Samenvatting. Winnende project

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Samenvatting. Winnende project"

Transcriptie

1

2 Inhoud Samenvatting... 3 Winnende project... 3 Jury... 4 De 1 e prijs... 4 Overzicht opdrachten Slim, energiezuinig grijswater gebruik Terugdringing lichthinder in de gemeente Arnhem Verbetering van een interactieve simulatieomgeving SOPUA Sustainable Off-grid power for urban areas Sporten geeft Energie Windmolenpakket Haalbaarheidsscan gebruik restwarmte van transformatoren Model productieketen Honig jaren 50/ Mestkelder-energie (warmtebuffer) HAN E-Bike building an electric motorcycle Toekomstige Energievoorziening Kwekerij Overhagen SMOEL van Engineering Redesign koude-afleverset ev-light in Afrika Ontwerp van de Solar e e Xport Windbelt LAIB Localisation & Identificaton Easy & Affordable EdjeLedje E-bakfiets Solarboat Nieuwe Toepassingen voor Flexibele Lichtgewicht Zonnemodules Transport en verblijf op de Zwarte Cross Afvalstromen op de Zwarte Cross Ontwerpen van een zonnepanelen-wasinstallatie Schoorsteen Energie Project

3 Samenvatting Duurzame Energie is speerpunt van de HAN en het meest expliciet bij het instituut Engineering. Voor invulling en realisatie daarvan is het publiekprivate samenwerkingsverband SEECE opgezet. (SEECE staat voor (HAN) Centre of Expertise Duurzame Elektrische Energie). Dit is een uniek, door staatssecretaris OCW erkend samenwerkingsverband. In het businessplan SEECE zijn o.a. de volgende 2 doelstellingen geformuleerd: een groei van de uitstroom van studenten die substantieel aan beroepstaken en vraagstukken uit de energie gerelateerde sector gewerkt hebben. meer kennisvalorisatie: innovaties in het MKB en aan het thema gerelateerde studentprojecten. Belangrijk is dat alle Engineering studenten al in het eerste jaar expliciet kennis maken met deze sector en het thema Duurzame Energie. De Projectweek Engineering geeft daar op een unieke wijze invulling aan. Alle eerstejaars studenten van de vijf Engineeringopleidingen van de hogeschool van Arnhem en Nijmegen werken tijdens die Projectweek Engineering gezamenlijk aan projectopdrachten uit het bedrijfsleven op het gebied van Duurzame Energie. Elk team bestaat minimaal uit vijf studenten en in de meeste gevallen is elke Engineeringopleiding vertegenwoordigd. Studenten werken samen vanuit hun eigen discipline en krijgen daarbij procesmatige begeleiding van de docenten of een ouderejaarsstudent. Binnen de HAN kunnen zij gebruikmaken van aanwezige expertise (bijvoorbeeld van lectoraten), werkplaatsen en laboratoria. Aan het eind van de week presenteren zij het uiteindelijke resultaat. De meeste producten zijn aangedragen vanuit de partners en het bedrijvennetwerk van SEECE. De resultaten van verschillende projecten waren bijzonder succesvol. Sommigen kennen een vervolgproject (bijvoorbeeld als lectoraatopdracht en/of als stage- of afstudeerproject). De multidisciplinaire aanpak die wordt toegepast is essentieel voor duurzame ontwikkeling en een belangrijk onderdeel binnen het onderwijs van het instituut Engineering. Het succes van de projectweek bewijst dat onze multidisciplinaire aanpak werkt en toont ook aan dat jonge, creatieve en onbevangen geesten tot onverwachte resultaten kunnen komen. Daarnaast levert deelname aan de Projectweek Engineering ook naamsbekendheid op voor bedrijven bij o.a. studenten die een stage- of afstudeerplek zoeken. De studenten verzorgen een presentatie bij de HAN. Hierbij is in ieder geval de contactpersoon van het bedrijf aanwezig om kennis te nemen van het resultaat. De beste projecten worden beloond met een prijs. Winnende project Het winnende project werd door HyET Solar als opdracht aangeleverd. HyET Solar is een innovatief Arnhems bedrijf dat zonnecollectoren aan de rol ontwikkelt en produceert. Zij vroegen de studenten nieuwe consumer producten te ontwikkelen, waarin hun lichtgewicht- en flexibele zonnemodules tot hun recht komen. 3

4 De 7 studenten die met de opdracht aan de slag gingen, bedachten dat de zon op het dak van een koeltrailer elektrische energie kan opwekken, die tijdens het transport voor de koeling kan worden gebruikt en bij stilstand van de wagen aan het elektriciteitsnet kan worden geleverd. De groep had volgens de jury een heldere oplossing, een duidelijke poster en een goede onderbouwing van opbrengsten en terugverdienmodellen. Ook de dubbele winst van de oplossing - de zon die normaliter de trailer opwarmt, wordt nu gebruikt voor de koeling- sprak de jury bijzonder aan. Jury In de jury hadden o.a. Fokko Bakker en Henkjan Garretsen zitting. Fokko Bakker is bestuurslid van de regionale kring van het Koninklijk Instituut van Ingenieurs (KIVI). Henkjan Garretsen is vierdejaarsstudent Technische Bedrijfskunde en jong KIVI-lid. Samen met Herman Janssen, instituutsdirecteur Engineering en Henk Arts docent HAN, betrokken vanaf het eerste uur van de Projectweek, beoordeelden zij een groot aantal projecten als goed tot zeer goed. Dat ook de opdrachtgevers tevreden waren, blijkt uit hun beoordelingen: meer dan 40% van de groepen kreeg van hun opdrachtgevers een 9 als eindcijfer. Meerdere opdrachtgevers, waaronder een grote speler op de markt van energielevering, overwegen om de gevonden oplossing verder uit te werken. De 1 e prijs Zwarte Cross toegangskaart Het winnende studententeam kreeg als beloning toegangskaarten voor de Zwarte Cross die eind juli in Lichtenvoorde plaatsvindt. In deze uitgave worden de resultaten van een geslaagde projectweek Engineering 2014 gepresenteerd. We nodigen u uit om hiervan kennis te nemen en mocht uw interesse zijn gewekt, schroom niet om u aan te melden voor de volgende editie. Namens de projectleiding Sjoerd Timmermans Namens programmabureau SEECE Tinus Hammink 4

5 Overzicht opdrachten 2014 Nr. Titel eindopdracht Website Bedrijfsnaam 1 Slim, Energiezuinig Grijswater gebruik! We SAVE - particulier 2 Minder Lichthinder Milieudefensie 3 4 World Of Energy The New Opportunity SOPUA Sustainable Off-grid Power for Urban Areas 6 Sporten geeft energie Phase to Phase B.V. Alliander Fysiotherapeutisch bedrijf Scatt 7 Windmolen zelf bouwen Alliander N.V. 8 Gebruik Restwarmte Transformatoren Fietsbrug TenneT TSO B.V. 9 Model productieketen Honig jaren 50/60 10 Mestkelder-Energie Warmte Buffer 11 HAN E-Bike Building an electric motorcycle St.Industrieel Erfgoed Nijmegen en Omgeving (STIENEO) Projectbureau Energie Duurzaam i.o particulier HAN Motomotive 12A-B Slimme Energievoorziening Kwekerij Overhagen 13A-B SMOEL Engineering HAN Engineering 14A-B Redesign koude-afleverset Nuon, part of Vattenfall 15A-B ev-light in Africa SaveInc. 16A-B Ontwerp van de Solar e e Xport e e Xport 17A-B Windbelt duurzame fietsverlichting 18 LAIB Localization & Identification Easy & Affordable HAN Lectoraat Duurzame Energie Intellifi B.V. 19A-B Edje-Ledje Bureau I-link 20A-B E-Bakfiets 21A-B Solarboat 22A-B Nieuwe Toepassingen voor Flexibele Lichtgewicht Zonnemodules 23A-B Transport en verblijf op de Zwarte Cross 24A-B Afval (in alle vormen) reduceren 25A-B Zonnepanelen wasinstallatie Q-Concepts Design & Engineering HyET Solar B.V. Zwarte Cross Wopereis Groep Doetinchem 26A-B Schoorsteen Energie project St. Monument Arbeider 5

6 1. Slim, energiezuinig grijswater gebruik Korte Bedrijfsomschrijving: Milieu besparen dingen ontwikkelen op allerlei gebied. Water besparen door gebruik te maken van de zwaartekracht. 12 jaar geleden prijs gewonnen bij de Nationale Toekomst Prijs Ruim 2 jaar geleden prototype gemaakt in mijn eigen huis. Afgelopen jaar gewonnen bij #oase Nu wil ik kijken of we de wereld een beetje beter kunnen maken door water te besparen. Al dit water hoeft niet gezuiverd te worden. Dus minder energieverbruik bij de zuivering. Opdrachtomschrijving: De opdracht is om de haalbaarheid en marktwaarde van het idee te omschrijven. Daarbij moet je rekening houden met: hoe doe je dat in nieuwbouw? En in bestaande bouw? Daarnaast: zijn er nog andere toepassingen voor het grijze water? Kan je warmte terugwinnen? Kan je energie opwekken etc.? Toepassing moet in en om het huis zijn. Bedrijfsgegevens: Particulier initiatief 6

7 7

8 2. Terugdringing lichthinder in de gemeente Arnhem Korte Bedrijfsomschrijving: In 2011 is Jeroen Glissenaar tot Nachtburgemeester van Arnhem benoemd. Zijn taak is het beschermen van het donker en lichthinder in Arnhem terug te dringen. De Nachtburgemeester wordt ondersteund door de Arnhemse Werkgroep Minder lichthinder. In deze werkgroep zitten de JWG (Jongerenwerkgroep voor Sterrenkunde), Bezoekerscentrum Sonsbeek en Milieudefensie Arnhem. Voor meer informatie zie: onder thema lichthinder en Opdrachtomschrijving: Breng lichthinder in de gemeente Arnhem in kaart (d.m.v. aanwezige gegevens en eigen onderzoek) en geef aan waar de knelpunten liggen. Geef voor minimaal 2 Arnhemse gebieden met verschillende gebruiksfuncties (bijvoorbeeld wonen, werken, recreatie, park enz.) een scala aan oplossingen om lichthinder terug te dringen. Denk daarbij vooral aan alternatieven voor de verlichting met behoud van functionaliteit Bedrijfsgegevens: Werkgroep Minder Lichthinder, een samenwerkingsverband tussen de Arnhemse Nachtburgemeester, Bezoekerscentrum Sonsbeek, de JWG (Jongerenwerkgroep voor Sterrenkunde) en Milieudefensie Arnhem p/a/ Bezoekerscentrum Sonsbeek, Zypendaalseweg 24a 6814 CL Arnhem Naam studentenbegeleider: Jeroen Glissenaar (Nachtburgemeester) / Nicole Klein Middelink (Milieudefensie) 8

9 9

10 3. Verbetering van een interactieve simulatieomgeving Korte Bedrijfsomschrijving: Phase to Phase is een zelfstandige onderneming, gespecialiseerd in de ontwikkeling van software voor transport- en distributienetten voor elektriciteit. Sinds 1991 vertrouwen netwerkbedrijven, industrie en consultancy bureaus op onze producten voor planning, ontwerp en beheer van elektriciteitsnetten. Opdrachtomschrijving: Onderzoek, bedenk en beschrijf wat er verbeterd kan worden en hoe dit verbeterd kan worden. Denk aan een concept ontwerp, een lijst met mogelijke ideeën (met SWOT analyse), een vergelijking met andere producten en/of een re-design van het product. Wat moet er worden toegevoegd. Hoe kijkt de gebruiker naar het probleem? Kan de gebruikersinterface beter en overzichtelijker? Bedrijfsgegevens: Phase to Phase B.V. Utrechtseweg 310 B AR Arnhem 10

11 11

12 4. SOPUA Sustainable Off-grid power for urban areas Korte Bedrijfsomschrijving: Alliander is een netwerkbeheerder voor 3,3 miljoen huishoudens en bedrijven en dus in ongeveer een derde van Nederland de beheerder van het gas- en elektriciteitsnetwerk. Alliander verzorgt het transport van de energie en meting van gebruikte energie voor haar klanten. Opdrachtomschrijving: Een voor de hand liggende oplossing voor het hier genoemde probleem is een batterij met omvormer installeren die het vermogen wel kan opslaan en de diesel generator in een optimaler punt kan laten draaien. Tijdens de projectweek willen we een aantal scenario s doorrekenen en testen bij de SOPRA opstelling. De opdracht is om door te rekenen wat voor vermogens nodig zijn bij de verschillende aangeleverde scenario s. Daarnaast wordt assistentie gevraagd bij het verwerken van de meet resultaten van test met de SOPRA opstelling. Bedrijfsgegevens: Alliander N.V. Utrechtseweg AH Arnhem www. alliander.com 12

13 13

14 6. Sporten geeft Energie Korte Bedrijfsomschrijving: Fysiotherapie de Aam is de fysiotherapiepraktijk in Elst waar u terecht kunt voor klachten die uw bewegen belemmeren. Een deskundig team van fysiotherapeuten staat klaar om de problemen helder in beeld te brengen en u met een passende therapie weer op weg te helpen. En wilt u in beweging blijven, dan maakt u moeiteloos de overstap naar Scatt sportcentrum. Scatt Sportcentrum staat voor SportCentrum Advisering, Testen en Training. In Scatt Sportcentrum werkt u onder begeleiding aan uw eigen doelstelling. Dit kan variëren van afvallen tot conditie opbouwen en van herstellen van een blessure tot prestatieverbetering in uw sport. Scatt is een uniek concept waarbij u niet alleen traint maar ook regelmatig een test aflegt zodat objectief gemeten wordt hoe de vorderingen zijn. Het aantrekkelijke sportaanbod maakt het kiezen nog moeilijk. Onze visie Het lichaam is gemaakt om te bewegen. Dit geldt niet alleen voor onze spieren en gewrichten, maar ook voor onze organen en onze geest. Ieder individu kan zelf de verantwoording nemen voor het verbeteren van het bewegen. Door het lijf op de juiste manier te oefenen wordt het bewegingsapparaat sterker. Dit heeft een preventieve werking op het ontstaan van klachten en beperkingen. En het garandeert een verbetering van de "kwaliteit van leven". Missie Het team van Fysiotherapie de Aam en Scatt Sportcentrum staat klaar voor mensen met klachten, die belemmerd zijn in hun bewegen en dit weer graag willen verbeteren! Wij zorgen voor deskundige begeleiding en een veilige omgeving. Wij motiveren en stimuleren waardoor iedereen die dat wil op een prettige manier kan werken aan beter bewegen. Opdrachtomschrijving: De opdracht is tweeledig. Enerzijds willen wij graag een eerste indicatie over of het haalbaar, betaalbaar en zinvol is. Anderzijds willen wij een stappenplan/plan van aanpak/ roadmap of iets dergelijks voor het te volgen traject om dit voor elkaar te krijgen. Belangrijke vragen zijn: Hoe krijg je zoiets voor elkaar (o.a. technieken)? Hoeveel energie levert het op? Hoe kan die energie ingezet worden? Hoe zit het financieel (kosten en baten)? Welke stappen moet je zetten? Bedrijfsgegevens: Scatt v.o.f. Platinaweg PR Elst 14

15 15

16 7. Windmolenpakket Korte Bedrijfsomschrijving: Netwerkbedrijf Alliander wordt gevormd door Liander, Endinet en Liandon. Samen zorgen wij voor onderhoud, vernieuwing, uitbreiding en aanpassing van het energienetwerk. Via ons netwerk transporteren we elektriciteit en gas naar 3,3 miljoen klanten in Nederland. Alphons ter Avest is een Arnhemse kunstenaar die kunst en techniek weet te verenigen. Hij is mede initiatiefnemer van de MIR, een autarkische evenemententent. I-Link staat voor verbinden. Verbinden van kennis over duurzaamheid. I-Link deelt kennis en laat kennis delen door mensen en initiatieven te verbinden en door onderwijs, ondernemers en overheid samen te laten werken. Opdrachtomschrijving: Ontwerp en vervaardig werkende windmolens die eenvoudig door basis- en middelbare scholieren te maken zijn uit afvalmateriaal. Denk hierbij ook aan een (technische) handleiding zodat het gereproduceerd kan worden door anderen. Bedenk op welke wijze de geleverde stroom verzameld en, lokaal of aan het net, geleverd kan worden. Maak de hoeveelheid opgewekte energie inzichtelijk. Inventariseer waar welke materialen (oude fietswielen, dynamo s, windmolen bladen etc) gratis of heel goedkoop verkregen kunnen worden. Bedrijfsgegevens: Jan Bozelie (Alliander), Alphons ter Avest (bedenker/kunstenaar) en Inge van der Vaart (I-Link) 16

17 17

18 8. Haalbaarheidsscan gebruik restwarmte van transformatoren Korte Bedrijfsomschrijving: Taking power further TenneT is de eerste grensoverschrijdende elektriciteitstransporteur van Europa. Met kilometer aan hoogspanningsverbindingen en 35 miljoen eindgebruikers in Nederland en Duitsland behoren we tot de top 5 elektriciteitstransporteurs van Europa. Onze focus is gericht op de ontwikkeling van een Noordwest- Europese energiemarkt en op de integratie van duurzame energie. Missie In de geliberaliseerde energiemarkt is TenneT een belangrijke markt facilitator. Met een kwalitatief hoogwaardig transportnet en toegesneden dienstverlening biedt en ontwikkelt TenneT een breed aanbod van transport- en systeemdiensten en levert TenneT diensten die de marktwerking en de ontwikkeling van een duurzame energievoorziening stimuleren. TenneT wil een toonaangevende rol spelen in de verdere ontwikkeling van de Noordwest-Europese elektriciteitsmarkt, waarbij we een blijvend hoge leveringszekerheid garanderen en een level playing field creëren met gelijke en stabiele prijzen. Daarnaast draagt TenneT actief bij aan de integratie van duurzame energiebronnen, zowel op land als op zee. Opdrachtomschrijving: Is het haalbaar om met de restwarmte van een transformator het bijliggend fietspad vorstvrij te houden? Is er voldoende restwarmte? Technisch (realiseerbaar)? Op welke manieren kan de restwarmte naar het fietspad? Wat zijn de alternatieven om het fietspad vorstvrij te houden? Zijn er andere toepassingen voor het nuttig gebruik voor de restwarmte van trafo s? Vooral ook op die momenten dat de restwarmte niet nodig is voor het fietspad. Kosten/ Baten (zowel financieel als niet-financieel) van gekozen oplossingen Wat zijn milieueffecten/voordelen Bedrijfsgegevens: TenneT TSO B.V. Utrechtseweg 310 (gebouw M01) 6812 AR Arnhem 18

19 19

20 9. Model productieketen Honig jaren 50/60 Korte Bedrijfsomschrijving: STIENEO wil het verleden van de Nijmeegse industrie in beeld brengen. STIENEO zal thematentoonstellingen organiseren en mogelijk kan STIENEO een museum verwezenlijken Opdrachtomschrijving: Wij hebben historische schema s van de productie en foto s en films. Ontwerp een schaalmodel van 2-3 meter van een productielijn voor de productie van meel tot macaroni in pakjes. Dit vereist een grondige studie naar het product, het productieproces en de gebruikte machines medio vorige eeuw. Het schaalmodel kan gevisualiseerd worden in een schema, vrije tekening, 3d animatie, film, of maquette Het uiteindelijk resultaat moet (later) een werkend model worden voor te houden tentoonstellingen door STIENEO. Bedrijfsgegevens: Stichting Industrieel Erfgoed Nijmegen en Omgeving (STIENEO) Dr. de Blécourtstraat DJ Nijmegen 20

21 21

22 10. Mestkelder-energie (warmtebuffer) Korte Bedrijfsomschrijving: Projecten en adviezen op het gebied van energiebesparing en duurzame energie (o.a. Opdrachtomschrijving: Inventariseer (brainstormsessie) welke theoretische mogelijkheden er zouden kunnen zijn Selecteer daaruit vervolgens de potentieel realiseerbare opties Werk een aantal realistische scenario's uit en toets deze op hun haalbaarheid en betaalbaarheid (terugverdientijd) Bedrijfsgegevens: Projectbureau Energie Duurzaam (In opdracht van Partuculier) Bilderdijkstraat VK Aalten 22

23 23

24 11. HAN E-Bike building an electric motorcycle Korte Bedrijfsomschrijving: HAN Motomotive is onderdeel van de opleiding Automotive Engineering (Autotechniek) van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN). HAN Motomotive is geen studierichting, maar een onderzoeksafdeling waar studenten Autotechniek van het tweede tot en met het laatste studiejaar als onderdeel van hun opleiding onderzoek kunnen doen aan en met motorfietsen. HAN Motomotive onderzoekt voertuig- en bestuurdersgedrag met behulp van dataacquisitiesystemen en SimMechanics simulatiemodellen. Daarnaast wordt gewerkt aan elektronische regelsystemen ten behoeve van veiligheid of competitie en het analyseren en verbeteren van constructiedelen zoals chassis, achterbrug en voorwielophanging. HAN Motomotive wordt gedreven door een groot enthousiasme onder medewerkers maar voornamelijk door studenten die zich in Nederland op technisch HBO(+) niveau met motorfietsen bezighouden. De deelnemende studenten zijn sterk gemotiveerd om een bovengemiddelde prestatie neer te zetten. Opdrachtomschrijving: Breng een advies uit over de mogelijkheden om de HAN E-bike duurzaam op te laden. Hierbij moet rekening gehouden worden met de mogelijkheden om op te laden bij huis, maar ook onderweg. Wat zijn de mogelijkheden om onderweg het accupakket (gedeeltelijk) bij te laden. Regeneratief remmen is één van de mogelijkheden die reeds toegepast gaat worden. Bij voorkeur vindt opladen plaats via inductie. Is dit mogelijk? Bedrijfsgegevens: HAN Motomotive Ruitenberglaan CC, Arnhem 24

25 25

26 12. Toekomstige Energievoorziening Kwekerij Overhagen Korte Bedrijfsomschrijving: Kwekerij Overhagen, een bijzondere plek aan de rand van de Veluwezoom. Kwekerij Overhagen bestaat al sinds 1933 en in zijn huidige vorm sinds De kwekerij heeft zich gespecialiseerd in de opkweek van bijzondere éénjarige planten. Via zaad of stek worden deze planten vervolgens overgehouden voor het volgende seizoen. Op Overhagen worden de werkzaamheden zoveel als mogelijk met de hand gedaan. Het stekseizoen begint al in september. Er worden stekken of zaden van de moederplanten genomen die tijdens het seizoen op het moerveld staan. De stekken worden in september direct verwerkt en in bakken gezet, die vervolgens tijdens het winterseizoen in een verwarmde kas staan. De zaden worden gedroogd en op een koele plek bewaard tot het moment van zaaien. In februari wordt begonnen met het zaaien. In een van de kassen wordt een mini tunnelkas opgezet, waaronder de zaden via verschillende methoden tot ontkieming worden gebracht. De stekplanten en zaailingen staan in de winterperiode in een lichte en redelijk koele kas om de planten niet te snel te laten groeien. Er worden geen middelen gebruikt om de groei te onderdrukken. Gewasbeschermingsmiddelen worden zo min mogelijk gebruikt. In het vroege voorjaar(begin maart) gaat een deel van de eenjarige planten naar buiten. Zij worden over een oppervlak van zo n 800 m2 uitgezet in bakken die worden afgedekt met éénruiters. Boven de bakken worden sproeiers geplaatst die bij een temperatuur van net boven nul graden in werking treden. Vergelijkbaar met het sproeien in boomgaarden. Door deze methode wennen de planten al vroeg aan de temperatuurverschillen in het voorjaar, maar bevriezen ze niet. Opdrachtomschrijving: De opdracht betreft een onderzoek naar de mogelijkheden die op dit moment beschikbaar zijn om voor de toekomst het energiegebruik zo optimaal mogelijk in te zetten voor de opteelt van onze eenjarige planten. Hierbij speelt voor ons ook de vraag, welke kosten er aan de verschillende oplossingen vastzitten. De isolatie van kassen met de daarbij behorende prolematiek van licht (soms tevele, soms te weinig) is onderwerp van studie Bedrijfsgegevens: Kwekerij Overhagen Biljoen JH Velp 26

27 27

28 13. SMOEL van Engineering Korte Bedrijfsomschrijving: HAN Engineering maakt deel uit van de Faculteit Techniek van de HAN. Behalve de HBObacheloropleidingen Werktuigbouwkunde, Industrieel Product ontwerpen, Electrotechniek, Embedded Systems Engineering en Technische Bedrijfskunde heeft Engineering nog meer te bieden, zoals cursussen voor werkenden en diensten op het gebied van Onderzoek en Advies voor organisaties en bedrijven. Zo kent het instituut ook het expertisecentrum SEECE ( Sustainable Electrical Energy Centre of Expertise), het lectoraat Duurzame Energie, lectoraat Lean en het lectoraat Meet- en regeltechniek. Opdrachtomschrijving: Engineering wil een smoel naar buiten toe krijgen. Met dit doel dient er een zelfvoorzienend en interactief logo/ beeldmerk/ lichtkunstwerk ontworpen te worden. Een ruimtelijk ontwerp dat geïnstalleerd wordt aan het gebouw en zich goed laat voegen in de architectuur. Het werk toont een continu veranderend ( of veranderbaar) en intrigerend lichtontwerp. Gekozen vormgeving en techniek zijn representatief voor Engineering. Het is belangrijk dat er creatief en out-of-the box wordt gedacht. Het staat vrij om te bepalen hoe en waardoor de interactie tot stand wordt gebracht. Wat zijn interessante actoren of manieren voor interactie, denkend vanuit Engineering? Welke manieren van opwekken van elektrische energie zijn er nog meer naast zonnepanelen en windmolens? Hoe zijn die op grote en/of kleine schaal toepasbaar zonder dat het afbreuk doet aan het doel van het Engineering logo? Bedrijfsgegevens: HAN Engineering Ruitenberglaan CC Arnhem 28

29 29

30 14. Redesign koude-afleverset Korte Bedrijfsomschrijving: Nuon is naast leverancier van elektriciteit en gas ook leverancier van warmte ten behoeve van ruimteverwarming en warm tapwater bereiding. Dit wordt gedaan door Nuon Warmte. Daarnaast levert Nuon Warmte ook op diverse locaties koude t.b.v. comfortkoeling. Wat is stadswarmte? Stadswarmte is een schone manier van verwarming. Voor een stadswarmtesysteem wordt restwarmte gebruikt die vrijkomt bij bijvoorbeeld elektriciteitsproductie, afvalverbranding of andere grootschalige industriële processen. Nuon gebruikt de restwarmte om woningen en utiliteitsgebouwen mee te verwarmen. Deze restwarmte is schone warmte. Door de toepassing van stadswarmte vermindert de uitstoot van CO2 aanzienlijk. U kunt de gerealiseerde reductie van CO2-uitstoot per woning vergelijken met: Energie opwekken met 55 zonnepanelen kilometer niet rijden in uw auto. In woningen die zijn aangesloten op een stadswarmtenet is over het algemeen geen gasaansluiting aanwezig. Er wordt elektrisch gekookt. Het warme kraanwater wordt normaal gesproken ook opgewarmd m.b.v. de stadswarmte aansluiting. Stadswarmte is milieuvriendelijk, veilig en klanten hebben geen omkijken naar onderhoud. Opdrachtomschrijving: Bedenk/ontwerp op basis van bestaande P&ID en componentenlijst een oplossing om alle techniek zoals hierboven omschreven samen in de meterkast onder te brengen, waardoor de binneninstallatie van de klant alleen nog maar hoeft te worden aangesloten op twee (aanvoer en retour) leidingen in de meterkast. Het gemaakte ontwerp moet passen binnen een vooraf gestelde maximale ruimte in de meterkast. Het eindproduct mag niet leiden tot een herontwerp van de Warmte afleverset en ook niet tot een herontwerp van de gestandaardiseerde montagebeugel. Bedrijfsgegevens: Nuon Warmte:nv Nuon Energy, a Vattenfall Company Business Division Distribution & Sales Business Unit Heat Netherlands Operations Bezoekadres: Westervoortsedijk 73, Arnhem Postadres: Locatiecode 1 SG 3210, Postbus 41920, 1009 DC Amsterdam 30

31 31

32 15. ev-light in Afrika Korte Bedrijfsomschrijving: De activiteiten van Save Inc. betreffen projectmanagement, Interimmanagement, advies en business development binnen de sector Openbare Orde & Veiligheid. Deze activiteiten vinden plaats bij overheidspartijen (brandweer, defensie, politie, veiligheidsregio s) maar ook bij bedrijven die leveren aan de overheid. Op dit moment worden er verkenningen gedaan om een business model te maken rond de elektrische motorfiets in Afrika. Gezocht wordt naar een volledig nieuwe activiteit (product/ dienst) voor Save Inc. Opdrachtomschrijving: Zoek uit hoe een bestaande (standaard) motorfiets kan worden omgebouwd naar een elektrische motorfiets die geschikt is voor Afrikaanse omstandigheden. Het opladen van de accu s moet mogelijk zijn via het openbare net en/of rural grids op basis van zonne-energie. Bedrijfsgegevens: Save Inc. Joke Smitlaan GH Zutphen 32

33 33

34 16. Ontwerp van de Solar e e Xport Korte Bedrijfsomschrijving: eexparc, gevestigd te Wanroij, is ruim een jaar geleden opgericht en is het eerste elektrische motorcross park van Nederland. Het doel van eexparc is duurzame vrijetijds- en mobiliteitsconcepten te realiseren. Naast een aantal grote buitenbanen is een indoor hal aanwezig waar ook mogelijkheden zijn voor vergaderingen, trainingen, bedrijfspresentaties, etc. Elektrisch crossen is laagdrempelig (in tegenstelling tot conventionele motorcross), voor iedereen toegankelijk, sportief, avontuurlijk, maar bovenal het beleven van duurzame energie en innovatie. eexparc beschikt over een groot aantal e-bikes in diverse maten voor zowel kinderen als volwassenen. Verder zijn er ervaren instructeurs werkzaam bij eexparc. Onderstaand een korte samenvatting van de bedrijfsbeschrijving: Branche: Missie: Specialiteit: Doelgroep: duurzame recreatie laagdrempelig aanbieden van elektrisch motorcrossen enthousiasmeren van doelgroepen die (nog) niet bekend zijn met e-cross, pionieren door duurzame energie op recreatief vlak te introduceren, zeer toegewijd en vastberaden team, buiten bestaande kaders denken jeugd, gezinnen (bijv. familie-uitjes), vriendengroepen, bedrijven, personeelsverenigingen, etc. Opdrachtomschrijving: De opdracht is het ontwerpen van een solar carport die voldoet aan de volgende eisen: Het vermogen van het PV-systeem moet ongeveer 4 kwp zijn (tentatief, vermogen kan nog worden aangepast) De solar carport moet een stand-alone-unit worden, d.w.z. niet aangesloten op het stroomnet De e-bikes moeten worden opgeladen d.m.v. snelladers De e-bikes moeten in de meeste weersomstandigheden droog onder de carport kunnen staan De carport zelf is bij voorkeur van hout Uitbreiding van de solar carport (in de zin van hoeveelheid PV-panelen, accu s, snelladers) moet mogelijk zijn Niet absoluut noodzakelijk, het moet mogelijk zijn reclamemateriaal op de carport te bevestigen De carport is bij voorkeur mobiel, maar dit is niet absoluut noodzakelijk (wel graag hierover nadenken) De opdracht is dus hoofdzakelijk technisch van aard. Het projectteam zal de locatie bezoeken en verder voornamelijk onderzoek doen. Bedrijfsgegevens: e e Xparc Zoetendaal PC Wanroij 34

35 35

36 17. Windbelt Korte Bedrijfsomschrijving: I-Link staat voor verbinden. Verbinden van kennis over duurzaamheid. Wij geloven in de noodzaak van totstandkoming van een circulaire economie waarbinnen een evenwichtige balans is tussen people, planet en profit. Wij dragen hieraan bij door kennis te delen en te laten delen, mensen en initiatieven te verbinden en door onderwijs, ondernemers en overheid samen te laten werken. I-Link is sinds kort als start-up voor Edje-Ledje toegelaten als lid van de Nederlandse Circle- Economy coöperatie ( ). Een coöperatie waar ook grote bedrijven zoals Philips, DSM en Akzo bij zijn aangesloten met als doel de totstandkoming van de Circulaire Economie een boost te geven. Opdrachtomschrijving: Sinds de invoering van LED-verlichting bij fietsen wordt meer gebruik gemaakt van batterijen. Hierdoor is deze verlichting minder duurzaam dan de standaard fietsverlichting en batterijen raken leeg op momenten dat verlichting noodzakelijk is. Met een kleine windturbine, die door een IPO student vervaardigd is, is het mogelijk voldoende energie op te wekken voor een LED. Uit de rijwind is ook energie op te wekken met behulp van een trillende snaar of een bewegend profiel. Zie bijvoorbeeld: De opdracht is om op basis van een trillende band en een bewegend profiel prototypes van een elektrische generator te vervaardigen. Door een lengte te nemen van ca. 30 cm kan de band langs de stuurstang van een fiets worden gemonteerd. Bedrijfsgegevens: Lectoraat Duurzame Energie Ruitenberglaan CC Arnhem 36

HAN en duurzame energie

HAN en duurzame energie Beroepsonderwijs tijdens de energie transitie HAN en duurzame energie Van buiten naar binnen. Tinus Hammink programma-manager SEECE Hogeschool van Arnhem en Nijmegen HBO en topsectoren; keuze van HAN 1.

Nadere informatie

Feeding the world with solar power.

Feeding the world with solar power. Feeding the world with solar power. inteqnion-solar.com Zonne-energie. Duurzame energiebron van de toekomst. De markt voor energievoorziening is volop in beweging. Fossiele brandstoffen als gas en olie

Nadere informatie

Position Paper. Gas Insulated Lines (GIL): niet in het vermaasde net

Position Paper. Gas Insulated Lines (GIL): niet in het vermaasde net Position Paper Gas Insulated Lines (GIL): niet in het vermaasde net 2 Position Paper TenneT Position Paper Gas Insulated Lines (GIL): niet in het vermaasde net GIL is in principe toepasbaar in zowel hoogspanningsstations

Nadere informatie

De rol van TenneT in de transitie naar duurzame energie. Peter Nieuwenhuijse Arnhem, 29 juni 2011

De rol van TenneT in de transitie naar duurzame energie. Peter Nieuwenhuijse Arnhem, 29 juni 2011 De rol van TenneT in de transitie naar duurzame energie Peter Nieuwenhuijse Arnhem, 29 juni 2011 TenneT TSO Elektriciteitstransporteur in Nederland en een deel van Duitsland In Nederland: Alle netten op

Nadere informatie

Nuon Helianthos. Een doorbraak in zonne-energie.

Nuon Helianthos. Een doorbraak in zonne-energie. Nuon Helianthos Een doorbraak in zonne-energie. 2 Nuon Helianthos Een doorbraak in zonne-energie. Nuon Helianthos 3 Een duurzame samenleving staat hoog op de politieke en maatschappelijke agenda. Een wezenlijke

Nadere informatie

Inpassing van duurzame energie

Inpassing van duurzame energie Inpassing van duurzame energie TenneT Klantendag Erik van der Hoofd Arnhem, 4 maart 2014 doelstellingen en projecties In de transitie naar duurzame energie speelt duurzame elektriciteit een grote rol De

Nadere informatie

duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen

duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen duurzame energievoorziening voor bedrijventerreinen De toekomst van de energievoorziening Gemeenten, provincies, bedrijven en projectontwikkelaars gaan zich steeds meer richten op duurzame energiedoelstellingen,

Nadere informatie

Hoe krijgt u eenvoudig studenten HBO techniek en -business voor uw bedrijfsvraagstukken?

Hoe krijgt u eenvoudig studenten HBO techniek en -business voor uw bedrijfsvraagstukken? Hoe krijgt u eenvoudig studenten HBO techniek en -business voor uw bedrijfsvraagstukken? Tinus Hammink Leonie Dijkhof Workshop VNO-NCW-10 December 2015 IIME C.Missetstraat 30 7005 AB Doetinchem - www.iime.nl

Nadere informatie

Ontwerp Gezonde Systemen

Ontwerp Gezonde Systemen Ontwerp Gezonde Systemen Het huidige zonne-inkomen gebruiken De cycli van de natuur worden aangedreven door de energie van de zon. Bomen en planten vervaardigen voedsel op zonlicht. De wind kan worden

Nadere informatie

System Operations. 18-mei-2016. Jaap Hagen

System Operations. 18-mei-2016. Jaap Hagen Jaap Hagen TenneT in één oogopslag Enige grensoverschrijdende netbeheerder in Europa Hoofdkantoren in Arnhem en Bayreuth (Duitsland) Leveringszekerheid 99,9975% Efficiënt Robuust netwerk Geïntegreerd netbedrijf

Nadere informatie

Ga jij ook voor een baan die iedereen energie geeft?

Ga jij ook voor een baan die iedereen energie geeft? Ga jij ook voor een baan die iedereen energie geeft? Netwerkbedrijf Endinet, de werkgever met energie Maar liefst 416.000 klanten in Zuidoost Brabant krijgen via kabels en leidingen van Endinet stroom

Nadere informatie

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland en de Provincie Gelderland 22 maart 2016 Overwegende dat: De provincie Gelderland veel waarde hecht aan de aanwezigheid van onderwijs/kennisinstellingen in haar Provincie. Uiteraard in hun functie van

Nadere informatie

Energietransitie en schaalvoordelen

Energietransitie en schaalvoordelen Energietransitie en schaalvoordelen Samenvatting McKinsey-onderzoek Oktober 2013 CONTEXT Recent is door McKinsey, in opdracht van Alliander, een onderzoek uitgevoerd naar de vraag: Wat zijn de voordelen

Nadere informatie

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug CONCEPT Omgevingsdienst regio Utrecht Mei 2015 opgesteld door Erwin Mikkers Duurzame energie per Kern in gemeente Utrechtse Heuvelrug

Nadere informatie

Bosch Solar Optimaal profiteren van zonne-energie

Bosch Solar Optimaal profiteren van zonne-energie Bosch Solar Optimaal profiteren van zonne-energie 2 Bosch Solar Bosch: dat klinkt bekend én vertrouwd! Geen wonder, want miljoenen mensen over de hele wereld gebruiken de producten van Bosch. Dag in, dag

Nadere informatie

Grootschalige energie-opslag

Grootschalige energie-opslag Er komt steeds meer duurzame energie uit wind Dit stelt extra eisen aan flexibiliteit van het systeem Grootschalige opslag is één van de opties om in die flexibiliteit te voorzien TenneT participeert in

Nadere informatie

Grootschalige energie-opslag

Grootschalige energie-opslag Er komt steeds meer duurzame energie uit wind Dit stelt extra eisen aan flexibiliteit van het systeem Grootschalige opslag is één van de opties om in die flexibiliteit te voorzien Uitgebreid onderzoek

Nadere informatie

Een goede zaak. Stadswarmte helpt mee

Een goede zaak. Stadswarmte helpt mee Een goede zaak Stadswarmte helpt mee Stadswarmte. Een goede zaak 3 Zo makkelijk kan het ook Ondernemen is vooruitzien. Beslissingen nemen die zorgen voor winstoptimalisatie, voor continuïteit en voor

Nadere informatie

Prijzengeld: 5.000,- Deadline: 23 November 2014 Battle type: Premium Battle. Hoe voorkomen we piekbelasting van het elektriciteitsnet?

Prijzengeld: 5.000,- Deadline: 23 November 2014 Battle type: Premium Battle. Hoe voorkomen we piekbelasting van het elektriciteitsnet? Prijzengeld: 5.000,- Deadline: 23 November 2014 Battle type: Premium Battle Hoe voorkomen we piekbelasting van het elektriciteitsnet? Introductie Stedin is als netbeheerder verantwoordelijk voor een veilig

Nadere informatie

Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis

Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis Werkblad 1, mbo Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis Inleiding De wereldbevolking groeit al jaren vrij stevig. En de wereldwijde behoefte aan energie groeit mee: we kúnnen simpelweg niet meer zonder

Nadere informatie

Steek Energie in je huis

Steek Energie in je huis Steek Energie in je huis 9 oktober 2012 Breda 1 Bouwbedrijf Boot B.V. Bouwbedrijf Boot is actief in de woningbouw (particulier, ontwikkeling), zorg huisvesting en utiliteit (scholen, kantoren, bedrijfsgebouwen).

Nadere informatie

BusVision. Is Nederland klaar voor elektrisch busvervoer? Nico van Egmond 15 april 2014

BusVision. Is Nederland klaar voor elektrisch busvervoer? Nico van Egmond 15 april 2014 BusVision Is Nederland klaar voor elektrisch busvervoer? Nico van Egmond 15 april 2014 Wie is Alliander, Liandon, Alliander Mobility Services De rol van Alliander Opportunity Laden Laadmethoden Opportunity

Nadere informatie

Brandstofcel in Woning- en Utiliteitsbouw

Brandstofcel in Woning- en Utiliteitsbouw Brandstofcel in Woning- en Utiliteitsbouw Leo de Ruijsscher Algemeen directeur De Blaay-Van den Bogaard Raadgevende Ingenieurs Docent TU Delft faculteit Bouwkunde Inleiding Nu de brandstofcel langzaam

Nadere informatie

Het Technasium is een vorm van onderwijs waarbij leerlingen projectmatig en probleemoplossend werken aan echte opdrachten uit het bedrijfsleven.

Het Technasium is een vorm van onderwijs waarbij leerlingen projectmatig en probleemoplossend werken aan echte opdrachten uit het bedrijfsleven. Wat is het Technasium? Het Technasium is een vorm van onderwijs waarbij leerlingen projectmatig en probleemoplossend werken aan echte opdrachten uit het bedrijfsleven. Hoe werkt het? De leerlingen krijgen

Nadere informatie

Energizing the city: Almere energy axis

Energizing the city: Almere energy axis Inhoud Energizing the city: Almere energy axis... 3 Van Noord/West naar Zuid/Ooost... 4 Energie die stroomt door de as... 5 Focus on knowledge & education... 6 Focus on innovation & experiments... 7 Focus

Nadere informatie

Helmonds Energieconvenant

Helmonds Energieconvenant Helmonds Energieconvenant Helmondse bedrijven slaan de handen ineen voor een duurzame en betrouwbare energievoorziening. Waarom een energieconvenant? Energie is de drijvende kracht Energie is de drijvende

Nadere informatie

JANSE ARJAN 06-22919197 AMSTERDAM ARJANJANSE@HOTMAIL.COM 16 FEB 1989, NEDERLAND 2008-2012

JANSE ARJAN 06-22919197 AMSTERDAM ARJANJANSE@HOTMAIL.COM 16 FEB 1989, NEDERLAND 2008-2012 2008-2012 2007-2008 2001-2007 HBO, Werktuigbouwkunde, Hogeschool Windesheim, Zwolle, afgerond Universiteit, Industrieel Product Ontwerpen, Universiteit Twente, Enschede, niet afgerond VWO Natuur en Techniek,

Nadere informatie

Achtergrond informatie Eemstroom - Energiecoöperatie Amersfoort

Achtergrond informatie Eemstroom - Energiecoöperatie Amersfoort Achtergrond informatie Eemstroom - Energiecoöperatie Amersfoort Doel van dit document is het bieden van achtergrond informatie over het principe van Eemstroom -Energiecoöperatie Amersfoort. Eemstroom One

Nadere informatie

De opkomst van all-electric woningen

De opkomst van all-electric woningen De opkomst van all-electric woningen Institute for Business Research Jan Peters Directeur Asset Management Enexis Inhoud Beeld van de toekomst Veranderend energieverbruik bij huishoudens Impact op toekomstige

Nadere informatie

achtergrond Ineens Wilde Iedereen Zelf Stroom Opwekken. Maar Toen Gebeurde Er Dit. FORUM 25.09.14

achtergrond Ineens Wilde Iedereen Zelf Stroom Opwekken. Maar Toen Gebeurde Er Dit. FORUM 25.09.14 Ineens Wilde Iedereen Zelf Stroom Opwekken. Maar Toen Gebeurde Er Dit. 18 De stroom valt uit. Eén dag windstilte plus een flink wolkendek en de stroomtoevoer stokt. Ineens zitten we zonder licht, computers,

Nadere informatie

Groen gas. Duurzame energieopwekking. Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Welke keuzes en wat levert het op?

Groen gas. Duurzame energieopwekking. Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Welke keuzes en wat levert het op? Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Groen gas Welke keuzes en wat levert het op? Huidig beleid 100 miljoen m 3 groen gas. Opbrengst: 3 PJ. Extra inspanning 200 miljoen m 3 groen gas. Opbrengst: 6 PJ.

Nadere informatie

Off grid Solar. Algemeen Toepassingen Systeemdesign Componentkeuze Service THE POWER TO BE INDEPENDENT

Off grid Solar. Algemeen Toepassingen Systeemdesign Componentkeuze Service THE POWER TO BE INDEPENDENT THE POWER TO BE INDEPENDENT Off grid Solar Algemeen Toepassingen Systeemdesign Componentkeuze Service Michiel Klees Sales manager Solar mklees@mastervolt.com Bedrijf structuur MOEDER BEDRIJF Menomonee

Nadere informatie

Bijlage: Green Deal Sun Share Breda

Bijlage: Green Deal Sun Share Breda 1. Breda DuurSaam Breda DuurSaam is een onafhankelijke coöperatie die projecten opzet, begeleidt en uitvoert die bijdragen aan een volhoudbare, leefbare en gezonde Bredase samenleving. Deze projecten richten

Nadere informatie

Prof. Jos Uyttenhove. E21UKort

Prof. Jos Uyttenhove. E21UKort Historisch perspectief 1945-1970 Keerpunten in de jaren 70 oliecrisis en milieu Tsjernobyl (1986) ramp door menselijke fouten Kyoto protocol (1997) (CO 2 en global warming problematiek) Start alternatieven

Nadere informatie

EEN DUURZAME ENERGIEVOORZIENING VOOR IEDEREEN

EEN DUURZAME ENERGIEVOORZIENING VOOR IEDEREEN A SUSTAINABLE ENERGY SUPPLY FOR EVERYONE A SUSTAINABLE ENERGY SUPPLY FOR EVERYONE o o o o Portaal (6x) Bo-Ex Stanleylaan Bo-Ex Livingstonelaan Isolatie Geen Wel Wel Glas enkel Dubbel Dubbel

Nadere informatie

Sámen werken aan. Voor gemeenten en MKB. erduurzaming

Sámen werken aan. Voor gemeenten en MKB. erduurzaming Sámen werken aan verduurzaming Voor gemeenten en MKB erduurzaming Sámen werken aan verduurzaming Voor gemeenten en MKB Gemeenten hebben forse ambities op het gebied van duurzaamheid, innovatie en lokale

Nadere informatie

TenneT als netontwikkelaar op zee. NWEA Winddag, 13 juni 2014

TenneT als netontwikkelaar op zee. NWEA Winddag, 13 juni 2014 TenneT als netontwikkelaar op zee NWEA Winddag, TenneT als netontwikkelaar op zee 1. Introductie TenneT als netontwikkelaar 2. Integrale aanpak en netoptimalisatie nodig voor behalen duurzaamheidsdoelstellingen

Nadere informatie

Zonne-energie gratis en schoon

Zonne-energie gratis en schoon Zonne-energie gratis en schoon Samen gaan we voor duurzaam Genieten van de zon. Buiten in de tuin, in het park of op het strand. De zon geeft ons gratis energie. We kunnen de zon ook op een andere manier

Nadere informatie

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST NOORD-NEDERLAND: PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST PROEFTUIN ENERGIE- TRANSITIE REGIONALE PARTNER IN DE EUROPESE ENERGIE UNIE Noord-Nederland is een grensoverschrijdende proeftuin

Nadere informatie

CO2 reductiedoelstellingen niveau 5

CO2 reductiedoelstellingen niveau 5 CO2 reductiedoelstellingen niveau 5 Aannemingsbedrijf van der Meer B.V. Benthuizen 19 november 2014 J. van der Meer. Afdeling KAM Akkoord directie: Datum: Handtekening: 0.0 Inhoudsopgave 0.0 Inhoud 1.0

Nadere informatie

Vaillant aurostep zonneboiler Puur rendement

Vaillant aurostep zonneboiler Puur rendement Vaillant aurostep zonneboiler Puur rendement Vaillant aurostep zonneboiler De winst van aurostep Weet u dat 8 minuten zon volstaan om alle mensen op de wereld één jaar van energie te voorzien? De zon levert

Nadere informatie

T-prognoses. nut en noodzaak

T-prognoses. nut en noodzaak nut en noodzaak : nut en noodzaak Wat zijn? staat voor Transportprognoses, oftewel een verwachting van het benodigde transport voor de levering of productie van elektriciteit. Producenten, regionale netbeheerders

Nadere informatie

Iedereen overal en altijd laden

Iedereen overal en altijd laden Iedereen overal en altijd laden Jorrit Zijdewind 19-11-2015 1 1 intro zelf 19-11-2015 Allego template Even voorstellen 2 Geboren en getogen in Utrecht Onrustig en reislustig Van fysiotherapeut naar communicatiefanaat

Nadere informatie

100% groene energie. uit eigen land

100% groene energie. uit eigen land 100% groene energie uit eigen land Sepa green wil Nederland op een verantwoorde en transparante wijze van energie voorzien. Dit doen wij door gebruik te maken van duurzame energieopwekking van Nederlandse

Nadere informatie

TKI Tender en programmalijnen Switch2SmartGrid. Programmalijnen en speerpunten 2014

TKI Tender en programmalijnen Switch2SmartGrid. Programmalijnen en speerpunten 2014 TKI Tender en programmalijnen Switch2SmartGrid Programmalijnen en speerpunten 2014 Programmalijnen en aandachtspunten 1. Energiemanagement voor fleibiliteit van energiesysteem 2. Informatie en control

Nadere informatie

Cleantech Markt Nederland 2008

Cleantech Markt Nederland 2008 Cleantech Markt Nederland 2008 Baken Adviesgroep November 2008 Laurens van Graafeiland 06 285 65 175 1 Definitie en drivers van cleantech 1.1. Inleiding Cleantech is een nieuwe markt. Sinds 2000 heeft

Nadere informatie

Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015. Versie 3.0 (Summary)

Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015. Versie 3.0 (Summary) Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015 Versie 3.0 (Summary) Auteurs: Van Dorp Dienstencentrum Datum: Update: Augustus 2013 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 2. Energiebeleid... 3 2.1 Continue

Nadere informatie

Het Slimme energienet..zx ronde 25 januari 2015

Het Slimme energienet..zx ronde 25 januari 2015 Het Slimme energienet..zx ronde 25 januari 2015 De laatste tijd worden we overspoeld door marketing verhalen over de slimme meter en het slimme energienet. Men stelt dat met de komst van de slimme meter

Nadere informatie

Bijlage 0220.1 Plan van aanpak reductieprogramma Versie 04: april 2015 Pagina 1 van 5. 1. Plan van aanpak

Bijlage 0220.1 Plan van aanpak reductieprogramma Versie 04: april 2015 Pagina 1 van 5. 1. Plan van aanpak Pagina 1 van 5 1. Plan van aanpak Het plan van aanpak beschrijft de maatregelen die in de periode 2015 t/m 2018 genomen gaan worden teneinde de reductiedoelstellingen zoals beschreven in Bijlage 0220.1

Nadere informatie

Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden. 11 februari 2016

Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden. 11 februari 2016 Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden 11 februari 2016 1 Managementsamenvatting Inleiding De gemeente Leiden heeft in haar duurzaamheidsambitie doelen gesteld voor de korte

Nadere informatie

Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen

Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen 6 december 2011 Albert Hulshoff Ede 22 maart 2012 Prestatiecontracten - Prestatiecontracten - ESCo-eigenschappen

Nadere informatie

Maak optimaal gebruik van uw dak. lnvesteer in zonne-energie met SunPower

Maak optimaal gebruik van uw dak. lnvesteer in zonne-energie met SunPower Maak optimaal gebruik van uw dak lnvesteer in zonne-energie met SunPower Hoe werkt het? Verhoog uw inkomsten met zonne-energie 1 SunPower-zonnepanelen Tot voor enkele jaren was een investering met het

Nadere informatie

Alternatieve energiebronnen

Alternatieve energiebronnen Alternatieve energiebronnen energie01 (1 min, 5 sec) energiebronnen01 (2 min, 12 sec) Windenergie Windmolens werden vroeger gebruikt om water te pompen of koren te malen. In het jaar 650 gebruikte de mensen

Nadere informatie

1E SCHOOL. duurzaam gerenoveerd

1E SCHOOL. duurzaam gerenoveerd 1E SCHOOL duurzaam gerenoveerd DUURZAAM RENOVEREN investeren in MEERVOUDIGE OPBRENGST INHOUD PRESENTATIE 1 Niet duurzame school 2 Duurzaam bouwen & leven 3 Duurzame energie, kleinschalig opgewekt 4 Passief

Nadere informatie

CO 2 Reductie doelstellingen

CO 2 Reductie doelstellingen CO 2 Reductie doelstellingen Gebr. Griekspoor BV Innovatief Proactief Duurzaam Betrokken Nieuw-Vennep 5 november 2013 Dilia van der Want. Afdeling KAM Akkoord directie: Datum: Handtekening: 0.0 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Kwaliteits- en Capaciteitsplan 2013

Kwaliteits- en Capaciteitsplan 2013 Kwaliteits- en Capaciteitsplan 2013 Bevindingen van de marktconsultatie Team Long term Grid Planning Arnhem, 11 september 2013 Inhoudsopgave Vraagontwikkeling Ontwikkelingen grootschalige productievermogen

Nadere informatie

www.pletteinstallaties.nl Bosch Solar zonne-energie

www.pletteinstallaties.nl Bosch Solar zonne-energie 1 Bosch Solar zonne-energie 2 Bosch: dat klinkt bekend én vertrouwd! Geen wonder, want miljoenen mensen over de hele wereld gebruiken de producten van Bosch. Dag in, dag uit. Huishoudelijke apparaten,

Nadere informatie

Energiemanagement actieplan. CO2 prestatieladder. Datum : 17 december 2013

Energiemanagement actieplan. CO2 prestatieladder. Datum : 17 december 2013 Energiemanagement actieplan CO2 prestatieladder 2013 Opgesteld door : J. Out / B. Rodenburg Datum : 17 december 2013 Inleiding Ten behoeve van de certificering conform de CO2 prestatieladder is dit energiemanagement

Nadere informatie

Jowitherm, Uw partner in elektrisch verwarmen

Jowitherm, Uw partner in elektrisch verwarmen Jowitherm, Uw partner in elektrisch verwarmen 2 Al meer dan 30 jaar geeft Jowitherm deskundig advies op het gebied van elektrisch verwarmen. Als volwaardig partner en adviseur van onder andere installatie

Nadere informatie

Insights Energiebranche

Insights Energiebranche Insights Energiebranche Naar aanleiding van de nucleaire ramp in Fukushima heeft de Duitse politiek besloten vaart te zetten achter het afbouwen van kernenergie. Een transitie naar duurzame energie is

Nadere informatie

1 Reductiedoelstellingen

1 Reductiedoelstellingen 1 Reductiedoelstellingen De algemene bedrijfsdoelstelling is het reduceren van ruim 6% CO2 emissie in 2015-2016 ten opzichte van de uitstoot van het basisjaar nov2013-nov2014. Voor de planperiode 2017-2020

Nadere informatie

LED & de integratie in slimme netwerken met diverse sensoren, bieden nieuwe kansen voor openbare verlichting,

LED & de integratie in slimme netwerken met diverse sensoren, bieden nieuwe kansen voor openbare verlichting, / solution partner of the at TU/e De vraag Samenhangende vraagstellingen mbt openbare verlichting: Mogelijke vervanging van 21.000 lichtmasten in de stad Strategie die breder kijkt dan energiebesparing

Nadere informatie

ENERGIE & KLIMAATBESCHERMING

ENERGIE & KLIMAATBESCHERMING Om bij te dragen aan de bescherming van het klimaat, beperken we de CO2-voetafdruk in onze gehele waardeketen. Daarbij kijken we verder dan alleen onze eigen activiteiten. Ook door nauw samen te werken

Nadere informatie

PID broodje Energie Windmolenpark gemaakt door kinderen

PID broodje Energie Windmolenpark gemaakt door kinderen PID broodje Energie Windmolenpark gemaakt door kinderen Genodigden: Ingrid Hoffmann van Natuurcentrum Arnhem (hoofd educatie) Pjotr Timmerman van de Pabo (duurzame projecten initiator) Harco Dijkstra van

Nadere informatie

DE MMO. De Lean verbetertool voor procesoptimalisatie door (verpleeg)teams. zorgadviseurs

DE MMO. De Lean verbetertool voor procesoptimalisatie door (verpleeg)teams. zorgadviseurs DE MMO De Lean verbetertool voor procesoptimalisatie door (verpleeg)teams zorgadviseurs pak nieuwe kaart Is dit wenselijk? ACTIVITEIT Is dit wenselijk? pak nieuwe kaart onnodige handeling z.o.z. CONTINU

Nadere informatie

De zon in het zwembad

De zon in het zwembad De zon in het zwembad Inleiding Het zwembad Aquarius staat in de gemeente Tienhuizen. Toen het zwembad in 1963 gebouwd werd speelde de energiekosten en het milieu nog niet zo n belangrijke rol. Inmiddels

Nadere informatie

Het beste idee van Nederland

Het beste idee van Nederland Het beste idee van Nederland H O&O-Manon Vos-Vlamings (opleiding Human Technology) O&O-KEUZE COLLEGE PROJECT Industrieel product ontwerpen INFORMATIE VOOR DE LEERLINGEN Dit jaar najaar start op t.v. het

Nadere informatie

TenneT. Strategie als netbeheerder op zee. Marco Kuijpers. Nationaal Windenergie Congres, 22 april 2015

TenneT. Strategie als netbeheerder op zee. Marco Kuijpers. Nationaal Windenergie Congres, 22 april 2015 TenneT Strategie als netbeheerder op zee Nationaal Windenergie Congres, 22 april 2015 Marco Kuijpers In deze presentatie TenneT in 20 seconden Netbeheerder op zee Stappen naar Net op zee Strategie TenneT

Nadere informatie

Juryrapport Gelderse Energieprijs 2008

Juryrapport Gelderse Energieprijs 2008 Juryrapport Gelderse Energieprijs 2008 Donderdag 20 november 2008 is de eerste Gelderse Energieprijs voor bedrijven uitgereikt. Bedrijven konden meedingen met een van de volgende thema s: Energiebesparing

Nadere informatie

Enorme hallen moeten natuurlijk ook verwarmd of gekoeld worden. Een dergelijke machine zou je wellicht in een boot verwachten

Enorme hallen moeten natuurlijk ook verwarmd of gekoeld worden. Een dergelijke machine zou je wellicht in een boot verwachten Dank dat ik op de eindejaarsbijeenkomst van het Orange Sports Forum mag spreken. Een unieke bijeenkomst waar de sportwereld en het bedrijfsleven samenkomt. Vorige week maandag is bij het IOC-congres in

Nadere informatie

Enexis. De veranderende rol van de netbeheerder. Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis. 12 november 2015

Enexis. De veranderende rol van de netbeheerder. Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis. 12 november 2015 Enexis De veranderende rol van de netbeheerder Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis 12 november 2015 Rol Enexis in de elektriciteitsketen Elektriciteitscentrale voor de opwek van elektriciteit

Nadere informatie

HIGH EFFICIENCY MOTOREN IN PRAKTIJK

HIGH EFFICIENCY MOTOREN IN PRAKTIJK HIGH EFFICIENCY MOTOREN IN PRAKTIJK Energie besparen met motoren Seminar MCP (3) 24-06-2010 Ing. P. v. Moerkerken SG/A/ASM/TRE/AOA KIVI NIRIA Regio Leiden Programma Seminar MCP (3) 14:30 u. Ontvangst met

Nadere informatie

ZONNE-ENERGIE IS DE ENERGIE VAN NU ÉN VAN ONZE TOEKOMST!

ZONNE-ENERGIE IS DE ENERGIE VAN NU ÉN VAN ONZE TOEKOMST! ZONNE-ENERGIE IS DE ENERGIE VAN NU ÉN VAN ONZE TOEKOMST! MONTAGE DOOR KOMO GECERTIFICEERD DAKDEKKERS- BEDRIJF ADVISEREN LEVEREN INSTALLEREN ADVISEREN Green Power Systems is uw adviseur, leverancier en

Nadere informatie

Jij en energie: zonne-energie

Jij en energie: zonne-energie De oneindige bron: Zonne-energie Passieve zonne-energie Een soort zonne-energie zal je al snel kunnen bedenken en dat is passieve zonne-energie. Passieve zonne-energie is energie waar je niets voor hoeft

Nadere informatie

tot eind 2025 - LED verlichting bij vervanging - inzet slimme verlichtingsconcepten

tot eind 2025 - LED verlichting bij vervanging - inzet slimme verlichtingsconcepten Doelstelling Actie Doorlooptijd Wat gaan we doen Eigenaarschap Eigen organisatie 20% energiebesparing t.o.v. 2015 Energiebesparing gemeentelijke gebouwen 20% transitie naar hernieuwbare energie t.o.v.

Nadere informatie

9-5-2014 B.v.d.Hoek Driebergen 0655965653

9-5-2014 B.v.d.Hoek Driebergen 0655965653 Zonnepanelen op het dak van uw VvE? Draagvlak creëren en offertes aanvragen en communiceren met de VvE (Nieuwsbrief) Kosten en baten analyse Berekenen terug verdien tijd Spreadsheet offerte gegevens Communicatie

Nadere informatie

ENERGIEBEOORDELING 2012 H1

ENERGIEBEOORDELING 2012 H1 Versie 1.0 Datum: 4 OKTOBER 2012 ELEKTROTECHNISCHE INSTALLATIES - AANDRIJFSYSTEMEN - TECHNISCHE AUTOMATISERING PANELENBOUW - SERVICE EN ONDERHOUD - PLAATWERK - TECHNISCHE DIENSTVERLENING DOMOTICA - ENERGIEMANAGEMENT

Nadere informatie

Gas geven voor duurzame energie

Gas geven voor duurzame energie Gas geven voor duurzame energie Programma Programma Thema Thema Workshops Workshops Lokatie Lokatie Gelders Gelders netwerk netwerk voor voor duurzame duurzame energie energie Uitnodiging Netwerkbijeenkomst

Nadere informatie

Workshops op: Donderdag: 23 mei vanaf 14.00 uur / 20.00 uur Vrijdag: 24 mei vanaf 12.00 uur / 17.00 uur. Duurzaam ondernemen

Workshops op: Donderdag: 23 mei vanaf 14.00 uur / 20.00 uur Vrijdag: 24 mei vanaf 12.00 uur / 17.00 uur. Duurzaam ondernemen Workshops op: Donderdag: 23 mei vanaf 14.00 uur / 20.00 uur Vrijdag: 24 mei vanaf 12.00 uur / 17.00 uur Thema: Duurzaam ondernemen Fons Cateau: Was vanaf 1996 t/m 2012 algemeen directeur van de Achterhoeks-Twentse

Nadere informatie

Van inspanningsverplichting naar prestatiecontract nieuwbouw MFG Kaatsheuvel

Van inspanningsverplichting naar prestatiecontract nieuwbouw MFG Kaatsheuvel Bijlage 1 Van inspanningsverplichting naar prestatiecontract nieuwbouw MFG Kaatsheuvel Door Sunburst B.V. Ing. Joost de Roij en Ing. Joost Vermeer januari 2014 Inhoudsopgave Blz Inleiding 3 1. Van inspanningsverplichting

Nadere informatie

Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen De Meeuw Nederland Industrieweg 8 Postbus 18 5688 ZG Oirschot T +31 (0)499 57 20 24 F +31 (0)499 57 46 05 info@demeeuw.com www.demeeuw.com De Meeuw en MVO Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord

Nadere informatie

Gefascineerd door elektronica, gedreven door uw uitdaging

Gefascineerd door elektronica, gedreven door uw uitdaging Gefascineerd door elektronica, gedreven door uw uitdaging Altijd de goede verbinding! Kwaliteit, snelheid en flexibiliteit: uw wensen zijn ons uitgangspunt EPR Technopower is gespecialiseerd in de Engineering,

Nadere informatie

MAG IK MIJ VOORSTELLEN? IK BEN HERO, THE HEATMATCHER.

MAG IK MIJ VOORSTELLEN? IK BEN HERO, THE HEATMATCHER. WELKOM! MAG IK MIJ VOORSTELLEN? IK BEN HERO, THE HEATMATCHER. Lokaal opgewekte duurzame energie nóg beter inzetten. Nog gerichter gebruik maken van warmte uit de bodem en van de zon. En hierdoor het energiegebruik,

Nadere informatie

De Cleantech Regio Stedendriehoek 1 daagt uit!

De Cleantech Regio Stedendriehoek 1 daagt uit! Stedendriehoek 1 daagt uit! Eo Wijers-prijsvraag 2014-2015 1 Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Lochem, Voorst en Zutphen eo wijers-stichting voor ruimtelijke kwaliteit in de regio Stedendriehoek daagt

Nadere informatie

Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling. Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur

Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling. Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur Inhoud presentatie 0. Hoe omgaan met ambities 1. Wat is het Ecomunitypark 2. Voor wie is het park 3. Van samenwerking

Nadere informatie

www.ikwordgroen.nl 045-5690525 info@ikwordgroen.nl Alleen de beste kwaliteit voor een eerlijke prijs 1

www.ikwordgroen.nl 045-5690525 info@ikwordgroen.nl Alleen de beste kwaliteit voor een eerlijke prijs 1 045-5690525 info@ikwordgroen.nl Alleen de beste kwaliteit voor een eerlijke prijs 1 Energie opwekken met kwalitatief hoogwaardige zonnepanelen voor een duurzamere toekomst Inhoudsopgave Wie zijn wij? 3

Nadere informatie

Universal & Console ICOSUN ICOSUN. Zonne-energie systemen. Garantie op hoog rendement. Licht in gewicht. Duurzaam. Zekere installatie

Universal & Console ICOSUN ICOSUN. Zonne-energie systemen. Garantie op hoog rendement. Licht in gewicht. Duurzaam. Zekere installatie ICOSUN ICOSUN Universal & Console Garantie op hoog rendement Licht in gewicht Duurzaam Zekere installatie Voor vrijwel alle daken Zonne-energie systemen ICOSUN Universal De hoeveelheid energie die de aarde

Nadere informatie

Wie zijn wij? Van 0-meting tot haalbare business case. Programma. De methode. Meten van duurzaamheid. Heldere kijk op duurzaamheid.

Wie zijn wij? Van 0-meting tot haalbare business case. Programma. De methode. Meten van duurzaamheid. Heldere kijk op duurzaamheid. Van 0-meting tot haalbare business case Meer informatie: www.w-e.nl www.gprsoftware.nl ir. Janny Stevens (stevens@w-e.nl) ir. Saskia van Hulten (hulten@w-e.nl) Wie zijn wij? W/E adviseurs www.w-e.nl Saskia

Nadere informatie

Duurzame biomassa. Een goede stap op weg naar een groene toekomst.

Duurzame biomassa. Een goede stap op weg naar een groene toekomst. Duurzame biomassa Een goede stap op weg naar een groene toekomst. Nuon Postbus 4190 9 DC Amsterdam, NL Spaklerweg 0 1096 BA Amsterdam, NL Tel: 0900-0808 www.nuon.nl Oktober 01 Het groene alternatief Biomassa

Nadere informatie

BIJLAGE 18: INSTALLATIE EN AANPASSING HUISHOUDELIJKE APPARATUUR

BIJLAGE 18: INSTALLATIE EN AANPASSING HUISHOUDELIJKE APPARATUUR Installatie en aanpassing huishoudelijke apparatuur De Flexines demonstrator is gebaseerd op het concept van het huishouden van de toekomst. Zo n huishouden bezit een aantal energie consumerende en energie

Nadere informatie

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together Gids voor werknemers Rexel, Building the future together Editorial Beste collega s, De wereld om ons heen verandert snel en biedt ons nieuwe uitdagingen en kansen. Aan ons de taak om effectievere oplossingen

Nadere informatie

Elektronische bedieningspanelen

Elektronische bedieningspanelen Elektronische bedieningspanelen WISA Tronic Hygiënische non-touch spoeltechniek Een streling voor het oog Met de Eos panelen van WISA haalt u state of the art bedieningspanelen in huis. Een sieraad voor

Nadere informatie

Waarom zonnestroom? 21 maart 2013 1

Waarom zonnestroom? 21 maart 2013 1 Waarom zonnestroom? De zon is ruim voorradig. Je eigen stroom duurzaam zelf opwekken. Verwachte levensduur panelen ca. 30 jaar. Minder afhankelijk van de grote maatschappijen Minder invloed van wat ver

Nadere informatie

Flipping the classroom

Flipping the classroom In dit projectje krijg je geen les, maar GEEF je zelf les. De leerkracht zal jullie natuurlijk ondersteunen. Dit zelf les noemen we: Flipping the classroom 2 Hoe gaan we te werk? 1. Je krijgt of kiest

Nadere informatie

http://enquete.groenepeiler.nl/admin/statistics.aspx?inquiry=47 1 van 13 5-7-2011 17:03

http://enquete.groenepeiler.nl/admin/statistics.aspx?inquiry=47 1 van 13 5-7-2011 17:03 1 van 13 5-7-2011 17:03 Enquête Enquête beheer Ingelogd als: aqpfadmin Uitloggen Enquête sta s eken Enquête beheer > De Klimaat Enquête van het Noorden > Statistieken Algemene statistieken: Aantal respondenten

Nadere informatie

Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy

Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy Burdock, the standard in project management, recruitment & consultancy Finding the optimal solution is An our open standard mind comes standard... Burdock is de verbindende schakel tussen opdrachtgevers

Nadere informatie

Naar een klimaatneutrale sportvereniging

Naar een klimaatneutrale sportvereniging Naar een klimaatneutrale sportvereniging Leidraad voor het maken van een eigen projectplan of Plan van Aanpak Inleiding Steeds meer sportverenigingen met een eigen accommodatie komen in actie om energie

Nadere informatie

Oosterhout Nieuwe Energie Voorbereiding oprichting coöperatie

Oosterhout Nieuwe Energie Voorbereiding oprichting coöperatie 1 Oosterhout Nieuwe Energie Voorbereiding oprichting coöperatie Wij willen Betaalbare, Duurzame, Eigen Energie in Oosterhout 3 Waarom ONE Betaalbaar Duurzaam Eigen Samen Goedkoper dan de markt Winsten

Nadere informatie