Met DOEN! naar optimalisatie emissiebeheer

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Met DOEN! naar optimalisatie emissiebeheer"

Transcriptie

1 Met DOEN! naar optimalisatie emissiebeheer In de Nieuwsbrief Emissies van januari 2006 zijn de hoofdlijnen van het project Diensten Optimalisatie Emissiebeheer Nat genoemd. Aanleiding tot het project is enerzijds de stagnatie in de verbetering van de oppervlaktewaterkwaliteit, terwijl de KRW nieuwe en mogelijk scherpere doelstellingen neerzet. Anderzijds bevinden de overheid in het algemeen en RWS in het bijzonder zich in een traject van verandering. RWS heeft zijn ambities verwoord in het Ondernemingsplan RWS. Publieksgericht werken, huis op orde en corporate werken moeten worden vertaald naar het emissiebeheer. DOEN slaat niet alleen op de naam van het project, maar betekent ook het daadwerkelijk verder optimaliseren van het emissiebeheer. Sinds januari zijn er acht deelprojecten geformuleerd die al zijn gestart of zeer binnenkort worden opgestart. De deelprojecten zijn: Inhoud 2 AGE / AGH 3 Wvo Actueel 5 LBOW 6 Kaderrichtlijn Water 7 Industrie 9 Diffuse bronnen 9 Landbouw 9 Handhaving en Heffing 11 Internationaal 12 Verklaring gebruikte afkortingen 12 Recente publicaties 31 10e Nulmeting emissiebeheer. Dit deelproject brengt de huidige werkwijze/situatie in beeld, geeft voorbeelden van goede werkwijzen, cijfermatig inzicht in omvang van werkpakket en capaciteit, en een analyse van verbetermogelijkheden inclusief een aanzet tot een verbeterplan. Resultaat is een meer corporate werkwijze en samenwerking. De trekker van dit deelproject is H. Heegstra, RWS ZH. Prioriteringsmethodiek op basis van risico-aanpak. Het beoogde resultaat van dit deelproject is een prioriteringsmethodiek en een prioritering in de aanpak van emissies op rijkswateren. De trekker is G. Harmsen, RWS RIZA. Standaardisatie vergunningverlening. Gestandaardiseerde aanvragen, brieven, formulieren en vergunningen zijn het resultaat van dit deelproject. Afstemming met HAVIK (digitalisering vergunningverlening en handhaving) vindt plaats, zodat het pakket aan standaarden input zal zijn voor de digitalisering van vergunningverlening. De trekker is N. van der Kleijn, RWS ZH. Opstellen corporate aanpak niet-wettelijke taken. Het resultaat is een notitie gericht op de uitvoerbaarheid van de maatregelen die zijn bedacht door de KRW-werkgroep Chemie. De trekker is E. van Bon, RWS NH. Handreiking adviesfunctie planvormen. De handreiking geeft een overzicht van kansrijke instrumenten waarmee diffuse bronnen kunnen worden aangepakt. Voor de meest kansrijke instrumenten wordt de procesgang beschreven en er komen handvatten (zoals voorbeeldteksten en checklisten) voor de uitvoering bij RWS. Door de genoemde instrumenten goed toegankelijk te maken, kan RWS ook de contacten met de regionale en lokale overheden verder uitbouwen. De trekker is J. van Tiel, RWS ON. Ontwikkeling van prestatie-indicator diffuse bronnen. De inzet voor de aanpak van diffuse bronnen is momenteel niet goed zichtbaar in de structuur van vaste beheeronderwerpen waarover binnen RWS resultaatafspraken worden gemaakt. Hierdoor is er vanuit deze systematiek geen stimulans om energie in de aanpak van diffuse bronnen te steken. Met een speciale prestatie-indicator die toepasbaar is binnen de hiervoor beschreven systematiek, moet die stimulans wel gegeven kunnen worden. De trekker is H. de Vries, RWS RIZA. jaargang 1

2 Hotel Spaander en de groten der aarde Soms dringt het bijzondere van een gebeurtenis pas later tot je door. De nacht van 23 op 24 februari 2006 was zo n geval. Die donderdag en vrijdag was het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier gastheer van een internationaal symposium: WFD implementation in international perspective; a symposium on governance issues in water management. Edam was toen even het centrum van bestuurlijk en ambtelijk waterbeherend Nederland. Een flink aantal dijkgraven, db-leden, waterschaps- en waterstaatsdirecteuren, aangevuld met een aantal KRW-kernspelers uit ons omringende landen boog zich gezamenlijk over de uitvoeringsvragen van de Kaderrichtlijn Water. Het was een boeiende en nuttige bijeenkomst met vooral als resultaat althans zo meen ik te hebben kunnen waarnemen dat langzamerhand inzichtelijk wordt wat de KRW gaat betekenen. Daarmee lijkt ook een beetje de onbestemde angst voor wat ons boven het hoofd hangt, te worden omgezet in een beeld van wat er moet gebeuren om de gewenste verbeterslag van de veelal sterk veranderde waterlichamen te realiseren. De bijeenkomst bracht ook de verschillende partijen dichter bij elkaar. Niet rijk tegenover regio, maar rijk en regio samen, zo luidt vanaf nu het devies. Behalve het formele programma biedt natuurlijk ook het bijprogramma een goede gelegenheid voor het bereiken van toenadering, zoals aperitief en diner in Hotel Fortuna op de 23 ste en lunch in het Damhotel op de 24 ste. Voor de nachtbrakers is er dan ook nog de bar in het hotel. En daar wilde ik het over hebben, het Hotel. Want het hotel waar een behoorlijk deel van de deelnemende bestuurders en ambtenaren die nacht verbleef, was Hotel Spaander in Volendam. De gelegenheid die de bar bood, werd goed benut, zo kan ik melden, en droeg bij aan het realiseren van de genoemde doelstelling. Ik zou waarschijnlijk al lang zijn vergeten dat ik in het betreffende hotel had overnacht als ik niet onlangs Hotel Spaander uitgebreid op TV zag. Bij het opruimen van de zolder was men een oud gastenboek tegengekomen en daaruit bleek wat een keur aan gasten het Hotel vóór ons had bezocht. Ik noem er enkele: Wilhelm II, Keizer van Duitsland, 1921 Andrew Carnegie, staalkoning en filantroop, 1913 Pierre-Auguste Renoir, kunstschilder, 1885 André Hazes, volkszanger, 1981 Emma, Koningin der Nederlanden, 1905 Muhammad Ali, wereldkampioen boksen, 1976 Ik zou nog even door kunnen gaan, maar kijkt u gerust op de website voor een uitgebreider overzicht. Ter illustratie nog één van de vroegere gasten. Kijk, daar heb ik onlangs ook geslapen, meldde ik trots aan mijn vrouw bij het zien van de beelden. Met terugwerkende kracht dus een zeer bijzondere gebeurtenis, dank zij de EU-Kaderrrichtlijn Water. Ik zal het waarschijnlijk nooit weten, maar ben toch wel benieuwd of één van de gasten van de nacht van 23 op 24 februari later ook met trots op de website vermeld zal worden. In plaats van uit het gastenboek zal men dan de handtekening waarschijnlijk van de creditcardbon moeten halen. Maarten Hofstra, Directeur Waterkwaliteit en Informatie Werkprotocol implementatie nieuw beleid en uitvoerbaarheidstoets. Het resultaat is een protocol met werkafspraken. Dat wil zeggen: wie doet wat op het vlak van de uitvoeringstoets, de implementatie van nieuw beleid, afstemming DGW en IVW en het signaleren van wensen voor nieuw/gewijzigd beleid. Een trekker wordt nog gezocht. Nieuw format Jaaruitvoeringsprogramma (JUP). In 2005 is voor de eerste keer een JUP opgesteld volgens een nog globale leidraad JUP. Gebleken is dat voor een vertaling van de corporate lijn naar daadwerkelijke uitvoering in de regio een verdergaande invulling van het format wenselijk is. In het nieuwe format zullen ook veranderingen in de aansturing en bedrijfsvoering (SLA s), het opstellen van stroomgebiedbeheerplannen voor de KRW en de prioriteringsmethodiek worden meegenomen. De trekker is B. Voortman, RWS ON. Meer informatie: E van Bon, RWS Noord-Holland, tel: , S. de Jong, RWS RIZA, tel: , of M. van de Hark, staf DG/Corporate Dienst tel: , AGE / AGH Doelstelling RWS-adviesgroepen AGE - AGH: Het bereiken van een professionele, uniforme en corporate werkwijze voor de uitvoering van vergunningverlening en handhaving bij RWS. HAVIK ligt op koers HAVIK, het landelijke programma binnen RWS om digitalisering voor vergunningverlening en handhaving uniform op te pakken en daarmee de dienstverlening naar de klant te verbeteren, ligt op koers. De eerste mijlpaal van het project was een symposium op 23 februari Op die dag waren ongeveer 300 medewerkers (vergunningverleners en handhavers) getuige van de eerste resultaten van HAVIK. Dit betreft allereerst de uitwerking van het UPP-deel (Uniformering Primaire Proces) Vergunningverlening en handhaving voor de Wet beheer Rijkswaterstaatswerken. Daarnaast is er een Programma van Eisen (functionele behoefte) opgesteld om gebruikers digitaal optimaal te ondersteunen. In fase twee van HAVIK worden expert meetings georganiseerd. Hierin gaat een aantal deskundigen uit het werkveld VV & HH samenwerken met de specialisten van SAP. In

3 Test SAP Migratie Fase 1 Fase 2 Fase 3 Fase 4 Procesherontwerp WBR Bouw WBR in SAP Praktijktest in vier pilotdiensten Uitrol overige diensten Procesherontwerp overige wetten 20 oktober live deze fase wordt de benodigde functionaliteit tot in detail uitgewerkt: hoe moeten de schermen er uitzien, welke ondersteunende tabellen moeten er komen, hoe moet de workflow vorm krijgen, etc. etc? Ook de klant heeft een speciale rol binnen HAVIK. Een aantal klanten van RWS zal meedenken over het voorportaal, de toegang tot de diensten van Rijkswaterstaat. Zij zijn uiteindelijk de gebruiker, dus moet het voorportaal ingericht zijn op hun wensen. Daarnaast laten we die klanten tijdens de pilot digitaal een vergunning aanvragen, zodat we op 20 oktober 2006 de eerste Wbr-vergunning daadwerkelijk digitaal kunnen verlenen. Na de bouwfase volgt fase drie: de implementatiefase. Deze zal starten bij de vier pilotdiensten (RWS Zuid Holland, Noord Holland, Zeeland en Limburg). Deze vier diensten zullen het systeem monitoren en toetsen aan de praktijk. Daarna (fase vier) zal het systeem uitgerold worden bij de overige diensten. Hierbij zal HAVIK ook de nodige opleidingen verzorgen. Ook zal aandacht gegeven worden aan de organisatorische verandering die de nieuwe werkwijze met zich meebrengt. De Wbr is de eerste wet die door HAVIK uitgewerkt en gedigitaliseerd wordt. De overige wetten waarbij Rijkswaterstaat in de uitvoering direct betrokken is, volgen daarna. Meer informatie: projectleider Frank van den Heuvel, RWS Limburg, tel: , Wvo Actueel Digitaal aanvraagformulier natte milieuwetgeving Vier waterschappen (Aa en Maas, De Dommel, Fryslân, Hollands Noorderkwartier) en RWS RIZA ontwikkelen een gemeenschappelijk digitaal aanvraagformulier voor een Wvo-vergunning. Als basis hiervoor dient het door de CIW ontwikkelde standaardformulier. Het digitale aanvraagformulier is een uitwerking van het project HAVIK. Voor zestig verschillende bedrijfscategorieën zijn bij de diverse waterschappen specifieke aanvraagformulieren beschikbaar. In een aantal workshops werken de partijen toe naar een gemeenschappelijk ontwerp. Uitgaande van dit ontwerp bouwt ICTU (een overheidsstichting ter bevordering van ICT-toepassingen door de overheid) het elektronische formulier. Het generieke elektronische formulier Wvo kan later ook door andere waterschappen en RWS worden gebruikt. Het ICTU-programma e-formulieren heeft als doel een gemeenschappelijke voorziening op te zetten voor de ontwikkeling en het beheer van elektronische formulieren om administratieve lasten voor burgers en bedrijven terug te dringen. Bestaande formulieren (papier of PDF) worden omgezet in e-formulieren (gebaseerd op XML). Deze formulieren (waaronder het Wvo-aanvraagformulier) kunnen andere overheden, zoals waterschappen, als basis gebruiken voor hun eigen formulier. Het ICTU beperkt zich tot het maken van het e-formulier. De waterkwaliteitsbeheerders moeten zelf de implementatie in front en back office verzorgen. Omdat een standaard uitwisselingsformaat (XML) wordt gebruikt, kan iedere waterkwaliteitsbeheerder het formulier in de eigen software-applicatie inlezen en toepassen (bijvoorbeeld: Wvo-vergunningverleningsapplicatie). De aanvrager maakt via het waterschapsloket, op de website van het waterschap of van de betreffende regionale RWS-Dienst, contact met de centrale e-formulierenvoorziening op een landelijke server. Op deze server vult de gebruiker het e-formulier in wat vervolgens in PDF format via of per post naar de backoffice van het waterschap of de RWS-dienst wordt gestuurd. In een latere fase verzorgt ICTU de koppeling met de basisregistraties (eenmalige gegevensverstrekking) en met DiGiD (elektronische handtekening). Meer informatie: R. Gankema, Waterschapshuis, H. Pols, RWS RIZA, tel: , of H. Bisterbosch, Accountmanager ICTU e-formulieren, tel: , Van Waterwet naar Waterbesluit In januari 2006 is het wetsvoorstel voor de nieuwe Waterwet voor advies naar de Raad van State gestuurd. Naar verwachting zal dit advies in juni worden uitgebracht. Op basis van de opmerkingen van de Raad zal het wetsvoorstel worden aangepast, waarna het kan worden ingediend bij de Tweede Kamer. Parallel aan dit wetgevingstraject wordt thans druk gewerkt aan de uitvoeringsregelgeving, het zogenaamde Waterbesluit, en - in een later stadium - aan de Invoeringswet. In juli 2005 verscheen het voorontwerp van de Waterwet. Op basis van de ingediende commentaren zijn de wetteksten en de memorie van toelichting aangepast. Het aldus bijgestelde wetsvoorstel is vervolgens voorgelegd aan de Ministerraad. Tijdens de vergadering van 22 december 2005 heeft het kabinet besloten het wetsvoorstel voor advies naar de Raad van State te sturen. Na verwerking 3

4 van dit advies kan het wetsvoorstel worden ingediend bij de Tweede Kamer. Gelet op de tijd die doorgaans gemoeid is met de parlementaire behandeling van wetsvoorstellen en ook gelet op de Tweede-Kamerverkiezingen, zal de Waterwet op zijn vroegst op 1 januari 2008 in werking kunnen treden. Intussen werkt het ministerie van VenW druk aan het Waterbesluit, waarin alle in de Waterwet genoemde algemene maatregelen van bestuur (amvb s) en ministeriële regelingen worden opgenomen. Dit besluit is voor waterbeheerders van groot belang, omdat abstracte formuleringen in de Waterwet zelf nader geconcretiseerd worden via amvb s en ministeriële regelingen. Zo zal onder meer duidelijk worden welke handelingen niet langer onder de vergunningplicht vallen, maar met algemene regels kunnen worden gereguleerd. Omdat het Waterbesluit zo belangrijk is voor de waterbeheerders, zal hierover regelmatig overleg plaatsvinden met Rijkswaterstaat en de Unie van Waterschappen. Ook de Inspectie Verkeer en Waterstaat is er nauw bij betrokken. Daarnaast hebben Rijkswaterstaat en de Unie als gezamenlijke waterbeheerders afgesproken nauw samen te werken bij de totstandkoming van het Waterbesluit. Deze samenwerking kwam onder meer tot uitdrukking in een gezamenlijk georganiseerd minisymposium op 26 april. Ook zijn er drie regionale vervolgbijeenkomsten gepland in het najaar. Het is de bedoeling van VenW om eind 2006 een voorontwerp van het Waterbesluit gereed te hebben. Overigens zullen veel lozingsaspecten, voor zover gekoppeld aan inrichtingen, een plaats krijgen in de zogenaamde activiteiten-amvb van VROM/VenW (zie de Nieuwsbrief van januari 2006). Voor de burger en het bedrijf is het immers handig als alle regels in één integraal besluit staan. In 2006 wordt ook begonnen met het schrijven van de Invoeringswet, waarin onder meer het overgangsrecht en een aantal wettechnische aanpassingen zullen worden geregeld. Het is de bedoeling dat het Waterbesluit en de Invoeringswet tegelijkertijd met de Waterwet in werking treden. Status van het wetsvoorstel Inspraak Interdepartementaal overleg Schrijven wetsvoorstel Verwerking commentaar consultatieronde Ministerraad Raad van State Naar de Tweede Kamer Verslag Kamer Nota n.a.v. het Verslag Op de agenda In behandeling Klaar voor stemming Aangenomen Behandeling Eerste Kamer In het Staatsblad In werking Meer informatie: J. Marinissen, DGW, projectleider Waterwet, tel: , en H. Warmer, RWS RIZA, tel: , Website: Halvering van het aantal vergunningen? Vergunningen kunnen verdwijnen als bescherming van publieke belangen ook mogelijk is zonder individuele toetsing vooraf. Is een vergunning wel nodig, dan moeten aanvragers kunnen rekenen op een goed besluit dat snel op een transparante manier tot stand komt. Om dit ideaalbeeld te realiseren, is op 1 oktober 2005 het rijksbrede project Vereenvoudiging vergunningen van start gegaan onder leiding van het ministerie van EZ. Uiterlijk eind 2006 moet het project zijn afgerond. Voor het domein water zijn er veel raakvlakken met de Waterwet (zie ook artikel op pag. 3 van deze nieuwsbrief). Staatssecretaris Van Gennip van Economische Zaken heeft in september 2004 de Taskforce vereenvoudiging vergunningen ingesteld onder voorzitterschap van A. Kraaijeveld. De taskforce moest concrete voorstellen formuleren ter vermindering van de vergunningenlast en ter verbetering van de vergunningverlening. De aanbevelingen zouden moeten leiden tot verlaging van administratieve lasten, verkorting van doorlooptijden en het stroomlijnen van vergunningprocedures. Het advies ( Eenvoudig Vergunnen ) van de taskforce is in juni 2005 verschenen en in september door het kabinet op hoofdlijnen overgenomen. Het kabinetsbesluit gaat ervan uit dat de voorstellen van de taskforce nog in deze kabinetsperiode worden uitgevoerd. Daarom heeft het ministerie van EZ in allerijl het project Vereenvoudiging vergunningen gestart, waarbij bestaande vergunningstelsels worden beoordeeld op nut en noodzaak. De Tweede Kamer is groot voorstander van deze doorlichtingsactie en heeft bij motie aangedrongen om het aantal vergunningen en de daarbij behorende administratieve lasten uiterlijk per 31 december 2006 te halveren! Bij deze beoordeling van het bestaansrecht van vergunningstelsels staat de vraag centraal of bescherming van het publieke belang ook mogelijk is zonder voorafgaande toetsing per geval. Uitgangspunt is dat vergunningen een doeltreffend en evenredig middel moeten zijn. Dit draagt bij aan het herstel van de Nederlandse concurrentiekracht, vermindering van de regelzucht en bureaucratie en versterking van de verantwoordelijkheid en autonomie van burgers en bedrijven. Het ambitieuze project wordt aangestuurd door een bij EZ ondergebrachte tijdelijke projectdirectie. Een ministeriële stuurgroep onder leiding van minister-president Balkenende bepaalt de politiek-bestuurlijke agenda van het project. Coördinerend bewindspersoon is staatssecretaris Van Gennip Doorlichten vergunningstelsels In het kader van de uitvoering van dit project is elk departement druk bezig met het doorlichten van de eigen rijksvergunningstelsels. Binnen het ministerie van VenW worden op deze manier elf domeinen van regelgeving in

5 beschouwing genomen. Voor het domein water wordt gekeken naar mogelijkheden tot afschaffing/vereenvoudiging van de vergunningstelsels op grond van de volgende wetten: 1. Wet verontreiniging oppervlaktewateren 2. Wet verontreiniging zeewater 3. Wet beheer rijkswaterstaatswerken ( natte deel) 4. Wet op de waterhuishouding 5. Grondwaterwet 6. Ontgrondingenwet 7. Wrakkenwet 8. Wet van 14 juli 1904 inzake droogmakerijen en indijkingen. Nagegaan wordt onder meer of het vergunningvereiste absoluut noodzakelijk is, bijvoorbeeld op grond van internationale regelgeving, of dat regulering op basis van algemene regels ook mogelijk is. De resultaten van de doorlichtingsacties van alle departementen moesten vóór 1 mei zijn ingediend bij het ministerie van EZ voor besluitvorming door de stuurgroep. Overigens is al voor aanvang van dit traject gestart met de herziening van de waterwetgeving. Dit krijgt z n beslag in de Waterwet, die een groot deel van de bestaande wetgeving op het gebied van het waterbeheer moderniseert en integreert (zie artikel op pagina 3). In de Waterwet worden de huidige zes vergunningstelsels gebundeld tot één watervergunning voor alle handelingen in het watersysteem, met één bevoegd gezag. Voor de afstemming met andere vergunningen (zoals de omgevingsvergunning) komt er één loket, dat erop gericht zal zijn het vergunningverleningsproces voor de vergunningaanvrager zo eenvoudig mogelijk te maken. Naast deze doorlichtingsacties lopen er nog twee pilots, en wel bij Corus Nederland en bij de Gasunie, waarbij de concernbenadering centraal staat. Het gaat hier om een concernvergunning voor ondernemers die met zeer veel vergunningverleners en toezichthouders te maken hebben. Na afronding van deze pilots wordt bekeken op welke wijze uitwerking op nationale schaal mogelijk is. Meer informatie: E. Groen, projectdirectie Innovatie Regelgeving VenW, tel: , H. Warmer, RWS RIZA, tel: , Website: LBOW Het Landelijk Bestuurlijk Overleg Water is een overlegstructuur die is opgezet voor de implementatie van de Kaderrichtlijn Water het Nationaal Bestuursakkoord Water en Waterbeheer 21e eeuw. Bestuurlijke brochure Water hoog op de lokale agenda? Het LBOW- cluster Water en de stad heeft in de laatste week van maart een waterbrochure verstuurd aan alle gemeentebesturen. Aanleiding hiervoor waren de gemeenteraadsverkiezingen van 7 maart. Om water in relatie met andere gemeentelijke thema s onder de aandacht van gemeentebestuurders te brengen bij de collegevorming, heeft het LBOW-cluster Water en de stad een brochure ontwikkeld. Daarin wordt kort ingegaan op een aantal thema s, zoals het wetsvoorstel Wet gemeentelijke watertaken, de gemeenteambassadeurs water, ruimte voor water, samenwerking, en de implementatie van de KRW. De doelgroep van de brochure bestaat in eerste instantie uit de gemeentelijke collegebestuurders en de raadsleden. Om waterschappen en provincies op de hoogte te stellen van de verzending aan hun gemeenten, ontvangen ook zij de brochure. De brochure is te downloaden op en Meer informatie: I. Röling, RWS RIZA, tel: , Handreiking vliegtuigspuiten bij extreem natte omstandigheden De Unie van Waterschappen heeft een handreiking opgesteld met werkafspraken voor gedifferentieerd handhaven bij vliegtuigbespuitingen binnen een strook van 14 meter langs oppervlaktewater bij extreem natte omstandigheden. Het Lozingenbesluit open teelt en veehouderij verbiedt vliegtuigbespuitingen binnen 14 meter van het oppervlaktewater. Bij extreem natte weersomstandigheden kunnen er redenen zijn om hiervan af te wijken. Met de handreiking, waarin de werkafspraken zijn uitgewerkt, kunnen de waterschappen op uniforme wijze invulling geven aan de voorwaarden die aan een dergelijke afweging moeten worden verbonden. Meer informatie: J. Kamps, RWS RIZA, tel: , Projectgroep TEB klaar voor de pilot Eind vorig jaar zijn op een goed bezochte workshop de uitgangspunten voor een eventuele implementatie van Totaaleffluentbeoordeling (TEB) doorgesproken met bedrijfsleven en waterkwaliteitsbeheerders. De resultaten en discussies hebben de projectgroep TEB geholpen om een belangrijke stap voorwaarts te zetten. Er is een scherper beeld gekregen van de verschillende toepassingsmogelijkheden van TEB en van hun voor- en nadelen. De projectgroep kiest er nu voor om de toepassing van TEB voor het beoordelen van effluenten uit te stellen. De groep wil zich eerst richten op de toepassing van TEB bij het beoordelen van de effectiviteit van zuiveringsmaatregelen en bij de prioritering van bronnen in een waterlichaam in relatie tot de KRW. In een pilot zal vooral deze laatste toepassing worden uitgewerkt. Het traject moet leiden tot een breed gedragen vervolgstrategie voor TEB. Dit jaar moet duidelijk worden of en zo ja hoe TEB kan worden ingezet als instrument voor het bereiken van de doelstellingen voor de waterkwaliteit. De NBW-projectgroep TEB coördineert dit traject dat in goed overleg met de verschillende betrokken partijen plaatsvindt. Deze

6 partijen zijn ook in de projectgroep vertegenwoordigd (waterkwaliteitsbeheerders, bedrijven, milieugroeperingen, VROM). De projectgroep werkt in opdracht van het Cluster milieu van het LBOW. De workshop, eind vorig jaar met bedrijfsleven en waterkwaliteitsbeheerders, heeft heldere uitgangspunten opgeleverd voor het traject in Belangrijk is dat er een duidelijker omschrijving komt van de mogelijke toepassingsvormen van TEB én van hun voor- en nadelen. Het snelst was de projectgroep het eens over de TEBtoepassing voor het beoordelen van de effectiviteit van maatregelen ter verbetering van de effluentkwaliteit. Geconcludeerd werd dat dat spoor sowieso moet worden ingezet. Inmiddels is overleg met STOWA gestart om TEBtesten toe te voegen aan het onderzoek naar nieuwe en aanvullende zuiveringstechnieken voor rwzi s. Tevens kan worden aangesloten bij een voorgenomen verbetering van een zuivering bij een papierfabriek. De tweede mogelijke TEB-toepassing die breed werd ondersteund, is het prioriteren van bronnen in een beheersgebied. Het idee is dat voor een waterlichaam waarvan de waterkwaliteit ecologisch niet op orde is, TEB wordt ingezet om de verschillende bronnen te scoren ten opzichte van elkaar en op de gevonden oppervlaktewaterkwaliteit. Zo n onderzoek moet niet beperkt worden tot de bekende puntbronnen, maar zich ook richten op bijvoorbeeld polderwater. Het moet inzicht geven in de belangrijkste bronnen en een goed hulpmiddel worden bij het prioriteren van de maatregelen om de waterkwaliteit te verbeteren, overeenkomstig de vereisten van de KRW. Onzekerheden Voor de derde TEB-toepassing, de beoordeling van effluenten (eventueel via vergunningen), zijn nog te veel onzekerheden om te veronderstellen dat er eind 2006 kan worden begonnen met het inzetten van TEB. Bij deze toepassing is internationale afstemming van groot belang, omdat de consequenties erg ingrijpend kunnen zijn. Internationaal zal dit geregeld kunnen worden via bijvoorbeeld de EU (in IPPC-kader) of door initiatieven van lidstaten. Er zijn op verschillende fronten wel initiatieven gaande, maar zo n proces heeft tijd nodig. Ook is er voorlopig geen urgentie om vooruit te lopen op Europese regelgeving. De projectgroep heeft dan ook besloten om minder actief in te zetten op deze vorm van TEB. Wel zullen de internationale ontwikkelingen worden gevolgd en voor zover mogelijk ondersteund. Ook zal in 2006 worden verkend welke normen er zijn in de landen om ons heen en hoe deze worden toegepast. In Duitsland bijvoorbeeld wordt al jaren gewerkt met grenswaarden voor acute toxiciteit in algemene regels. De volgende stap is het uitvoeren van een pilot. Die wordt binnenkort opgestart en is er vooral op gericht om met TEB de relatie te leggen tussen de ecologische oppervlaktewaterkwaliteit en de verschillende bronnen. Zodoende kan een soort TEB-balans opgesteld worden voor een waterlichaam. Meer informatie: M. Ferdinandy, RIZA, tel: , en V. Bakker, RIZA, tel: , Kaderrichtlijn Water Omgaan met onzekerheden in het KRW-proces Eind 2005 heeft bureau Twijnstra-Gudde in opdracht van RWS RIZA een inventariserende studie uitgevoerd naar onzekerheden in het lopende proces voor de uitvoering van de Kaderrichtlijn Water (KRW). Hieruit blijkt dat projectleiders van uitgevoerde pilotprojecten veel onzekerheden kennen die een rol spelen bij het opstellen van stroomgebiedbeheerplannen. Deze projectleiders zijn in het kader van de studie geïnterviewd. Zij gaven aan op meerdere fronten met forse onzekerheden te zijn geconfronteerd: onzekerheden over het effect van maatregelen. Voor veel maatregelen is momenteel te weinig kennis beschikbaar om het effect (verbeteringen in ecologie en chemie) goed te kunnen bepalen. En omdat informatie over kosten momenteel als onvoldoende betrouwbaar wordt ingeschat, is de kosteneffectiviteit van maatregelen maar zeer beperkt vast te stellen. onzekerheden over het proces van opstellen van stroomgebiedbeheerplannen. Onduidelijk is hoe verantwoordelijkheden verdeeld zijn, hoe gekozen wordt uit modellen, maatregelen en methodieken, hoe de afstemming tussen lokaal/regionaal niveau en landelijk niveau zal gaan lopen. onzekerheden over de tijdigheid van de stroomgebiedbeheerplannen: zijn ze wel gereed in 2009? Vanwege de onzekerheden in de beoordeling van (het effect) van maatregelen vraagt men zich vooral af of de juiste knopen wel op tijd zullen worden doorgehakt. Daarnaast is het onzeker of vanwege de ontstane tijdsdruk de afstemming tussen stroomgebieden wel uit de verf zal komen. Bestuurders Ook zijn er bestuurders geïnterviewd over hun onzekerheden in relatie tot de KRW. Aanvankelijk was het idee om hiervoor bestuurders te selecteren uit de uitgevoerde pilots, maar zij bleken daarbij onvoldoende betrokken te zijn geweest. Daarom is besloten om een aantal voorzitters van regionale bestuurlijke overleggen te interviewen over hun meer algemene indruk van onzekerheden rondom KRW. Hieruit bleek duidelijk dat bestuurders andere accenten leggen. Zo gaat de belangstelling meer uit naar wat de rol van de Europese Unie en het buitenland kan zijn ( wanneer is een stroomgebiedbeheerplan acceptabel voor Brussel?; wat gaat het buitenland doen voor KRW? ) en lijken bestuurders meer belang te hechten aan baten dan aan kosten ( wat gaat KRW ons opleveren, waar doen we het voor? ). Daarnaast is er zorg over de inzet van de

7 ministeries van EZ, VROM en LNV. Op grond van deze resultaten komt Twijnstra-Gudde met de volgende aanbevelingen: erken dat niet elke onzekerheid een probleem is. Sommige onzekerheden zijn sowieso tijdelijk van aard, vooral die over het proces van opstellen van stroomgebiedbeheersplannen, terwijl andere onzekerheden mogelijk helemaal niet bepalend zijn voor de bestuurlijke afweging van maatregelen. denk terug vanuit zogenaamde ongewenste topgebeurtenissen : welke situaties wil je te allen tijde voorkomen? Bepaal deze ongewenste topgebeurtenissen, stel vast welke onzekerheden kunnen leiden tot zo n gebeurtenis en voer vervolgens beheersmaatregelen uit om deze onzekerheden te reduceren. speel meer in op zekerheden dan op onzekerheden. Onzekerheden kunnen verlammend werken op het bestuurlijke proces, terwijl maatregelen die wel een duidelijk effect hebben de kans geven om effectief aan de slag te gaan. Meer informatie: H. Senhorst, RWS RIZA, tel: , Wat kan de KRW de RWZI s gaan kosten? In een quick scan zijn de mogelijke financiële consequenties van de KRW als gevolg van vergaande zuivering op rioolwaterzuiveringsinstallaties (rwzi s) in Nederland in beeld gebracht. Op basis van de kentallen uit het rapport Verkenningen zuiveringstechnieken en KRW en een indeling van rwzi s naar de gevoeligheid van het ontvangende oppervlaktewater, is een aantal kostenscenario s op vier ambitieniveaus voor de implementatie van de KRW doorgerekend. In de quick scan Kostenscenario s vergaande zuivering RWZI en KRW is bij elk ambitieniveau per afzonderlijke rwzi uitgegaan van een maatregelenpakket in de vorm van extra zuiveringstechnieken voor rwzi-effluenten om KRWstoffen of micro-organismen te verwijderen in relatie tot het type ontvangende oppervlaktewater. Onderscheid is gemaakt tussen eutrofiëringsgevoelige wateren, oppervlaktewater met de functie zwemwater/drinkwaterbereiding en wateren met verschillende mate van verdunningen van rwzi-effluent. Uitvoering heeft plaatsgevonden op basis van landelijk beschikbare informatie. De vele onzekerheden zijn veelal locatiespecifiek (type oppervlaktewater en verdunning) of te wijten aan de aannames bij het vaststellen van de zuiveringsefficiency en kostenramingen van de zuiveringsscenario s. Afhankelijk van het ambitieniveau voor de implementatie van de KRW bedragen de jaarlijkse kosten drie euro per behandelde i.e. bij een beperkte inspanning tot meer dan 20 euro bij een maximale inspanning. Ter vergelijking: de gewogen gemiddelde kosten voor het zuiveringsbeheer bedragen 35,42 euro per i.e., waarvan ongeveer de helft wordt besteed aan het zuiveren van het rioolwater. Naast de kosten voor geheel Nederland, zijn ook de kosten per afzonderlijk waterschap bepaald. Deze blijken sterk te variëren. Bij het doorrekenen van de kostenscenario s zijn uitsluitend de kosten in beeld gebracht van vergaande zuiveringsmaatregelen op rwzi s zonder rekening te houden met mogelijke emissiereductie ten gevolge van bronaanpak of rioleringstechnische maatregelen in de afvalwaterketen. Voor inventarisatie van deze brongerichte maatregelen hebben RWS RIZA en STOWA nieuwe verkenningen opgestart. Op basis van aangrijpingsmogelijkheden bij een bronaanpak en de te verwachten reductie bij vergaande eindzuivering, zal indicatief worden aangegeven welke aanpak (bronaanpak versus eindzuivering of combinatie daarvan) in relatie tot het type KRW-stof (prioritair gevaarlijk, prioritair en stroomgebiedrelevant) het meest kansrijk is. Meer informatie: G. Rijs, RIZA, tel: ; C. Uijterlinde, STOWA, tel: ; K. Portegies-Boot, DG-Water, tel: ; Industrie Validatie milieujaarverslag komt er weer aan! Elk jaar stellen grote industriële bedrijven, op basis van het Besluit milieuverslaglegging of een convenant, een milieujaarverslag op. In het milieujaarverslag geven de bedrijven hun emissiewaarden van het afgelopen jaar op. Zo kan de overheid de stand van zaken in de gaten houden en emissiegegevens uitleveren aan binnen- en buitenland. Het Nederlands en Europees waterbeleid wordt onder andere op basis van deze gegevens gemaakt. Daarom is het belangrijk dat de informatie in de milieujaarverslagen klopt. Het bevoegd gezag valideert daartoe de milieujaarverslagen. Dat houdt in dat zij een uitspraak doet over de volledigheid en betrouwbaarheid van de informatie in de milieujaarverslagen. Een belangrijke klus! Om het valideren makkelijker te maken (leuker kunnen we het niet maken), is er de afgelopen jaren een aantal hulpmiddelen ontwikkeld, zoals het e-mjv, de handreiking validatie milieujaarverslagen en de Wvo checklist meet- en registratiesystemen beoordelen. Ook zijn er helpdesken en websites waar de laatste informatie wordt gegeven over alles wat met milieujaarverslagen te maken heeft. Tot april hadden de bedrijven de tijd om hun milieujaarverslagen in te dienen bij het bevoegd gezag. Voor 1 juni moet het bevoegd gezag de milieujaarverslagen gevalideerd hebben. Bruikbare informatie voor de validatie voor milieujaarverslagen is te vinden op de volgende websites: (zie thema milieujaarverslaglegging) (zie dossier milieurapportages). Heeft u nog vragen? Bel de Helpdesk Water 0800-NLWATER, ( ), of de helpdesk (e-)mjv, tel: , Meer informatie: K. van Dijk, RIZA, tel: ,

8 Lijst meest gestelde vragen Lozingseisen Wvo-vergunningen Vanuit het project Lozingseisen Wvo-vergunningen is een lijst met meest gestelde vragen verschenen. Ze zijn nuttig voor de geïnteresseerde gebruiker van de CIW-nota Lozingseisen Wvo-vergunningen en van de statistische software voor lozingseisen (de Lozingseis-assistent). In de CIW-nota staan aanbevelingen voor het opstellen van eenduidige, zo mogelijk uniforme, naleefbare en handhaafbare lozingseisen in Wvo-vergunningen. Deze aanbevelingen zijn gerubriceerd in een te doorlopen acht-stappenplan, dat zowel uit een nota als uit een softwarepakket bestaat (de Lozingseis-assistent). Toepassing van de systematiek zal er toe leiden dat knelpunten in de huidige praktijk zullen verminderen. Draagvlak voor deze nieuwe systematiek voor lozingseisen is zowel bij de waterschappen, Rijkswaterstaat als bij de industrie aanwezig. Inmiddels heeft het Landelijk Bestuurlijk Overleg Water deze systematiek voor lozingseisen vastgesteld en verschijnt er op korte termijn een gedrukt exemplaar van de nota. De software is inmiddels te downloaden via de website van de Helpdesk Water (thema Wateremissies). Ook waren er in november 2005 twee implementatieworkshops die druk bezocht werden en als positief werden ervaren. Sinds kort staat op de website van de Helpdesk Water een lijst met meest gestelde vragen die de afgelopen jaren vanuit de praktijk aan de projectgroep zijn gesteld. Ze hebben wel een plaats gekregen in de systematiek, maar behoeven nog extra aandacht. Meer informatie: Helpdesk Water, 0800-NLWATER ( ), Afronding verbeteringsprogramma BRZO Voor de uitvoering van het Besluit Risico s Zware Ongevallen (BRZO) is in 2005 een verbeteringsprogramma, BeteRZO, gestart. In de komende maanden wordt dit programma voor een belangrijk deel afgerond. Dit heeft ook gevolgen voor de uitvoering en werkwijze van de waterkwaliteitsbeheerders. Zo komen er nieuwe uitvoeringsrichtlijnen en verbetert de coördinatie en de samenwerking. Het Besluit Risico s Zware Ongevallen is de implementatie van de EU Seveso-richtlijn en wordt in Nederland uitgevoerd door drie ministeries, namelijk VROM, SZW en BZK. De waterkwaliteitsbeheerder fungeert als adviseur voor het Wm-bevoegd gezag ten aanzien van de milieurisico s voor oppervlaktewater. Het BRZO heeft tot doel om de risico s van grote ongevallen met gevaarlijke stoffen in de industrie (voor zowel mens als milieu) zo klein mogelijk te maken. Hierbij gaat het om het verkleinen van de kans en het effect (gevolgen). RWS heeft de CIW-nota integrale aanpak van risico s van onvoorziene lozingen (verschenen in 2000) ingebracht in het BRZO-traject als onderdeel van de milieurisicoanalyse voor oppervlaktewater. De CIWaanpak blijft ook in vernieuwde uitvoering van het BRZO het uitgangspunt van de waterkwaliteitsbeheerder. Maar de werkwijze en samenwerking met andere overheden en met de industrie zullen zeker gaan veranderen. Uitvoering In het kader van BeteRZO wordt onder andere gewerkt aan: Werkwijzer Alle in het programma opgebouwde kennis over de gezamenlijke taakuitoefening van het Brzo zijn vervat in procesbeschrijvingen, formats en inspectiemethodiek (NIM). Bij elkaar vormt dit de Werkwijzer. De tekst van de Werkwijzer is nu in concept gereed. De Werkwijzer wordt uitgevoerd als een losbladige publicatie met een zo groot mogelijk gebruiksgemak, maar tevens in de vorm van een interactieve internetsite. PGS 6 (voorheen CPR-20; RIB) Het rapport informatie-eisen BRZO (RIB) wordt volledig herzien en wordt de nieuwe PGS 6. Hierin staan de vereisten met betrekking tot de informatie die de bedrijven moeten leveren. Het concept is momenteel beschikbaar voor commentaar. Landelijke coördinatiestructuur Er wordt een landelijke coördinatiestructuur (LAT) geïnstalleerd om de afstemming te verbeteren. Een belangrijke taak is het bevorderen van uniformiteit in de uitvoering. Naar verwachting wordt de landelijke coördinatiestructuur in juli 2006 geïnstalleerd. De versterking van de regionale ambtelijke coördinatie moet een belangrijke informatiebron worden van de LAT. De maatlat Het aspect kennis is een belangrijk aandachtspunt binnen RWS. Soms hebben uitvoerende organisaties te weinig bedrijven in hun beheersgebied om voldoende deskundigheid op te kunnen bouwen en te onderhouden. Een inhoudelijk criterium om de benodigde kritieke massa te kunnen meten, ontbrak tot nu toe. Het project de maatlat probeert hierin te voorzien door inhoudelijke criteria te ontwikkelen en geaccepteerd te krijgen. Nieuwe inspectiemethodiek Hoewel het project NIM formeel niet binnen het verbeteringsprogramma wordt uitgevoerd, heeft het er wel heel directe relaties mee. Het hanteren van een gezamenlijke BRZO-inspectiemethode moet bijdragen aan een betere en meer geïntegreerde overheidsprestatie. De methodiek wordt momenteel in de praktijk getest en zal ook eisen stellen aan de opleiding van inspecteurs. RWS is op basis van de beschikbare informatie en de huidige werkwijze begonnen aan een project uniformering van de werkwijze BRZO. De bedoeling is om dit zoveel mogelijk aan te sluiten bij het verbeterprogramma. Uiteindelijk moet het verbeterprogramma leiden tot een efficiëntere en effectievere uitvoering van de BRZO voor zowel het bedrijfsleven als de overheid. Meer informatie: G. Harmsen, RWS RIZA, tel: ,

9 Diffuse bronnen Inwerkingtreding Besluit lozing afvalwater huishoudens vertraagd Het Besluit lozing afvalwater huishoudens (Bah) zou volgens de oorspronkelijke planning in werking treden in het najaar van Dit is niet gehaald. Het Bah zal pas in de loop van 2006 in werking kunnen treden. Tot die tijd gelden de huidige regels. Het ontwerp-bah is op 25 januari 2005 gepubliceerd in de Staatscourant. Naar aanleiding hiervan zijn 30 schriftelijke reacties ontvangen. De vertraging is ontstaan doordat het ontwerpbesluit, voornamelijk vanwege de gehanteerde definities, is gerelateerd aan het voorstel van de Wet verankering en bekostiging gemeentelijke watertaken. Over dit wetsvoorstel heeft de Raad van State op 12 augustus 2005 een advies uitgebracht. Naar aanleiding daarvan is bezien of dit advies gevolgen heeft voor het ontwerp-bah. Deze beschouwing is inmiddels afgerond. Het ontwerp-bah is daarna voor advies naar de Raad van State gezonden. Het Bah zal gelijktijdig met bovengenoemde wet in werking treden. Omdat het verwerken van het advies van de Raad met betrekking tot het wetsvoorstel enige tijd in beslag zal nemen, zullen zowel de wet als het Bah pas in de loop van 2006 in werking treden. Op dit moment gelden voor lozingen door particulieren het Besluit lozingsvoorschriften niet-inrichtingen milieubeheer, het Lozingenbesluit bodembescherming en het Lozingenbesluit Wvo huishoudelijk afvalwater. Het is de bedoeling dat het Bah deze drie besluiten gaat vervangen voor wat betreft lozingen vanuit huishoudens. Meer informatie: L. Eibrink, RWS RIZA, tel: , Landbouw Werkgroep Erfafspoeling voert inventarisatie uit Enkele waterschappen gaan de kennis omtrent de problematiek van erfafspoeling landelijk bundelen. Dit kan leiden tot een landelijke richtlijn over de wijze waarop deze lozingen tot een minimum beperkt kunnen worden. Het Lozingenbesluit open teelt en veehouderij (LOTV) heeft een lozingsverbod voor perssap van kuilvoer en voor uitlekvloeistof van afvalhopen, compost, kuilvoer, opgeslagen product en dergelijke. Uit onderzoek van Waterschap Zuiderzeeland over de jaren 1999 en 2000 blijkt echter dat de erfafspoeling van melkveehouderijbedrijven in grote mate het oppervlaktewater vervuilt. Ook blijken er grote verschillen te bestaan tussen bedrijven voor wat betreft de geloosde jaarvrachten aan stikstof, fosfor, onopgeloste bestanddelen en zuurstofbindende stoffen. In het kader van het bovengenoemde onderzoek (het in kaart brengen van de emissiebronnen en het opstellen van de maatregelpakketten voor de KRW), hebben waterschappen die met deze problematiek te maken hebben, besloten hun kennis over de emissies vanaf het erf van agrarische bedrijven te bundelen. Ze hebben hiertoe in januari 2006 de Werkgroep Erfafspoeling opgericht. De werkgroep bestaat uit vertegenwoordigers vanuit tien waterschappen (Brabantse Delta, Delfland, De Dommel, Groot Salland, Regge en Dinkel, Rivierenland, Stichtse Rijnlanden, Vallei en Eem, Veluwe, Zuiderzeeland), het adviesbureau Agrotransfer en RWS RIZA. Wetterskip Fryslân en de Unie van Waterschappen zijn agendalid. De doelstelling van het project Erfafspoeling is het bundelen tot een landelijk beeld van de beschikbare gegevens bij waterschappen en onderzoeksinstellingen over de erfafspoeling van veevoer, mest, percolaat uit voederopslag en perssappen van agrarische bedrijven. Hetzelfde zal worden gedaan voor de mogelijke maatregelen. Indien er onvoldoende informatie beschikbaar is om de effecten van deze lozingen goed te beoordelen, worden de waterschappen opgeroepen hiernaar onderzoek uit te voeren. Wanneer er wel voldoende informatie beschikbaar is, zal worden bekeken of het zinvol is om een (landelijke) richtlijn op te stellen over de wijze waarop deze lozingen tot een minimum beperkt kunnen worden. Indien deze vraag positief wordt beantwoord, zal hiervoor een apart traject worden gevolgd. Ook kan gedacht worden aan de herijking van agrarische amvb s die het ministerie van VROM versneld wil invoeren. Meer informatie: M. Lagerwerf, secretaris van de Werkgroep Erfafspoeling, Waterschap De Dommel, tel: , Handhaving en Heffing Modernisering waterschapsbestel: verkiezingen en bekostiging waterschapstaken Op basis van het kabinetsstandpunt in 2004 over bekostiging van het regionale waterbeheer zullen de Waterschapswet en de Wvo worden gewijzigd. De Waterschapswet wordt aangepast aan ontwikkelingen in het waterbeheer (integratie, schaalvergroting). Dit leidt tot vereenvoudigingen in de verkiezingen, de bestuurssamenstellingen en in de bekostigingsstructuur. De Ministerraad heeft op 20 januari 2006 ingestemd met de voorstellen voor de wetswijzigingen, waarna deze voor advies zijn doorgezonden naar de Raad van State. Na de verwerking van het advies gaan de wetsvoorstellen naar de Tweede Kamer. De bedoeling is dat de gewijzigde wetten medio 2007 van kracht worden. Het tot nu toe gangbare personenstelsel bij de waterschapsverkiezingen wordt voor de belangencategorie ingezetenen (waaronder huiseigenaren) vervangen door een lijstenstelsel. Dit vergroot de herkenbaarheid voor de kiezer, onder andere doordat groepen zich beter in een lijstenstelsel kunnen profileren dan via individuele kandidaten in een personenstelsel. De bestuursleden van de belangencategorieën bedrijven, natuurterreinbeheerders en de categorie agrariërs en

10 overige ongebouwd, zullen worden benoemd op voordracht van hun belangenorganisaties. Voor de bedrijven is dat de Kamer van Koophandel en voor de natuurterreinbeheerders is dat het Bosschap. De categorie agrariërs en overig ongebouwd zal worden benoemd door relevante (aan te wijzen door de provincie) agrarische belangenverenigingen. Voor deze drie categorieën zijn zeven tot negen bestuurszetels van de maximaal 30 bestuursleden gereserveerd. De provincie bepaalt de precieze verdeling. In de huidige situatie zijn in de wet geen exacte aantallen bestuursleden voor deze categorieën gereserveerd, noch is er een maximum gesteld aan de omvang van het waterschapsbestuur. Deze drie categorieën kunnen ook meedingen naar de gunst van de ingezetenenkiezer. Bekostiging waterschapstaken De huidige taken van een waterschap zijn het beheer van waterkwaliteit, waterkwantiteit en van waterkeringen. In het verleden oefende een waterschap veelal slechts één van deze taken uit. Voor de bekostiging van elke taak bestaat dan ook een aparte heffing. Door de introductie van integraal waterbeheer eind jaren tachtig en door de al langer lopende schaalvergroting van waterschappen bestaan er per 1 januari 2005 nog 26 waterschappen die al deze taken uitvoeren. In plaats van de huidige heffingen voor waterkering, waterkwantiteit en waterkwaliteit komt er een watersysteemheffing ter bekostiging van het watersysteembeheer. Ter bekostiging van de zuiveringstaak komt er een zuiveringsheffing. De heffing voor de directe lozingen blijft bestaan als regulerend instrument, waarbij alle directe lozingen in beginsel heffingplichtig zijn. De opbrengst van de verschillende heffingen zal als volgt zijn: zuiveringsheffing circa 1 miljard, watersysteemheffing circa 0,8 miljard en de heffing op directe lozingen circa 0,1 miljard. Als gevolg van de aanpassing van de bekostigingsstructuur zullen de lasten voor de huishoudens iets stijgen, ten voordele van de lasten van de andere belangencategorieën. Deze lastenverschuiving is al enkele jaren ook autonoom gaande en past in de nieuwe beleidsontwikkelingen van bijvoorbeeld WB21, waarbij meer maatregelen worden genomen voor het stedelijke gebied dan wel huishoudens. Meer informatie: J. Schoot Uiterkamp, RWS RIZA, tel: , of L. Luijten, tel: , Voortgang professionalisering van de milieuwethandhaving Op 1 januari 2005 scoorde Rijkswaterstaat 100 procent in de eindmeting van het traject `Professionalisering van de milieuwethandhaving. Alle RWS-organisaties scoorden op alle onderdelen maximaal op de van toepassing zijnde onderdelen. Mooi, klaar! Verder niets meer aan doen. Dit zou je kunnen denken, maar dat is een misvatting. Nu komt het aan op het in de praktijk brengen van wat in de documenten voor het professionaliseringsproces is vastgelegd. Hiervoor is een werkplan geschreven, getiteld: Handhaving, de volgende stap. De eindmeting toetste niet of het kwaliteitsdenken doorgevoerd was in de werkwijze van de handhavingorganisaties, maar keek vooral naar de aanwezigheid van bepaalde documenten zoals plannen, protocollen of strategieën. Maar de kwaliteitscriteria per november 2005 vastgelegd in een Besluit Kwaliteitseisen handhaving milieubeheervereisen ook dat er gehandeld wordt overeenkomstig de papieren afspraken. Geconstateerd is dat binnen de handhaving van de Wvo en Wbb door VenW nog aanvullende inspanningen nodig zijn om dit handelen naar te bereiken. Weliswaar zijn de regionale diensten van de Rijkswaterstaat en de Toezichtseenhied waterbeheer van de IVW professionele handhavingsorganisaties, maar professionalisering betekent ook kritisch blijven op het eigen functioneren, blijvend verbeteren van de eigen organisatie en open staan voor de behoeften en ontwikkelingen in de maatschappij. Daarom is het van belang de aandacht voor professionalisering en samenwerking de komende jaren vast te houden. Rijkswaterstaat heeft daarom besloten het Professionaliseringstraject voort te zetten. Lag in het eerste Professionaliseringstraject, Goed Verbeterd! de nadruk op de papieren kant van de professionalisering, de komende jaren ligt de aandacht bij de implementatie, zodat alle procedures en werkwijzen in de organisatie worden toegepast. Concreet betekent dit dat Rijkswaterstaat vooral verder wil werken aan het handelen volgens kwaliteitsdenken en invoering van een uniforme corporate werkwijze. Besluit Kwaliteitseisen Behalve de eerder vastgestelde noodzaak voor een verdere professionalisering van de RWS handhaving, zijn er nog meer redenen om Handhaving, de volgende stap op te starten. In 2008 zal de milieuwethandhaving van VenW -evenals van andere overheidsorganisaties- kritisch tegen het licht worden gehouden. Dit vanwege de landelijke evaluatie Besluit Kwaliteitseisen waarbij gekeken gaat worden of er werkelijk volgens de eisen gewerkt wordt. Om dan goed te scoren, is een verdere professionalisering van de werkwijze noodzakelijk. Daarnaast wil RWS in dat jaar het meest publieksgerichte overheidsbedrijf zijn, zoals in 2004 als doelstelling is geformuleerd in het Ondernemingsplan. Dit omvat onder meer een professionele houding en gedrag en een uniforme en transparante werkwijze. De opdrachtgever van Handhaving, de volgende stap is DT-RWS, gedelegeerd opdrachtgever is de Voorbereidingsgroep Nat die expliciete steun verleent aan de verdere professionalisering van de handhaving binnen Rijkswaterstaat. De Inspectie van V&W, Toezichtseenheid waterbeheer zal een adviserende rol krijgen en meewerken in een aantal deelprojecten. Het bereiken van een professionele werkwijze is een proces waarbij regie en sturing noodzakelijk zijn. Dit is de hoofdtaak van het Kernteam dat begin 2006 is opgericht. Uitwerking van de professionalisering van de handhaving 10

11 krijgt gestalte via de uitvoering van negen deelprojecten. In ieder deelproject wordt een onderdeel op de werkvloer uitgewerkt en ieder deelproject is gekoppeld aan de doelstellingen van Handhaving, de volgende stap. Het werkplan is in mei 2006 verschenen met een uitgebreide beschrijving van de doelen en de geplande deelprojecten. De deelprojecten worden uitgevoerd tussen mei 2006 en januari In april 2008 wordt de tweede professionaliseringsfase afgesloten. Meer informatie: S. de Rijk, RWS RIZA, tel: , Internationaal Zwemmers beter beschermd door Europese zwemwaterrichtlijn De gezondheid van zwemmers in open water wordt beter beschermd door de nieuwe Europese zwemwaterrichtlijn die vanaf 24 april 2006 van kracht is. Niet alleen moeten de strengere regels van deze richtlijn zorgen voor schoner zwemwater, maar ook de informatievoorziening aan zwemmers verbeteren. Zo worden er in de buurt van zwemwater informatieborden geplaatst over de kwaliteit van het water. Nederland is erg tevreden met de nieuwe richtlijn, omdat deze een betere gezondheidsbescherming van de zwemmer waarborgt en een moderner en ambitieuzer waterbeheer vastlegt dan de verouderde zwemwaterrichtlijn uit 1976 die nu wordt vervangen. Volgens de nieuwe richtlijn voldoet zo n acht procent van het Nederlandse zwemwater in binnenwateren niet aan de nieuwe, strengere normen. Voor zwemwater aan de kust geldt dit voor circa één procent van de locaties. Nederland heeft tot uiterlijk 2015 de tijd om de zwemwaterkwaliteit naar het verplichte kwaliteitsniveau te brengen. Voor iedere locatie die niet aan de normen van de nieuwe richtlijn voldoet, bestaat de keuze om maatregelen te nemen of, als deze maatregelen te duur zijn, de locatie te sluiten. Voor iedere locatie moet worden gezocht naar de oorzaken van de verontreiniging en maatregelen om de kwaliteit te verbeteren. Nederland krijgt vijf jaar om deze informatie voor alle locaties te verzamelen. Bij het bepalen van maatregelen voor de uitvoering van de nieuwe zwemwaterrichtlijn is het belangrijk dat er een goed inzicht bestaat in de problemen, de bronnen en de effectiviteit van maatregelen. Mogelijke bronnen en routes van fecale verontreiniging naar het oppervlaktewater zijn: Effluenten van rioolwaterzuiveringsinrichtingen; Lozingen van slachthuizen, mestverwerkende bedrijven, rioolwater; Lozingen uit regenwateropvang (via regenwaterriolen en afvoersystemen) en afstromend water; Af- en uitspoeling van mest (na hevige regenval), inclusief erfafspoeling van veeteeltbedrijven naar poldersloten; Rivieren en bovenstrooms gebied; Sediment, bagger en zuiveringsslib; Het lozen van huishoudelijk afvalwater door de recreatievaart, chartervaart, beroepsvaart en woonboten; Fecale belasting door zwemmers, huisdieren of vogelkolonies. In de nieuwe richtlijn is ervoor gekozen de zwemwaterkwaliteit vast te stellen aan de hand van slechts twee bacteriën: intestinale enterokokken en escherichia coli (E.coli). Dit is een forse vereenvoudiging ten opzichte van de huidige richtlijn uit 1976, volgens welke 19 parameters moesten worden gemeten. Volgens de Nederlandse Gezondheidsraad geven de nieuwe twee bacteriën voldoende houvast om het risico voor de gezondheid vast te stellen. De informatievoorziening aan de zwemmer wordt met de richtlijn aanzienlijk verbeterd. In de omgeving van zwemwater komen informatieborden over de zwemwaterkwaliteit. Ook wordt de zwemmer gewaarschuwd bij kortdurende verontreiniging en wordt de zwemwaterkwaliteit bekend gemaakt op internet. Tenslotte start de Europese Commissie met het uitwerken van een eenduidig informatiesysteem waardoor de borden in heel Europa binnen een aantal jaren hetzelfde zullen zijn. Met deze informatie kan de zwemmer een weloverwogen keus maken waar en wanneer te zwemmen in Europa. Meer informatie: J. Maaskant, DGW, tel: , minvenw.nl. ICBR-rapport over toepassing van isoproturon en chloortoluron In de periode hebben drinkwaterbedrijven meermalen de onttrekking van Rijn-oppervlaktewater voor de bereiding van drinkwater gestopt in verband met te hoge gehalten aan de herbiciden isoproturon en chloortoluron. Naar aanleiding hiervan heeft Nederland deze problematiek in de Internationale Commissie ter Bescherming van de Rijn (ICBR) aan de orde gesteld. Gebleken is dat de hoge gehalten aan isoproturon en chloortoluron vooral werden veroorzaakt door landbouwkundige toepassing van deze stoffen. Het recente rapport van de ICBR (ICBR-rapportnummer 150, 2006) omvat nationale regelingen met betrekking tot de goede milieupraktijk bij de toepassing van bestrijdingsmiddelen in de landbouw. Dit rapport beschrijft aan de hand van vijf uitgangspunten de goede landbouwpraktijk in de Rijnoeverstaten. Uit de conclusies blijkt onder andere dat Frankrijk per 1 januari 2004 de maximaal toegelaten dosis isoproturon en chloortoluron per hectare per jaar met rond 30% heeft gereduceerd. Het rapport is via de website van de ICBR (www.iksr.org) te downloaden. Meer informatie: R. van Dokkum, RWS RIZA, tel: , 11

12 Verklaring gebruikte afkortingen amvb CIW DGW DT-RWS e-mjv EZ EU HAVIK ICT IPPC IVW LAT Brzo LNV NBW NIM PGS SLA STOWA SZW VenW VROM Wbb Wvo Algemene maatregel van bestuur Commissie Integraal Waterbeheer Directoraat-Generaal Water Directieteam Rijkswaterstaat. elektronisch milieujaarverslag Ministerie van Economische Zaken Europese Unie HAndhaving, Vergunningverlening, Internet en Klantcontact Informatie- en communicatietechnologie Integrated Pollution Prevention and Control Inspectie Verkeer en Waterstaat Landelijke regieteam Brzo Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Voedselkwaliteit Nationaal Bestuursakkoord Water Nieuwe Inspectie Methode Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen, zie ook Service Level Agreement Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Ministerie van Verkeer en Waterstaat Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer Wet bodembescherming Wet verontreiniging oppervlaktewateren De RIZA Nieuwsbrief Emissies is een kwartaaluitgave van de Directie Waterkwaliteit en Informatie van het RIZA. De Directie houdt zich bezig met alle aspecten van emissies naar oppervlaktewater en speelt een belangrijke rol bij het tot stand komen van nationaal en internationaal beleid. De nieuwsbrief is primair bestemd voor waterkwaliteitsbeheerders (Rijkswaterstaat, waterschappen) en provincies en geeft informatie over de laatste ontwikkelingen op het gebied van wateremissies. Indien u de nieuwsbrief wenst te ontvangen, kunt u contact opnemen met de Helpdesk Water, tel: 0800-NLWATER ( ). Redactie en productie Jaap van Peperstraten (Ellemmi Tekstprodukties), Amersfoort Eindredactie RIZA Inge Mol, Henk Warmer, Peter Kuiper, Paul Stortelder. Vormgeving Borren Communicatie & Design, Houten Drukwerk Drukkerij Van Wijland, Laren Illustratie voorpagina J. van den Roovaart Informatie RIZA: Inge Mol, Postbus 17, 8200 AA Lelystad, telefoon (0320) , fax: (0320) , Recente publicaties Overname artikelen uitsluitend met bronvermelding RIZA Lelystad ISSN Richtgetal afstromend regenwater Meetprogramma 2005, E.coli en intestinale enterokokken. Rapport gemaakt door de Grontmij in opdracht van RWS RIZA. Dit rapport is te bestellen bij de Helpdesk Water, tel: 0800-NLWATER ( ), Landelijke waterbodemopgave bestandsopname AKWA-rapport. Dit rapport is te downloaden van RIZA-rapport nr Toenemende cadmiumgehalten in de Maas in Dit rapport is binnenkort te downloaden van Heeft u na het lezen van deze nieuwsbrief nog vragen of wilt u een (gratis) abonnement aanvragen, neem dan contact op met: Helpdesk Water Tel NLWATER ( ) Fax (0320) Website: Basisopleiding Emissiebeheer Deze opleiding richt zich op vergunningverleners, toezichthouders, handhavers en emissiebeheerders. De opleiding duurt 13 dagen, begint op woensdag 6 september 2006 en wordt in Utrecht gegeven. De cursusprijs bedraagt 2857,-. De opleiding bestaat uit twee modules die u elk afsluit met een schriftelijk tentamen. CINDAF Deze cursus richt zich op vergunningverleners en handhavers met minstens twee jaar ervaring of die de basisopleiding Emissiebeheer gevolgd hebben. De cursus duurt drie dagen en wordt in Utrecht gegeven op 10 en 31 oktober en 14 november De cursusprijs bedraagt 740,-. Meer informatie over beide opleidingen: Betty Notenboom, tel: of surf naar 12

bepalingen omgevingsrecht (Wabo)

bepalingen omgevingsrecht (Wabo) De Waterwet en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) De Waterwet en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) Hoofdlijnen van de watervergunning en de omgevingsvergunning Waterwet integreert

Nadere informatie

BESTUURLIJKE SAMENVATTING AFSTEMMEN INVESTERINGEN

BESTUURLIJKE SAMENVATTING AFSTEMMEN INVESTERINGEN BESTUURLIJKE SAMENVATTING AFSTEMMEN INVESTERINGEN Aanpak De opdracht Afstemmen investeringen is voortvarend opgepakt door de werkgroep, bestaande uit vertegenwoordigers van de Gelderse waterschappen en

Nadere informatie

De Waterwet in het kort De Waterwet. in het kort

De Waterwet in het kort De Waterwet. in het kort De Waterwet in het kort De Waterwet in het kort Waarom een nieuwe Waarom een nieuwe Waterwet? Waterwet? Klimaatverandering Nederland is een waterland. Dat een groot deel van ons land onder de zeespiegel

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG. Geachte voorzitter,

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG. Geachte voorzitter, Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der StatenGeneraal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Contactpersoon Datum 19 december 2007 Ons kenmerk DGW/BOI 2007/1822 Onderwerp Internetstemmen bij de waterschappen

Nadere informatie

Waterbodems in de Waterwet

Waterbodems in de Waterwet Waterbodems in de Waterwet Baggernet Eefje Bruinsma (RWS Corporate Dienst) De Waterwet Integratie van de volgende sectorale wetten: Wet verontreiniging oppervlaktewateren (Wvo) Wet verontreiniging zeewater

Nadere informatie

Onderwerp Gezamenlijk besluit tot wijziging van het Reglement van Waterschap Vallei en Veluwe

Onderwerp Gezamenlijk besluit tot wijziging van het Reglement van Waterschap Vallei en Veluwe Wijziging Reglement Waterschap Vallei en Veluwe Datum GS-kenmerk Inlichtingen bij 30 juni 2015 2015/0161612 mw. CL. Brunell, telefoon 038 499 78 03 e-mail CL.Brunell@overijssel.nl Aan Provinciale Staten

Nadere informatie

Ontwerp-MER Waterkwaliteit Volkerak-Zoommeer

Ontwerp-MER Waterkwaliteit Volkerak-Zoommeer Ontwerp-MER Waterkwaliteit Volkerak-Zoommeer Portefeuillehouder: A. van den Berg Vergaderdatum: 2 maart 2010 Agendapunt: Beleidsveld: 150 Kenmerk D&H: 840252 Aard voorstel: Besluitvormend Kenmerk VV: Steller:

Nadere informatie

Voorstel Kennis te nemen van de communicatiestrategie van de gezamenlijke waterschappen en de ontwikkelde middelen corporate story en woordmerk.

Voorstel Kennis te nemen van de communicatiestrategie van de gezamenlijke waterschappen en de ontwikkelde middelen corporate story en woordmerk. Aan het dagelijks bestuur Datum: 11-02-2014 Onderwerp: Landelijke communicatiestrategie waterschappen Voorstel Kennis te nemen van de communicatiestrategie van de gezamenlijke waterschappen en de ontwikkelde

Nadere informatie

Stadsdeel Zuidoost. illllllll. li', ü. Gemeente Amsterdam. COMMISSIE: MO DATUM : 3 oktober 2013 AGENDAPUNT NR.: TKN

Stadsdeel Zuidoost. illllllll. li', ü. Gemeente Amsterdam. COMMISSIE: MO DATUM : 3 oktober 2013 AGENDAPUNT NR.: TKN Gemeente Amsterdam Stadsdeel Zuidoost li', ü COMMISSIE: MO DATUM : 3 oktober 2013 AGENDAPUNT NR.: TKN ONDERWERP: Voortgangsrapportage (2e) Plan van aanpak Subsidies DOEL VAN DE BEHANDELING: Informeren

Nadere informatie

agendapunt 06.06 Aan Verenigde Vergadering EVALUATIE BELEIDSNOTA GRONDWATERBEHEER

agendapunt 06.06 Aan Verenigde Vergadering EVALUATIE BELEIDSNOTA GRONDWATERBEHEER agendapunt 06.06 1008936 Aan Verenigde Vergadering EVALUATIE BELEIDSNOTA GRONDWATERBEHEER Gevraagd besluit Verenigde Vergadering 25-09-2014 Kennis te nemen van de evaluatie van de beleidsnota grondwaterbeheer.

Nadere informatie

: Nieuw belastingstelsel

: Nieuw belastingstelsel A L G E M E E N B E S T U U R Vergadering d.d. : 7 september 2011 Agendapunt: 7 Onderwerp : Nieuw belastingstelsel KORTE SAMENVATTING: In het Bestuursakkoord Water is overeengekomen dat de waterschappen

Nadere informatie

Onderwerp: Risico inventarisatie project rwzi Utrecht Nummer: 604438. Dit onderwerp wordt geagendeerd ter kennisneming ter consultering ter advisering

Onderwerp: Risico inventarisatie project rwzi Utrecht Nummer: 604438. Dit onderwerp wordt geagendeerd ter kennisneming ter consultering ter advisering COLLEGE VAN DIJKGRAAF EN HOOGHEEMRADEN COMMISSIE BMZ ALGEMEEN BESTUUR Agendapunt 9A Onderwerp: Risico inventarisatie project rwzi Utrecht Nummer: 604438 In D&H: 22-01-2013 Steller: Drs. J.L.P.A. Dankaart

Nadere informatie

Bestuursrapportage 2014 waterschap Vechtstromen Versie 24 november 2015

Bestuursrapportage 2014 waterschap Vechtstromen Versie 24 november 2015 Bestuursrapportage 204 Vechtstromen Versie 24 november 205 Deze rapportage bevat een overzicht op hoofdlijnen van de voortgang van de uitvoering van het waterbeleid en dient als basis voor jaarlijks bestuurlijk

Nadere informatie

Aan Commissie Watersystemen - kwaliteit en kwantiteit SANERING LOZINGEN GERIOLEERDE PERCELEN (AANSLUITSTRATEGIE)

Aan Commissie Watersystemen - kwaliteit en kwantiteit SANERING LOZINGEN GERIOLEERDE PERCELEN (AANSLUITSTRATEGIE) agendapunt 05.03 936419 Aan Commissie Watersystemen - kwaliteit en kwantiteit SANERING LOZINGEN GERIOLEERDE PERCELEN (AANSLUITSTRATEGIE) Voorstel Commissie Watersystemen - kwaliteit en kwantiteit 12-4-2011

Nadere informatie

agendapunt 06.02 Aan Verenigde Vergadering BESTUURLIJKE STRAFBESCHIKKING

agendapunt 06.02 Aan Verenigde Vergadering BESTUURLIJKE STRAFBESCHIKKING agendapunt 06.02 985703 Aan Verenigde Vergadering BESTUURLIJKE STRAFBESCHIKKING Gevraagd besluit Verenigde Vergadering 19-04-2012 kennis te nemen van het besluit van het college van dijkgraaf en hoogheemraden

Nadere informatie

agendapunt 3.b.3 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden VOORTGANG AFRONDING JUIST (NU) AANSLUITEN Datum 7 januari 2014

agendapunt 3.b.3 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden VOORTGANG AFRONDING JUIST (NU) AANSLUITEN Datum 7 januari 2014 agendapunt 3.b.3 1072908 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden VOORTGANG AFRONDING JUIST (NU) AANSLUITEN Portefeuillehouder Woorst, I.J.A. ter Datum 7 januari 2014 Aard bespreking Besluitvormend Afstemming

Nadere informatie

S A U S R R A O E. Naar lagere lokale emissies in de stadsregio Arnhem Nijmegen

S A U S R R A O E. Naar lagere lokale emissies in de stadsregio Arnhem Nijmegen S R L G S A H R R U T Y O U A E E D R A F O R A S Naar lagere lokale emissies in de stadsregio Arnhem Nijmegen Eolus Naar lagere lokale emissies in de stadsregio Arnhem Nijmegen Het programma Eolus beantwoordt

Nadere informatie

Volgens goed gebruik worden de activiteiten en aandachtspunten binnen de vereniging ingericht op een planmatige aanpak vertaald in dit jaarplan.

Volgens goed gebruik worden de activiteiten en aandachtspunten binnen de vereniging ingericht op een planmatige aanpak vertaald in dit jaarplan. JAARPLAN 2014 Inleiding Volgens goed gebruik worden de activiteiten en aandachtspunten binnen de vereniging ingericht op een planmatige aanpak vertaald in dit jaarplan. De vereniging heeft vertrouwen in

Nadere informatie

KRW- doelen voor de overige wateren in Noord- Brabant: een pragma:sche uitwerking

KRW- doelen voor de overige wateren in Noord- Brabant: een pragma:sche uitwerking KRWdoelen voor de overige wateren in NoordBrabant: een pragma:sche uitwerking Frank van Herpen (Royal HaskoningDHV), Marco Beers (waterschap Brabantse Delta), Ma>hijs ten Harkel en Doesjka Ertsen (provincie

Nadere informatie

Jaarverslag LAT BRZO 2009

Jaarverslag LAT BRZO 2009 Jaarverslag LAT BRZO 2009 De LAT BRZO regiegroep kijkt terug op een dynamisch LAT-jaar. De regiegroep is trots op wat er bereikt is. In de werkgroepen is hard gewerkt aan een beter BRZO-toezicht. Er zijn

Nadere informatie

Activiteitenbesluit: Lozingen

Activiteitenbesluit: Lozingen Activiteitenbesluit: Lozingen Februari 2008 Naast de bundeling van algemene regels wordt met het Activiteitenbesluit ook het woud aan lozingsregels geordend. Vele individuele beschikkingen worden vervangen

Nadere informatie

Parafering besluit PFO Bom 03-11-2014 Gewijzigd akkoord Geparafeerd D&H 11-11-2014 (Geen) Geparafeerd door: Werf, R. van der

Parafering besluit PFO Bom 03-11-2014 Gewijzigd akkoord Geparafeerd D&H 11-11-2014 (Geen) Geparafeerd door: Werf, R. van der agendapunt 3.a.2 1163311 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden OPHEFFEN VAN C.Q. UITTREDEN UIT DE GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING BEHEER GRONDWATERONTTREKKING DELFT-NOORD Portefeuillehouder Bom - Lemstra,

Nadere informatie

Regeling omtrent de selectie en benoeming van vertegenwoordigers. van de categorie Bedrijven in het algemeen bestuur van een

Regeling omtrent de selectie en benoeming van vertegenwoordigers. van de categorie Bedrijven in het algemeen bestuur van een Regeling omtrent de selectie en benoeming van vertegenwoordigers van de categorie Bedrijven in het algemeen bestuur van een waterschap door de Kamer van Koophandel als bedoeld in artikel 3, vijfde lid,

Nadere informatie

Reglement voor adviescommissies watersysteembeheer op Terschelling en Ameland, Vlieland en Schiermonnikoog

Reglement voor adviescommissies watersysteembeheer op Terschelling en Ameland, Vlieland en Schiermonnikoog Reglement voor adviescommissies watersysteembeheer op Terschelling en Ameland, Vlieland en Schiermonnikoog Het dagelijks bestuur van Wetterskip Frysla n - overwegende dat, gelet op de uit te voeren taak

Nadere informatie

INNOVATIE VAN VERGUNNINGVERLENING EN HANDHAVING

INNOVATIE VAN VERGUNNINGVERLENING EN HANDHAVING Infosheet 1 INNOVATIE VAN VERGUNNINGVERLENING EN HANDHAVING De overheid wil werken vanuit het perspectief van burger en ondernemer: efficiënter, effectiever, integraler, transparanter en digitaler. Op

Nadere informatie

Nota Relatie provincie Utrecht met de waterschappen. Deel 3: Provinciaal toezichtkader

Nota Relatie provincie Utrecht met de waterschappen. Deel 3: Provinciaal toezichtkader 1 INLEIDING Op grond van verschillende regelgeving is de provincie Utrecht belast met het toezicht op de op haar grondgebied gelegen waterschappen. In dit deel van de nota wordt een overzicht gegeven van

Nadere informatie

STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND

STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND HOE TE KOMEN TOT EEN ADEQUATE ORGANISATIE VAN INCIDENTBESTRIJDING OP HET WATER? IN AANSLUITING OP HET HANDBOEK INCIDENTBESTRIJDING OP HET WATER Uitgave van het Projectbureau

Nadere informatie

Online enquête Kennisplein Omgevingsvergunning

Online enquête Kennisplein Omgevingsvergunning Ministerie van VROM Kennisplein Omgevingsvergunning Online enquête Kennisplein Omgevingsvergunning Rijnstraat 8 Postbus 30945 2500 GX Den Haag Interne postcode IPC 660 http://omgevingsvergunning.vrom.nl

Nadere informatie

Handhaving: De volgende stap. abcdefgh. Professionalisering van de handhaving van de milieuwetgeving. Het vervolg op de

Handhaving: De volgende stap. abcdefgh. Professionalisering van de handhaving van de milieuwetgeving. Het vervolg op de Handhaving: De volgende stap Het vervolg op de Professionalisering van de handhaving van de milieuwetgeving bij het Ministerie van Verkeer en Waterstaat Werkplan 2006-2008 abcdefgh Handhaving: De volgende

Nadere informatie

: 3 informatiseringsprojecten Load-it, Z-info en Mcmain

: 3 informatiseringsprojecten Load-it, Z-info en Mcmain A L G E M E E N B E S T U U R Vergadering d.d. : 7 september 2011 Agendapunt: 13 Onderwerp : 3 informatiseringsprojecten Load-it, Z-info en Mcmain KORTE SAMENVATTING: Binnen het programma Gezuiverd water

Nadere informatie

Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen

Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen Plan van Aanpak POV Auteur: Datum: Versie: POV Macrostabiliteit Pagina 1 van 7 Definitief 1 Inleiding Op 16 november hebben wij van u

Nadere informatie

HOOFDLIJNENAKKOORD WATERZUIVERING IN DE GLASTUINBOUW

HOOFDLIJNENAKKOORD WATERZUIVERING IN DE GLASTUINBOUW HOOFDLIJNENAKKOORD WATERZUIVERING IN DE GLASTUINBOUW LTO Glaskracht Nederland, Nederlandse Stichting voor Fytofarmacie (Nefyto), Unie van Waterschappen (UvW), Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG),

Nadere informatie

Structuur regionale samenwerking in Regio Rivierenland

Structuur regionale samenwerking in Regio Rivierenland Structuur regionale samenwerking in Regio Rivierenland Gemeenteraden Ambitiebepaling, kaderstelling en controle op hoofdlijnen van beleid Besluiten over meerjarenprogramma s speerpunten Besluiten over

Nadere informatie

32627 (Glas)tuinbouw. 27858 Gewasbeschermingsbeleid. Nr. 19 Brief van de staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu

32627 (Glas)tuinbouw. 27858 Gewasbeschermingsbeleid. Nr. 19 Brief van de staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu 32627 (Glas)tuinbouw 27858 Gewasbeschermingsbeleid Nr. 19 Brief van de staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 23 juni 2015 Mede

Nadere informatie

Projectenoverzicht Informatievoorziening en ICT

Projectenoverzicht Informatievoorziening en ICT MEMO Aan : College van B&W, Commissie Middelen Van : Christien Sepers en Jeroen van der Hulst Datum : 2 april 2009 Onderwerp : Voortgangsrapportage ICT-projecten april 2009 Ons kenmerk : 2009008153 Projectenoverzicht

Nadere informatie

De werkgroep ziet ook voor 2011 de volgende opdracht voor zichzelf:

De werkgroep ziet ook voor 2011 de volgende opdracht voor zichzelf: JAARPLAN 2011 In 2010 heeft de werkgroep opleidingen een gedetailleerd jaarplan gemaakt, waarin ze haar opdracht en deelopdrachten heeft benoemd en gekoppeld aan een jaarplanning. Enkele opdrachten uit

Nadere informatie

agendapunt 04.01 Aan Commissie Watersystemen - kwaliteit en kwantiteit WATERKWALITEITSRAPPORTAGE GLASTUINBOUWGEBIED

agendapunt 04.01 Aan Commissie Watersystemen - kwaliteit en kwantiteit WATERKWALITEITSRAPPORTAGE GLASTUINBOUWGEBIED agendapunt 04.01 910789 Aan Commissie Watersystemen - kwaliteit en kwantiteit WATERKWALITEITSRAPPORTAGE GLASTUINBOUWGEBIED Voorstel Commissie Watersystemen - kwaliteit en kwantiteit 1-2-2011 Kennis te

Nadere informatie

HoogheemraadschapvanDelfland

HoogheemraadschapvanDelfland -E*«*' HoogheemraadschapvanDelfland stand van zaken dossier grondwateronttrekking DSM Beleidsveld: Aard voorstel: Grondwater Besluitvormend Vergaderdatum: 27 september 2007 Kenmerk VV: 654066 Aantal bijlagen:

Nadere informatie

Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek

Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek Raadsvergadering, 22 april 2008 Voorstel aan de Raad Nr: 228 Agendapunt: 6 Datum: 9 april 2008 Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek Onderdeel raadsprogramma:

Nadere informatie

Een effectievere overheid door één loket

Een effectievere overheid door één loket Een effectievere overheid door één loket Oplossing voor de concernproblematiek van Gasunie Een efficiëntere en effectievere organisatie van vergunningverlening, toezicht en veilige ruimtelijke inpassing

Nadere informatie

Jaarrapportage Helpdesk Water 2007

Jaarrapportage Helpdesk Water 2007 Jaarrapportage Helpdesk Water Jaarrapportage Helpdesk Water. 1. Inleiding In de loop der jaren kwamen er steeds meer informatieloketten voor specifieke watervragen. Dit stond haaks op de ontwikkeling dat

Nadere informatie

Wet algemene bepalingen omgevingsrecht

Wet algemene bepalingen omgevingsrecht Wet algemene bepalingen omgevingsrecht Inhoud presentatie 1. Impact Wabo o o o Doelstellingen Verplichtingen Kansen 2. Inzicht in de inhoud o o o o Inhoud en reikwijdte Procedures Aandachtspunten Inwerkingtreding

Nadere informatie

Vervolg en gebiedsproces WBP 5

Vervolg en gebiedsproces WBP 5 Vervolg en gebiedsproces WBP 5 1 Inleiding Het WBP5 strategisch deel ligt voor. Hiermee is het WBP 5 niet af, maar staat het aan het begin van het gebiedsproces en het interne proces om tot een uitvoeringsprogramma

Nadere informatie

Traject Tilburg. Aanvragers: Gemeente Tilburg. Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net

Traject Tilburg. Aanvragers: Gemeente Tilburg. Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net Traject Tilburg Aanvragers: Gemeente Tilburg Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net Opgave: Beantwoorde ondersteuningsvraag In Tilburg is het traject Welzijn Nieuwe Stijl onderdeel van een groter programma

Nadere informatie

Juist (nu) aansluiten

Juist (nu) aansluiten Samenvatting aanpak project Juist (nu) aansluiten Opsteller: M.J.M. Wansink Status: definitief Projectfase: initiatie Datum: 9-3-2011 Versie: 0.2 Kopie: Opdrachtgever Projectteam Projectdossier (origineel)

Nadere informatie

VOORTGANGSRAPPORTAGE GR BEHEER GRONDWATERONTTREKKING DELFT NOORD - UITTREDING

VOORTGANGSRAPPORTAGE GR BEHEER GRONDWATERONTTREKKING DELFT NOORD - UITTREDING agendapunt H.28 1230037 Aan Verenigde Vergadering VOORTGANGSRAPPORTAGE GR BEHEER GRONDWATERONTTREKKING DELFT NOORD - UITTREDING Gevraagd besluit Verenigde Vergadering 17-12-2015 I. In te stemmen met de

Nadere informatie

Rekenkamercommissie Wijk bij Duurstede Jaarverslag 2008

Rekenkamercommissie Wijk bij Duurstede Jaarverslag 2008 Rekenkamercommissie Wijk bij Duurstede Jaarverslag 2008 Maart 2009 Inhoudsopgave Inleiding 3 Hoofdstuk 1 Verricht onderzoek in 2008 4-5 Paragraaf 1.1. Inleiding Paragraaf 1.2. Onderzoek Reserves en Voorzieningen

Nadere informatie

Doorontwikkeling KRW-Verkenner. Bijeenkomst voor de waterschappen, georganiseerd door STOWA, DGW, Deltares en RWS Waterdienst

Doorontwikkeling KRW-Verkenner. Bijeenkomst voor de waterschappen, georganiseerd door STOWA, DGW, Deltares en RWS Waterdienst Doorontwikkeling KRW-Verkenner Bijeenkomst voor de waterschappen, georganiseerd door STOWA, DGW, Deltares en RWS Waterdienst 14 april 2009 Programma 13.00u: 13.05u: 13.20u: 13.50u: 14.00u: 14.30u: 15.15u:

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.7. Onderwerp: Jaarverslag 2007 van de Regionale Milieudienst West-Brabant

RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.7. Onderwerp: Jaarverslag 2007 van de Regionale Milieudienst West-Brabant RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.7 Raadsvergadering van 13 november 2008 Onderwerp: Jaarverslag 2007 van de Regionale Milieudienst West-Brabant Verantwoordelijke portefeuillehouder: W.J.M. Vissers SAMENVATTING

Nadere informatie

Aan. V. Doorn. Portefeuillehouder

Aan. V. Doorn. Portefeuillehouder Voorstel Steenbokstraat 10 Postbus 4142 7320 AC Apeldoorn [T] (055) 527 29 11 [F] (055) 527 27 04 [E] waterschap@veluwe.nl [I] www.veluwe.nl Aan Portefeuillehouder algemeen bestuur 25 november 2009 V.

Nadere informatie

RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken

RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken RfC W-1402-0031 - Definitie van waterbodem up-to-date maken Algemeen Update ronde Status Publicatiedatum Sluitingsdatum Impact December 2014 Doorgevoerd 17-12-2014 MIDDELGROOT Inhoud Onder Werkveld (Kennisgebied)

Nadere informatie

CABA 09-04-2013 Agendapunt: 8 AAN DE COMMISSIE ALGEMEEN BESTUURLIJKE AANGELEGENHEDEN

CABA 09-04-2013 Agendapunt: 8 AAN DE COMMISSIE ALGEMEEN BESTUURLIJKE AANGELEGENHEDEN CABA 09-04-2013 Agendapunt: 8 Sittard, 5 maart 2013 AAN DE COMMISSIE ALGEMEEN BESTUURLIJKE AANGELEGENHEDEN Onderwerp: Klanttevredenheidsonderzoek watertoetsloket Inleiding Voor het werkveld watertoets

Nadere informatie

1 Samenwerkingsovereenkomst Rotterdamse afvalwaterketen. Samenwerking in de Rotterdamse afvalwaterketen

1 Samenwerkingsovereenkomst Rotterdamse afvalwaterketen. Samenwerking in de Rotterdamse afvalwaterketen 1 Samenwerkingsovereenkomst Rotterdamse afvalwaterketen Samenwerking in de Rotterdamse afvalwaterketen 2 Samenwerkingsovereenkomst Rotterdamse afvalwaterketen Bestuurlijke overeenkomst voor Samenwerking

Nadere informatie

agendapunt B.04 Aan Verenigde Vergadering BELEIDSKADER DUURZAAMHEID

agendapunt B.04 Aan Verenigde Vergadering BELEIDSKADER DUURZAAMHEID agendapunt B.04 851617 Aan Verenigde Vergadering BELEIDSKADER DUURZAAMHEID Gevraagd besluit Verenigde Vergadering 28-10-2010 In te stemmen met de beleidsuitgangspunten, genoemd in hoofdstuk 5 van het Beleidskader

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer vwo 2007-I

Eindexamen maatschappijleer vwo 2007-I Opgave 1 Het waterschap: een vergeten overheid? tekst 1 De waterschappen organisatie, taken, organen, bevoegdheden, verkiezingen 10 1 20 2 30 3 ORGANISATIE Het waterbeheer in Nederland is verankerd in

Nadere informatie

Iedereen denkt bij informatieveiligheid dat het alleen over ICT en bedrijfsvoering gaat, maar het is veel meer dan dat. Ook bij provincies.

Iedereen denkt bij informatieveiligheid dat het alleen over ICT en bedrijfsvoering gaat, maar het is veel meer dan dat. Ook bij provincies. Iedereen denkt bij informatieveiligheid dat het alleen over ICT en bedrijfsvoering gaat, maar het is veel meer dan dat. Ook bij provincies. Gea van Craaikamp, algemeen directeur en provinciesecretaris

Nadere informatie

- 1 - De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,

- 1 - De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, - 1 - Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 3 augustus 2012, nr. JOZ/378065, houdende regels voor het verstrekken van aanvullende bekostiging ten behoeve van het stimuleren

Nadere informatie

Datum 14 januari 2011 Opgemaakt door afdeling Planvorming. Huidige samenwerking in de Veluwse afvalwaterketen

Datum 14 januari 2011 Opgemaakt door afdeling Planvorming. Huidige samenwerking in de Veluwse afvalwaterketen Datum 14 januari 2011 Opgemaakt door afdeling Planvorming Huidige samenwerking in de Veluwse afvalwaterketen Blad 2 van 6 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Huidige situatie; wat is er al bereikt?... 4

Nadere informatie

BRG. De Bestuurlijke Regiegroep Dienstverlening en e-overheid,

BRG. De Bestuurlijke Regiegroep Dienstverlening en e-overheid, Instellingsbesluit voor de instelling van een dagelijks bestuur van de Bestuurlijke Regiegroep Dienstverlening en e-overheid, van de Programmaraad e-overheid voor Burgers en van de Programmaraad Stelsel

Nadere informatie

Nummer 2013.0052 Sittard, 30 augustus 2013

Nummer 2013.0052 Sittard, 30 augustus 2013 BESLUIT INGEVOLGE DE WATERWET Nummer 2013.0052 Sittard, 30 augustus 2013 1 Onderwerp Toepassen van artikel 4.7, lid 1 van de Keur van het Waterschap Roer en Overmaas met betrekking tot het vrijstellen

Nadere informatie

Parafering besluit PFO Hae 16-03-2015 I Gewijzigd akkoord Geparafeerd door: Egmond, B.M. van D&H 04-08-2015 I Conform Geparafeerd

Parafering besluit PFO Hae 16-03-2015 I Gewijzigd akkoord Geparafeerd door: Egmond, B.M. van D&H 04-08-2015 I Conform Geparafeerd agendapunt 4.8 1182176 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden GETEKENDE INTENTIEOVEREENKOMST MET LTO GLASKRACHT BETREFFENDE PILOT ONDERNEMINGSDOSSIER Portefeuillehouder Haersma Buma, M.A.P. van Datum

Nadere informatie

Naam: Draaiboek decentrale implementatie PAUW en Tridion

Naam: Draaiboek decentrale implementatie PAUW en Tridion Programma Aanpak Universitaire Website (PAUW) Draaiboek decentrale implementatie PAUW en Tridion Inleiding In het kader van het Programma Aanpak Universitaire Website (PAUW) is afgesproken dat alle decentrale

Nadere informatie

Adviesgroep Informatievoorziening. Omgevingswet. Erna Roosendaal

Adviesgroep Informatievoorziening. Omgevingswet. Erna Roosendaal Adviesgroep Informatievoorziening Omgevingswet Erna Roosendaal Inhoud De Omgevingswet Impact gemeenten Governance model Omgevingsplan versus bestemmingsplan Invoeringsondersteuning Eerste resultaten impactanalyse

Nadere informatie

DB-vergadering 05-03-2013 Agendapunt 5

DB-vergadering 05-03-2013 Agendapunt 5 DB-vergadering 05-03-2013 Agendapunt 5 Onderwerp Klanttevredenheidsonderzoek watertoetsloket Portefeuillehouder(s) L.H. Dohmen / J.H.J. van der Linden Afdeling Beheer Bestuursprogramma Niet van toepassing

Nadere informatie

0 9 FEB. 2015. Rijkswaterstaat Ministerie van Infrastructuur en Milieu

0 9 FEB. 2015. Rijkswaterstaat Ministerie van Infrastructuur en Milieu Rijkswaterstaat Ministerie van Infrastructuur en Milieu beschikking Onderwerp 0 9 FEB. 2015 RWS-2015/4402 T Besluit op aanvraag om wijziging van de vergunning als bedoeld in artikel 6.26, tweede lid Waterwet

Nadere informatie

Stappenplan nieuwe Dorpsschool

Stappenplan nieuwe Dorpsschool Stappenplan nieuwe Dorpsschool 10 juni 2014 1 Inleiding Het college van burgemeester en wethouders heeft op 10 juni 2014 dit stappenplan vastgesteld waarin op hoofdlijnen is weergegeven op welke wijze

Nadere informatie

Parafering besluit PFO Ber 03-06-2013 B Conform Geparafeerd door: Dragt, J. D&H 11-06-2013 H Conform Geparafeerd door: Dragt, J.

Parafering besluit PFO Ber 03-06-2013 B Conform Geparafeerd door: Dragt, J. D&H 11-06-2013 H Conform Geparafeerd door: Dragt, J. agendapunt 3.b.1 1069670 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden WIJZIGINGSOVEREENKOMST NIEUWE DRIEMANSPOLDER Portefeuillehouder Berg, A. van den Datum 11 juni 2013 Aard bespreking Besluitvormend Afstemming

Nadere informatie

Raadsvergadering : 20 juni 2011 Agendanr. 13

Raadsvergadering : 20 juni 2011 Agendanr. 13 Raadsvergadering : 20 juni 2011 Agendanr. 13 Voorstelnr. : R 6837 Onderwerp : Gemeentelijk Rioleringsplan 2010-2015 Stadskanaal, 1 juni 2011 Beslispunten 1. Het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2010-2015

Nadere informatie

Doel: In samenwerking met maatschappelijke partners organiseren van een proces dat leidt tot een herijkte visie op Borne in 2030

Doel: In samenwerking met maatschappelijke partners organiseren van een proces dat leidt tot een herijkte visie op Borne in 2030 Projectvoorstel Projectopdracht / -voorstel Datum: 8 juli 2010 Versie: definitief t.b.v. definitiefase en ontwerpfase Pagina: 1 / 9 Soort project Extern/Lijn Projectnaam MijnBorne2030 (Herijking Toekomstvisie)

Nadere informatie

Startdocument participatieproces LAB071

Startdocument participatieproces LAB071 Startdocument participatieproces LAB071 Dit startdocument beschrijft het participatieproces in het kader van de Verkenning Leidse Agglomeratie Bereikbaar (LAB071). Het bevat de nadere uitwerking van hoofdstuk

Nadere informatie

III IIIIIIIIII III IINil 15IN015993-08/05/2015

III IIIIIIIIII III IINil 15IN015993-08/05/2015 III IIIIIIIIII III IINil 15IN015993-08/05/2015 Ministerie van Infrastructuur en Milieu Waterschap Brabantse Delta T.a.v. Algemeen bestuur Postbus 5520 4801 DZ BREDA Datum 6 mei 2015 Betreft De BGT: ligt

Nadere informatie

Oplegnotitie werkboek Waterschap verkenning mogelijkheden clustering

Oplegnotitie werkboek Waterschap verkenning mogelijkheden clustering Publicatie 15 juli 2015 Oplegnotitie werkboek Waterschap verkenning mogelijkheden clustering Inleiding Waterschappen zijn functionele overheden die het regionaal en lokaal waterbeheer mogen uitvoeren,

Nadere informatie

Parafering besluit D&H 17-09-2013 H Conform Geparafeerd door: Noordtzij, H.

Parafering besluit D&H 17-09-2013 H Conform Geparafeerd door: Noordtzij, H. agendapunt 3.b.2 1089184 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden REACTIE OP CONCEPT REGELING SUBSIDIES HOOGWATERBESCHERMING 2014 Portefeuillehouder Bom - Lemstra, A.W. Datum 17 september 2013 Aard bespreking

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1989-1990 21 109 Uitvoering EG-richtlijnen Nr. 11 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSHUISVESTING, RUIMTE LIJKE ORDENING EN MILIEUBEHEER Aan de Voorzitter van

Nadere informatie

Raadscommissievoorstel

Raadscommissievoorstel Raadscommissievoorstel Status: Informerend Agendapunt: 7 Onderwerp: Stand van zaken bestuurlijke samenwerking Datum: 14 januari 2013 Portefeuillehouder: drs. H.C.P. Noten Decosnummer: 16 Informant: Tim

Nadere informatie

Initiatiefvoorstel Aanpassing reglementen waterschappen Rijnland, Delfland, Schieland en de Krimpenerwaard en Hollandse Delta"

Initiatiefvoorstel Aanpassing reglementen waterschappen Rijnland, Delfland, Schieland en de Krimpenerwaard en Hollandse Delta Initiatiefvoorstel Aanpassing reglementen waterschappen Rijnland, Delfland, Schieland en de Krimpenerwaard en Hollandse Delta" Samenvatting Met dit statenvoorstel stellen Provinciale Staten voor om de

Nadere informatie

ons kenmerk ECFE/U201401021 Lbr. 14/036

ons kenmerk ECFE/U201401021 Lbr. 14/036 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Rapport Vernieuwing van de begroting en verantwoording van gemeenten Samenvatting uw kenmerk ons kenmerk ECFE/U201401021

Nadere informatie

Nieuwsbrief artikel 55ab Wet bodembescherming (Wbb): Aan de slag met de aanpak van de spoedlocaties

Nieuwsbrief artikel 55ab Wet bodembescherming (Wbb): Aan de slag met de aanpak van de spoedlocaties Nieuwsbrief artikel 55ab Wet bodembescherming (Wbb): Aan de slag met de aanpak van de spoedlocaties Beste collega s, De Wet bodembescherming is per 1 februari ondermeer gewijzigd om belemmeringen voor

Nadere informatie

Werkwijze Cogo 2004. abcdefgh. Cogo publicatienr. 04-03. Ad Graafland Paul Schepers. 3 maart 2004. Rijkswaterstaat

Werkwijze Cogo 2004. abcdefgh. Cogo publicatienr. 04-03. Ad Graafland Paul Schepers. 3 maart 2004. Rijkswaterstaat Werkwijze 2004 publicatienr. 04-03 Ad Graafland Paul Schepers 3 maart 2004 abcdefgh Rijkswaterstaat Werkwijze 2/16 I Inleiding Verandering In 2003 is de organisatie van de ingrijpend veranderd. Twee belangrijke

Nadere informatie

Protocol. de Inspectie voor de Gezondheidszorg. de Nederlandse Zorgautoriteit

Protocol. de Inspectie voor de Gezondheidszorg. de Nederlandse Zorgautoriteit Protocol tussen de Inspectie voor de Gezondheidszorg en de Nederlandse Zorgautoriteit inzake samenwerking en coördinatie op het gebied van beleid, regelgeving, toezicht & informatieverstrekking en andere

Nadere informatie

Corus in IJmuiden TRUST. Corus bouwt aan moderne energievoorziening voor de toekomst

Corus in IJmuiden TRUST. Corus bouwt aan moderne energievoorziening voor de toekomst Corus in IJmuiden TRUST Corus bouwt aan moderne energievoorziening voor de toekomst TRUST Tata Power - corus - Tata Steel Corus in IJmuiden is van plan de komende jaren een nieuwe warmtekrachtcentrale

Nadere informatie

Uitgangspunten procescriteria: waar dienen ze wel en waar dienen ze niet toe? Methode: hoe zijn de criteria opgebouwd en hoe zijn we daartoe gekomen?

Uitgangspunten procescriteria: waar dienen ze wel en waar dienen ze niet toe? Methode: hoe zijn de criteria opgebouwd en hoe zijn we daartoe gekomen? 5 Procescriteria In dit hoofdstuk komen achtereenvolgens aan de orde: Uitgangspunten procescriteria: waar dienen ze wel en waar dienen ze niet toe? Methode: hoe zijn de criteria opgebouwd en hoe zijn we

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG a 1 1 > Retouradres: Postbus 20901, 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der StatenGeneraal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 16 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070

Nadere informatie

Parafering besluit PFO Hae 10-12-2014 I Gewijzigd akkoord Geparafeerd door: Boer, G. de D&H 06-01-2015 I - Geparafeerd door: Boer, G.

Parafering besluit PFO Hae 10-12-2014 I Gewijzigd akkoord Geparafeerd door: Boer, G. de D&H 06-01-2015 I - Geparafeerd door: Boer, G. agendapunt 3.b.10 1169960 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden KINGFISHER MISSIE ZUID-AFRIKA Portefeuillehouder Haersma Buma, M.A.P. van Datum 6 januari 2015 Aard bespreking Informatief Afstemming

Nadere informatie

Einddocument Werkgroep Klantgerichte benadering. J. Geerlinks, waterschap Veluwe G. van Lankveld, waterschap Roer en Overmaas

Einddocument Werkgroep Klantgerichte benadering. J. Geerlinks, waterschap Veluwe G. van Lankveld, waterschap Roer en Overmaas Einddocument Werkgroep Klantgerichte benadering J. Geerlinks, waterschap Veluwe G. van Lankveld, waterschap Roer en Overmaas Deelnemende waterschappen: Alle groen: deelnemers + agendaleden prof.verg.verl

Nadere informatie

Provinciale Staten van Overijssel

Provinciale Staten van Overijssel www.prv-overijssel.nl Provinciale Staten van Overijssel Postadres Provincie Overijssel Postbus 10078 8000 GB Zwolle Telefoon 038 425 25 25 Telefax 038 425 75 02 Uw kenmerk Uw brief Ons kenmerk Datum EMT/2005/1830

Nadere informatie

Algemeen Bestuur. De commissie heeft geadviseerd het voorstel door te geleiden voor besluitvorming in het Algemeen Bestuur

Algemeen Bestuur. De commissie heeft geadviseerd het voorstel door te geleiden voor besluitvorming in het Algemeen Bestuur Algemeen Bestuur Onderwerp: Jaarstukken 2014 Portefeuillehouder: B. de Jong Vertrouwelijk: nee Vergaderdatum: 8 juli 2015 Afdeling: MO Medewerker: A Peek Dossiernummer: 927419 versie 7 Behandeld in Datum

Nadere informatie

Raadsstuk. Onderwerp: Kredietaanvraag I Project Digitalisering Reg.nummer: M&S/ICT 2009 / 207223

Raadsstuk. Onderwerp: Kredietaanvraag I Project Digitalisering Reg.nummer: M&S/ICT 2009 / 207223 Raadsstuk Onderwerp: Kredietaanvraag I Project Digitalisering Reg.nummer: M&S/ICT 2009 / 207223 1. Inleiding Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen hebben in 2006 afspraken gemaakt over een uitvoeringsagenda

Nadere informatie

VOORSTEL AB AGENDAPUNT :

VOORSTEL AB AGENDAPUNT : VOORSTEL AB AGENDAPUNT : PORTEFEUILLEHOUDER : M.M. Kool AB CATEGORIE : B-STUK (Beleidsstuk) VERGADERING D.D. : 26 november 2013 NUMMER : WS/WRM/CR/JEs/7985 OPSTELLER : ing. J. Esenkbrink, 0522-276829 FUNCTIE

Nadere informatie

Betrekken omgeving bij ruimtelijke initiatieven

Betrekken omgeving bij ruimtelijke initiatieven Betrekken omgeving bij ruimtelijke initiatieven Aanleiding Op 2 september heeft het college het volgende verzocht: Maak een voorstel betreffende de wijze waarop omwonenden worden geïnformeerd of betrokken

Nadere informatie

Jaargang 2015, Nummer 64, 22 december 2015

Jaargang 2015, Nummer 64, 22 december 2015 Update P-Direkt Jaargang 2015, Nummer 64, 22 december 2015 P-Direkt is het rijksbrede shared service organisatie (SSO) voor personeelszaken van de rijksambtenaar. Deze nieuwsbrief is opgesteld voor stakeholders

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag > Retouradres Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Directie Constitutionele Zaken en Wetgeving Afdeling Wetgeving Staatsinrichting en Bestuur Turfmarkt

Nadere informatie

Samenvatting van: Effecten van het Lozingenbesluit Open Teelt en Veehouderij (LOTV) op de waterkwaliteit.

Samenvatting van: Effecten van het Lozingenbesluit Open Teelt en Veehouderij (LOTV) op de waterkwaliteit. Ministerie van Verkeer en Waterstaat Directoraat-Generaal Rijkswaterstaat Rijksinstituut voor Integraal Zoetwaterbeheer en Afvalwaterbehandeling/RIZA Samenvatting van: Effecten van het Lozingenbesluit

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Rijnstraat 50 2515 XP Den Haag www.rijksoverheid.nl Bijlage(n)

Nadere informatie

Samenwerken in de Waterketen

Samenwerken in de Waterketen Samenwerken in de Waterketen Presentatie voor de Raadscommissie van Menterwolde op 13 november 2008 H.Hoogeveen en H.Küpers (RioNoord) 1 Inhoud: Waterketen-ontwikkelingen Voorstel RioNoord Voordelen van

Nadere informatie

Voortgangsrapportage LAT Risicobeheersing Bedrijven jan t/m dec 2012

Voortgangsrapportage LAT Risicobeheersing Bedrijven jan t/m dec 2012 Voortgangsrapportage LAT Risicobeheersing Bedrijven jan t/m dec 1. Bijzonderheden LAT RB Op 16 juli is de monitor 'Naleving en handhaving BRZO-bedrijven 2011' aangeboden aan de Tweede Kamer. De rapportage

Nadere informatie

Financiële vertaling Profiel provincies

Financiële vertaling Profiel provincies Financiële vertaling Profiel provincies De provincies leveren al een forse bijdrage aan het op orde brengen van de overheidsfinanciën. In de periode 2008-2011 wordt jaarlijks 200 miljoen euro bijgedragen

Nadere informatie

Plan van aanpak Centrum Jeugd en Gezin BMWE-gemeenten Februari 2010

Plan van aanpak Centrum Jeugd en Gezin BMWE-gemeenten Februari 2010 Plan van aanpak Centrum Jeugd en Gezin BMWE-gemeenten Februari 2010 1. Aanleiding De BMWE-gemeenten willen zoveel mogelijk gezamenlijk het Centrum Jeugd en Gezin realiseren. Dit plan van aanpak is hierop

Nadere informatie

[Geef tekst op] [Geef tekst op] bijlage B

[Geef tekst op] [Geef tekst op] bijlage B De ondergetekenden: 1. de Provincie Zuid-Holland, gevestigd te Den Haag, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door de heer J. Fransen, Commissaris van de Koningin ingevolge het besluit van Gedeputeerde

Nadere informatie