Lekker gezond. Smaakvolle tips voor een evenwichtig menu. Ook tot uw dienst op het internet

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Lekker gezond. www.test-aankoop.be. Smaakvolle tips voor een evenwichtig menu. Ook tot uw dienst op het internet"

Transcriptie

1 Lekker gezond Smaakvolle tips voor een evenwichtig menu Ook tot uw dienst op het internet

2 Hallo Test-Aankoop? Ik zit met een lastige vraag... L E K K E R G E Z O N D Meer dan mensen bellen ons elk jaar en nochtans is elke vraag uniek en persoonlijk. Elke oproep van een Test-Aankoopabonnee wordt dan ook op die manier behandeld. Naargelang hun specialisatie, of ze nu advocaat, fiscalist of econoom zijn, verwerken, analyseren en beantwoorden onze medewerkers uw vraag. We vinden het niet meer dan normaal dat we met ons Contact Center onze abonnees deze dienst bewijzen. Voor die laatsten is het een garantie op welgekomen hulp wanneer die nodig is. Niets motiveert ons dus meer dan de woorden: Bedankt voor uw goede raad!, om een nog betere dienstverlening aan onze abonnees te bieden. Michel Bocquet Directeur Consumentenadvies Meer info over de tests Voor de prijs van een telefoongesprek worden al uw vragen beantwoord wat betreft consumptie, maar ook over gezondheid, verzekeringen, enz. Juridisch advies Een team juristen beantwoordt telefonisch al uw vragen en behandelt elk dossier met volledige discretie. Fiscaal advies Fiscalisten die perfect op de hoogte zijn van de wetgeving beantwoorden telefonisch uw vragen. Discreet en efficiënt. Kredietadvies Dankzij een eenvoudig telefoontje heeft het consumenten- of hypothecair krediet geen geheimen meer voor u! Beleggersadvies Beleggen in een fonds, een aandeel verkopen? Onze medewerkers beantwoorden al uw beleggingsvragen. Successieadvies Nieuw! Bij erfenis en nalatenschap kunnen bepaalde vragen rijzen. Raadpleeg onze specialisten en veeg uw twijfels van de baan. Het is nu aan u om zoals onze abonnees een beroep te doen op onze gespecialiseerde raadgevers: surf snel naar Test-Aankoop cvba Hollandstraat 13, 1060 Brussel Tel ILLUSTRATIES Lluís Cadafach VORMGEVING Carlos Alcátara VERANTWOORDELIJKE UITGEVER Armand De Wasch GEDRUKT BIJ GRAMADOSA S.L. AVDA MONCAYO, 2 - NAVE 3 POL. IND. SUR SAN SEBASTIÁN DE LOS REYES (MADRID) SPANJE WETTELIJK DEPOT D Inhoud 1. Gezond eten kan je leren 4 Hoeveel energie? Voedingsbestanddelen 2. Voeding en gezondheid 8 Het ABC van gezonde voeding De voedingspiramide 3. Voeding voor elke leeftijd 12 Zuigelingen en kinderen Adolescenten Zwangere en zogende vrouwen Senioren 4. Kopen, bewaren en koken 18 Voedingsmiddelen kopen Voedingswaren behandelen Voeding bewaren en bereiden 5. Voedselveiligheid 22 Wie controleert wat? De voedselketen

3 GEZOND ETEN KAN JE LEREN Gezond eten kan je leren Wat we elke dag eten, heeft een invloed op onze gezondheid en levenskwaliteit : "we zijn wat we eten". Tegenwoordig is er geen twijfel meer mogelijk : wie beter eet, leeft beter. Hoeveel energie hebben we nodig? We kunnen berekenen hoeveel energie een voedingsmiddel levert door de verhouding van de voedingsbestanddelen of macronutriënten waaruit het is samengesteld : eiwitten, koolhydraten, vetten en ook alcohol. Men moet er ook rekening mee houden dat de energiebehoeften van ieder individu verschillen naargelang van het gewicht, de leeftijd, het geslacht, de lengte en de activiteiten. Calorieën tellen Ons lichaam heeft energie nodig om behoorlijk te werken en om allerlei activiteiten te kunnen uitoefenen. Die energie halen we uit onze voeding. Om die energie te meten gebruiken we de calorie (cal) als meeteenheid. In dieetleer rekent men liever met kilocalorieën (1 kcal = cal). Slechts vier voedingsstoffen (of voedingsbestanddelen die verteerd kunnen worden) leveren energie en dus kilocalorieën: eiwitten (of proteïnen) : 4 kcal/g koolhydraten (of gluciden) : 4 kcal/g vetten (of lipiden) : 9 kcal/g alcohol : 5,6 kcal/ml of 7 kcal/g Het is opvallend dat vetstoffen en alcohol meer energie aanvoeren dan andere voedingsbestanddelen. Voedingsbestanddelen Eiwitten of proteïnen Ze spelen een voorname rol bij de opbouw en de werking van onze lichaamscellen en vormen de basisgrondstof van onze spieren. Het lichaam heeft zowel behoefte aan eiwitten van dierlijke oorsprong (melk, kaas, vlees, vis, eieren,...) als van plantaardige oorsprong (brood, deegwaren, granen, peulvruchten, enz.). Hoeveel? Voor een volwassene beveelt men een dagelijkse aanvoer aan van 1 gram per kilogram lichaamsgewicht. De dagelijkse portie eiwitten moet aangepast zijn aan de leeftijd, het geslacht en de lichamelijke toestand. Een vrouw die zwanger is of zoogt heeft een grotere proteïnebehoefte. Koolhydraten of gluciden Het grootste deel van de energie die we nodig hebben om ons voort te bewegen, te werken, kortom om te leven, wordt geleverd door koolhydraten. Men onderscheidt enkelvoudige koolhydraten (in vruchten, melkproducten en vooral in alle gesuikerde eetwaren en dranken) en complexe koolhydraten. Die vindt men hoofdzakelijk terug in zetmeelhoudende producten zoals aardappelen, rijst, peulvruchten, granen en hun afgeleiden (deegwaren en brood). Hoeveel? De minimaal aanbevolen dagdosis koolhydraten bedraagt tussen 300 en 400 g. Bij een lagere dosis kan men last krijgen van uitdroging, verlies van mineralen, stofwisselingsproblemen, enz. Vetten of lipiden Ze vormen een aanzienlijke energiereserve. Ze zijn noodzakelijk voor de opname van vetoplosbare vitamines (A, D, E en K) en voor de aanvoer van bepaalde vetzuren die ons lichaam niet zelf kan aanmaken. Hoeveel? Niet meer dan 30 tot 35 % van de dage- 4 5

4 GEZOND ETEN KAN JE LEREN lijkse caloriebehoefte mag afkomstig zijn uit vetten, waarvan maximum 1/3 verzadigde vetzuren (voornamelijk in dierlijke vetten, volle zuivelproducten en sommige oliën), 1/3 monoonverzadigde vetzuren (zoals olijfolie) en 1/3 polyoverzadigde omega-3 vetzuren (zoals in tonijn, zalm, makreel). Vitamines en mineralen Mineralen vertegenwoordigen tussen 4 en 5% van het lichaamsgewicht. Ze leveren geen energie aan het lichaam maar zijn wel van levensbelang voor de goede werking ervan. Een mineralentekort kan allerlei stoornissen en gezondheidsproblemen veroorzaken. Vitamines zijn voedingsstoffen die we in natuurlijke toestand aantreffen in voedingsmiddelen en die noodzakelijk zijn voor de goede werking van de meeste van onze lichaamscellen. Men onderscheidt de wateroplosbare vitamines (de B- groep en C) en de vetoplosbare (A, D, E en K). Hoeveel? De voedingsmiddelen waaruit we vitamines en mineralen kunnen putten, zijn divers. Een gevarieerde voeding, waarin zowel dierlijke als plantaardige producten vertegenwoordigd zijn, is de beste garantie om geen tekorten te hebben. Vezels Vezels helpen om constipatie te voorkomen, om het cholesterolgehalte op een normaal peil te houden en om sommige kankers te voorkomen. Een voldoende hoeveelheid vezels wordt aangevoerd door een voeding die rijk is aan fruit en groenten, peulvruchten en volle granen. Hoeveel? De hoeveelheid vezels die nodig is voor de goede darmwerking van een volwassene bedraagt 30 tot 40 gram per dag. Water Dat is het voornaamste bestanddeel van het menselijk lichaam. Water bevat geen calorieën en is een onmisbaar onderdeel van een gezonde voeding. We verliezen elke dag water via transpiratie, urine en stoelgang en dat moet vervangen worden door voedsel dat rijk is aan water en dranken. Hoeveel? We moeten dagelijks 1,5 liter drinken (water, thee, koffie, soep, sappen,...). 1 Melk en melkproducten eet ik : a nooit of 1 keer per week. b elke dag bij de koffie. c meer dan twee keer per dag. 2 In een week, eet ik : a bijna geen dierlijke eiwitten (eieren, vis, vlees). b meer vlees en eieren dan vis. c meer vis dan eieren en vlees. 3 Peulvruchten eet ik : a zelden in de loop van een maand. b een keer per week. c drie keer per week. 4 Groenten en salades eet ik : a zelden in de loop van een week. b een keer per dag. c twee keer per dag. 5 Fruit eet ik : a zelden in de loop van een week. b twee keer per dag (waarvan 1 keer als sap). c drie keer per dag. Eet ik wel gezond? Men kan eten en zelfs veel eten zonder daarom goed gevoed te zijn. Of u goed gevoed bent, kunt u ontdekken door te antwoorden op deze kleine vragenlijst : 6 Aardappelen en graanproducten eet ik : a zelden in de loop van een week. b een keer per dag. c twee keer per dag. 7 Wat betreft brood : a dat eet ik gewoonlijk niet. b ik eet twee sneden per dag. c ik eet het bij elke maaltijd. 8 Ontbijtkoeken en gebak eet ik : a elke dag. b twee of drie keer per week. c een keer per week. 9 Zoete frisdranken drink ik : a bij de maaltijden. b een keer per dag. c bij gelegenheid. Als u op de meeste vragen met a antwoordt, zijn uw eetgewoonten niet aan te bevelen en kunnen ze een negatieve invloed hebben op uw gezondheid. Als u meestal met b antwoordt, is uw voedingspatroon aanvaardbaar maar voor verbetering vatbaar. Als u meestal met c antwoordt is uw voedingspatroon evenwichtig. 6 7

5 VOEDING EN GEZONDHEID Voeding en gezondheid Gezonde basisprincipes We weten al dat een evenwichtige voeding u helpt om gezond te blijven. Maar het omgekeerde is ook waar : een onevenwichtig voedingspatroon, zowel naar hoeveelheid als naar kwaliteit, verhoogt het risico op ziektes en tast onze levenskwaliteit aan. Het ABC van gezonde voeding De traditionele voeding van de Belg bestond vroeger uit eenvoudige, ongeraffineerde voedingsmiddelen, die op lange termijn een gunstige werking hadden voor de preventie van ziektes. Men at veel volle granen en veel groenten, peulvruchten en fruit. Melkproducten, vlees en vis werden met mate gegeten. Sedert de helft van de 20ste eeuw zijn de voedingsgewoontes aanzienlijk gewijzigd, ondermeer door de verscheidenheid van het aanbod van de steeds actievere en competitievere voedingsindustrie, maar ook door de socioculturele en professionele gewoontes. Geen enkel voedingsmiddel, hoe evenwichtig en rijk ook, kan de tekortkomingen compenseren die het gevolg zijn van slechte eetgewoontes. TIP Om gezond te blijven : eet minder voedingsmiddelen die rijk zijn aan vet, suiker en zout en verminder het verbruik van dierlijke producten. Geef de voorkeur aan voedingsmiddelen die rijk zijn aan koolhydraten en eet meer fruit en groenten, die rijk zijn aan vitamines, mineralen en vezels. De energieaanvoer afstemmen op het energieverbruik om het gepaste gewicht te bewaren. Spring matig om met vetstoffen en varieer om een goede verdeling van vetzuren te bereiken. Elke dag brood eten en een maaltijd met als hoofdbestanddeel aardappelen, rijst of deegwaren. De dagelijkse consumptie van gesuikerde en zoute voedingswaren beperken. Dagelijks groenten eten, als voorgerecht, soep en bij de hoofdmaaltijd, zowel gekookt als rauw. Minstens 2 tot 3 porties fruit per dag eten. Elke dag zuivelproducten (een glas melk, yoghurt en een portie kaas). Geef de voorkeur aan mager vlees en eet twee keer per week vis. Niet meer dan 5 eieren per week eten (opgelet : dit cijfer omvat ook de eieren in bereide schotels, sausen, beslag, gebak...). Elke dag 1,5 liter drinken, bij voorkeur water. Het alcoholverbruik matigen. Niet meer dan 6 gram zout per dag eten. Doe lichaamsbeweging, 20 tot 30 minuten, 3 tot 5 keer per week. 8 9

6 VOEDING EN GEZONDHEID 10 De voedingspiramide De voedingspiramide stelt op een grafische manier voor hoe men het voedselgebruik rationeel en gezond kan indelen. De voedingsmiddelen die tot de basis van de piramide behoren, Gebak, suikerwaren, snacks, enz : af en toe en in kleine hoeveelheden Vetten en oliën : matig en gevarieerd Water : naar believen, minstens 1,5 liter per dag moeten alle dagen gegeten worden. De voedingsmiddelen die zich bovenaan bevinden mogen maar in kleine hoeveelheden of occasioneel gegeten worden. Lichaamsbeweging : 30 minuten per dag Alcohol : met mate Vlees, gevo gelte, vis, eieren : 1 tot 2 keer per dag Melkproducten : 2 tot 3 keer per dag en minstens 1 maal kaas Groenten en fruit : bij elke maaltijd Zetmeelproducten : bij elke maaltijd Voedingsmiddelen om elke dag te eten Voedingsmiddelen om elke week te eten Voedingsmiddelen om bij gelegenheid te eten Water en alcohol Voedingsmiddel Frequentie Huishoudmaat Pasta of rijst, gewoon brood, volkoren brood, aardappelen Groenten Fruit Vetstoffen (liefst plantaardig) Melk en zuivel Vis Mager vlees, gevogelte en eieren Peulvruchten Droge vruchten Vet vlees en vleeswaren Suikergoed, snoep en frisdranken Boter en gebak Water Bier of wijn Van 4 tot 6 porties per dag (zo mogelijk volle granen) Meer dan 2 porties per dag 2 tot 3 porties per dag Van 3 tot 6 porties per dag Van 2 tot 3 porties per dag Van 3 tot 4 porties per week Van 3 tot 4 porties per week (afwisselend) Van 3 tot 4 porties per week Van 3 tot 7 porties per week Bij gelegenheid en met mate Van 4 tot 8 porties per dag Eventueel en gematigd voor volwassenen Een normaal bord 1 of 2 sneden of een sandwich Een grote of 2 kleine aardappelen Een bord gemengde sla 5 tot 6 eetlepels groenten Een grote tomaat en twee wortelen... Een middelgroot stuk Een kop kersen, aardbeien, bessen... Twee sneden meloen 1 eetlepel Een kop melk Twee potjes yoghurt of verse kaas 2 of 3 sneden kaas Een individuele filet Een kleine filet Een kwart kip of konijn 1 of 2 eieren Een normale individuele schotel Een handvol of een individuele portie Een glas Een glas of een kleine fles 11

7 VOEDING VOOR ELKE LEEFTIJD Voeding voor elke leeftijd Zuigelingen en kinderen De voeding speelt een sleutelrol bij de groei en de ontwikkeling van een kind. Het eerste levensjaar wordt gekenmerkt door een sterke groei en ontwikkeling van het lichaam. Daarom verdient de voeding gedurende de eerste levensfase alle zorg, want een onevenwichtige voeding kan de groei verstoren. Met andere woorden, de dominante voedingsgewoontes in de eerste levensjaren kunnen bepalend zijn voor een goede gezondheid of, integendeel, voor het opduiken van risicofactoren die kunnen leiden tot chronische aandoeningen op volwassen leeftijd. Talrijke studies tonen aan dat moedermelk het meest geschikte voedingsmiddel is voor een pasgeborene omdat het tal van voordelen biedt, zowel voor het kind als voor de moeder. Vanaf 6 maanden beantwoorden moedermelk en de bereidingen voor zuigelingen niet langer aan de voedingsbehoeften van een gezonde zuigeling en dus moet zijn voedingspatroon verrijkt worden met nieuwe voedingsmiddelen. Men stapt dan over van een zuiver vloeibare voeding op een halfvaste en tenslotte op vaste voeding, zodat het kind kennis maakt met nieuwe smaken en voedsel leert kauwen alvorens het door te slikken. Geef de voorkeur aan zelf bereide, gepureerde maaltijden. Commerciële bereidingen zijn een dure maar aanvaardbare noodoplossing. Naarmate het kind groeit en zich licha- melijk, geestelijk en sociaal ontwikkelt, neemt het ook nieuwe eetgewoonten aan. Tijdens de eerste levensfase speelt de familie een doorslaggevende rol omdat ze instaat voor het eten van het kind en model staat voor de gedragingen die het kind zal nabootsen en aanleren. Voedingsmiddel Kinderen : wat, hoeveel en wanneer? 1-3 jaar ml /g 4-6 jaar ml /g Hoeveel? 7-9 jaar ml /g jaar ml /g Wanneer? Melk en zuivel of 4 keer per dag Vlees, kip keer per week Vis keer per week Eieren een een een een 3 of 4 keer per week Aardappelen dagelijks Peulvruchten of 3 keer per week Groenten (rauw en gekookt) keer per dag Fruit keer per dag Brood keer per dag Rijst (rauw gewicht) keer per week Deegwaren (rauw) keer per week Suiker en suikerwaren dagelijks Vetstof (plantaardig) dagelijks Het gewicht van een zuigeling is na 5 maanden ongeveer verdubbeld en na 1 jaar verdrievoudigd en de lengte neemt in het eerste jaar met 25 tot 30 centimeter toe

8 VOEDING VOOR ELKE LEEFTIJD Adolescenten Het denken en handelen van opgroeiende tieners wordt in sterke mate bepaald door de vriendengroep waartoe ze behoren, maar ze staan ook open voor nieuwe sociale gedragingen en voor boodschappen die door de media uitgestuurd worden. Binnen die context ondergaan hun voedingsgewoontes grote veranderingen. Doorgaans neemt de consumptie van zoetigheden en allerlei snacks (calorierijk en met veel vetstoffen) toe en ook alco- hol en tabak verschijnen op het toneel. Bovendien gebeurt het wel meer dat men een maaltijd overslaat (voornamelijk het ontbijt) en zijn eetgewoonten wijzigt uit angst om te verdikken, met het risico op de ontwikkeling van eetstoornissen. In periodes van snelle groei, neemt de behoefte aan calcium (een essentieel mineraal voor de ontwikkeling van de botmassa) toe. Meer zelfs, samen met de zwangerschap, is dit de levensfase waarin de behoefte aan calcium het grootst is. Zwangere en zogende vrouwen De voeding tijdens de zwangerschap kan de ontwikkeling van het kind beïnvloeden en zelfs een rol spelen bij het verschijnen van risicofactoren op volwassen leeftijd. Een doordacht voedingspatroon kan vroeggeboorte en andere ontwikkelingsproblemen van het kind helpen voorkomen.tijdens de zwangerschap neemt het gewicht van een vrouw met een aanvaardbaar voedingspatroon 10 tot 13 kg toe. De caloriebehoefte neemt vooral toe in de zes laatste maanden van de zwangerschap en wordt geschat op 300 kilocalorieën per dag. Het spreekt dus voor zich dat zwangere vrouwen op hun voeding moeten letten. Maar dat geldt ook voor vrouwen die een zwangerschap plannen want een goede voedingsbalans bij aanvang bevordert de goede ontwikkeling van de foetus. Voedingsmiddel Adolescenten : wat, hoeveel en wanneer? Meisjes van... tot (jaar) ml /g ml /g Jongens van... tot (jaar) ml /g ml /g Wanneer? Melk en zuivel of 4 keer per dag Vlees, kip keer per week Vis keer per week Eieren een een een een 3 of 4 keer per week Aardappelen dagelijks Peulvruchten of 3 keer per week Groenten (rauw en ongekookt) keer per dag Fruit keer per dag Brood dagelijks Rijst (ongekookt gewicht) keer per week Pasta (ongekookt gewicht) keer per week Suiker en suikerwaren dagelijks Vetstof (liefst plantaardig) dagelijks Zwangere en zogende vrouwen : wat, hoeveel en wanneer? Zwangere Zogende Voedingsmiddel Porties ml /g Wanneer? Melk en zuivel keer per dag Vlees, kip keer per week Vis keer per week Eieren een een 3 of 4 keer per week Aardappelen dagelijks Peulvruchten keer per week Groenten (rauw en gekookt) keer per dag Fruit keer per dag Brood dagelijks Rijst (ongekookt gewicht) keer per week Pasta (ongekookt gewicht) keer per week Suiker en suikerwaren dagelijks Vetstoffen (liefst plantaardig) dagelijks 14 15

9 VOEDING VOOR ELKE LEEFTIJD In principe moet men zorgen voor : een goede aanvoer van aminozuren en essentiële vetzuren ; een grotere inname van voedingsmiddelen die rijk zijn aan foliumzuur ; een voldoende opname van vezels ; een grotere inname van calcium en ijzer. Tijdens de zoogperiode moet de moeder meer voedingsstoffen opnemen dan gewoonlijk, vooral dan stoffen die de melkproductie stimuleren. Doorgaans volstaat het om de opname van eiwitten, calcium, ijzer, foliumzuur en de vitamines E en C te verhogen. Moedermelk bestaat voor 85 tot 90 % uit water ; het is dus van belang dat de moeder voldoende vocht opneemt (ongeveer 2 tot 3 liter per dag) om haar eigen vochtbalans en de melkproductie niet in het gedrang te brengen. Senioren De voedingsbehoeften van gezonde senioren die niet aan een of andere ernstige ziekte lijden, zijn nagenoeg dezelfde als die voor jongere volwassenen. Het voornaamste verschil is dat de ouderen wat meer eiwitten en Hoe groot is de nodige calorievermindering vanaf 40 jaar? Leeftijd Vermindering met Van 40 tot 49 jaar 5 % Van 50 tot 59 jaar 10 % Van 60 tot 69 jaar 20 % Vanaf 70 jaar 30 % Senioren zijn vooral gevoelig voor voedselbederf (bv. door slechte bewaaromstandigheden) omwille van het feit dat hun immuunsysteem verzwakt is en minder weerstand biedt tegen allerlei ziektekiemen. minder calorieën nodig hebben omdat hun stofwisseling wat trager verloopt en ze doorgaans wat minder fysiek actief zijn. Aan andere voedingsstoffen (koolhydraten, vetten, vitamines en vezels) behouden senioren dezelfde behoeften als voordien. Senioren moeten dus zorgen voor een opname van voldoende voedingsstoffen en omzichtig omspringen met calorierijke dranken en voeding (gebak, ijsjes, frisdranken, alcohol...). Het gebeurt regelmatig dat bejaarden zich slecht voeden door allerlei omstandigheden : gebrek aan eetlust, depressie, luiheid, ongemak door geneesmiddelengebruik, tandproblemen, ziekte... Zonder daarom noodzakelijk te lijden aan ondervoeding, kunnen de senioren op de duur last hebben van bepaalde tekorten die hun gezondheid kunnen ondermijnen, de genezing van ziektes kunnen vertragen, eventuele zenuwproblemen kunnen versterken, de genezing van verwondingen kunnen afremmen, enz. Er moet dus voldoende aandacht geschonken worden aan de voeding van senioren: ze moet niet alleen voedzaam maar ook lekker zijn. Ik ben er zeker van, want het stond in Test- Aankoop! Als er woorden zijn die ons plezier doen, dan wel bovenstaande. Ze tonen immers aan dat Test-Aankoop na al die jaren een referentie is geworden voor de consument. Referentie voor een aankoop, natuurlijk, want het concept zelf van Beste Koop maakt vandaag reeds deel uit van het alledaagse taalgebruik wanneer het over een goede prijs-kwaliteitverhouding gaat. Maar ook, aan de hand van de uitgave Budget & Recht, een referentie als het gaat om uw rechten te verdedigen. Want in onze tijdschriften eren we de waarden die we hoog in het vaandel voeren onafhankelijkheid, expertise en dicht bij de mensen staan elke bladzijde opnieuw... en allemaal in het voordeel van uw portefeuille! Luc Verheyen Hoofdredacteur Elke maand informeert Test-Aankoop u over de kwaliteiten en gebreken van honderden producten, apparaten of diensten waarvan u dagelijks gebruik maakt. Zo bent u zeker dat u de juiste keuze maakt... tegen de juiste prijs! 11 nummers per jaar Bespaar elk jaar honderden euro s Elke twee maanden leest u in Budget & Recht alles over de meest rendabele aandelen, over de voordeligste verzekeringscontracten, uw rechten in tal van situaties enz. 6 nummers per jaar Verdedig uw rechten en bescherm uw vermogen in allerlei situaties (Her)ontdek de grote klassiekers in recht en verbruik: surf snel naar

10 KOPEN, BEWAREN EN KOKEN Kopen, bewaren en koken NUTTIGE KOELTIPS Koop gekoelde en diepgevroren voedingswaren als laatste zodat ze kort mogelijk in een warmere omgeving vertoeven. Koop geen diepvriesproducten die gestald zijn boven de laadlijn van de diepvriezer. Kies bij voorkeur producten die zich achteraan of onderaan bevinden in de diepvrieskasten of -kisten. Vervoer gekoelde producten zo snel mogelijk. Als u een langere weg moet afleggen, maak dan gebruik van gesloten koeltassen. Stal daarin zowel de gekoelde als de diepgevroren producten zodat ze niet opwarmen. Schik de producten bij thuiskomst zo snel mogelijk op de gepaste plek naargelang van hun kenmerken : diepvriesproducten in het vriesvak, vers vlees en verse vis in de koudste zone van de koelkast (0 tot 4 C) en de andere voedingswaren in de temperatuurzone tussen 4 en 7 C. Het kan nuttig zijn om de koelkasttemperatuur te controleren met een thermometer. Voedingsmiddelen kopen Bij enquêtes die uitgevoerd werden door Test-Aankoop, hebben we herhaaldelijk kunnen vaststellen dat in tal van verkooppunten de bewaartemperatuur van de voedingswaren vaak te wensen overlaat. Onze test van koelkasten voor thuisgebruik heeft ook aangewezen dat de temperatuuraanduiding van de thermostaat niet altijd betrouwbaar is. Voedingswaren behandelen Bacteriën kunnen van diverse oorsprong zijn en zich snel ontwikkelen in voor hen gunstige omstandigheden. De consument kan niet alle risico s ONTDOOIEN EN BEREIDEN bannen, maar hij kan rekening houden met verschillende factoren die een rol spelen, met name tijd, temperatuur en hygiëne. Hoe? Volg de gids... Ontdooi diepvriesproducten niet bij kamertemperatuur : leg ze de dag voordien in de koelkast, ontdooi ze in de magnetron of gebruik ze, zo mogelijk, rechtstreeks. Was uw handen met zeep voor u begint te koken en telkens u een ander voedingsmiddel manipuleert, vooral als u in de keuken zowel met rauwe als met bereide producten werkt. Alle keukengerei dat in contact komt met voedingswaren moet zo schoon mogelijk zijn. Als een voedingsmiddel gekookt wordt en onmiddellijk opgegeten wordt, mogen er normaal geen problemen zijn, want de hitte schakelt de totaliteit of het grootste deel van de bacteriepopulatie uit. Als een gekookte bereiding bewaard wordt om gedurende meerdere dagen gegeten te worden, kan de bacteriologische kwaliteit aangetast worden door contact met rauw voedsel, gebruikt bestek, vuile oppervlakken, onvoldoende opwarming, slechte bewaaromstandigheden, enz. Daarom : Vermijd dat rauwe en bereide voedingsmiddelen met elkaar in contact komen tot op het moment dat u ze opdient. Als u een bereide schotel opnieuw opwarmt, zorg er dan voor dat hij niet lauw blijft, maar dat heel de schotel minstens tot 70 C wordt opgewarmd. Bewaar etensresten niet in de oorspronkelijke recipiënt, maar wel in een nieuwe, schone recipiënt. Bewaar bereide voedingswaren niet bij kamertemperatuur; schik ze zo snel mogelijk in de koelkast en bedek de bereiding zodat er geen contact kan zijn met andere producten. Warm niet een hele bereiding op als u slechts een portie nodig hebt, maar warm alleen de gewenste portie op. Als een bereide schotel bestemd is om pas meerdere dagen later te eten, is het beter om de bereiding in te vriezen. Warm restjes slechts een keer opnieuw op. Gooi wat overblijft weg. Ontdooide, bereide schotels en kant-en-klare maaltijden zijn even vatbaar voor bacteriële besmetting als vers bereide schotels. Daarom gelden ook dezelfde voorzorgen

11 KOPEN, BEWAREN EN KOKEN Voeding bewaren en bereiden Door de manier waarop voedingswaren bewaard en bereid worden, kan men de voedingswaarde opwaarderen of, integendeel, in sterke mate verminderen. De bewaartechnieken moeten aan een aantal voorwaarden voldoen : ze moeten doeltreffend zijn, d.w.z. ze moeten de aantasting van de voedingsmiddelen zo veel mogelijk afremmen of beperken ; ze moeten de voedingswaarde van de voedingsmiddelen zo weinig mogelijk aantasten en hun organoleptische kwaliteiten (geur, kleur, smaak en textuur) zo goed mogelijk bewaren ; ze mogen geen toxicologisch risico vertonen, d.w.z. dat ze het behoud van de voedselveiligheid moeten garanderen. Traditionele bewaartechnieken doen vaak een beroep op de bewaareigenschappen van sommige voedingsmiddelen om er andere mee te bewaren, door hun samenstelling te wijzigen. Vruchten kunnen bv. bewaard worden door er suiker (jam, gekonfijte vruchten op siroop...) of alcohol (peren of perziken op wijn ) aan toe te voegen, haring wordt opgelegd in azijn, enz. In Traditioneel Pekel, suiker, zuur (citroen, azijn), olie en alcohol Bewaartechnieken andere gevallen wordt het voedingsmiddel gedroogd, wat de voedingsdensiteit verhoogt (gedroogde pruimen of rozijnen, bv.). Fysisch Warmte Koude Stralingen Pasteuriseren, koken, steriliseren, uperiseren Koelen, invriezen, supervriezen, vriesdrogen Chemisch Licht, UV, microgolven, gammastralen, elektronenbundels Bewaarmiddelen, antioxidanten Voor- en nadelen van de voornaamste kooktechnieken Techniek Voordelen Nadelen Koken met water Koken in de magnetron Koken onder druk Stoomkoken Frituren Grillen en bakken Geen vetstof nodig Geen vetstof nodig en goed behoud van vitamines en mineralen Snel koken, optimaal voor vitaminebehoud Geen verlies van mineralen en beperkt vitamineverlies Niets bijzonder Eiwitten stollen snel ; beperkt water- en vitamineverlies Kooktechnieken bestrijden niet alleen de microbiologische besmetting, maar kunnen ook nog andere gunstige invloeden hebben op een voedingsmiddel. Door vlees te koken wordt het bindweefsel zachter en beter verteerbaar. Ook groenten worden door koken beter verteerbaar. Een sterke warmtebehandeling kan bepaalde aminozuren en bepaalde voedingsstoffen vernietigen. Groenten verliezen bij het koken bv. vitamine C en bepaalde vitamines van de B-groep via het kookvocht. Daarom is het noodzakelijk om naast gekookte groenten ook rauwkost te eten. Verlies van bepaalde vitamines en mineralen Niets bijzonder Niets bijzonder maar sommige toxische stoffen blijven bewaard Niets bijzonder maar sommige toxische stoffen blijven bewaard Afbraak van bakvetten bij herhaaldelijk gebruik Verkoling van eiwitten bij langdurig bakken 20 21

12 VOEDSELVEILIGHEID Voedselveiligheid Wie controleert wat? In 2000, heeft de Europese overheid het "Witboek over voedselveiligheid" gepubliceerd, om de voedselveiligheid te garanderen en om de consument weer vertrouwen te schenken, na de crisissen van ondermeer de dolle koeienziekte, mond- en klauwzeer en varkenspest. Een van de belangrijkste begrippen die daarbij ingevoerd werden, is de "traceerbaarheid". Men ontwikkelde mechanismen en procedures om de keten die een voedingsmiddel doorloopt, te kunnen volgen van productie tot verkoop. In ons land waakt het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (FAVV) over de veiligheid en de kwaliteit van de voeding, om de consument te beschermen. Het FAVV is ondermeer bevoegd voor de controle van de voedingsmiddelen in alle stadia van de voedselketen, het afleveren van de nodige vergunningen, de uitwerking van en de controle over identificatie- en traceerbaarheids systemen, het toezicht op de wetgeving die geldt voor alle schakels van de voedselketen, het uitwerken van een preventie- en sensibiliseringspolitiek inzake voedselveiligheid en het formuleren van adviezen over de huidige en toekomstige reglementering. De voedselketen De traceerbaarheid is de mogelijkheid om snel de oorsprong van een voedingsmiddel te kunnen terugvinden en het parcours dat het doorlopen heeft tot in het verkooppunt. Dat wordt mogelijk gemaakt dankzij de gegevens die geregistreerd worden bij elke stap in de productieketen. De mogelijkheid om een voedingsmiddel of zijn bestanddelen te kunnen identificeren van zijn oorsprong tot bij de consument is de hoeksteen van de voedselveiligheid. Een praktisch voorbeeld : de traceerbaarheid van rundvlees Bij de kweker De kweker moet een register bijhouden waarin geboortes, overlijdens, behandelingen en verkoop van de dieren opgetekend worden. Elk dier draagt in zijn oor een clip met een identificatienummer. Bij de slachter Alvorens de dieren geslacht worden, vergelijkt men de gegevens van de clips met de identificatiepapieren en de vervoerdocumenten. Vervolgens worden die gegevens bijgewerkt (slachtdatum, slachter,...). Daarna worden etiketten afgedrukt voor de identificatie van de karkassen. Bij de versnijder De gegevens van de slachter worden aangevuld met gewicht en aankomstdatum. De stukken vlees worden luchtdicht verpakt en er worden twee soorten etiketten aangebracht : meerdere verpakkingen vormen een kist met een eigen lotnummer en verscheidene kisten worden op een palet geladen dat een ander lotnummer krijgt, dat geldt voor alle kisten op het bewuste palet. In de handel Het vlees wordt in de verkooppunten opnieuw versneden en verpakt. Hyper- en supermarkten vermelden op het etiket de essentiële gegevens omtrent de doorlopen keten. De kleinhandelaars (beenhouwers) verkopen het vlees niet voorverpakt, maar moeten de identificatieinformatie van het verkochte vlees aanplakken. De keten kan ook anders verlopen dan in dit voorbeeld, maar de traceerbaarheid moet op elk moment verzekerd worden

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN.

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. GEZONDHEID INFOBLAD DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. BRON: VIGeZ, 2011. De actieve voedingsdriehoek. De actieve voedingsdriehoek geeft je een idee

Nadere informatie

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf De Schijf van Vijf in het kort Om fit en gezond te leven is het belangrijk om gezond te eten. Gezond eten is samen met voldoende bewegen dé basis voor een

Nadere informatie

De voedingsmiddelendriehoek.

De voedingsmiddelendriehoek. Hoofdstuk 8 De voedingsmiddelendriehoek. 1. De voedingsdriehoek invullen. 2. De drie maaltijden per dag opnoemen. 3. Zeggen wanneer we best drinken en hoeveel liter we drinken. 4. Tips opnoemen om gezond

Nadere informatie

Leefregels voor. Gezond blijven. KBO Bernadette Helmond. 23 april 2014

Leefregels voor. Gezond blijven. KBO Bernadette Helmond. 23 april 2014 Leefregels voor Gezond blijven KBO Bernadette Helmond 23 april 2014 1 Senioren leven ongezonder dan 10 jaar geleden - Drinken meer - Roken (vrouwen) - Bewegen minder - Overgewicht - Eenzijdig eten 2 Leefregels

Nadere informatie

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Inhoud 1 Vakantiebestemmingen 2 Wat is gezonde voeding? 3 Energieleveranciers en functies 4 Energiebalans op vakantie 5 Weet

Nadere informatie

Voeding in de zwangerschap

Voeding in de zwangerschap Voeding in de zwangerschap Verloskunde Beter voor elkaar 1 2 Gezonde voeding Een gezonde leefstijl is belangrijk, vooral nu u in verwachting bent. Daarbij hoort gezonde voeding. Eten voor twee is niet

Nadere informatie

Diabetes mellitus. Victoza en voeding

Diabetes mellitus. Victoza en voeding Diabetes mellitus Victoza en voeding In het kort Wat is diabetes? Diabetes mellitus wordt in de volksmond ook wel suikerziekte genoemd. Bij Diabetes mellitus is er geen of onvoldoende insuline beschikbaar

Nadere informatie

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus Bij gebruik van GLP-1-analoog Aangezien u lijdt aan Diabetes mellitus, type 2 (oftewel ouderdomsdiabetes) én overgewicht hebt, heeft de arts u een behandeling met zogenaamd

Nadere informatie

VEILIGHEID. 5. TBM Maart 2014

VEILIGHEID. 5. TBM Maart 2014 VEILIGHEID 5. TBM Maart 2014 TBM: Gezond op het werk * Aan de hand van een Quiz * Verdeel de Quiz kaart de dag voor de TBM * Verzamel voor de start van de TBM de kaarten en steek deze in een omslag met

Nadere informatie

Voedingsbeleid Kinderdagverblijf Kiekeboe 2015

Voedingsbeleid Kinderdagverblijf Kiekeboe 2015 Ons voedingsbeleid Inleiding Gezond zijn en blijven begint onder andere met voeding. Gezond eten betekent: gevarieerd en niet te veel. Een gezond voedingspatroon is een voedingspatroon waarmee problemen

Nadere informatie

Eet, drink en. beweeg!

Eet, drink en. beweeg! Eet, drink en. beweeg! WAAROM? Gezond eten en regelmatig bewegen gaan hand in hand. Door een gevarieerde voeding te combineren met voldoende lichaamsbeweging zorgen we ervoor dat we het risico op allerlei

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Albert Schweitzer ziekenhuis september 2014 pavo 1127 Inleiding U heeft een Whipple-operatie gehad waarbij (een deel van) uw alvleesklier is verwijderd. Na de operatie

Nadere informatie

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Waarom eet je eigenlijk? Je krijgt er energie van! Energie heb je nodig alle processen in je lichaam b.v. voor lopen, computeren Maar ook

Nadere informatie

Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek

Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek De actieve voedingsdriehoek Gezond eten is makkelijker dan je denkt. Zeker met de actieve voedingsdriehoek. Het is een handige wegwijzer over eten en bewegen

Nadere informatie

28-9-2014. Inhoud. Voeding en leefstijl bij en na kanker. 1. Voeding van vroeger tot nu. 1. Voeding van vroeger tot nu. 2.

28-9-2014. Inhoud. Voeding en leefstijl bij en na kanker. 1. Voeding van vroeger tot nu. 1. Voeding van vroeger tot nu. 2. Voeding en leefstijl bij en na kanker Malu van Geel Inhoud 1. Voeding van vroeger tot nu 2. Voeding en kanker 3. Aanbevelingen 4. Veel gestelde vragen 1. Voeding van vroeger tot nu 1 Hippocrates Laat voeding

Nadere informatie

Infobrochure. Laxerende voeding. Dienst: pediatrie Tel: 011 826 341. mensen zorgen voor mensen

Infobrochure. Laxerende voeding. Dienst: pediatrie Tel: 011 826 341. mensen zorgen voor mensen Infobrochure Laxerende voeding Dienst: pediatrie Tel: 011 826 341 mensen zorgen voor mensen Contactgegevens dieetafdeling: Sarah Timmers: 011 826 043 Evelien Truijen: 011 826 057 2 Titel Laxerende voeding:

Nadere informatie

Topsport en Voeding V R I J D A G 2 8 M A A R T 2 0 1 4 Z N B A S A R A I P A N N E K OE K S P ORTVOEDINGSADVIES

Topsport en Voeding V R I J D A G 2 8 M A A R T 2 0 1 4 Z N B A S A R A I P A N N E K OE K S P ORTVOEDINGSADVIES Topsport en Voeding V R I J D A G 2 8 M A A R T 2 0 1 4 Z N B A S A R A I P A N N E K OE K S P ORTVOEDINGSADVIES Het menu voor de ouders Even voorstellen Voedingspiramide Basissportvoeding Koolhydraten,

Nadere informatie

Gezond eten moet dat?

Gezond eten moet dat? 51 K e n n I s m a k e n Gezond eten moet dat? Uit allerlei studies en enquêtes in verband met gezondheid en voeding blijkt dat het aantal zwaarlijvige jongeren toeneemt. Kinderen eten te vaak frieten,

Nadere informatie

lyondellbasell.com Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid

lyondellbasell.com Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid Eet dit Dat niet Verbeter je gezondheid Verander je keuzes, verander je leven Deze presentatie heeft als doel om u betere beslissingen te laten nemen m.b.t. voeding om zo uw gezondheid te verbeteren. Belangrijke

Nadere informatie

niveau 2, 3, 4 thema 5.5

niveau 2, 3, 4 thema 5.5 niveau 2, 3, 4 thema 5.5 Gezonde voeding Inleiding Wanneer eet je gezond? Hoeveel moet ik dagelijks eten? Wat is een goed lichaamsgewicht? Onder- en overgewicht Inleiding Goede voeding levert de dagelijks

Nadere informatie

WAT ETEN WE VANDAAG? 1 Waarom moet je eten?

WAT ETEN WE VANDAAG? 1 Waarom moet je eten? WAT ETEN WE VANDAAG? 1 Waarom moet je eten? Alles wat je eet en drinkt noemen we voedingsmiddelen. Voorbeelden hiervan zijn: brood, boter, groenten en vlees. In voedingsmiddelen zitten voedingsstoffen:

Nadere informatie

Geef kanker. minder kans. eet volop. groente en. fruit

Geef kanker. minder kans. eet volop. groente en. fruit Geef kanker minder kans eet volop groente en fruit Iedereen heeft zo zijn eetgewoonten. De één eet wat meer dan de ander. De één lust graag dit, de ander dat. Vaste eetgewoonten zijn er steeds minder.

Nadere informatie

Werkboekje. Brood op de plank 2 e Klassen 2012. Dit boekje is van..klas.

Werkboekje. Brood op de plank 2 e Klassen 2012. Dit boekje is van..klas. Werkboekje Brood op de plank 2 e Klassen 2012 Dit boekje is van..klas. WERKEN IN DE BINDELMEERCATERING INLEIDING De komende week zullen jullie gaan werken in de keuken van het Bindelmeer College. Jullie

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek

PATIËNTEN INFORMATIE. Ondervoeding. in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek PATIËNTEN INFORMATIE Ondervoeding in het ziekenhuis Afdeling Diëtetiek Ondervoeding bij ziekte Ondervoeding door ziekte is in ziekenhuizen een veel voorkomend probleem. Ongeveer 1 op de 4 patiënten is

Nadere informatie

Omega-3 vetzuren: wat... waarom... waar...

Omega-3 vetzuren: wat... waarom... waar... Omega-3 vetzuren: wat... waarom... waar... Op uw gezondheid! U bent baas over uw eigen lichaam. Gelukkig maar. Dat brengt natuurlijk een zekere verantwoordelijkheid met zich mee. Alles wat u eet en drinkt

Nadere informatie

Dieetadviezen bij wondgenezing

Dieetadviezen bij wondgenezing Dieetadviezen bij wondgenezing Diëtetiek Bereikbaarheid afdeling Diëtetiek Amphia Ziekenhuis: Locatie Langendijk, Molengracht, Pasteurlaan: (076) 595 30 75 Algemeen telefoonnummer Amphia Ziekenhuis: (076)

Nadere informatie

VOEDINGSRICHTLIJNEN EET 5-6 MAALTIJDEN PER DAG!

VOEDINGSRICHTLIJNEN EET 5-6 MAALTIJDEN PER DAG! VOEDINGSRICHTLIJNEN Proficiat, je hebt er goed aan gedaan om te kiezen voor extra lichaamsbeweging en dus voor een betere gezondheid. Wil je echter graag overbodig gewicht verliezen dan is het essentieel

Nadere informatie

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Inhoudsopgave: Kennis testen Waar is voeding eigenlijk goed voor? Waarmee moeten we dan ontbijten? Bloedsuiker spiegel Calorieën?? Schijf van 5 Hoeveel calorieën

Nadere informatie

Gezond eten met pubers

Gezond eten met pubers Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders E-Book uitgegeven door Feel Good Coaching, exploitant van Ladyline Parkstad en Ladyline Sittard Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders Als ouder zie

Nadere informatie

De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen. De kinderen kunnen reflecteren over hun eigen eetgewoonten.

De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen. De kinderen kunnen reflecteren over hun eigen eetgewoonten. Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen kennen de basisprincipes van een gezonde voeding en zien het belang in van een evenwichtige en gevarieerde voeding. De leerlingen weten aan welke voedselgroepen

Nadere informatie

Infofiche 1. De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen

Infofiche 1. De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen leren de actieve voedingsdriehoek kennen en begrijpen de indeling ervan. De leerlingen kunnen zelf voedingsmiddelen indelen bij de passende voedselgroep. geeft

Nadere informatie

Risico op ondervoeding tijdens opname

Risico op ondervoeding tijdens opname Risico op ondervoeding tijdens opname Ondervoeding door ziekte, een behandeling of een operatie is in het ziekenhuis een veelvoorkomend probleem. Ongeveer één op de drie patiënten heeft een risico op

Nadere informatie

5. Dagelijkse energie

5. Dagelijkse energie 5. Dagelijkse energie Elke beweging die je doet kost energie. Niet alleen bij het rennen, lopen, bukken en springen, maar ook slapen en zitten kosten dus energie. De energie die hiervoor nodig is, wordt

Nadere informatie

Energie en eiwitverrijkte. voor kinderen

Energie en eiwitverrijkte. voor kinderen Energie en eiwitverrijkte voeding voor kinderen Inleiding Als uw kind ziek is, verbruikt het lichaam van uw kind meer energie en voedingsstoffen in vergelijking met een gezond kind. Ook kan een ziekte

Nadere informatie

Sportvoeding. Antwoord op veel gestelde vragen over voeding. Sadia Rodjan Danique Stoop

Sportvoeding. Antwoord op veel gestelde vragen over voeding. Sadia Rodjan Danique Stoop Sportvoeding Antwoord op veel gestelde vragen over voeding Sadia Rodjan Danique Stoop Alles over eten Wanneer eet ik gezond? Gezond eten wordt vaak gezien als het eten van voldoende groente en fruit. Maar

Nadere informatie

De actieve voedingsdriehoek. VIGeZ 2012

De actieve voedingsdriehoek. VIGeZ 2012 De actieve voedingsdriehoek VIGeZ 2012 De actieve voedingsdriehoek Geeft weer - Wat je dagelijks zou moeten eten - Hoeveel je best beweegt Voor iedereen vanaf 6 jaar De actieve voedingsdriehoek Is gebaseerd

Nadere informatie

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over.

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Pre-diabetes Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over. Wat is pre-diabetes Pre-diabetes is het stadium vóór diabetes (suikerziekte). Het

Nadere informatie

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Bob ter Haak Miracle Performance Bob ter Haak Eigenaar Miracle Performance Sportdiëtist Bewegingsdeskundige Docent Sport Fietsen

Nadere informatie

Gezonde voeding. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? De betekenis van eten voor mensen. Gezonde voeding

Gezonde voeding. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? De betekenis van eten voor mensen. Gezonde voeding Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over gezonde voeding. Nu vraag je je misschien af wat dit met de horeca te maken heeft. Gasten komen toch naar een horecabedrijf om lekker te eten en toch niet

Nadere informatie

Voeding na transplantatie. 2013 Universitair Ziekenhuis Gent

Voeding na transplantatie. 2013 Universitair Ziekenhuis Gent Voeding na transplantatie 1 Algemene voedingsrichtlijnen Jemina Van Loo 24/06/2013 2 Inleiding Optimale gezondheid bereiken of bewaren 1) Medicatie 2) Gezonde voeding gezond gewicht gezonde voedingskeuzes

Nadere informatie

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam 1 2 VOORKOMEN VAN ONDERVOEDING BIJ OUDEREN Bij het bezoek op de polikliniek is u een aantal vragen gesteld over gewichtsverlies en uw eetlust. Hiermee wordt

Nadere informatie

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008:

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008: Werkbladen 2008: Over gezond eten 1 WAAROM IS GEZOND ETEN BELANGRIJK? Je bent nu in de groei. Je lichaam is nog lang niet klaar. Goed en gezond eten is daarom erg belangrijk. Want alleen dan krijg je voldoende

Nadere informatie

Gezonde leefstijl, hoe pak je dit op?

Gezonde leefstijl, hoe pak je dit op? Gezonde leefstijl, hoe pak je dit op? Jolande van Teeffelen, diëtist Van de mensen met OSAS heeft 90% overgewicht Vetafzetting door overgewicht kan obstructie van de luchtweg veroorzaken. Maar de apneu

Nadere informatie

Voedingsrichtlijnen zwangerschap

Voedingsrichtlijnen zwangerschap Voedingsrichtlijnen zwangerschap Hoera! Je bent zwanger. Een nieuwe tijd breekt aan. Wat gaat deze zwangerschap brengen? Hoe zorg je dat je baby goed groeit? Hoe blijf je zelf fit tijdens je zwangerschap?

Nadere informatie

Gezonde Voeding Tips

Gezonde Voeding Tips Gezonde Voeding Tips Waarom is een gezond dieet zo belangrijk? A) Voorkom risico s op aandoeningen Weet je dat de meeste aandoeningen kunnen worden voorkomen? Voorbeelden hiervan zijn:» Hartaandoeningen»

Nadere informatie

Een operatie? Let op uw voeding!

Een operatie? Let op uw voeding! Een operatie? Let op uw voeding! Belangrijk Om een operatie en uw herstel zo goed mogelijk te laten verlopen is het belangrijk dat u lichamelijk in een zo goed mogelijke conditie bent. Een goede voedingstoestand

Nadere informatie

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Eiwitbeperkt dieet Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Natriumbeperkt à 2400 mg natrium per dag (6 gram zout) Over een eiwitbeperkt dieet U heeft het advies gekregen een eiwitbeperkt

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77 Inhoud Voorwoord 3 Voeding 6 Slaap 22 Houding 30 Naar de dokter 37 Kleding 65 Mode 74 Kleding wassen 77 6 VOEDING Weet wat je eet Je eet elke dag. Alles wat je eet (en drinkt) heet voeding. Is elke voeding

Nadere informatie

Voeding en sport. 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse

Voeding en sport. 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse Voeding en sport 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse Inhoud 1. Actieve voedingsdriehoek 2. Aanbevelingen 3. Praktische tips 4. Energiebehoefte 5. Etiket lezen 6. Reclame 7. Fabels en feiten Voeding

Nadere informatie

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie.

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie. Voeding bij COPD Inleiding Een gezond, afwisselend eetpatroon is voor iedereen goed. Voedsel is immers de brandstof van ons lichaam. Klachten als kortademigheid, vermoeidheid en hoesten kunnen uw lichamelijke

Nadere informatie

Het preoperatieve dieet voor een obesitas operatie Obesitas Centrum Waregem O.L.V. van Lourdes Ziekenhuis

Het preoperatieve dieet voor een obesitas operatie Obesitas Centrum Waregem O.L.V. van Lourdes Ziekenhuis Het preoperatieve dieet voor een obesitas operatie Obesitas Centrum Waregem O.L.V. van Lourdes Ziekenhuis Inleiding Deze folder geeft u informatie over het dieet dat u moet volgen voorafgaande aan een

Nadere informatie

Gezond eten als je zwanger wilt worden

Gezond eten als je zwanger wilt worden Gezond eten als je zwanger wilt worden Auteur: Voedingscentrum Gezond eten is belangrijk, zeker als je zwanger wilt worden. Dit informatieblad bevat algemene tips en informatie over gezond eten. De tips

Nadere informatie

"Als je weet wat je eet kan je bewuster keuzes gaan maken en een gezondere lifestyle ontwikkelen."

Als je weet wat je eet kan je bewuster keuzes gaan maken en een gezondere lifestyle ontwikkelen. Dagelijkse voeding Als je wat meer op je voeding wilt gaan letten, dan sta je vast stil bij wat je allemaal op een dag eet. En je vraagt je vast af wat heb je nu direct nodig en wat niet? Wat voor effect

Nadere informatie

gezond zwanger met vitamines en mineralen

gezond zwanger met vitamines en mineralen gezond zwanger met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen zijn voedingsstoffen

Nadere informatie

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding H.40025.0416 Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding Inleiding Een gezond voedingspatroon is voor iedereen van belang. Gezonde voeding levert de energie en de voedingsstoffen die uw lichaam

Nadere informatie

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht

Afdeling Diëtetiek. Voedingsadvies bij jicht Afdeling Diëtetiek Algemeen U heeft jicht. In deze folder vindt u een aantal algemene adviezen die eventuele klachten kunnen voorkomen of verminderen. Wat is jicht? Jicht is een aandoening die behoort

Nadere informatie

WAT HEBBEN WE GEMETEN? Inner Scan Body Composition

WAT HEBBEN WE GEMETEN? Inner Scan Body Composition HERBALIFE FITCHECK WAT HEBBEN WE GEMETEN? Inner Scan Body Composition % LICHAAMSVET Wie wil je worden? Waar ben je nu? % LICHAAMSVET Vrouw 20-39 Leeftijd 40-59 60-79 Man 20-39 Leeftijd 40-59 60-79 Te laag

Nadere informatie

Voorkom Zwangerschapsdiabetes

Voorkom Zwangerschapsdiabetes Voorkom Zwangerschapsdiabetes Steeds meer zwangere vrouwen krijgen zwangerschapsdiabetes (zwangerschapssuiker). Deze folder geeft informatie over gezond eten en bewegen tijdens zwangerschap. Wat is zwangerschapsdiabetes?

Nadere informatie

Waarom eet je eigenlijk vegetarisch?waar haal je je eiwitten vandaan?zijn die schoenen van leer?is vegetarisme een volwaardige voeding?

Waarom eet je eigenlijk vegetarisch?waar haal je je eiwitten vandaan?zijn die schoenen van leer?is vegetarisme een volwaardige voeding? Vegetarisme Waarom eet je eigenlijk vegetarisch?waar haal je je eiwitten vandaan?zijn die schoenen van leer?is vegetarisme een volwaardige voeding? Vegetarisme is een voedingsgewoonte die meer en meer

Nadere informatie

Gezonde Sportvoeding. als basis voor optimale sportieve prestaties

Gezonde Sportvoeding. als basis voor optimale sportieve prestaties Gezonde Sportvoeding als basis voor optimale sportieve prestaties Een gezonde voeding is levensbelangrijk. Niet enkel om sportieve prestaties te leveren is een uitgebalanceerde voeding een vereiste, maar

Nadere informatie

Afdeling diëtetiek Voeding en zwangerschapsdiabetes

Afdeling diëtetiek Voeding en zwangerschapsdiabetes Afdeling diëtetiek Voeding en zwangerschapsdiabetes Telefoonnummer: 0344 674285 Zwangerschapsdiabetes (= diabetes gravidarum) is een vorm van diabetes mellitus die tijdens de zwangerschap ontstaat en meestal

Nadere informatie

Gezonde. voeding en. Eet gevarieerd en beweeg voluit!

Gezonde. voeding en. Eet gevarieerd en beweeg voluit! Gezonde voeding en beweging Eet gevarieerd en beweeg voluit! Alles over gezonde voeding en beweging Voel jij je gezond in je hoofd? www.fitinjehoofd.be of www.noknok.be Fitte School www.fitteschool.be

Nadere informatie

Gezonde. voeding en. Eet gevarieerd en beweeg voluit!

Gezonde. voeding en. Eet gevarieerd en beweeg voluit! Gezonde voeding en beweging Eet gevarieerd en beweeg voluit! Alles over gezonde voeding en beweging Voel jij je gezond in je hoofd? www.fitinjehoofd.be of www.noknok.be Fitte School www.fitteschool.be

Nadere informatie

S C H I J F V A N V I J F

S C H I J F V A N V I J F SCHIJF VAN VIJF DE SCHIJF VAN VIJF, GOED VOOR JE LIJF! V o o r i e d e r e e n i s e e n v o e d i n g s k e u z e v a n b e l a n g w a a r a l l e b e n o d i g d e voedingsstoffen in zitten. Dit zijn

Nadere informatie

BMI = gewicht (kg)/ lengte (m)²

BMI = gewicht (kg)/ lengte (m)² BMI = gewicht (kg)/ lengte (m)² Normaal 35 Hart- en bloedvat problemen Ademhalingsproblemen Circulatiestoornissen Been- en gewrichtspijnen Diabetes

Nadere informatie

GEZONDE VOEDING! Linda Verhaegh, diëtist De Zorggroep Groene Kruis Voeding en Dieet

GEZONDE VOEDING! Linda Verhaegh, diëtist De Zorggroep Groene Kruis Voeding en Dieet GEZONDE VOEDING! Linda Verhaegh, diëtist De Zorggroep Groene Kruis Voeding en Dieet Stelling 1 BMI is hetzelfde als vetpercentage BMI is hetzelfde als vetpercentage BMI meet je door gewicht (kg) / lengte²

Nadere informatie

Gezonde. voeding en. Eet gevarieerd, vermijd lang stilzitten en beweeg voluit!

Gezonde. voeding en. Eet gevarieerd, vermijd lang stilzitten en beweeg voluit! Gezonde voeding en beweging Eet gevarieerd, vermijd lang stilzitten en beweeg voluit! Alles over gezonde voeding en beweging Voel jij je gezond in je hoofd? www.fitinjehoofd.be of www.noknok.be Wil je

Nadere informatie

Welkom bij Forte kinderopvang

Welkom bij Forte kinderopvang Welkom bij Forte kinderopvang Gezonde voeding van 0-12 jaar Voedingsbureau PUUR! Donderdag 5 maart 2015 Inhoud 1. Belang gezonde voeding 2. Duurzaam & puur 3. Interactief informeren 4. Vragen 1. Belang

Nadere informatie

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding patiënteninformatie voedingsadvies bij dreigende ondervoeding De arts of verpleegkundige heeft met u besproken dat u kans heeft op ondervoeding. Goede voeding kan helpen om uw conditie te verbeteren. Wat

Nadere informatie

Gezonde voeding voor teamsporters

Gezonde voeding voor teamsporters Gezonde voeding voor teamsporters Inleiding Door: Esther Verhoef en Puck Reckers Doel: Kennis vergroten goede voeding rondom trainingen/wedstrijden. Inhoud Presentatie Wat is voeding - Koolhydraten - Vetten

Nadere informatie

Gezonde voeding op het werk

Gezonde voeding op het werk Gezonde voeding op het werk Gezonde voeding op het werk Versie: 01/08/2012 Pagina 1 van 8 GEZONDE VOEDING OP HET WERK 1.Inleiding. Gezonde voeding. Gezonde voeding is voeding die alle voedingstoffen (eiwitten,

Nadere informatie

Gezonder eten, meer bewegen: leuk voor jezelf en goed voor je hart

Gezonder eten, meer bewegen: leuk voor jezelf en goed voor je hart Gezonder eten, meer bewegen: leuk voor jezelf en goed voor je hart Ontdek hoe kleine veranderingen elke dag een verschil maken Nicolas Guggenbühl, diëtist-voedingsdeskundige, met de medewerking van prof.

Nadere informatie

Ons voedingsbeleid. Inleiding

Ons voedingsbeleid. Inleiding Ons voedingsbeleid Inleiding Gezond zijn en blijven begint onder andere met voeding. Gezond eten betekent: gevarieerd en niet te veel. Een gezond voedingspatroon is een voedingspatroon waarmee problemen

Nadere informatie

Z O U T : TOP? ZOUT : STOP!

Z O U T : TOP? ZOUT : STOP! ZOUT : STOP! ZOUT : TOP? Zout, wat is dat nu eigenlijk? In feite is het zout dat we in onze voeding gebruiken natriumchloride of NaCl. Het element dat in deze formule voor problemen zorgt, is het natrium.

Nadere informatie

Principes Basisvoedingsschema

Principes Basisvoedingsschema Principes Basisvoedingsschema Spelregels gezond eetpatroon (volgens de richtlijnen van het voedingscentrum) 1. Breng variatie aan in je maaltijd. 2. Eet niet te veel, maar beweeg voldoende. 3. Eet veel

Nadere informatie

Eet evenwichtig en beweeg voldoende met de actieve voedingsdriehoek

Eet evenwichtig en beweeg voldoende met de actieve voedingsdriehoek Eet evenwichtig en beweeg voldoende met de actieve voedingsdriehoek www.vigez.be Wat is de actieve voedingsdriehoek? De actieve voedingsdriehoek geeft je een idee van wat je dagelijks zou moeten eten.

Nadere informatie

Gezonde basisvoeding met de Schijf van Vijf Factsheet

Gezonde basisvoeding met de Schijf van Vijf Factsheet Voedingscentrum De erkende autoriteit op het gebied van gezond, veilig en duurzaam eten Gezonde basisvoeding met de Schijf van Vijf Factsheet De Schijf van Vijf is het voorlichtingsmodel dat het Voedingscentrum

Nadere informatie

2. RECEPTEN. 2.1 Wok met rijst, kip en groentjes. Portie voor 4 personen

2. RECEPTEN. 2.1 Wok met rijst, kip en groentjes. Portie voor 4 personen 1. INLEIDING In een evenwichtige gezonde voeding is het belangrijk om iedere dag een goeie portie groenten en fruit te eten. Deze kunnen soms duur oplopen. Daarom is het belangrijk om groenten en fruit

Nadere informatie

VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES

VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES Diabetes DIABETES VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES Diabetes is een aandoening waarbij er problemen zijn met het op peil houden van het bloedglucose. Glucose is afkomstig van koolhydraten uit de voeding

Nadere informatie

Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken

Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken Wat zijn voedingsstoffen Voedingsstoffen zijn stoffen die je nodig hebt om te lopen, te denken enz. Er zijn 6 soorten voedingsstoffen. 1. eiwitten (vlees, peulvruchten.

Nadere informatie

V OEDING. Goed nieuws! EN KOOLHYDRATEN. Documentatie- en Informatiecentrum van de Tiense Suikerraffinaderij

V OEDING. Goed nieuws! EN KOOLHYDRATEN. Documentatie- en Informatiecentrum van de Tiense Suikerraffinaderij V OEDING EN KOOLHYDRATEN Goed nieuws! Documentatie- en Informatiecentrum van de Tiense Suikerraffinaderij Houdt u van suiker? Ja? Uitstekend! U hoeft zich hierover niet langer schuldig te voelen. Integendeel

Nadere informatie

Energie en eiwitverrijkt dieet. Afdeling Diëtetiek

Energie en eiwitverrijkt dieet. Afdeling Diëtetiek 00 Energie en eiwitverrijkt dieet Afdeling Diëtetiek Wanneer is een energie- en eiwitverrijkt dieet nodig? Een energie- en eiwitverrijkt dieet is bestemd voor mensen met een te laag lichaamsgewicht of

Nadere informatie

Bewust en gezond winkelen. Doelstellingen. De leerlingen kunnen een gezonde keuze maken op basis van het etiket.

Bewust en gezond winkelen. Doelstellingen. De leerlingen kunnen een gezonde keuze maken op basis van het etiket. Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen zien in dat het zinvol is om een boodschappenlijstje op te stellen vooraleer boodschappen te doen. De leerlingen kunnen het etiket lezen en verschillende etiketten

Nadere informatie

GEZONDE VOEDING. Duur 90 min.

GEZONDE VOEDING. Duur 90 min. GEZONDE VOEDING Doelstelling de deelnemers verwoorden waarom we voeding nodig hebben de deelnemers verwoorden dat onze voedingskeuze gevarieerd moet zijn de deelnemers werken samen Duur 90 min. Materiaal

Nadere informatie

Cholesterol. Alles wat je ooit wilde weten

Cholesterol. Alles wat je ooit wilde weten Cholesterol Alles wat je ooit wilde weten Waar komt cholesterol vandaan? Het overgrote deel van de cholesterol in ons lichaam maakt ons lichaam zélf aan. Eén derde nemen we op via onze voeding. Cholesterol

Nadere informatie

Enkele tips om op kamp voedselnarigheden te vermijden. Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen

Enkele tips om op kamp voedselnarigheden te vermijden. Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen BEDERF JE KAMP NIET! Enkele tips om op kamp voedselnarigheden te vermijden Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen BEDERF JE KAMP NIET! HONGER... HONGER... Een vaak gehoord woord wanneer

Nadere informatie

Beach Body Programma

Beach Body Programma Beach Body Programma Je bent je vast alweer aan het verheugen op mooi weer, nu de zon wat meer gaat schijnen en de dagen weer langer worden, de temperatuur stijgt en je hebt meer zin om dingen te ondernemen

Nadere informatie

Vitaminen en mineralen. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Vitaminen en mineralen. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Vitaminen en mineralen Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Vitaminen 3 Mineralen 4 Voeding 4 Dagelijkse behoefte 4 Wanneer extra vitaminen gebruiken

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een buismaagoperatie

Voedingsadviezen na een buismaagoperatie Voedingsadviezen na een buismaagoperatie Albert Schweitzer ziekenhuis april 2015 pavo 1125 Inleiding De diëtiste is bij u langs geweest om met u te bespreken waar u met uw eten en drinken rekening mee

Nadere informatie

Goed eten en drinken in het CWZ

Goed eten en drinken in het CWZ Goed eten en drinken in het CWZ Als u de laatste maand(en) onbedoeld bent afgevallen en/of een verminderde eetlust heeft (gehad) kan het zijn dat u risico loopt op een slechte voedingstoestand of dat u

Nadere informatie

CEMA-Antwerpen 1. INLEIDING... 3 2. ALGEMENE INFORMATIE... 3

CEMA-Antwerpen 1. INLEIDING... 3 2. ALGEMENE INFORMATIE... 3 1. INLEIDING... 3 2. ALGEMENE INFORMATIE... 3 2.1. TANDEN POETSEN... 3 2.2. MEDICATIE... 3 2.3. WAT BIJ DIARREE... 4 2.4. BIJ BRAKEN EN VOEDSEL WEIGERING: NOODREGIME AANGEPAST OP LEEFTIJD EN GEWICHT. 4

Nadere informatie

123-12-2011 SPORTVOEDING. Zwat

123-12-2011 SPORTVOEDING. Zwat 1 SPORTVOEDING Zwat Inhoud: Wat is sportvoeding? Energiebehoefte Belang van Koolhydraten Praktisch Supplementen Atleet 1-2 2 WAAROM Voeding en sport Gezonde voeding: optimaal functioneren lichaam Extra

Nadere informatie

Voedingsbeleid KDV 1

Voedingsbeleid KDV 1 Voedingsbeleid KDV 1 Inhoud Algemeen o Gezond voedingsaanbod o Vaste en rustige eetmomenten o Allergieën en individuele afspraken o Traktaties Voedingsaanbod o Fruit o Drinken o Broodbeleg o Voedingsaanbod

Nadere informatie

VOORW OORD VOORWOORD. Omwille van de leesbaarheid staat in dit boekje steeds hij, maar je kunt hiervoor natuurlijk ook zij lezen.

VOORW OORD VOORWOORD. Omwille van de leesbaarheid staat in dit boekje steeds hij, maar je kunt hiervoor natuurlijk ook zij lezen. VOORW OORD VOORWOORD Over dit boekje Alles over gezond eten en bewegen met kinderen van 4 tot 18 jaar? Bij de titel van dit boekje vraag je je misschien af wat een kleuter te maken heeft met iemand die

Nadere informatie

Grafiek 1: Aanbeveling versus huidige inname. Gemiddelde aanbeveling per dag (ADH) voor volwassenen (19-59 jaar) 2 (uitgedrukt als 100 %)

Grafiek 1: Aanbeveling versus huidige inname. Gemiddelde aanbeveling per dag (ADH) voor volwassenen (19-59 jaar) 2 (uitgedrukt als 100 %) 1 2 Grafiek 1: Aanbeveling versus huidige inname 3 g groenten 2 stukken (of 25 g) fruit minstens 5 sneetjes (of 175 g) bruin brood of volkorenbrood 141 g of 47 % van de ADH (214 g incl. soepen en sappen)

Nadere informatie

Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT. 2 november 2013 Carmen Lecluyse. Voeding en sport - Carmen Lecluyse. maar er komt meer bij kijken

Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT. 2 november 2013 Carmen Lecluyse. Voeding en sport - Carmen Lecluyse. maar er komt meer bij kijken 2 Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT 2 november 2013 Carmen Lecluyse 3 4 maar er komt meer bij kijken 1 5 6 Inhoud Actieve voedingsdriehoek (1) 7 8 1. Actieve voedingsdriehoek 2. Aanbevelingen 3. Praktische

Nadere informatie

De actieve voedingsdriehoek

De actieve voedingsdriehoek De actieve voedingsdriehoek om dagelijks evenwichtig te eten en voldoende te bewegen Wat is de actieve voedingsdriehoek De actieve voedingsdriehoek geeft een idee van wat je dagelijks zou moeten eten om

Nadere informatie

Voeding bij zwangerschaps diabetes. Diabetes Gravidarum

Voeding bij zwangerschaps diabetes. Diabetes Gravidarum Voeding bij zwangerschaps diabetes Diabetes Gravidarum Universitair Medisch Centrum Groningen Zwangerschapsdiabetes is een vorm van suikerziekte die kan optreden tijdens de zwangerschap. Deze brochure

Nadere informatie