Inspiratie! voor de aanpak en preventie van voortijdig schoolverlaten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Inspiratie! voor de aanpak en preventie van voortijdig schoolverlaten"

Transcriptie

1 Inspiratie! voor de aanpak en preventie van voortijdig schoolverlaten prof drs Dolf van Veen Regionale VSV-conferentie 30 oktober 2013 Rode Olifant, Den Haag

2 Inleiding Terugblik veel gebeurd, veel veranderd en verbeterd Nieuwe uitdagingen passend onderwijs/samenwerkingsverbanden/mbo: verdere reductie vsv, geen thuiszitters en zorgcontinuüm (wat/hoe?) schaarste en inrichting (basis)infrastructuur voor ondersteuning jeugdigen en frontlinie in onderwijs en hulp bestuurlijke samenwerking lokaal/regionaal (OOGO, gemeenten/schoolbesturen) Continuïteit achterliggende problematiek van jongeren en hardnekkige vraagstukken terzake aanpak en preventie

3 Inleiding Website zegt het goed: samen beter, beter samen snelle en adequate aanpak niet laten escaleren met kans op uitval, maatschappelijk isolement en probleemgedrag focus op preventie, vroege en tijdige inzet van (speciaal) onderwijs, hulp en inzet van arbeidsmarkt/bedrijfsleven bewustwording en inzicht in de problematiek en oplossingsrichtingen, investeren in regionale netwerk van ketenpartners, en kwaliteit van het ketenproces (Te) hooggespannen verwachtingen in tijden van krimp, transities en reorganisaties? Conferentie: Inspiratie, voorbeelden, spoorzoeken en stappen vooruit...

4 Inleiding 30 minuten, een decor voor overige bijdragen: keuzen, te veel om te bespreken (pedagogisch) Voortijdig schoolverlaten, maar ook.. leerlingen/studenten die al vroeg op school zijn en laat naar huis gaan VSV: veel stabiele vraagstukken ( ) Reden van (dreigend) vsv achterhalen, goede diagnostiek Aanspreken en activeren sociale/professionele steun Aandacht voor uitvalprocessen en bevorderen studiesucces Herbergzame scholen en engagement Samenwerken met leerlingen/ouders/verzorgers/(gezins)voogden Terugplaatsen en reïntegratietrajecten

5 Inleiding Mijn betrokkenheid Focus op jongeren die hun rug naar de school hebben en (dreigende) schooluitvallers (incl rebound in VO en MBO) Belang van onderwijs voor kinderen in JJI en de (gespecialiseerde) jeugdzorg Onderzoek en G4-beleid rond schoolverzuim Bij de les blijven Speciale aandacht voor thuiszitters en de rol van onderwijs bij reïntegratietrajecten (arbeid/jeugdzorg) Gedragsprogramma s in het onderwijs en aandacht voor goed klassenmanagement (omgaan met verschillen) Ontwikkelen van de zorgstructuur in het onderwijs (samenwerken onderwijs en jeugdzorg, ZAT/zorgteams) Meer inzet van jeugdzorg (incl. jeugd-ggz) in en om de school Samenhang onderwijs en jeugdprogramma s van ministeries en VNG

6 Kennisbasis onderwijsveld relatief slechte onderwijsprestaties van leerlingen in grotere steden traditionele onderwijsmodellen hebben beperkt succes schoolfactoren verklaren minder dan 30% van de prestatievorderingen: gezinnen, peer netwerken en de bredere omgeving doen er toe geïntegreerde programma s verbeteren de condities voor leren, gezonde ontwikkeling en onderwijzen schoolgerelateerde en school-based modellen hebben veelbelovende resultaten scholen doen ertoe, met name voor risicoleerlingen, maar schoolverbetering moet verbonden worden met vernieuwing van de jeugdzorgsector

7 Kennisbasis onderwijsveld Kwetsbare en suboptimale infrastructuur (schaarste, kwaliteitsvragen, stagnatie doorontwikkeling), ook m.b.t. coördinatie van ondersteuning (lead professional) Wisselend beeld kwaliteit van de schoolinterne leerlingenzorg en begeleiding (mentoraat, relaties/interacties) en schoolklimaat aanvullend werken op de leerlingenzorg en het outreachend, schoolnabij inzetten van functies komen moeizaam van de grond, net als combinatieprogramma s Meer kennis van vraagstukken van leerlingen en hun context: ondersteuningsbehoeften, balans tussen achterstanden inhalen, stimuleren en verrijken, ondersteuning en zorg School is beschermende factor maar ook risicofactor!

8 Figure 2. A Logic Model for Expanded School Improvement Planning Completing Assessments & Using Data to Make Good Decisions Improvement Components Implementation Needs & Targets Professional Development Improvement Targets Accountabilities Immediate Outcomes Long-term Outcome Identifying Improvement Needs & Opportunities Identifying out-of school learning opportunities Identifying external and internal barriers to learning Inventorying school and community programs and services to maximize resources Developing coherent school-community program & service designs for a feeder pattern of schools Implementation of a multifaceted school improvement model with speciallydesigned programs and services. Community Partnerships, Distributed Leadership, and Sustainability Planning Extended Learning 21 st Century Learning Centers Community-based learning Socio-emotional learning Others... Youth Development Asset-based Programs Risk Reduction Programs Youth-led Partnerships & Services Others... Parent/Family Engagement and Support Parent Involvement Programs Parent Empowerment Programs Others... Health and Social Services Child-family service teams District-wide resource teams Others... Community Engagement Community Development Political Rallies for Schools Schools as Neighborhood Hubs Others... Getting The Conditions Right for Learning Qualified Teachers Implement Best Practices Aligned with Standards Children s Learning & Development Outside of School are Linked to Classrooms Transition Supports are Provided to New Students and Parents Programs and Services Are Linked to Classrooms & Support Teachers Learning Communities are Nurtured, Supported, and Rewarded Caring Adults in a Positive Climate Build School Connectedness Improved Academic Outcomes Improved Well-being for Children, Teachers, Principals, & Staff All Children and Youth Succeed in School and Are Prepared for a Successful Transition to Adulthood Improved Staff Recruitment/ Retention Evaluation-driven continuous learning and improvement

9 Categories of Basic Content Areas for Learning Supports Intervention Classroom-Based Approaches to Enable Learning Crisis Assistance & Prevention Support for Transitions Infrastructure Leadership resourceoriented mechanisms Student & Family Assistance Community Support Home Involvement / Engagement in Schooling

10 Stelling Leerlingen zitten op school om nuttig en toekomstgericht onderwijs te krijgen; niet om behandeld of verzorgd te worden!

11 Gedragsvraagstukken in het onderwijs Van reactief na pro-actief: preventie! Aansluiten bij leer- en (bredere) leefomgeving Van uitstoting/export naar speciaal onderwijs/zorg naar inclusievere leeromgevingen in regulier onderwijs Van pathologie/stoornissen naar additional support needs Van specialistenmodel naar de leerkracht centraal en participatie van leerlingen/studenten en ouders Benutting individuele en sociale/professionele hulpbronnen Samenwerking (speciaal) onderwijs, jeugdzorg, arbeidsmarkt en bedrijfsleven * D. van Veen (2013), Passend onderwijs en omgaan met gedragsvraagstukken van leerlingen. Zwolle: Hogeschool Windesheim.

12 Ervaringsbasis onderwijs Goede voorbeelden overal beschikbaar qua schoolklimaat, pedagogische relaties, positief gedrag, ontwikkelingsstimulering, doorbreken van toeristen in de klas (brede school/multi-service school cruciaal) en toewerken naar commitments/participatie, duidelijk beroepsbeeld e.d. Kenmerken van kwaliteit in het primair proces bekend (relatie/herbergzaam klimaat, aanpak barriers to learning & development, zelfverantwoordelijkheid en sociale/professionele steun waar nodig), flexibiliteit, niet te veel bypasses, continuïteit en advocacy

13 Ervaringsbasis breder Belang van een slagvaardige zorgstructuur (ZAT, jeugdzorg en casusoverleg) en samenwerking met partners in (speciaal) onderwijs en arbeidsmark en bedrijfsleven Geen magic bullit, wel: belang van inzet op infrastructuur, routines, kwaliteit (onderwijs- en jeugd)zorg, bevorderen positief gedrag (appreciative benadering) en binding/relatie en commitments

14 Internationale kennisbasis Recommendation 1. (diagnostic) low Utilize data systems that support a realistic diagnosis of the number of students who drop out and that help identify individual high risk students. Recommendation 2. (targeted intervention) moderate Assign adult advocates to students at risk of dropping out. Recommendation 3. (targeted intervention) moderate Provide academic support and enrichment to improve academic performance. Recommendation 4. (targeted intervention) low Implement programs to improve students classroom behavior and social skills. Recommendation 5. (schoolwide intervention) moderate Personalize the learning environment and instructional process. Recommendation 6. (schoolwide intervention) moderate Provide rigorous and relevant instruction to better engage students in learning and provide the skills needed to graduate and to serve them after they leave school. * Education Commission of the States (2007). The Progress of Education. Reform 2007:Dropout Prevention. Vol. 8, No. 1, July * Dynarski, M., Clarke, L., Cobb, B., Finn, J., Rumberger, R., and Smink, J. (2008). Dropout Prevention: A Practice Guide (NCEE ). Washington, DC: National Center for Education Evaluation and Regional Assistance, Institute of Education Sciences, U.S. Department of Education. Retrieved from

15 Samenhang tussen interventies Wat zegt de kennisbasis? 7 basisvragen (Swail) 1. Begrijpen we de aard van het probleem? 2. Waarom vertrekken studenten? (uitvalanalyse) 3. Welke strategieën worden ingezet? (ook historie) 4. Weten we iets van de effectiviteit daarvan? 5. Weten we welke strategieën mogelijk effectief zijn? 6. Is er bewijs voor support in de scholen en daarbuiten? 7. Begrijpen we complexiteit veranderproces en leiderschapsvragen? Kernvragen (van Veen) wat is de theorie van het probleem (wat bepaalt en veroorzaakt studiesucces of studie-uitval en hoe wordt het in stand gehouden) wat is de theorie van de oplossing (hoe voorkomen we uitval of bevorderen we studiesucces voor zoveel mogelijk studenten) wat is de theorie van de veranderstrategie (hoe komen we in de beoogde situatie) Van probleemgestuurd werken naar appreciative inquiry

16 Samenhang tussen interventies Wat zegt de kennisbasis? rekening houden met startsituatie (Stoll) en ontwikkelingsfase (Harris/Hopkins), ook vanuit turnaround-management -aanpak balans tussen universele, selectieve en geïndiceerde/specialistische interventies balans tussen begeleidingsmodaliteiten (studiekeuze en beroepsgericht, leergericht/studievaardigheden en psychosociale begeleiding) achterstanden, keuzeproblematiek, motivatie en (extra) uitdaging, persoonlijke problemen en belemmeringen wat te doen bij schaarste en breder: overwegingen van prioriteiten (relatieve belangrijkheid van elementen/strategieën) successen en de tijdshorizon

17 Samenhang tussen interventies Wat zegt de kennisbasis? Architectuur van de aanpak motivatie (uitdagend curriculum/praktijk) en hoge verwachtingen achterstanden aanpakken en snel wegwerken benutten/communiceren gouden tips om uit te vallen (spiegelbeeld) begeleiding op studievaardigheden en loopbaanperspectief (concreet) concentratie van begeleidingsactiviteiten (in eerste jaar): beter curriculum (100 dagen), beste docenten in entree/kwetsbare fase en focus op factoren die beïnvloed kunnen worden persoonlijke begeleiding en (sociale) integratie, en goede studiekeuze systematisch en volgbaar traject (gegevens vastleggen/monitoring) * Thomas, L. and Jamieson-Ball, C. (2011). Engaging student retention and success in higher education in Wales. * Nelson, J. and O Donnell, L., (2011). Approaches to Supporting Young People Not in Education, Employment or Training: a Review. Slough: NFER.

18 Kennisbasis Percepties/oordelen chronisch spijbelaars en vsv-ers Viewed classes as boring, irrelevant, and a waste of time Did not have positive relationships with teachers Did not have positive relationships with other students Was suspended too often Did not feel safe at school Could not keep up with schoolwork or was failing (and there were no timely interventions) Found classes not challenging enough (worksheets and reading with lectures were the predominant activities), and students can miss class days and still receive credit Couldn t work and go to school at the same time

19 Opdrachten Aanpak hardnekkige vraagstukken Uitdagingen in de komende jaren Eerdere signalering, activering en steun Beter repertoire (beïnvloeding) en samenwerking Belang van sterke regionale visie en uitvoeringspraktijk met bestuurlijke rugdekking op zowel preventieve terrein als op zwaardere programma s en trajecten

20 Knelpunten in beleids- en uitvoeringspraktijk samenwerking met instellingen op het gebied van welzijn, educatie, (geestelijke!) gezondheidszorg, veiligheid, arbeid en jeugdzorg is suboptimaal en kwetsbaar (ook relatie met gemeenten ) de correctie op een infrastructuur met diverse niveaus/lijnen, in onderscheiden sectoren, met specialisten aan de top en een praktijk van indicaties en verwijzen en getrapte ketenzorg blijkt ingewikkeld, maar er zijn vele goede voorbeelden aanvullend werken op de leerlingenzorg en het outreachend, schoolnabij inzetten van functies komen langzaam op gang, net als combinatieprogramma s van onderwijs en zorg Samenwerken bij reïntegratieprogramma s en voor bijzondere doelgroepen (reclassering/jeugdzorg, (speciaal) onderwijs, arbeid en bedrijfsleven)

21 Kernpunten in beleids- en uitvoeringspraktijk Het onderwijs kan het niet alleen: sociale en professionele hulpbronnen benutten (ouders/bredere omgeving, jeugdzorg, arbeidsmarkt, politie/justitie) binnen regionaal kader Versterken van de frontlinie van opvoeding en onderwijs en dring de projectencultuur verder terug: definieer de basisinfrastructuur met bestuurlijke rugdekking! Versterk werkrelaties met (nieuwe) samenwerkingsverbanden in het onderwijs en arbeidsmarkt Voorkom fragmentatie, bevorder een geïntegreerde aanpak vanuit de veiligheids- en jeugdzorgsector met onderwijs en de arbeidsmarkt/bedrijfsleven/reïntegratie-initiatieven Hoogwaardige diagnostiek t.b.v. functionele analyse van gedrag (ook instandhouding ervan) en mogelijkheden voor beïnvloeding Verdere ontwikkeling repertoire (programma s en begeleiding)

22 .. Inspirerende samenwerkingspraktijken Buitenland Social Exclusion Unit s report A Better Education for Children in Care (2003) identificeerde 5 redenen waarom LAC in het onderwijs onderpresteren: their lives are characterised by instability they spend too much time out of school they do not have sufficient help with their education if they fall behind primary carers are not expected or equipped to provide sufficient support and encouragement for learning and development, ; and they have unmet emotional, mental and physical health needs that impact on their education Om dit vraagstuk aan te pakken is een uitgebreid instrumentarium ontworpen en niet-vrjblijvend ingevoerd.

23 Inspirerende samenwerkingspraktijken Buitenland Promoting the Educational Achievement of Looked After Children; Statutory Guidance for Local Authorities (2010) (..) local authorities.. should demonstrate the strongest commitment to helping every child they look after, wherever the child is placed, to achieve the highest educational standards he or she possibly can. This includes supporting their aspirations to achieve in further and higher education. (2010, p.3) Every school has a nominated teacher to represent the interests of looked after children in that school. The designated teacher will act as an advocate for the children, ensure the school has proper arrangements in place and work with the pupil, carer and social worker to make sure the child has a good quality Personal Education Plan.

24 Inspirerende samenwerkingspraktijken Buitenland Promoting the Educational Achievement of Looked After Children; Statutory Guidance for Local Authorities (2010) Instrumentarium definieert taken en verantwoordelijkheden van gemeenten, schoolbesturen en professionals benodigde informatie en competenties om ontwikkeling en leren te ondersteunen voorziet in passende professionalisering dwingt tot overleg met en participatie van jeugdigen en hun ouders benoemt extra ondersteunende acties zoals huiswerkbegeleiding, toegang tot naschoolse activiteiten, GGz-ondersteuning heeft oog voor transitie naar vervolgonderwijs en werk, en borging van verantwoordelijkheden en afspraken, verantwoording en toezicht/monitoring.

25 Gevraagd: krachtige en herbergzame scholen en ondersteunend jeugdbeleid kennis van leerlingen, klaar zijn voor kinderen en op ooghoogte met kinderen aandacht voor instructiekwaliteit en pedagogisch-didactisch handelingsrepertoire van docenten leerwegen zijn geen nationale tolwegen maar omvatten ook flexibele, alternatieve routes Van omgaan met verschillen, naar uitgaaan en waarderen van verschillen! de school staat en voelt als een huis de school ziet ouders en de bredere sociale en zorginfrastructuur als partner en bondgenoot de zorgstructuur in het onderwijs activeert leerlingen, ouders en ondersteuning: vroegtijdig, snel, concreet en hoogwaardig

26 Tot besluit T.b.v. het meedoen in sessies het gaat om jongeren, niet om cijfers. Belang van micro-niveau: contact, interesse, betrokkenheid, maar ook aanspreken op eigen verantwoordelijkheid en niet te veel pamperen. belang van jongeren centraal, niet alleen zeggen, maar ook naar handelen. Wat kunnen we daar nog beter/anders doen? gemeenschappelijke verantwoordelijkheid (diverse betrokken instanties, maar ook jongeren zelf incl. ouders/verzorgers) t.a.v. ontwikkeling van de jongeren richting zelfredzaamheid. Gevraagd: overeenstemming over ontwikkelperspectief en de benodigde ondersteuning en context. onderwijs als vindplaats en werkplaats voor externe ketenpartners transparantie in dossiers en benutting van ervaringen

27 Dank voor uw aandacht en veel succes! Nadere informatie? Prof drs Dolf van Veen Nederlands Centrum Onderwijs en Jeugdzorg Kortrijk TC Amsterdam

Schoolverzuim Achtergronden en belang van aanpak en preventie

Schoolverzuim Achtergronden en belang van aanpak en preventie Schoolverzuim Achtergronden en belang van aanpak en preventie prof drs Dolf van Veen Schoolverzuim Werkconferentie voor ketenpartners Den Haag, 1 oktober 2013 ministerie van Veiligheid en Justitie Inleiding

Nadere informatie

CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden

CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden CSRQ Center Rapport over onderwijsondersteunende organisaties: Samenvatting voor onderwijsgevenden Laatst bijgewerkt op 25 november 2008 Nederlandse samenvatting door TIER op 5 juli 2011 Onderwijsondersteunende

Nadere informatie

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Manon krabbenborg, Sandra Boersma, Marielle Beijersbergen & Judith Wolf s.boersma@elg.umcn.nl Homeless youth in the Netherlands Latest estimate:

Nadere informatie

1 LOGO SCHOOL. Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel. Naam School

1 LOGO SCHOOL. Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel. Naam School 1 LOGO SCHOOL Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel Naam School Algemene gegevens School De Blijberg International Department BRIN 14 HB Directeur Mrs L. Boyle Adres Graaf Florisstraat 56 3021CJ ROTTERDAM

Nadere informatie

Laatst bijgewerkt op 2 februari 2009 Nederlandse samenvatting door TIER op 25 mei 2011

Laatst bijgewerkt op 2 februari 2009 Nederlandse samenvatting door TIER op 25 mei 2011 Effective leesprogramma s voor leerlingen die de taal leren en anderssprekende leerlingen samenvatting voor onderwijsgevenden Laatst bijgewerkt op 2 februari 2009 Nederlandse samenvatting door TIER op

Nadere informatie

Van intern begeleider naar coördinator passend onderwijs op school

Van intern begeleider naar coördinator passend onderwijs op school Van intern begeleider naar coördinator passend onderwijs op school Inhoud Interne begeleiding in beweging Passend onderwijs Jeugdhulp Intern begeleider en schoolleider: een paar apart Onderzoeksgegevens

Nadere informatie

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 1 Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 2 Structure of the presentation - What is intercultural mediation through the internet? - Why

Nadere informatie

Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014. Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1

Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014. Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1 Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014 Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1 Doelstelling Nurses on the Move Bijdragen aan verbetering kwaliteit van zorg in verpleeg- en

Nadere informatie

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Difference in Perception about Parenting between Parents and Adolescents and Alcohol Use of Adolescents

Nadere informatie

Internationaliseren van leeruitkomsten: vier voorbeelden uit de praktijk. Jos Beelen Utrecht, 5 februari 2015

Internationaliseren van leeruitkomsten: vier voorbeelden uit de praktijk. Jos Beelen Utrecht, 5 februari 2015 Internationaliseren van leeruitkomsten: vier voorbeelden uit de praktijk Jos Beelen Utrecht, 5 februari 2015 Case 1: add on Universiteit van Tilburg Link Class Collaborative Online International Learning

Nadere informatie

Het eerste deel van deze presentatie is ook te volgen via https://vimeo.com/144635675 (in het Engels)

Het eerste deel van deze presentatie is ook te volgen via https://vimeo.com/144635675 (in het Engels) Het eerste deel van deze presentatie is ook te volgen via https://vimeo.com/144635675 (in het Engels) 2 The continuum of the teaching profession Support structures Career structures Competence structures

Nadere informatie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en Discrepantie The Relationship between Involvement in Bullying and Well-Being and the Influence of Social Support

Nadere informatie

Digital municipal services for entrepreneurs

Digital municipal services for entrepreneurs Digital municipal services for entrepreneurs Smart Cities Meeting Amsterdam October 20th 2009 Business Contact Centres Project frame Mystery Shopper Research 2006: Assessment services and information for

Nadere informatie

Creatief onderzoekend leren

Creatief onderzoekend leren Creatief onderzoekend leren De onderwijskundige: Wouter van Joolingen Universiteit Twente GW/IST Het probleem Te weinig bèta's Te laag niveau? Leidt tot economische rampspoed. Hoe dan? Beta is spelen?

Nadere informatie

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment project Awasi Kenya Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment*van* kinderen*in*kenia De#afgelopen#drie#jaren# hebben#we#met#steun#van#de# Rotaryclub##Rhenen: Veenendaal#een#

Nadere informatie

European frameworks for VET

European frameworks for VET European frameworks for VET VLOR Brussels, 4 June 2014 Carlo Scatoli Vocational Training and Adult Learning 2002 The Copenhagen Declaration 30 November 2002 Strengthen the European dimension Improve transparency,

Nadere informatie

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Date 7-12-2011 1 Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Prof. Dr. Inge Hutter Demographer, anthropologist Coordinator Healthy Ageing Alpha Gamma RUG Dean Faculty Spatial Sciences Date 7-12-2011

Nadere informatie

Disclosure belangen spreker

Disclosure belangen spreker Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder

Nadere informatie

o Theo Glaudemans Business Refresher theo.glaudemans@limebizz.nl o Rens Eijgermans Business Refresher rens.eijgermans@limebizz.nl

o Theo Glaudemans Business Refresher theo.glaudemans@limebizz.nl o Rens Eijgermans Business Refresher rens.eijgermans@limebizz.nl o Theo Glaudemans Business Refresher theo.glaudemans@limebizz.nl o Rens Eijgermans Business Refresher rens.eijgermans@limebizz.nl o Heb je vragen of geef je mening en reactie op deze presentatie via

Nadere informatie

Studiebegeleiding & tutoraat

Studiebegeleiding & tutoraat Studiebegeleiding & tutoraat Patricia Post-Nievelstein, Head Tutor, University College Utrecht Richard van den Doel, Senior Tutor, University College Roosevelt Oscar van den Wijngaard, Coordinator Academic

Nadere informatie

De opleider als rolmodel

De opleider als rolmodel De opleider als rolmodel De opleider als rolmodel programma 14.00 welkom 14.15 voorstelronde/verwachtingen 14.35 excellent teacher en excellent rolemodel 14.55 groepswerk 15.10 plenaire rapportage 15.35

Nadere informatie

Prikkelen tot leren. door de didactische inzet van Virtuele Werelden en Serious Gaming. Presentatie bij: V&VN-congres 2015.

Prikkelen tot leren. door de didactische inzet van Virtuele Werelden en Serious Gaming. Presentatie bij: V&VN-congres 2015. Prikkelen tot leren door de didactische inzet van Virtuele Werelden en Serious Gaming Presentatie bij: V&VN-congres 2015 Lokatie: De Reehorst, Ede Datum: 29-01-2015 Dr. W.J.Trooster Drs. E. Ploeger Domein

Nadere informatie

Talentmanagement in tijden van crisis

Talentmanagement in tijden van crisis Talentmanagement in tijden van crisis Drs. Bas Puts Page 1 Copyright Siemens 2009. All rights reserved Mission: Achieving the perfect fit Organisatie Finance Sales Customer Engineering Project management

Nadere informatie

Marjan van de Goor Havo Notre Dame des Anges Mariëtte Haasen Fontys OSO

Marjan van de Goor Havo Notre Dame des Anges Mariëtte Haasen Fontys OSO Marjan van de Goor Havo Notre Dame des Anges Mariëtte Haasen Fontys OSO 1. Heb duidelijke verwachtingen 1. Heb duidelijke verwachtingen 2. Leer verwachtingen aan Mentorlessen voor klas 1 t/m 5 o Algemeen

Nadere informatie

Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: The Manager as a Resource.

Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: The Manager as a Resource. Open Universiteit Klinische psychologie Masterthesis Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: De Leidinggevende als hulpbron. Emotional Job Demands, Vitality and Opportunities

Nadere informatie

The role of local municipalities and labor market regions in adult education: monitoring quality

The role of local municipalities and labor market regions in adult education: monitoring quality Deze dia-indeling is zo gemaakt dat zelf een afbeelding kan worden geplaatst. Klik met de rechtermuisknop in de achtergrond en kies Achtergrond opmaken. Klik op Opvulling met figuur of bitmappatroon en

Nadere informatie

Windows Server 2003 EoS. GGZ Nederland

Windows Server 2003 EoS. GGZ Nederland Windows Server 2003 EoS GGZ Nederland Inleiding Inleiding Op 14 juli 2015 gaat Windows Server 2003 uit Extended Support. Dat betekent dat er geen nieuwe updates, patches of security releases worden uitgebracht.

Nadere informatie

The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care

The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care Annemiek T. Harder Studies presented in this thesis and the printing of this

Nadere informatie

Wat heeft een tester aan ASL en BiSL?

Wat heeft een tester aan ASL en BiSL? TestNet Noord, Heerenveen, 20 november 2012 Wat heeft een tester aan ASL en BiSL? Eibert Dijkgraaf Intro Wie zit er in een typische beheer omgeving? Wat is kenmerkend voor testen : IN BEHEER? IN ONDERHOUD?

Nadere informatie

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M.

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. (Bert) Vrijhoef Take home messages: Voor toekomstbestendige chronische zorg zijn innovaties

Nadere informatie

Beste leden van de Alumni-Denktank,

Beste leden van de Alumni-Denktank, Beste leden van de Alumni-Denktank, Op 11 februari treffen wij elkaar voor het tweede Alumni-Denktankdiner. Wij kijken ernaar uit jullie weer te ontmoeten! Net als vorig jaar willen wij jullie een aantal

Nadere informatie

Internationalisaring vraagt om MEER FLAMENCO FORUM

Internationalisaring vraagt om MEER FLAMENCO FORUM Internationalisaring vraagt om MEER FLAMENCO FORUM Jeanine Gregersen Samenvatting Context : werkdefinities en twee stellingen Focus op interculturele competentie Implicaties voor instellingen Moot court

Nadere informatie

Verstevigen van je positie als MD adviseur

Verstevigen van je positie als MD adviseur Verstevigen van je positie als MD adviseur Workshop voor de NFMD 21 november 2013 Monique van der Meer en Jessica Godijn Agenda 9.00 9.15 Opening NFMD door Myrte Ferwerda 9.15 9.45 Veranderingen en gevolgen

Nadere informatie

2 e webinar herziening ISO 14001

2 e webinar herziening ISO 14001 2 e webinar herziening ISO 14001 Webinar SCCM 25 september 2014 Frans Stuyt Doel 2 e webinar herziening ISO 14001 Planning vervolg herziening Overgangsperiode certificaten Korte samenvatting 1 e webinar

Nadere informatie

Vergelijken met de theorie Beoordelen en waarderen van eigen denkbeelden en aanpak aan de hand van theorie

Vergelijken met de theorie Beoordelen en waarderen van eigen denkbeelden en aanpak aan de hand van theorie FEEDBACK FORMULEREN & STRUCTUREREN Andries Vroegrijk 6 juni 2014 Programma Introductie Oefening feedback geven Video Overleg Feedback Vergelijken met de theorie Beoordelen en waarderen van eigen denkbeelden

Nadere informatie

PBS: Preventief werken aan een positief schoolklimaat

PBS: Preventief werken aan een positief schoolklimaat Opleidingen PBS PBS: Preventief werken aan een positief schoolklimaat Probleemgedrag in het onderwijs, het komt bijna overal voor. Veel personeelsleden op scholen voelen zich hierdoor machteloos. Ook kan

Nadere informatie

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Consultant Education Sick Pupils Educational Service Centre University Medical Centre The Netherlands

Nadere informatie

Leading in Learning -> studiesucces. Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012

Leading in Learning -> studiesucces. Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012 Leading in Learning -> studiesucces Ellen Bastiaens Programmamanager Leading in Learning 13 juni 2012 Implementatie van matchingsinstrument Matching na de poort wordt aan de poort Vooropleiding Bachelor

Nadere informatie

CRUYFF FOUNDATION SEMINAR MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR:

CRUYFF FOUNDATION SEMINAR MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR: CRUYFF FOUNDATION SEMINAR MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR: Deelsessie Cruyff Courts DEELSESSIE CRUYFF COURTS PROGRAMMA Host: Hidde van Warmerdam Ilja van Holsteijn De toekomst van de Cruyff Courts John Sibeko

Nadere informatie

9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training

9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training 9 daagse Mindful-leSs 3 stappen plan training In 9 dagen jezelf volledig op de kaart zetten Je energie aangevuld en in staat om die batterij op peil te houden. Aan het eind heb jij Een goed gevoel in je

Nadere informatie

Positieve psychologie in de praktijk

Positieve psychologie in de praktijk Welbevindentherapie Positieve psychologie in de praktijk Prof. dr. E.T. Bohlmeijer Dr. L. Christenhusz Dr. P. Meulenbeek VCGT 2015 Programma 1. Achtergrond & relevantie welbevindentherapie en positieve

Nadere informatie

GOOD TRAINING 2 juni 2016 Mireille Goos

GOOD TRAINING 2 juni 2016 Mireille Goos GOOD TRAINING 2 juni 2016 Mireille Goos GOOD TRAINING COALITIE GEMEENTE AMSTERDAM RANDSTAD GOOD HOTEL AMSTERDAM PREFERRED PARTNER PROGRAM Create Beauty, Do Good WHY Create Beauty, Do Good 2009 2012 2014

Nadere informatie

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 167 Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 Task clarity 1. I understand exactly what the task is 2. I understand exactly what is required of

Nadere informatie

Studiedag De modernisering van het begroten in België. Brussel, 11 mei 2004

Studiedag De modernisering van het begroten in België. Brussel, 11 mei 2004 Studiedag De modernisering van het begroten in België Brussel, 11 mei 2004 Internationale trends in overheidsbegroten Prof. dr. Geert Bouckaert A. Internationale trends Inhoud 1. Gebruik van prestatiegegevens

Nadere informatie

De Invloed van Familie op

De Invloed van Familie op De Invloed van Familie op Depressie- en Angstklachten van Verpleeghuisbewoners met Dementie The Influence of Family on Depression and Anxiety of Nursing Home Residents with Dementia Elina Hoogendoorn Eerste

Nadere informatie

Kosten en baten van lokale gezondheidspromotie

Kosten en baten van lokale gezondheidspromotie Kosten en baten van lokale gezondheidspromotie Prof. Dr. Lieven Annemans Ghent University, Brussels University Lieven.annemans@ugent.be Lieven.annemans@vub.ac.be VIGeZ April 2013 1 Growth 7% Eén van de

Nadere informatie

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente?

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Enterprise Architectuur een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Wie zijn we? > Frederik Baert Director Professional Services ICT @frederikbaert feb@ferranti.be Werkt aan een Master

Nadere informatie

Competenties en skills. Verbreding van de horizon of een doodlopende weg?

Competenties en skills. Verbreding van de horizon of een doodlopende weg? Competenties en skills Verbreding van de horizon of een doodlopende weg? Taxonomie van Benjamin Bloom (1956) Paradigmawisseling Onderwijs in een industriële samenleving Gericht op kennisoverdracht Leerkracht

Nadere informatie

HiPo en leiderschap... een perfecte match? 9 Juni 2015

HiPo en leiderschap... een perfecte match? 9 Juni 2015 HiPo en leiderschap... een perfecte match? 9 Juni 2015 Stelling 1 Deelnemers aan het high potential programma kunnen het best geselecteerd worden aan de hand van hun huidige performance 3 Herkenbaar?

Nadere informatie

Characteristics of recovery supporting care

Characteristics of recovery supporting care Herstelondersteunende zorg Recovery supporting care 29 juni 2011 Jos Dröes Herstel Een herstelproces omvat altijd * Eigen verhaal maken * Empowerment vergroten * Ervaringskennis vergroten en gebruiken

Nadere informatie

Rekenen: ook in de andere vmbo vakken

Rekenen: ook in de andere vmbo vakken Rekenen: ook in de andere vmbo vakken verdiepingsconferenties Freudenthal Instituut Korte inhoud werkgroep Het onderhouden en uitbreiden van rekenvaardigheden is een belangrijk thema in klas 3 en 4 van

Nadere informatie

Verbeteren van gezondheidsvaardigheden van ouderen in Europa EU-FP7-IROHLA. NCVGZ April 2013 Andrea de Winter. Jaap Koot & Menno Reijneveld

Verbeteren van gezondheidsvaardigheden van ouderen in Europa EU-FP7-IROHLA. NCVGZ April 2013 Andrea de Winter. Jaap Koot & Menno Reijneveld Verbeteren van gezondheidsvaardigheden van ouderen in Europa NCVGZ April 2013 Andrea de Winter EU-FP7-IROHLA Jaap Koot & Menno Reijneveld Omvang en aard van problemen met gezondheidsvaardigheden Doelen

Nadere informatie

Business Architectuur vanuit de Business

Business Architectuur vanuit de Business Business Architectuur vanuit de Business CGI GROUP INC. All rights reserved Jaap Schekkerman _experience the commitment TM Organization Facilities Processes Business & Informatie Architectuur, kun je vanuit

Nadere informatie

de Rol van Persoonlijkheid Eating: the Role of Personality

de Rol van Persoonlijkheid Eating: the Role of Personality De Relatie tussen Dagelijkse Stress en Emotioneel Eten: de Rol van Persoonlijkheid The Relationship between Daily Stress and Emotional Eating: the Role of Personality Arlette Nierich Open Universiteit

Nadere informatie

It s CMMI Jim, but not as we know it! CMMI toegepast op een Compliance organisatie Door Jasper Doornbos Improvement Focus

It s CMMI Jim, but not as we know it! CMMI toegepast op een Compliance organisatie Door Jasper Doornbos Improvement Focus It s CMMI Jim, but not as we know it! CMMI toegepast op een Compliance organisatie Door Jasper Doornbos Improvement Focus Inhoud Compliance vakgebied en organisatie CMMI software en systems engineering

Nadere informatie

Aangepast strafrecht de rol van leeftijd en ontwikkeling

Aangepast strafrecht de rol van leeftijd en ontwikkeling Aangepast strafrecht de rol van leeftijd en ontwikkeling Prof. mr. T. (Ton) Liefaard SWR-conferentie, 27 september 2014 Opbouw 1. Leeftijdsgrenzen in het strafrecht Welke leeftijdsgrenzen kennen we en

Nadere informatie

Is valpreventie kosteneffectief?

Is valpreventie kosteneffectief? Is valpreventie kosteneffectief? Prof. Dr. Lieven Annemans Ghent University, Brussels University Lieven.annemans@ugent.be Lieven.annemans@vub.ac.be Maart 2014 1 Reactie van de overheden op de crisis Jaarlijkse

Nadere informatie

Het Effect van Assertive Community Treatment (ACT) op het. Sociaal Functioneren van Langdurig Psychiatrische Patiënten met. een Psychotische Stoornis.

Het Effect van Assertive Community Treatment (ACT) op het. Sociaal Functioneren van Langdurig Psychiatrische Patiënten met. een Psychotische Stoornis. Het Effect van Assertive Community Treatment (ACT) op het Sociaal Functioneren van Langdurig Psychiatrische Patiënten met een Psychotische Stoornis. The Effect of Assertive Community Treatment (ACT) on

Nadere informatie

Parkstad Limburg Energy Transition Implementation Program PALET 3.0. Discussie en vragen

Parkstad Limburg Energy Transition Implementation Program PALET 3.0. Discussie en vragen Parkstad Limburg Energy Transition Implementation Program PALET 3.0 Discussie en vragen Ambition Document 1.0 2.0 Potention Research Parkstad Limburg Energy Transition (PALET 3.0) Basic principles PALET

Nadere informatie

Meet your mentor and coach

Meet your mentor and coach Young Professional Program The importance of having a mentor in business Meet your mentor and coach What do Larry Page, and Steve Jobs have in common? They ve all received guidance from mentors. Yes even

Nadere informatie

Samenwerken aan de beste jeugdzorg

Samenwerken aan de beste jeugdzorg Onderwijs & jeugdzorg Visie op jeugdzorg in 2015 Samenwerken aan de beste jeugdzorg Hoe ziet de Jeugdzorg eruit in 2015? En hoe kunnen we de kwaliteit blijven waarborgen en tegelijkertijd zorgen voor een

Nadere informatie

op deze informatieavond voor leden van de (gemeenschappelijke) medezeggenschapsraden met als thema : Passend Onderwijs

op deze informatieavond voor leden van de (gemeenschappelijke) medezeggenschapsraden met als thema : Passend Onderwijs op deze informatieavond voor leden van de (gemeenschappelijke) medezeggenschapsraden met als thema : Passend Onderwijs historie Verklaring Salamanca 1994 Those with special educational needs must have

Nadere informatie

OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008

OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008 OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008 Instructie Met als doel het studiecurriculum te verbeteren of verduidelijken heeft de faculteit FEB besloten tot aanpassingen in enkele programma s die nu van

Nadere informatie

Profile visitors NRC Q

Profile visitors NRC Q NRC Media presents About NRC Q A unique concept Business news platform for ambitious people on the go Short, sharp articles with professional infographics Daily newsletter at 5.30am News updates via WhatsApp

Nadere informatie

SWPBS en HGW in curriculum lerarenopleiding

SWPBS en HGW in curriculum lerarenopleiding SWPBS en HGW in curriculum lerarenopleiding Inleiding Het LEOZ (Landelijk Expertisecentrum Onderwijs en Zorg) is een samenwerkingsproject van: Fontys Hogescholen, Opleidingscentrum Speciale Onderwijszorg,

Nadere informatie

Kennissynthese arbeid en psychische aandoeningen. Dr. F.G.Schaafsma Dr. H. Michon Prof. dr. J.R. Anema

Kennissynthese arbeid en psychische aandoeningen. Dr. F.G.Schaafsma Dr. H. Michon Prof. dr. J.R. Anema Kennissynthese arbeid en psychische aandoeningen Dr. F.G.Schaafsma Dr. H. Michon Prof. dr. J.R. Anema Ernstige Psychische Aandoeningen (EPA) Definitie consensus groep EPA¹ - Sprake van psychische stoornis

Nadere informatie

HOOGBEGAAFD? Verschillende theorieën en modellen; verschil in nadruk

HOOGBEGAAFD? Verschillende theorieën en modellen; verschil in nadruk Enschede, 21 oktober 2014 Hoogbegaafd en. Lianne Hoogeveen HOOGBEGAAFD? Verschillende theorieën en modellen; verschil in nadruk Meest gangbaar op dit moment in Nederland (en daarbuiten): een multidimensionaal,

Nadere informatie

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Bottlenecks in Independent Learning: Self-Regulated Learning, Stress

Nadere informatie

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Frans Mofers Nederland cursusmateriaal & CAA's alle cursusmateriaal vrij downloadbaar als PDF betalen voor volgen cursus cursussite

Nadere informatie

The influence of Management Style on Networked Innovation in Consultancy & Engineering Firms

The influence of Management Style on Networked Innovation in Consultancy & Engineering Firms The influence of Management Style on Networked Innovation in Consultancy & Engineering Firms Master thesis Arjen van Bruchem Inhoud Wat verstaan we onder innovatie? Waarom dit onderzoek? Aanpak van het

Nadere informatie

Best? New practice industry-university cooperation. Chemelot InSciTe. www.chemelot-inscite.com

Best? New practice industry-university cooperation. Chemelot InSciTe. www.chemelot-inscite.com Best? New practice industry-university cooperation Chemelot InSciTe www.chemelot-inscite.com Aanleiding / Externe ontwikkelingen Wetenschappelijke competitie neemt toe; universiteit moet zich op sterktes

Nadere informatie

36. Masterstudenten als bruggenbouwers tussen onderwijs en schoolpraktijk

36. Masterstudenten als bruggenbouwers tussen onderwijs en schoolpraktijk 36. Masterstudenten als bruggenbouwers tussen onderwijs en schoolpraktijk DE MASTERLERAAR ALS BRUGGENBOUWER Marco Snoek en Gonny Farley-Reijnen DE LERAAR ALS SLEUTEL Lerarenbeurs, Masterambitie OCW, Initiatieven

Nadere informatie

Een kwalitatief goede job is voor iedereen goed

Een kwalitatief goede job is voor iedereen goed Een kwalitatief goede job is voor iedereen goed Tom Vandenbrande Design Charles & Ray Eames - Hang it all Vitra Welke elementen spelen een rol bij het bepalen van de jobkwaliteit? Jobkwaliteit versus welzijn

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

EQAVET binnen de bancaire sector NIBE-SVV EBTN

EQAVET binnen de bancaire sector NIBE-SVV EBTN EQAVET binnen de bancaire sector NIBE-SVV EBTN Clemens Spoorenberg Breukelen 18 november 2010 NIBE-SVV Nederlands Instituut voor het Bank-, Verzekerings- en Effectenbedrijf 50% Nederlandse Vereniging van

Nadere informatie

De Innovatieversneller (kn.nu/innovatieversneller)

De Innovatieversneller (kn.nu/innovatieversneller) De Innovatieversneller (kn.nu/innovatieversneller) Conferentie Beter en Slimmer leren met ICT PO-Raad Erwin Bomas @ebomas 22 april 2015 WAAROM? Versnelling technologische vernieuwing + versnelling adoptie

Nadere informatie

Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women. Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere

Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women. Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere vrouwen: Onderzoek naar de relatie tussen angst, depressieve

Nadere informatie

Marjo Maas: fysiotherapeut / docent / onderzoeker Peer assessment De impact van peer assessment op het klinische redeneren en het klinisch handelen van fysiotherapeuten in opleiding en fysiotherapeuten

Nadere informatie

Screen Design. Deliverable 3 - Visual Design. Pepijn Gieles 0877217 19-12-2014. Docent: Jasper Schelling

Screen Design. Deliverable 3 - Visual Design. Pepijn Gieles 0877217 19-12-2014. Docent: Jasper Schelling Screen Design Deliverable 3 - Visual Design Pepijn Gieles 0877217 19-12-2014 Docent: Jasper Schelling Hulp bij het inloggen Inloggen Particulier Personal Banking Private Banking Zakelijk Zoeken in Particulier

Nadere informatie

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim The Relationship between Work Pressure, Mobbing at Work, Health Complaints and Absenteeism Agnes van der Schuur Eerste begeleider:

Nadere informatie

De professionele leergemeenschap met een onderzoekende cultuur. Masterclass 3

De professionele leergemeenschap met een onderzoekende cultuur. Masterclass 3 De professionele leergemeenschap met een onderzoekende cultuur Masterclass 3 De professionele leergemeenschap met een onderzoekende cultuur Thomas Friedman (2005) The world is flat Onderwijs is zeer traag

Nadere informatie

Future of the Financial Industry

Future of the Financial Industry Future of the Financial Industry Herman Dijkhuizen 22 June 2012 0 FS environment Regulatory & political pressure and economic and euro crisis 1 Developments in the sector Deleveraging, regulation and too

Nadere informatie

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet. Expert at a distance Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.nl Working together for education

Nadere informatie

Effecten Omgevingsinterventie en Fysieke Activiteit 1. Hoofdeffecten en Mediators van een Omgevingsinterventie op Maat ter Bevordering van

Effecten Omgevingsinterventie en Fysieke Activiteit 1. Hoofdeffecten en Mediators van een Omgevingsinterventie op Maat ter Bevordering van Effecten Omgevingsinterventie en Fysieke Activiteit 1 Hoofdeffecten en Mediators van een Omgevingsinterventie op Maat ter Bevordering van Fysieke Activiteit bij Ouderen Main Effects and Mediators of a

Nadere informatie

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN Mieke Audenaert 2010-2011 1 HISTORY The HRM department or manager was born

Nadere informatie

Quick scan method to evaluate your applied (educational) game. Validated scales from comprehensive GEM (Game based learning Evaluation Model)

Quick scan method to evaluate your applied (educational) game. Validated scales from comprehensive GEM (Game based learning Evaluation Model) WHAT IS LITTLE GEM? Quick scan method to evaluate your applied (educational) game (light validation) 1. Standardized questionnaires Validated scales from comprehensive GEM (Game based learning Evaluation

Nadere informatie

Inclusive Education: competences for teacher training

Inclusive Education: competences for teacher training 08052014 Inclusive Education: competences for teacher training Evelien Dankert MSc Teacher Training Institute Leiden University of Applied Sciences The Netherlands Our goal in teacher training in relation

Nadere informatie

PERSOONLIJKHEID EN OUTPLACEMENT. Onderzoekspracticum scriptieplan Eerste begeleider: Mw. Dr. T. Bipp Tweede begeleider: Mw. Prof Dr. K.

PERSOONLIJKHEID EN OUTPLACEMENT. Onderzoekspracticum scriptieplan Eerste begeleider: Mw. Dr. T. Bipp Tweede begeleider: Mw. Prof Dr. K. Persoonlijkheid & Outplacement: Wat is de Rol van Core Self- Evaluation (CSE) op Werkhervatting na Ontslag? Personality & Outplacement: What is the Impact of Core Self- Evaluation (CSE) on Reemployment

Nadere informatie

Kinderarmoede bestrijden: van gelijke uitkomsten naar gelijke kansen? Michel Vandenbroeck Vakgroep Sociale Agogiek, UGent

Kinderarmoede bestrijden: van gelijke uitkomsten naar gelijke kansen? Michel Vandenbroeck Vakgroep Sociale Agogiek, UGent Kinderarmoede bestrijden: van gelijke uitkomsten naar gelijke kansen? Michel Vandenbroeck Vakgroep Sociale Agogiek, UGent Children at risk of poverty and social exclusion Eurostat EU27 = 27% Varieert van

Nadere informatie

Nederlands programma in de PYP! Maandag 2 september 2013

Nederlands programma in de PYP! Maandag 2 september 2013 Nederlands programma in de PYP! Maandag 2 september 2013 Rode Leeuw missie!!de Rode Leeuw biedt een moedertaalprogramma aan voor kinderen vanaf 4 tot 16 jaar bestaande uit kwalitatief goed NTC-onderwijs

Nadere informatie

Hoe start ik een test competence center of excellence? Thomas Veltman 1-5-2012

Hoe start ik een test competence center of excellence? Thomas Veltman 1-5-2012 Hoe start ik een test competence center of excellence? Thomas Veltman 1-5-2012 10 jaar ervaring met TCoE 2 Iedereen heeft zijn eigen verhaal Opdracht Gever Development Leverancier Tester Manager TCoE Test

Nadere informatie

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations

Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Examenreglement Opleidingen/ Examination Regulations Wilde Wijze Vrouw, Klara Adalena August 2015 For English translation of our Examination rules, please scroll down. Please note that the Dutch version

Nadere informatie

FIT en GEZOND op het WERK

FIT en GEZOND op het WERK FIT en GEZOND op het WERK Katrien Bruyninx Prevent Lummen 18 september 2013 Prevent Prevent-Factory A solutions provider Tailor made support of companies and organisations Prevent-Academy Training centre

Nadere informatie

An Economic Perspective on School Dropout Prevention using Microeconometric Techniques

An Economic Perspective on School Dropout Prevention using Microeconometric Techniques An Economic Perspective on School Dropout Prevention using Microeconometric Techniques Sofie J. Cabus Top Institute for Evidence Based Education Research TIER-Maastricht University Definitie voortijdig

Nadere informatie

Script. Good health starts with good food. That s true for people as much as it is for animals.

Script. Good health starts with good food. That s true for people as much as it is for animals. Script Good health starts with good food. That s true for people as much as it is for animals. Livestock and fish health influence human health, since animal protein is an indispensable part of our food

Nadere informatie

Outcome monitoring Empowerment of clients and their local and national representatives

Outcome monitoring Empowerment of clients and their local and national representatives Outcome monitoring Empowerment of clients and their local and national representatives Chris Nas Senior policy advisor cnas@ggznederland.nl WHO Collaborating Centre for Research and Training Lille, January

Nadere informatie

De Effectiviteit van een Mindfulness-gebaseerde Lichaamsscan: een. Vergelijking met Rusten in Liggende Positie

De Effectiviteit van een Mindfulness-gebaseerde Lichaamsscan: een. Vergelijking met Rusten in Liggende Positie De Effectiviteit van een Mindfulness-gebaseerde Lichaamsscan: een Vergelijking met Rusten in Liggende Positie The Effectiveness of a Mindfulness-based Body Scan: a Comparison with Quiet Rest in the Supine

Nadere informatie

Taco Schallenberg Acorel

Taco Schallenberg Acorel Taco Schallenberg Acorel Inhoudsopgave Introductie Kies een Platform Get to Know the Jargon Strategie Bedrijfsproces Concurrenten User Experience Marketing Over Acorel Introductie THE JARGON THE JARGON

Nadere informatie

Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5)

Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Hester A. Lijphart Eerste begeleider: Dr. E. Simon Tweede

Nadere informatie