bb

Nadere informatie

Ontwikkeld door: Bronja Versteeg (projectleider), Jolanda Jager en Martha de Vries. ISBN: 9076824274

Ontwikkeld door: Bronja Versteeg (projectleider), Jolanda Jager en Martha de Vries. ISBN: 9076824274 Ontwikkeld door: Bronja Versteeg (projectleider), Jolanda Jager en Martha de Vries. ISBN: 9076824274-2 - Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE 3 INLEIDING 4 DOELEN 4 WERKWIJZE 4 BESCHRIJVING VAN DE LEERLIJNEN 6

Nadere informatie

Reken uit en Leg uit Eerste bijeenkomst monica wijers en vincent jonker

Reken uit en Leg uit Eerste bijeenkomst monica wijers en vincent jonker Reken uit en Leg uit Eerste bijeenkomst 16-09-2014 monica wijers en vincent jonker programma Voorstellen De cursus Rekenbeter (eigen vaardigheid) Getallen en bewerkingen Computerspelletjes Vooruitblik

Nadere informatie

Breuken volgens de rekenregels

Breuken volgens de rekenregels Breuken volgens de rekenregels Weeffout in het rekenonderwijs. Presentatie rekenidee volg: https://www.youtube.com/watch?v=azxqcuj7ole 7-5-2016 Terugrekenen Start + - Optellen of aftrekken (..) Haakjes

Nadere informatie

Hoe rekenen groep 8 leerlingen? (1) op welk niveau? (2) op welke manier?

Hoe rekenen groep 8 leerlingen? (1) op welk niveau? (2) op welke manier? (1) op welk niveau? (2) op welke manier? Dr. Marian Hickendorff Sectie Methoden en Technieken Instituut Psychologie, Universiteit Leiden in samenwerking met Kees van Putten Marije Fagginger Auer Staartdeling

Nadere informatie

Formatieve toets Syllabus Rekenen 2F en 3F VO en MBO (mei 2015)

Formatieve toets Syllabus Rekenen 2F en 3F VO en MBO (mei 2015) Beste Rekendocent, Formatieve toets Dit is een formatieve toets over de Syllabus rekenen om te kijken wat je er (al) van weet. Deze syllabus is te vinden op https://www.examenblad.nl/examenstof/syllabus-rekenen-2fen-3f/2016/f=/syllabus_rekenen_2f_en_3f_mei_2015.pdf

Nadere informatie

Dossieropdracht 4. Analyse 1 - Didactiek

Dossieropdracht 4. Analyse 1 - Didactiek Dossieropdracht 4 Analyse 1 - Didactiek Naam: Thomas Sluyter Nummer: 1018808 Jaar / Klas: 1e jaar Docent Wiskunde, deeltijd Datum: 27 november, 2007 Samenvatting Al eerder zijn de studenten bloot gesteld

Nadere informatie

Getallen 2. Doelgroep Rekenen en Wiskunde Getallen 2. Omschrijving Rekenen en Wiskunde Getallen 2

Getallen 2. Doelgroep Rekenen en Wiskunde Getallen 2. Omschrijving Rekenen en Wiskunde Getallen 2 Getallen 2 Getallen 2 bestrijkt de uitbreiding van de basisvaardigheden van het rekenen, regels en vaardigheden die in het vmbo en de onderbouw van havo/vwo worden aangeleerd, geoefend en toegepast. Doelgroep

Nadere informatie

2.2 Ongelijknamige breuken en vereenvoudigde breuken 22. 2.3.1 Gemengde getallen optellen en aftrekken 26. 2.5 Van breuken naar decimale getallen 28

2.2 Ongelijknamige breuken en vereenvoudigde breuken 22. 2.3.1 Gemengde getallen optellen en aftrekken 26. 2.5 Van breuken naar decimale getallen 28 Breuken Samenvatting Als je hele getallen deelt, kunnen er breuken ontstaan. Een breuk is een deel van iets. Je hebt iets in gelijke delen verdeeld. Wanneer je een kwart van een pizza hebt, dan heb je

Nadere informatie

Toetsen en evalueren in het rekenonderwijs op de basisschool? Miniconferentie,26 maart 2013 Wilmad Kuiper Anneke Noteboom

Toetsen en evalueren in het rekenonderwijs op de basisschool? Miniconferentie,26 maart 2013 Wilmad Kuiper Anneke Noteboom Toetsen en evalueren in het rekenonderwijs op de basisschool? Miniconferentie,26 maart 2013 Wilmad Kuiper Anneke Noteboom Inhoud Toetsen en evalueren Rekenonderwijs anno 2013 Evaluatiemiddelen binnen rekenonderwijs

Nadere informatie

Staartdelen of happen?

Staartdelen of happen? Een pittig tweegesprek over rekenen Staartdelen of happen? Er woedt een heuse rekenoorlog in Nederland. De aanhangers van de rekenmethode van opa voeren een voortdurend offensief tegen de ontwikkelaars

Nadere informatie

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens

IEP Eindtoets. IEP Eindtoets - informatie voor ouders. Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets is overzichtelijk en ziet er aantrekkelijk uit IEP Eindtoets - informatie voor ouders Bureau ICE De nieuwe generatie toetsen en examens IEP Eindtoets voor een goed beeld van uw kind Vanaf

Nadere informatie

variëren of vermijde

variëren of vermijde Typogram Auteursnaam Marc van Zanten Verschillende oplossing variëren of vermijde Maak de keuze op basis van beoogde leerdoele In alle reken-wiskundemethodes wordt aandacht geschonken aan verschillende

Nadere informatie

De rekentoets. Een dure misrekening. Heemskerk, 11 januari Jan van de Craats. Universiteit van Amsterdam

De rekentoets. Een dure misrekening. Heemskerk, 11 januari Jan van de Craats. Universiteit van Amsterdam De rekentoets Een dure misrekening Heemskerk, 11 januari 2016 Jan van de Craats Universiteit van Amsterdam De titel van dit verhaal is ontleend aan een item in de uitzending van Brandpunt op 17 maart 2015.

Nadere informatie

Zwakke rekenaars sterk maken. Bijeenkomst monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut

Zwakke rekenaars sterk maken. Bijeenkomst monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut Zwakke rekenaars sterk maken Bijeenkomst 1 26-01-2011 monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut Programma vandaag Inleiding en voorstellen Rekenen in mbo (kort) Wat is een zwakke rekenaar?

Nadere informatie

BASISBOEK REKENEN. Jan van de Craats en Rob Bosch

BASISBOEK REKENEN. Jan van de Craats en Rob Bosch BASISBOEK REKENEN Jan van de Craats en Rob Bosch voorlopige versie, 0 oktober 00 ISBN- xxx ISBN-0 xxx NUR yyy Trefw rekenen, rekenonderwijs Illustraties en LATEX-opmaak Jan van de Craats Prof. dr. J. van

Nadere informatie

Vervolgcursus Rekenen Eerste bijeenkomst woensdag 16 januari 2013 vincent jonker

Vervolgcursus Rekenen Eerste bijeenkomst woensdag 16 januari 2013 vincent jonker Vervolgcursus Rekenen Eerste bijeenkomst woensdag 16 januari 2013 vincent jonker krant Feminisering van het onderwijs... Wie doen er mee? mbo (ROC Nijmegen) Paula Hillenaar Irene Jansen Harry Janssen

Nadere informatie

Instructies zijn niet alleen visueel, maar ook auditief, met hoogkwalitatief ingesproken geluid (geen computerstem).

Instructies zijn niet alleen visueel, maar ook auditief, met hoogkwalitatief ingesproken geluid (geen computerstem). Getallen 3 Doelgroep Getallen 3 is bedoeld voor leerlingen in klas 3-5 van de havo, klas 3-6 van het vwo en in mbo 3&4. Het programma is bijzonder geschikt voor groepen waarin niveauverschillen bestaan.

Nadere informatie

Workshop Methodekeuze rekenen

Workshop Methodekeuze rekenen Workshop Methodekeuze rekenen 20 oktober 2010 13.30-16.00 uur Dick Poel Berber Klein Agenda 1. Introductie 1.1: Voorstellen 1.2: Programma en doelen workshop 2. Voorkennis inventariseren 2.1: Hoe ver is

Nadere informatie

Rekenen-Wiskunde 3.0. Groep 5

Rekenen-Wiskunde 3.0. Groep 5 Primair en speciaal onderwijs Cito Volgsysteem Rekenen-Wiskunde 3.0 Groep 5 op papier en digitaal vanaf schooljaar 2015/2016 zowel kale sommen als contextopgaven sluit aan bij het onderwijs van nu integratie

Nadere informatie

Opleiding docent rekenen MBO. 19 juni 2015 vijfde bijeenkomst Groep Nova-2

Opleiding docent rekenen MBO. 19 juni 2015 vijfde bijeenkomst Groep Nova-2 Opleiding docent rekenen MBO 19 juni 2015 vijfde bijeenkomst Groep Nova-2 Inhoud 1. Opening 2. Getallen 3. Lunch 4. Onderzoek 5. Ontwikkelingen in het vak rekenen (K. Hoogland, APS) 6. Huiswerk en

Nadere informatie

Groep 3. Getalbegrip hele getallen. Optellen en aftrekken. Geld

Groep 3. Getalbegrip hele getallen. Optellen en aftrekken. Geld Groep 3 Getalbegrip hele getallen De leerlingen werken de eerste periode in het getallengebied tot 20 en 40. De tweede helft van het jaar ook tot 100. De leerlingen leren het verder- en terugtellen, tellen

Nadere informatie

Lesbrief groep 5/6. Beste ouders,

Lesbrief groep 5/6. Beste ouders, Lesbrief groep 5/6 Beste ouders, We starten met rekenen, taal en spelling weer met een nieuw blok. Hier dus weer een lesbrief om u op de hoogte te houden over wat uw kind de komende tijd zal leren/oefenen.

Nadere informatie

5.327 703 x 15.981 3.728.900 + 3.744.881. 2.160 3.007 x 15.120 6.480.000 + 6.495.120. 2.160 3.007 x 15.120 00.000 0 00.000 6.480.000 + 6.495.

5.327 703 x 15.981 3.728.900 + 3.744.881. 2.160 3.007 x 15.120 6.480.000 + 6.495.120. 2.160 3.007 x 15.120 00.000 0 00.000 6.480.000 + 6.495. Bij vermenigvuldigen van twee grote getallen onder elkaar staan de rijen onder de streep elk voor een tussenstap. De eerste rij staat voor het vermenigvuldigen met het cijfer dat de eenheden van het onderste

Nadere informatie

Begin situatie Wiskunde/Rekenen. VMBO BB leerling

Begin situatie Wiskunde/Rekenen. VMBO BB leerling VMBO BB leerling Verbanden en Hoge -bewerkingen onder 100 -tafels t/m 10 (x:) -bewerkingen met eenvoudige grote en -makkelijk rekenen -vergelijken/ordenen op getallenlijn -makkelijke breuken omzetten -deel

Nadere informatie

Dyscalculie: Stagnaties in het leren rekenen. E. Harskamp. Terug naar eerste pagina. Pedagogiek in Beeld Hoofdstuk 22

Dyscalculie: Stagnaties in het leren rekenen. E. Harskamp. Terug naar eerste pagina. Pedagogiek in Beeld Hoofdstuk 22 Dyscalculie: Stagnaties in het leren rekenen E. Harskamp Rekenstoornissen (een voorbeeld) Susanne eind groep 5 van de basisschool. optelsommetjes over het tiental vaak fout het getalinzicht (welke getal

Nadere informatie

Leerlijnen groep 8 Wereld in Getallen

Leerlijnen groep 8 Wereld in Getallen Leerlijnen groep 8 Wereld in Getallen 1 2 3 4 REKENEN Boek 8a: Blok 1 - week 1 Oriëntatie - uitspreken en schrijven van getallen rond 1 miljoen - introductie miljard - helen uit een breuk halen 5/4 = -

Nadere informatie

EXACT- Periode 1. Hoofdstuk Grootheden. 1.2 Eenheden.

EXACT- Periode 1. Hoofdstuk Grootheden. 1.2 Eenheden. EXACT- Periode 1 Hoofdstuk 1 1.1 Grootheden. Een grootheid is in de natuurkunde en in de chemie en in de biologie: iets wat je kunt meten. Voorbeelden van grootheden (met bijbehorende symbolen): 1.2 Eenheden.

Nadere informatie