Smart Lighting in Metropolitan Area s (SLIM)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Smart Lighting in Metropolitan Area s (SLIM)"

Transcriptie

1 Smart Lighting in Metropolitan Area s (SLIM) Lichtcongres Slim omgaan met Licht 30 september 2013 Dr.ir. Rianne Valkenburg

2 Kunstlicht is onnatuurlijk 2

3 Openbare verlichting is eigendom en wordt beheerd door gemeentes Vooral functioneel: voor veilige doorgang Energiekosten stijgen: 80% van de energiekosten van een gemeente is gerelateerd aan openbare verlichting Bovendien hebben veel steden doelstellingen over CO2 reductie Kwaliteit van leven is sterk gerelateerd aan openbare verlichting Veiligheid, comfort, sfeer, Steden hebben ook andere doelstellingen: sociale cohesie, identiteit, branding, etc

4 Opnieuw kijken naar de mogelijkheden van licht Nieuwe licht technologieën Led, sensoren, controle systemen remote aansturing Internet aangesloten Creëren nieuwe mogelijkheden Full colour spectrum Dimming Individuele aansturing Voor economische & ecologische & sociale ambities: Een revolutie is mogelijk

5 Revolutie in de muziek industie De muziekindustrie is dramatisch veranderd: van een focus op producten naar diensten

6 Revolutie in de licht industrie De lichtindustrie ondergaat momenteel is een soortgelijke verandering

7 Licht apps zijn er al voor thuis

8 Waar gaat het naartoe met openbare verlichting? Onderzoeksproject voor de gemeente Eindhoven: Een visie en roadmap voor stedelijke verlichting richting 2030

9 Scenario Eindhoven 2030 multipurpose smart lighting grid provided as public utility the city as a living lab to inspire continuous innovation

10 Roadmap

11 Smart Lighting mogelijkheden Interactieniveaus: 1. Dynamisch licht Gedefinieerde lichtscenario s Geactiveerd door vaste triggers Bijvoorbeeld timers 2. Adaptief licht Gedefinieerde lichtscenario s Geactiveerd door real time, lage bandbreedte triggers Bijvoorbeeld lichtsensoren, microfoons, bewegingssensoren 3. Interactief licht Real time lichtscenario s Geactiveerd door betrokkenheid gebruikers, hoge bandbreedte triggers Bijvoorbeeld camera s, interactieve beeldschermen, smart phones 4. Sociaal licht Interactief licht Geactiveerd door herkenning emoties en sociale relatie tussen gebruikers en systemen

12 1 Dynamisch licht diversiteit voor verschillende doelgroepen

13 Zilverackers: een fietspad door een ecologische zone 5 lux Commuters, e.g. schoolchildren 3,5 lux Animals & plants, and e.g. athletes <1 lux Wildlife, and occasional cyclists 7 lux Commuters, e.g. schoolchildren

14 September 2012: prototypes geinstalleerd om te testen 10 & 11 September 2012 Weersomstandigheden: deels bewolkt, droog Mensen ervaren 2 verschillende licht scenens in 2 verschillende contexten (Kleine Vliet and Hoogeind)

15 Test resultaten: gevoel van comfort en veiligheid Kunt u aangeven hoe u zich op dit moment voelt: prettig Niet prettig veilig onveilig Omgeving heel onduidelijk Brede blik Donkere omgeving wordt geassocieerd met onprettige gebieden

16 4 lichtscenario s Bright white Dimmed amber Bright amber Dimmed white

17 2 Adaptief licht Dimmen voor energiereductie versus perceptie van veiligheid & comfort

18 Wat is perceptie van veiligheid? Hall s zones of proximity (from Caminada & Van Bommel, 1980) De vraag is niet alleen hoever kun je dimmen, maar ook hoe verdeel je licht? How should lighting adapt to the presence of people?

19 Testbed TU/e campus

20 Experiment statisch 3 scenario s met vergelijkbaar energy gebruik

21 Perceptie van veiligheid test resultaten A C B Pairwise comparison

22 Experiment dynamisch 3 scenario s met vergelijkbaar energy gebruik

23 Perceptie van veiligheid test resultaten A C B Mensen voelen zich veiliger in de nabijheid van licht

24 3 Interactief licht Het beïnvloeden van gedag van mensen met behulp van licht

25 Main activities on weekdays

26 Main activities on Thursdays

27 Eerste inzichten: mensen herkennen hun invloed op het licht niet als er iets verandert koppelen ze het niet aan hun eigen gedrag ze kopieren hun eigen gedrag kopieren elkaars gedrag Wij denken wel dat dat sterk zal veranderen met meer interactieve installaties in de openbare ruitme Verder onderzoek, onder andere crowd management

28 4 Sociaal licht Beïnvloeden emoties en sociale relatie tussen gebruikers

29 Blootstelling aan lichtscenario stress of rust (0 meting week ervoor) Physiologische stress meting Invullen vragenlijst over de perceptie van sfeer

30 Test resultaten physiological stress measurement LF power as a indicator of the contribution of stress levels in the autonomous system to heart rhythm variability Low levels indicate a relaxed stress system. no significant differences

31 Test resultaten perceptie van sfeer Dry weather scores Thursday Aug dry - 0-measurement Friday Dec dry relax Friday Dec dry - stress Highlighted are the scores with at least three points difference in mean: higher score in stress scene higher scores in relax scene both different from baseline

32 Amsterdam Hoekerodeplein In samenwerking met Philips en Cisco, Opzetten interactief lichtsysteem

33 Smart Lighting mogelijkheden Interactieniveaus: 1. Dynamisch licht Gedefinieerde lichtscenario s Geactiveerd door vaste triggers Bijvoorbeeld timers 2. Adaptief licht Gedefinieerde lichtscenario s Geactiveerd door real time, lage bandbreedte triggers Bijvoorbeeld lichtsensoren, microfoons, bewegingssensoren 3. Interactief licht Real time lichtscenario s Geactiveerd door betrokkenheid gebruikers, hoge bandbreedte triggers Bijvoorbeeld camera s, interactieve beeldschermen, smart phones 4. Sociaal licht Interactief licht Geactiveerd door herkenning emoties en sociale relatie tussen gebruikers en systemen

34 en nu? Smart lighting mogelijkheden zijn technologisch mogelijk, We weten nog zo vreselijk weinig van de sociale impact Onderzoek in de werkelijke context is complex (en duur) - laboratoria, living labs, pilots, real life - Nieuwe vraagstukken: - co-creatie - Nieuwe business modellen voor diensten - Ethische bewustwording Leren van elkaar!!

35 E3 SLIM kennis delen tussen gemeentes Amsterdam, Eindhoven, Rotterdam

36 / solution partner of the Knowledge-intensive projects for clients in the field of innovative lighting solutions: Starting from needs and questions from society and organisations Applying knowledge, methods and designs developed at ILI Providing practical applications and viable, sustainable solutions projects with a shorter time frame and more applied than traditional research focus on public lighting Navigate to the knowledge of the prof.dr.ir. Elke den Ouden Founder & strategic director dr.ir. Rianne Valkenburg Value producer

Hoe realiseer je een Smart City?

Hoe realiseer je een Smart City? Hoe realiseer je een Smart City? Thema Inclusive Society Dr. Ir. Rianne Valkenburg FUTURE Steden worden langzaam bedolven onder sensoren Steden waren al vol, namelijk met mensen Kwaliteit van leven? Hoe

Nadere informatie

LED & de integratie in slimme netwerken met diverse sensoren, bieden nieuwe kansen voor openbare verlichting,

LED & de integratie in slimme netwerken met diverse sensoren, bieden nieuwe kansen voor openbare verlichting, / solution partner of the at TU/e De vraag Samenhangende vraagstellingen mbt openbare verlichting: Mogelijke vervanging van 21.000 lichtmasten in de stad Strategie die breder kijkt dan energiebesparing

Nadere informatie

Sound Lighting in publieke ruimte

Sound Lighting in publieke ruimte Sound Lighting in de publieke ruimte CIE info dag NL Antal Haans A.Haans@tue.nl Sound Lighting in publieke ruimte Onderzoek ILI: Technologie perspectief Onderzoek naar toepassingen slimme verlichting,

Nadere informatie

Belfius award Slimme stad Maneblussers gaan met visie voor Lunavision

Belfius award Slimme stad Maneblussers gaan met visie voor Lunavision Belfius award Slimme stad Maneblussers gaan met visie voor Lunavision Maneblussers gaan met visie voor Lunavision 1. Inleiding en algemeen kader 2. Investeren in innovatieve infrastructuur 3. Investeren

Nadere informatie

Sensor City Presentatie meeting Digitale Steden Agenda. TT Circuit Assen, 16 juni 2016

Sensor City Presentatie meeting Digitale Steden Agenda. TT Circuit Assen, 16 juni 2016 Sensor City Presentatie meeting Digitale Steden Agenda TT Circuit Assen, 16 juni 2016 1 Focus op sensor technologie Elementen van Living Lab Assen Living Lab: open innovatiesysteem gericht op de gebruiker

Nadere informatie

Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen

Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen Welkom bij het programmaonderdeel: Smart Cities Optimaliseren van

Nadere informatie

Hoe ontwikkel je een regionale economy?

Hoe ontwikkel je een regionale economy? 1 Hoe ontwikkel je een regionale economy? Model van 5 elementen Excellent Science World leading and accessible positions in sciences People make the difference Attracting world class scientists and talented

Nadere informatie

ASTRIN Lighting Interoperability Standard Het ALiS Protocol in de praktijk

ASTRIN Lighting Interoperability Standard Het ALiS Protocol in de praktijk ASTRIN Lighting Interoperability Standard Het ALiS Protocol in de praktijk ALiS Foundation Introductie Henk Walraven, voorzitter bestuur Gertjan Eg, directeur Ruben van Bochove, voorzitter Raad van Advies

Nadere informatie

Smart Lighting (n)iets voor kleine(re) gemeenten

Smart Lighting (n)iets voor kleine(re) gemeenten Smart Lighting (n)iets voor kleine(re) gemeenten Ruimte en Licht Festival, IGLUU Eindhoven, 17 November 2016 Ruben van Bochove, Nobralux Irene Bruines, Ziut Elke den Ouden, TU/e Doel Kennisnetwerk Smart

Nadere informatie

Frank Krommenhoek. Smart LED

Frank Krommenhoek. Smart LED Frank Krommenhoek Smart LED Achtergrond Agenda Trends in (LED) verlichting Concept Smart LED Case Total Smart Building ICT neemt een steeds belangrijkere rol in als backbone van de organisatie ook voor

Nadere informatie

Introduction Henk Schwietert

Introduction Henk Schwietert Introduction Henk Schwietert Evalan develops, markets and sells services that use remote monitoring and telemetry solutions. Our Company Evalan develops hard- and software to support these services: mobile

Nadere informatie

NIEUWE VISIE OP ZONREGELING

NIEUWE VISIE OP ZONREGELING NIEUWE VISIE OP ZONREGELING Zon en daglicht regeling als deel van de energieprestaties in gebouwen Peter Winters President of the European Solar Shading Organization Director Shading & Building Dickson

Nadere informatie

E3 SLIM Smart Lighting In Metropolitan areas

E3 SLIM Smart Lighting In Metropolitan areas E3 SLIM Smart Lighting In Metropolitan areas Eindrapportage Onderzoeksrapportage - 24 februari 2014 dr.ir. Elke den Ouden & dr.ir. Rianne Valkenburg Intelligent Lighting Institute Introductie Stuurgroep

Nadere informatie

Lang leven het Smart Grid! Nu het gebouw nog! Wim Zeiler

Lang leven het Smart Grid! Nu het gebouw nog! Wim Zeiler Lang leven het Smart Grid! Nu het gebouw nog! Wim Zeiler Context 40% van alle energie wordt in de westerse wereld gebruikt in gebouwen [1] Elektriciteit is een duurzame energie drager Een nieuw type elektriciteitsnet

Nadere informatie

Humidity Roadmap. Aansluiting van NMi VSL op de Europese roadmap voor vochtontwikkeling. Rien Bosma. NMi - the Art of Measurement

Humidity Roadmap. Aansluiting van NMi VSL op de Europese roadmap voor vochtontwikkeling. Rien Bosma. NMi - the Art of Measurement Humidity Roadmap Aansluiting van NMi VSL op de Europese roadmap voor vochtontwikkeling Rien Bosma Inhoud imera Roadmap Humidity Huidige status bij het NMi VSL Ontwikkelingsprogramma 2009-2012 imera imera

Nadere informatie

RDM Centre of Expertise. Innovatie motor voor Stad en Haven

RDM Centre of Expertise. Innovatie motor voor Stad en Haven RDM Centre of Expertise Innovatie motor voor Stad en Haven https://www.youtube.com/watch?v=ubghpqsittc RDM Centre of Expertise RDM Centre of Expertise is een broedplaats waar studenten, onderzoekers/lectoren

Nadere informatie

Creeër test awareness in een grote organisatie: een cultuur wijziging Jeroen Rosink

Creeër test awareness in een grote organisatie: een cultuur wijziging Jeroen Rosink Creeër test awareness in een grote organisatie: een cultuur wijziging Jeroen Rosink Picture of presenter Jeroen Rosink Test Manager ITD Europe Over DAF Productie 2011: LF: 9500 CF/XF: 42.300 Marktaandeel:

Nadere informatie

TV en video consumptie in het jaar 2020

TV en video consumptie in het jaar 2020 TV en video consumptie in het jaar 2020 Liesbeth Nekkers Hilversum, 27 november 2015 1 De toekomst voorspellen Onderzoek Tetlock (University of Pennsylvania) Super forecasters: Open-mindness: how well

Nadere informatie

Vvg. Kansen zien, kansen pakken! Leven in de stad van de toekomst. 13 november 2013

Vvg. Kansen zien, kansen pakken! Leven in de stad van de toekomst. 13 november 2013 Kansen zien, kansen pakken! Vvg 13 november 2013 Leven in de stad van de toekomst Louis Bekker City Account Manager Programma manager Onderwijs (PO/MO) Smart Concurrentie Leefbaar Groen Samenwerking Onze

Nadere informatie

Smart Lighting Systems

Smart Lighting Systems Smart Lighting Systems SMART LIGHTING SYSTEMS Slimme verlichting nodig voor een tunnel, onderdoorgang of buitenterrein? Het verlichten van een tunnel, parkeerplaats of bouwput kan tegenwoordig efficiënter

Nadere informatie

Studiedag De slimme woning: Van toekomstbeeld naar realiteit

Studiedag De slimme woning: Van toekomstbeeld naar realiteit EnergyVille Studiedag De slimme woning: Van toekomstbeeld naar realiteit Hoe energiezuinig is een slimme woning? Wat is de rol van de consument? Ighor.vandevyver@vito.be Studiedag De Slimme Woning workshop

Nadere informatie

Innovatie en RWS. Een scherpe vraag en samenwerking in ketens en netwerken

Innovatie en RWS. Een scherpe vraag en samenwerking in ketens en netwerken Innovatie en RWS Een scherpe vraag en samenwerking in ketens en netwerken In today s business environment, Innovation means survival. David Gann. 2 RWS Innovatie Innovatie Innovation is the process by

Nadere informatie

LED PRODISC II SERIE

LED PRODISC II SERIE VEILIG EN VEELZIJDIG SAFE AND VERSATILE LED PRODISC II SERIE LED PRODISC II SERIES Energiezuinige, heldere verlichting voor een veilige doorgang van trappenhuizen en gangen. Optioneel verkrijgbaar met

Nadere informatie

Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen

Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen SMART CITY UTRECHT Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen Brigitte Hulscher Program Manager Smart Cities, Marketing & Innovation Utrecht Jong en hoog opgeleid 334.862 inwoners, 20 % < 17, 18% 18-26,

Nadere informatie

TU Delft: Joint Research Centres aanwezig waar het er toe doet

TU Delft: Joint Research Centres aanwezig waar het er toe doet TU Delft: Joint Research Centres aanwezig waar het er toe doet 5 March 2009 Delft University of Technology Challenge the future Grootste technische universiteit van NL TU engineers & technology utilized

Nadere informatie

De Digitale Transformatie en de impact op IT. Capgemini Edwin Leinse

De Digitale Transformatie en de impact op IT. Capgemini Edwin Leinse De Digitale Transformatie en de impact op IT Capgemini Edwin Leinse 40+ countries and 120+ nationalities (As of December 31, 2015) North America 16 034 Latin America 9 363 Europe 62 301 Middle-East & Africa

Nadere informatie

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN Mieke Audenaert 2010-2011 1 HISTORY The HRM department or manager was born

Nadere informatie

PANEL MANAGEMENT TOOLS NPSO

PANEL MANAGEMENT TOOLS NPSO PANEL MANAGEMENT TOOLS NPSO Ruben de Groot 22 mei 2012 METRIXLAB HAS INNOVATION AT ITS HEART. WE ARE 10+ YEARS OLD - OUR THINKING HAS GROWN UP WITH THE INTERNET LEADING FULL SERVICE ONLINE AGENCY GLOBAL

Nadere informatie

International Leiden Leadership Programme

International Leiden Leadership Programme International Leiden Leadership Programme Information Evening 1 November 2016 Universiteit Leiden.. LLP Programme team Menno Mennes Lucille Brakefield Janna van Helden Ratna Lachmansingh Programme Bij

Nadere informatie

RICHES Renewal, Innovation and Change: Heritage and European Society

RICHES Renewal, Innovation and Change: Heritage and European Society This project has received funding from the European Union s Seventh Framework Programme for research, technological development and demonstration under grant agreement no 612789 RICHES Renewal, Innovation

Nadere informatie

Intelligente verlichting Beter beheersen door beter beheren. Hedzer de Boer Smart Energy Regions, 18 november 2011

Intelligente verlichting Beter beheersen door beter beheren. Hedzer de Boer Smart Energy Regions, 18 november 2011 Intelligente verlichting Beter beheersen door beter beheren Hedzer de Boer Smart Energy Regions, 18 november 2011 1 2 Sociale veiligheid Gemiddeld 2.5 % van de Nederlanders voelt zich onveilig in zijn

Nadere informatie

Digital municipal services for entrepreneurs

Digital municipal services for entrepreneurs Digital municipal services for entrepreneurs Smart Cities Meeting Amsterdam October 20th 2009 Business Contact Centres Project frame Mystery Shopper Research 2006: Assessment services and information for

Nadere informatie

Business Architectuur vanuit de Business

Business Architectuur vanuit de Business Business Architectuur vanuit de Business CGI GROUP INC. All rights reserved Jaap Schekkerman _experience the commitment TM Organization Facilities Processes Business & Informatie Architectuur, kun je vanuit

Nadere informatie

Smart Cities Center. Prof.ir. Elphi Nelissen

Smart Cities Center. Prof.ir. Elphi Nelissen Smart Cities Center Prof.ir. Elphi Nelissen Inleiding Wat zijn Smart Cities (1) De Smart Cities definitie volgens de TU/e: De uitdaging hoe steden optimaal te ontwerpen en transformeren tot slimme/intelligente

Nadere informatie

Innovatie door samenwerken - Slim gebruik maken van de aanwezige informatievoorziening - September 2014

Innovatie door samenwerken - Slim gebruik maken van de aanwezige informatievoorziening - September 2014 Innovatie door samenwerken - Slim gebruik maken van de aanwezige informatievoorziening - September 2014 Wladimir Moen Director Business Development wmoen@agtinternational.com 0031 6 31 95 48 77 A leader

Nadere informatie

Travel Survey Questionnaires

Travel Survey Questionnaires Travel Survey Questionnaires Prot of Rotterdam and TU Delft, 16 June, 2009 Introduction To improve the accessibility to the Rotterdam Port and the efficiency of the public transport systems at the Rotterdam

Nadere informatie

Samen de kwaliteit van leven verbeteren met licht

Samen de kwaliteit van leven verbeteren met licht Samen de kwaliteit van leven verbeteren met licht Hedzer de Boer Projectdirecteur consortium Philips Heijmans A-avond gemeente Eindhoven, 7 februari 2017 2 Doelstelling Roadmap Licht Eindhoven De gemeente

Nadere informatie

SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren

SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren SharePoint intranet bij Barco Beter (samen)werken en communiceren Els De Paepe Hans Vandenberghe 1 OVER BARCO 90+ 3,250 +1 billion Presence in more than 90 countries Employees Sales for 4 consecutive years

Nadere informatie

Prof. Dr Ir Eric van Heck (RSM) Dr Marcel van Oosterhout (RSM) Utrecht, 22 Juni 2012

Prof. Dr Ir Eric van Heck (RSM) Dr Marcel van Oosterhout (RSM) Utrecht, 22 Juni 2012 Platform Mobiliteit.NU als Smart Business Network Prof. Dr Ir Eric van Heck (RSM) Dr Marcel van Oosterhout (RSM) Utrecht, 22 Juni 2012 Menu 1. Het platform Mobiliteit.NU als Smart Business Network 2. New

Nadere informatie

Product Quality Management, onze toekomst René Tuinhout

Product Quality Management, onze toekomst René Tuinhout Product Quality Management, onze toekomst René Tuinhout Agenda No. 2 1 Tijdsindeling Binnen TestNet is gesproken over Product Kwaliteit (in 2011 en tijdens de Summerschool 2012). Een TestNet-werkgroep

Nadere informatie

Where innovation starts Vakken eerste jaar major Sustainable Innovation*

Where innovation starts Vakken eerste jaar major Sustainable Innovation* Where innovation starts Vakken eerste jaar major Sustainable Innovation* *Deze major is formeel onderdeel van de bacheloropleiding Technische Innovatiewetenschappen TU/e Bachelor College De Technische

Nadere informatie

Het speelveld van de Chief Commercial Officer

Het speelveld van de Chief Commercial Officer Het speelveld van de Chief Commercial Officer Omgaan met dilemma s Stephan Linnenbank 28 november 2008 Atos, Atos and fish symbol, Atos Origin and fish symbol, Atos Consulting, and the fish symbol itself

Nadere informatie

Het bevorderen van een integrale en duurzame stedelijke en regionale ontwikkeling: beleid en instrumenten

Het bevorderen van een integrale en duurzame stedelijke en regionale ontwikkeling: beleid en instrumenten Het bevorderen van een integrale en duurzame stedelijke en regionale ontwikkeling: beleid en instrumenten Koos van Dijken Platform31 6-2014 - Rotterdam, 17- Inleiding Beleidsontwikkeling Het Reference

Nadere informatie

Process & IT: eerst KIEZEN maakt het DOEN daarna zoveel makkelijker

Process & IT: eerst KIEZEN maakt het DOEN daarna zoveel makkelijker Process & IT: eerst KIEZEN maakt het DOEN daarna zoveel makkelijker Wim Tindemans Manager Business Applications Business and Automation Solutions Egemin NV Agenda Probleemstelling Tegenstelling tussen

Nadere informatie

INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW)

INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW) INFORMATIEBIJEENKOMST ESFRI ROADMAP 2016 HANS CHANG (KNAW) EN LEO LE DUC (OCW) 14 november 2014 2 PROGRAMMA ESFRI Roadmap, wat is het en waar doen we het voor? Roadmap 2016 Verschillen met vorige Schets

Nadere informatie

UCER User Centered Energy Reduction

UCER User Centered Energy Reduction UCER User Centered Energy Reduction Ontwikkeling van een individueel comfort systeem Eric van den Ham Faculteit Bouwkunde Afdeling Architectural Engineering + Technology Sectie Climate Design & Sustainability

Nadere informatie

Fieldlab CAMPIONE Condition-Based Maintenance for the Process Industry Open Network Environment Ir. Paul van Kempen Operational Director, World Class

Fieldlab CAMPIONE Condition-Based Maintenance for the Process Industry Open Network Environment Ir. Paul van Kempen Operational Director, World Class Fieldlab CAMPIONE Condition-Based Maintenance for the Process Industry Open Network Environment Ir. Paul van Kempen Operational Director, World Class Maintenance Oktober 2016 World Class Maintenance www.worldclassmaintenance.com

Nadere informatie

Competencies atlas. Self service instrument to support jobsearch. Naam auteur 19-9-2008

Competencies atlas. Self service instrument to support jobsearch. Naam auteur 19-9-2008 Competencies atlas Self service instrument to support jobsearch Naam auteur 19-9-2008 Definitie competency The aggregate of knowledge, skills, qualities and personal characteristics needed to successfully

Nadere informatie

Energiedeal Venlo. E-tafel 30 maart 2015

Energiedeal Venlo. E-tafel 30 maart 2015 Energiedeal Venlo E-tafel 30 maart 2015 Programma 15.00 Opening 15.15 Ondertekening nieuwe deelnemer 15.20 Presentatie LED 15.45 Laatste nieuws SER Energieakkoord 15.50 Leren van elkaar 16.30 Rondleiding

Nadere informatie

SMART SUSTAINABLE BUILDINGS NEED SMART PLATFORMS

SMART SUSTAINABLE BUILDINGS NEED SMART PLATFORMS SMART SUSTAINABLE BUILDINGS NEED SMART PLATFORMS IoT technology that transforms the market for building automation and enables As-a-Service concepts SOLID IN W IRELESS Smart Building Design Model Als IoT

Nadere informatie

Stand van zaken en plannen WP3. Consortiumbijeenkomst WP3 26 augustus 2013

Stand van zaken en plannen WP3. Consortiumbijeenkomst WP3 26 augustus 2013 Stand van zaken en plannen WP3 Consortiumbijeenkomst WP3 26 augustus 2013 WP 3 WP3: Doelgroep en beleving 3.1 Beleving: onderzoek / studentenprojecten rond winkelproces en beleving, identiteit, marketing,

Nadere informatie

Cognitieve prestaties in de werkomgeving. Atze Boerstra Kasper Janssen Wim Pullen

Cognitieve prestaties in de werkomgeving. Atze Boerstra Kasper Janssen Wim Pullen Cognitieve prestaties in de werkomgeving Atze Boerstra Kasper Janssen Wim Pullen Hebt u al zo n spiegel? Zo werkt het www.semeoticons.eu Gezondheid & vitaliteit zijn hot Het Nieuwe Werken was hot Waar

Nadere informatie

Ambtelijke werkgroep Energietransitie

Ambtelijke werkgroep Energietransitie Ambtelijke werkgroep Energietransitie Mobility-S/ Strijp-S Waarom Mobility-S Wat doet Mobility-S Hoe gaan we van parkeren naar mobiliteit Wanneer beschikbaar Hoe verder Mobility-S: Mobility is a crucial

Nadere informatie

Beïnvloeding van groepen mensen in het openbaar gebied, toekomstmuziek of verlichte realiteit?

Beïnvloeding van groepen mensen in het openbaar gebied, toekomstmuziek of verlichte realiteit? Beïnvloeding van groepen mensen in het openbaar gebied, toekomstmuziek of verlichte realiteit? Nationaal evenementen symposium 27 november 2013 dr.ir. Elke den Ouden & dr.ir. Yvonne de Kort LIGHT HOUSE

Nadere informatie

Vlaams Kenniscentrum water. Van projectidee tot projectconsortium

Vlaams Kenniscentrum water. Van projectidee tot projectconsortium Vlaams Kenniscentrum water Van projectidee tot projectconsortium ca. 600 calls -> 96 calls Intern gebruik -> nuttig voor Vlaanderen 96 calls -> 34 calls -> 6 thema s o o o o o o Sustainable rural development

Nadere informatie

Identity & Access Management & Cloud Computing

Identity & Access Management & Cloud Computing Identity & Access Management & Cloud Computing Emanuël van der Hulst Edwin Sturrus KPMG IT Advisory 11 juni 2015 Cloud Architect Alliance Introductie Emanuël van der Hulst RE CRISC KPMG IT Advisory Information

Nadere informatie

Philips Innovations labs helpt u met het verbeteren van uw producten, prototypen en processen. - Eindhoven

Philips Innovations labs helpt u met het verbeteren van uw producten, prototypen en processen. - Eindhoven Philips Innovations labs helpt u met het verbeteren van uw producten, prototypen en processen. - Eindhoven Contactpersoon Ben Broers 0402748883 b.m.f.broers@philips.com Adresgegevens High Tech Campus 7

Nadere informatie

Gebruikers en smart grids

Gebruikers en smart grids Gebruikers en smart grids KIvI NIRIA 23 Juni Gorinchem Geert Verbong Inhoud Belofte van Smart Grids: de actieve gebruiker Verschillende rollen Homo economicus De groene consument Nieuwe diensten De lastige

Nadere informatie

De Relatie tussen (Over)Gewicht. en Seksdrive bij Mannen en Vrouwen. The Relationship between (Over)Weight. and Sex Drive in Men and Women

De Relatie tussen (Over)Gewicht. en Seksdrive bij Mannen en Vrouwen. The Relationship between (Over)Weight. and Sex Drive in Men and Women De Relatie tussen (Over)Gewicht en Seksdrive bij Mannen en Vrouwen The Relationship between (Over)Weight and Sex Drive in Men and Women Mandy M. de Nijs Eerste begeleider: Dr. W. Waterink Tweede begeleider:

Nadere informatie

Welkom bij OSRAM! LED Expo Benelux RD 5209

Welkom bij OSRAM! LED Expo Benelux RD 5209 www.osram.nl Welkom bij OSRAM! LED Expo Benelux RD 5209 www.osram-benelux.com Licht management systemen LED Expo Benelux RD 5209 Licht Management Systemen zijn het in de op de op het juiste licht juiste

Nadere informatie

TITELSTIJL VAN MODEL BEWERKEN

TITELSTIJL VAN MODEL BEWERKEN VERENIGINGEN DOEN ZAKEN 10.00 Middenveld en markt Bart Verhaeghe de Verenigde Verenigingen 10.20 Goed zaken doen: sociaal ondernemen als inspiratie voor het middenveld Karen Hiergens & Caroline Godts Sociale

Nadere informatie

LED LIGHTING FOR COLD STORAGE

LED LIGHTING FOR COLD STORAGE LED LIGHTING FOR COLD STORAGE Madrid, October 16 Maarten de Graaf Didyouknowthat? It takes 0.65KWh of air conditioning energy to cool down every 1 kwh of lighting heat. Didyouknowthat? Meaning that youernergybillforlightingis

Nadere informatie

Concept development. Haga Hospital. 17 september 2015

Concept development. Haga Hospital. 17 september 2015 Concept development Haga Hospital 17 september 2015 Marije Talstra 2015 Healthcare consultant at fluent 2003-2015 Healthcare consultant at Twynstra Gudde TUDelft, real estate & housing, urban planning

Nadere informatie

Van Papier naar Papierloos met iventionles,

Van Papier naar Papierloos met iventionles, Van Papier naar Papierloos met iventionles, ProcessStations Tracking and Tracing van materialen in het Processing Centre van NIZO food research Annemarie Braber Friday, March 28, 2014 NIZO food research

Nadere informatie

Expertise seminar SURFfederatie and Identity Management

Expertise seminar SURFfederatie and Identity Management Expertise seminar SURFfederatie and Identity Management Project : GigaPort3 Project Year : 2010 Project Manager : Albert Hankel Author(s) : Eefje van der Harst Completion Date : 24-06-2010 Version : 1.0

Nadere informatie

Horizon 2020. MKB instrument & Fast track to Innovation. Martijn Lammers. Nationaal Contactpunt voor het MKB in Horizon 2020.

Horizon 2020. MKB instrument & Fast track to Innovation. Martijn Lammers. Nationaal Contactpunt voor het MKB in Horizon 2020. Horizon 2020 MKB instrument & Fast track to Innovation 10 juni 2015 Martijn Lammers Nationaal Contactpunt voor het MKB in Horizon 2020 2 1 Boodschap 3 MKB instrument: wat is het? Financiering voor High

Nadere informatie

Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014

Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014 Roger Lemmens Directeur BVZD/ABDH, April 29 th 2014 Het knooppunt van digitaal onderzoek, innovatie en ondernemerschap in Vlaanderen De troeven van 5 universiteiten! 800+ onderzoekers 3 Een gebalanceerd

Nadere informatie

Diensteninnovatie: wat is dat?

Diensteninnovatie: wat is dat? Over de AWT De Adviesraad voor het Wetenschaps- en Technologiebeleid (AWT) adviseert regering en parlement over beleid voor wetenschap, technologie en innovatie De AWT adviseert gevraagd en ongevraagd.

Nadere informatie

Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen

Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen Welkom bij het programmaonderdeel: Smart Industries Optimaliseren

Nadere informatie

Advanced Instrumentation. Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet. 10 Oktober 2012

Advanced Instrumentation. Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet. 10 Oktober 2012 Advanced Instrumentation Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet 10 Oktober 2012 Agenda Wat is Advanced Instrumentation? Hoe past Advanced Instrumentation in de keten van fundamenteel onderzoek

Nadere informatie

Business as an engine for change.

Business as an engine for change. Business as an engine for change. In the end, the success of our efforts will be measured against how we answered what we have found to be the fundamental question: how do we love all the children, of

Nadere informatie

"WAAR STAAN WIJ?..." Internationale BIM ontwikkelingen. 13 October 2015

WAAR STAAN WIJ?... Internationale BIM ontwikkelingen. 13 October 2015 "WAAR STAAN WIJ?..." Internationale BIM ontwikkelingen 13 October 2015 "WAAR STAAN WIJ?..." Internationale BIM ontwikkelingen Inhoud "Waar staan wij?..." De BIM Levels Internationale BIM ontwikkelingen

Nadere informatie

Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst?

Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst? Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst? Louis Joosse Principal Consultant Alle intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot de inhoud van of voortvloeiende uit dit document

Nadere informatie

FHI dag 3 april 2013 Wiep Folkerts, directeur SEAC

FHI dag 3 april 2013 Wiep Folkerts, directeur SEAC FHI dag 3 april 2013 Wiep Folkerts, directeur SEAC Innovaties in Zonne-energie ~~~~ een bloeiend stukje Nederlandse kenniseconomie Waarom zonne-energie? Prijsdaling PV modules Average module spot price

Nadere informatie

Samen Scholen, Pure Winst! Benny Leijdsman Manager Employability Center Philips

Samen Scholen, Pure Winst! Benny Leijdsman Manager Employability Center Philips Samen Scholen, Pure Winst! Benny Leijdsman Manager Employability Center Philips Benny Leijdsman Manager Employability Center Philips Samen Scholen, Pure Winst!, Eindhoven 11 september 2009 Philips Company

Nadere informatie

Verschillen tussen Allochtone- en Autochtone Jonge Studerende Moeders in het Ervaren van Dagelijkse Stress en het Effect ervan op de Stemming

Verschillen tussen Allochtone- en Autochtone Jonge Studerende Moeders in het Ervaren van Dagelijkse Stress en het Effect ervan op de Stemming Verschillen tussen Allochtone- en Autochtone Jonge Studerende Moeders in het Ervaren van Dagelijkse Stress en het Effect ervan op de Stemming Differences between Immigrant and Native Young Student Mothers

Nadere informatie

Nieuwe trends in OV Technologie & Assetbeheer OV feb 2014

Nieuwe trends in OV Technologie & Assetbeheer OV feb 2014 Nieuwe trends in OV Technologie & Assetbeheer OV feb 2014 koen.putteman@eandis.be Organisaties met invloed op trends Belgisch Instituut Verlichtingskunde Federatie Netbedrijven E & G Lok. besturen Bedrijven

Nadere informatie

Building effective IT demandsupply

Building effective IT demandsupply Building effective IT demandsupply structures Gerard Wijers Director Governance and Sourcing Management Agenda» Introductie Demand-Supply» Demand-Supply bij Vopak» Demand-Supply bij van Gansewinkel» Discussie

Nadere informatie

Duurzame software? Single- versus multi-tenant software. Erik Jagroep 10-04-2013

Duurzame software? Single- versus multi-tenant software. Erik Jagroep 10-04-2013 Duurzame software? Single- versus multi-tenant software Erik Jagroep 10-04-2013 Agenda Achtergrond Eerste experiment Resultaten Toekomstig onderzoek Centric Opgericht in 1992 door Gerard Sanderink Uitgegroeid

Nadere informatie

school HKU College afstudeerrichting Thera Jonker, directeur

school HKU College afstudeerrichting Thera Jonker, directeur school HKU College afstudeerrichting Thera Jonker, directeur Cross over HKU Master Crossover Creativity Hoe komen we hiertoe als kunsthogeschool? Er was eens Kunstonderwijs 30 jaar geleden Creërend vermogen

Nadere informatie

SHP-TS TwinArc SA SHP-TS 400W TWINARC E40 SL PRODUCT OVERVIEW

SHP-TS TwinArc SA SHP-TS 400W TWINARC E40 SL PRODUCT OVERVIEW Range Features Range of high pressure sodium lamps with double arc tube construction Dual arc tube design guarantees immediate re-strike after a power interruption Doubled lamp life and reduced occurrence

Nadere informatie

Script. The consumption of animal and fish protein is essential for the well-being of billions of people worldwide.

Script. The consumption of animal and fish protein is essential for the well-being of billions of people worldwide. Script The consumption of animal and fish protein is essential for the well-being of billions of people worldwide. The downside? It s also responsible for a large proportion of greenhouse gas and other

Nadere informatie

Het Effect van Verschil in Sociale Invloed van Ouders en Vrienden op het Alcoholgebruik van Adolescenten.

Het Effect van Verschil in Sociale Invloed van Ouders en Vrienden op het Alcoholgebruik van Adolescenten. Het Effect van Verschil in Sociale Invloed van Ouders en Vrienden op het Alcoholgebruik van Adolescenten. The Effect of Difference in Peer and Parent Social Influences on Adolescent Alcohol Use. Nadine

Nadere informatie

Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA

Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA Measuring quality of life in children with JIA Masterthese Klinische Psychologie Onderzoeksverslag Marlot Schuurman 1642138 mei 2011 Afdeling Psychologie

Nadere informatie

Transformatie Structureel leegstaande kantoorgebouwen. Presentatie ilab Rogier Laterveer

Transformatie Structureel leegstaande kantoorgebouwen. Presentatie ilab Rogier Laterveer Transformatie Structureel leegstaande kantoorgebouwen Presentatie ilab Rogier Laterveer Voorstellen Rogier Laterveer Docent, onderzoeker en architect Kenniscentrum voor Technologie & Innovatie Initiatiefnemer

Nadere informatie

De Relatie tussen Ervaren Organisatiecultuur en Organizational. Commitment in de Periode na een Overname.

De Relatie tussen Ervaren Organisatiecultuur en Organizational. Commitment in de Periode na een Overname. De Relatie tussen Ervaren Organisatiecultuur en Organizational Commitment in de Periode na een Overname. The Relation Between Perceived Organizational Culture and Organizational Commitment After an Acquisition.

Nadere informatie

D1 Making City. Louis Bekker. Voorzitter: Peter Pol Stadsontwikkeling Rotterdam / MCD. City Account manager Business development, Siemens

D1 Making City. Louis Bekker. Voorzitter: Peter Pol Stadsontwikkeling Rotterdam / MCD. City Account manager Business development, Siemens D1 Making City Louis Bekker City Account manager Business development, Siemens Voorzitter: Peter Pol Stadsontwikkeling Rotterdam / MCD MCD Congres: The Art of Making Cities 10 april Making City Louis Bekker

Nadere informatie

Where innovation starts Vakken eerste jaar major Sustainable Innovation*

Where innovation starts Vakken eerste jaar major Sustainable Innovation* Where innovation starts Vakken eerste jaar major Sustainable Innovation* *Deze major is formeel onderdeel van de bacheloropleiding Technische Innovatiewetenschappen TU/e Bachelor College De Technische

Nadere informatie

LED-systemen Stand-alone oplossingen

LED-systemen Stand-alone oplossingen LED-systemen Stand-alone oplossingen freedim Personal lighting for you! freedim is een armatuur gebonden oplossing. De verlichting wordt ingesteld op de manier waarop de gebruiker het wilt en past zich

Nadere informatie

LED ROCKDISC II SERIE

LED ROCKDISC II SERIE ROBUUST EN STIJLVOL ROBUST AND REFINED LED ROCKDISC II SERIE LED ROCKDISC II SERIES Modern, waterbestendige verlichting voor binnen- en buitentoepassingen. Optioneel verkrijgbaar met noodfunctie en een

Nadere informatie

GfK Twitter TV ratings

GfK Twitter TV ratings GfK Twitter TV ratings Paul van Niekerk GfK 31 maart 2015 1 Agenda 1 2 3 GfK Audience Measurement Trends in kijken en keuze voor TV-content GfK Twitter TV ratings 2 GfK Audience Measurement 3 Video optie

Nadere informatie

De Omslag in het ICT Onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders. Ervaringen met een Pilot

De Omslag in het ICT Onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders. Ervaringen met een Pilot De Omslag in het ICT Onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders Ervaringen met een Pilot 1 Even voorstellen Henk Plessius Hogeschool Utrecht o Onderzoeker o Docent o Projectleider Aandachtsgebieden:

Nadere informatie

Wageningen University & Research. Wageningen, 5 November 2016 Prof. dr Arthur Mol, Rector Magnificus

Wageningen University & Research. Wageningen, 5 November 2016 Prof. dr Arthur Mol, Rector Magnificus Wageningen University & Research Wageningen, 5 November 2016 Prof. dr Arthur Mol, Rector Magnificus 2016 Het begon in 1918 Wageningen University & Research Wageningen University Medewerkers: 2,600 studenten:>

Nadere informatie

Van transactie naar interactie

Van transactie naar interactie De Invloed van opkomende technologieën op trade marketing in de retail: Van transactie naar interactie Jeroen van Dinther Marc Flederus De Context I Welke technologieën komen nu opzetten? II Welke kansen

Nadere informatie

2015 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige

2015 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige 1 2 Interactief op afstand 3 Afstand wordt minder belangrijk 4 Herkenbaar? Druk op tarieven Klanten stellen hogere eisen Vraag om nieuwe producten Nieuwe samenwerkingen nodig om deze te maken Regelgevers

Nadere informatie

Targetpropositie of One Size Fits All? Ervaringen met het aanscherpen van werkgeversmerken @jobmensink employer brand insights september 2014

Targetpropositie of One Size Fits All? Ervaringen met het aanscherpen van werkgeversmerken @jobmensink employer brand insights september 2014 Targetpropositie of One Size Fits All? Ervaringen met het aanscherpen van werkgeversmerken @jobmensink employer brand insights september 2014 1 job mensink Employer Brand & Value Proposition Projects Global

Nadere informatie

Visie Toekomst Frequentiebeleid. inleiding

Visie Toekomst Frequentiebeleid. inleiding Visie Toekomst Frequentiebeleid inleiding Visie Toekomst Frequentiebeleid 7 oktober 2015 Startpunt / uitgangspunten - Evaluatie Centrale doelstelling handhaven Handhaven uitgangspunten techniek- en dienstenneutraliteit,

Nadere informatie

Smart Grids proeftuinen. Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN)

Smart Grids proeftuinen. Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN) Smart Grids proeftuinen Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN) Smart Grids proeftuinen Innovatieprogramma Intelligente Netten (IPIN) Smart Grids proeftuinen Innovatieprogramma Intelligente Netten

Nadere informatie

HEALTH SERVICES RESEARCH UNIT DEPARTMENT OF PUBLIC HEALTH AND PRIMARY CARE UNIVERSITY OF OXFORD. Dutch PDQ-39

HEALTH SERVICES RESEARCH UNIT DEPARTMENT OF PUBLIC HEALTH AND PRIMARY CARE UNIVERSITY OF OXFORD. Dutch PDQ-39 HEALTH SERVICES RESEARCH UNIT DEPARTMENT OF PUBLIC HEALTH AND PRIMARY CARE UNIVERSITY OF OXFORD Dutch PDQ-39 Parkinson's Disease Quality of Life Questionnaire Version 1.1 December 1997 Hoe vaak heeft u

Nadere informatie

Peter Tom Jones. Bijdrage Peter Tom Jones. Duurzaam Materialenbeheer, Departement Metaalkunde en Toegepaste Materiaalkunde, KU Leuven 13/05/2014

Peter Tom Jones. Bijdrage Peter Tom Jones. Duurzaam Materialenbeheer, Departement Metaalkunde en Toegepaste Materiaalkunde, KU Leuven 13/05/2014 Stuur uw vragen naar: +32 470 533 966 Peter Tom Jones Duurzaam Materialenbeheer, Departement Metaalkunde en Toegepaste Materiaalkunde, KU Leuven Bijdrage Peter Tom Jones Dr. Ir. Peter Tom Jones (IOF Onderzoeksmanager

Nadere informatie